18. MRDH; Jaarstukken MRDH 2024, jaarstukken

Metropoolregio Rotterdam Den Haag

JAARSTUKKEN 2024

Metropoolregio Rotterdam Den Haag Postbus 21012 3001 AA Rotterdam telefoon: 088-5445100 e-mail:informatie@mrdh.nl website: www.mrdh.nl Document Sharepoint …-…-2025

1

Inhoudsopgave

Inhoud Deel 1. Jaarverslag .............................................................................................................................................................................................. 7 Hoofdstuk 1.......................................................................................................................................................................................................... 7 Samenhang en opbouw jaarstukken MRDH......................................................................................................................................................... 7 1.1 Strategie en resultaten................................................................................................................................................................................ 8 1.2 Metropoolregio van, voor en door 21 gemeenten........................................................................................................................................ 9 1.3 Samenwerking met partners .......................................................................................................................................................................

9 1.4 Het resultaat en de voorgestelde bestemming .......................................................................................................................................... 10 Programmaverantwoording ................................................................................................................................................................................ 11 2.1 Programma Exploitatie verkeer en openbaar vervoer ............................................................................................................................... 11 2.1.1 Wat wilden we bereiken en wat is ervoor gedaan? ................................................................................................................................ 11 2.1.1.1 Opdracht 1: investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren .................................................................... 11 2.1.1.2 Opdracht 3; actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren ................................................................................................... 20 2.1.1.3 Opdracht 5: versterken van het regionale mobiliteitsnetwerk ..............................................................................................................

32 2.1.2 Wat heeft het gekost? ............................................................................................................................................................................ 41 2.2 Programma Infrastructuur verkeer en openbaar vervoer........................................................................................................................... 47 2.2.1 Wat wilden we bereiken en wat is ervoor gedaan? ................................................................................................................................ 47 2.2.1.1 Opdracht 1: investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren .................................................................... 47 2.2.1.2 Opdracht 3: actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren ................................................................................................... 51 2.2.1.3 Opdracht 5: versterken van het regionale mobiliteitsnetwerk .............................................................................................................. 53 2.2.2 Wat heeft het gekost? ............................................................................................................................................................................

58 2.3 Programma Economisch Vestigingsklimaat .............................................................................................................................................. 63 2.3.1 Wat wilden we bereiken en wat hebben ervoor gedaan? ....................................................................................................................... 63 2.3.1.1 Opdracht 2: toekomstbestendige economie stimuleren....................................................................................................................... 63 2.3.1.2 Opdracht 4: vernieuwen van werklocaties ........................................................................................................................................... 72 2

2.3.2 Wat heeft het gekost? ............................................................................................................................................................................ 75 2.4 Overzicht overhead .................................................................................................................................................................................. 83 Hoofdstuk 3........................................................................................................................................................................................................ 86 Paragrafen ......................................................................................................................................................................................................... 86 3.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................................................................... 86 3.2 Onderhoud kapitaalgoederen ...................................................................................................................................................................

90 3.3 Financiering en treasury ........................................................................................................................................................................... 92 3.4 Bedrijfsvoering .......................................................................................................................................................................................... 99 3.4.1 MRDH-organisatie.............................................................................................................................................................................. 99 3.4.2 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................................................................. 102 3.4.3 Fraude en integriteit ......................................................................................................................................................................... 109 3.4.4 Informatiebeveiliging, privacy en informatiebeheer ...........................................................................................................................

110 3.4.5 Rechtmatigheid ................................................................................................................................................................................ 113 3.5 Verbonden partijen ................................................................................................................................................................................. 119 3.6 Subsidies ................................................................................................................................................................................................ 122 3.7 Wet open overheid (Woo) ....................................................................................................................................................................... 123 DEEL 2. ........................................................................................................................................................................................................... 125 JAARREKENING .............................................................................................................................................................................................

125 Hoofdstuk 4...................................................................................................................................................................................................... 125 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN........................................................................................................................................................... 125 4.1 Overzicht van baten en lasten per programma ....................................................................................................................................... 126 4.2 Toelichting op het overzicht van baten en lasten .................................................................................................................................... 127 4.2.1 Analyse afwijkingen.......................................................................................................................................................................... 127 4.2.2 Overzicht van de incidentele baten en lasten ................................................................................................................................... 127 4.2.3 Overzicht van baten en lasten 2024 per taakveld ................................................................................................................................

129 4.2.4 Overzicht van structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ...................................................................................... 130 4.2.5 WNT-gegevens ................................................................................................................................................................................ 131 3

Hoofdstuk 5...................................................................................................................................................................................................... 132 BALANS 2024 .................................................................................................................................................................................................. 132 5.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ................................................................................................................................ 133 5.2 Toelichting op de balans ......................................................................................................................................................................... 138 5.3 Niet uit de balans blijkende verplichtingen .............................................................................................................................................. 154 5.4 Rechtmatigheidsverantwoording ............................................................................................................................................................. 156 DEEL 3.

........................................................................................................................................................................................................... 157 OVERIGE GEGEVENS.................................................................................................................................................................................... 157 Hoofdstuk 6...................................................................................................................................................................................................... 158 BESLUIT .......................................................................................................................................................................................................... 158 Bijlage 1. Verantwoording 2024 conform SiSa .............................................................................................................................................. 159 Bijlage 2. Controleverklaring ......................................................................................................................................................................... 171 Bijlage 3.

Samenstelling bestuursorganen MRDH 2024 (per 31-12-2024) .................................................................................................... 172

4

Woord vooraf Met elkaar. Voor elkaar. Korter en krachtiger kunnen we de samenwerking van 21 gemeenten niet benoemen. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH); een regio die ertoe doet. Met 2,4 miljoen inwoners het meest dichtstbevolkte gebied van Nederland. Het biedt kansen en er zijn uitdagingen. We pakken ze samen op en is dat tot ieders voordeel. Vier belangrijke opgaven In 2023 stelden de samenwerkende gemeenten een Strategische Agenda met vier opgaven en zes opdrachten vast. Groei, Vernieuwing, Kwaliteit en Herstel; dat zijn de opgaven die de aankomende vier jaar centraal staan. . Het verbeteren van de bereikbaarheid en het versterken van het economisch vestigingsklimaat zijn de pijlers onder de regionale samenwerking. Geen doel op zich maar een manier om de welvaart en welzijn voor de huidige en toekomstige inwoners te vergroten. Want voor hen zijn we samen aan de slag. In dit jaarverslag leest u hoe we, in 2024, de daarvoor beschikbare financiële middelen inzette. Jan van Zanen en Carola Schouten, Voorzitters van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag

5

Leeswijzer Dit zijn de jaarstukken 2024 van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). Conform de voorschriften in het Besluit Begroting en Verantwoording1 (BBV) bestaan de jaarstukken uit een jaarverslag (deel 1), een jaarrekening (deel 2) en overige gegevens (deel 3). Jaarverslag Het jaarverslag bestaat uit drie hoofdstukken. Hoofdstuk 1 gaat in op de integrale ambitie en activiteiten van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag met daaraan gekoppeld een overzicht van de integrale jaarrekening. Hoofdstuk 2 betreft de programmaverantwoording van de programma’s Exploitatie verkeer en openbaar vervoer, Infrastructuur verkeer en openbaar vervoer en Economisch Vestigingsklimaat en de verantwoording van de overhead. Hoofdstuk 3 gaat onder meer in op de verplichte paragrafen. Jaarrekening De jaarrekening toont het overzicht van baten en lasten (hoofdstuk 4) en de balans (hoofdstuk 5). Overige gegevens De overige gegevens bevat het besluit tot vaststelling en andere bijlages.

1

De Gemeentewet en de Provinciewet schrijven voor dat elke gemeente en elke provincie jaarlijks begrotings- en verantwoordingsstukken opstellen. Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) bevat de regelgeving daarvoor. Op basis van de wet geldt het BBV ook voor gemeenschappelijke regelingen zoals de MRDH. 6

Deel 1. Jaarverslag -0-0-0Hoofdstuk 1

Samenhang en opbouw jaarstukken MRDH De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) is een vrijwillige gemeenschappelijke regeling van 21 gemeenten. Een netwerkorganisatie met wettelijke taken op het gebied van verkeer en vervoer want de MRDH heeft de status van vervoerregio. Verkeer en vervoer De MRDH stelt de kaders voor het regionaal verkeer- en vervoersbeleid. De MRDH, is verder opdrachtgever van het regionale en stedelijke openbaar vervoer in de regio Rotterdam Den Haag. MRDH verleent de concessies voor metro, tram en bus aan vervoerbedrijven. In onze regio zijn dat RET, HTM en EBS. Ook verstrekken we subsidies voor diverse verkeer- en vervoerprojecten, voor beheer, onderhoud en vervanging van OV-infrastructuur en voor innovatieve mobiliteitsoplossingen. Economisch vestigingsklimaat De 21 gemeenten werken aan het versterken van het economisch vestigingsklimaat in de regio Rotterdam Den Haag. Het beter benutten van bedrijventerreinen, kantorenlocaties en winkelgebieden economische vernieuwing (via fieldlabs, startups), versterken van het MKB en de aansluiting tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt. Het zijn allemaal ambities die we de gezamenlijk oppakken. Een inwonerbijdrage vanuit de aangesloten gemeenten maakt dat mogelijk.

De Jaarstukken 2024 van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag zijn de verantwoording over de samenwerking, met daarin zowel de programma’s voor verkeer en vervoer als een programma voor de versterking van het economisch vestigingsklimaat. De begroting 2024 is in het verslagjaar tweemaal bijgesteld. Het algemeen bestuur nam op 5 juli 2024 een besluit over de eerste Bestuursrapportage MRDH 2024 met aangepaste resultaten en activiteiten, inclusief een financiële begrotingswijziging. De tweede begrotingswijziging, opgenomen in de tweede Bestuursrapportage 2024, stelde het algemeen bestuur op 6 december 2024 vast.

7

1.1 Strategie en resultaten Waar doen we het voor? De economische kracht van landen is steeds sterker afhankelijk van het succes van stedelijke regio’s. Innovatie, nieuwe werkgelegenheid, de grote woningbouwopgave en duurzaamheid; de uitdagingen en oplossingen voor maatschappelijke opgaven liggen in toenemende mate in stedelijke regio’s. Dit is een wereldwijde trend. Concurrentie vindt steeds minder plaats tussen steden binnen landen, maar juist op internationale schaal tussen metropoolregio’s. Dit geldt zeker voor de metropoolregio Rotterdam Den Haag: op wereldniveau bescheiden in omvang, maar wél een van de meest complete regio’s ter wereld. De afgelopen jaren zijn de diverse gemeenten in de metropoolregio meer met elkaar verbonden. Zo is het woon-werkverkeer tussen de steden toegenomen. De MRDH stimuleert de bereikbaarheid en verbondenheid in de metropoolregio. Het is een voorwaarde om te komen tot de gewenste versterking van het economisch vestigingsklimaat. Vernieuwen economie, verbeteren bereikbaarheid Het economisch vestigingsklimaat verandert door invloeden van binnenuit en van buitenaf. Het is belangrijk om de regie te pakken op het versterken van de economie. Hoe stimuleer je werkgelegenheid, zodat ervaren werknemers en jong talent meekomen? En hoe krijgen ondernemers een goede uitgangspositie? Zo vraagt innovatie in het midden- en kleinbedrijf om actie.

Hoe zorgen we voor voldoende ruimte voor bedrijven in onze regio? Hoe zorgen we voor een betere match tussen de arbeidsmarkt en het onderwijs? Het zijn vragen die een antwoord kregen in de vernieuwde Strategische Agenda van de MRDH die in 2023 werd vastgesteld. De Strategische Agenda is het koersdocument dat leidend is in de samenwerking van de 21 gemeenten die de metropoolregio vormen. Unieke positie Wat betreft het verbeteren van bereikbaarheid heeft de MRDH een unieke positie als vervoersautoriteit. De MRDH gaat over het toekennen van de regionale ov-concessies en het doen van investeringen in de infrastructuur. De 21 gemeenten bepalen gezamenlijk met de regionale en nationale partners de investeringen in bereikbaarheid van de regio. In de stedelijke gebieden wordt vooral ingezet op hoogwaardige ov- en betere fietsverbindingen. Zo benutten we de schaarse stedelijke ruimte zo efficiënt mogelijk en blijven buurten en binnensteden aantrekkelijk. Op die manier levert de MRDH een bijdrage aan het faciliteren van de grote verstedelijkingsopgave in de metropoolregio. In de minder dichtbevolkte delen van de regio is een groot ov-aanbod niet altijd de beste oplossing. De fiets en een goede bereikbaarheid voor autoverkeer vragen daar extra aandacht. Maar ook maatwerkvervoer biedt uitkomst.

En wat alle inzet met de verschillende modaliteiten verbindt: we zetten in op duurzaam vervoer en veilig verkeer. Dat is ook de inzet voor de mobiliteitsvisie die we met elkaar maken.

8

1.2 Metropoolregio van, voor en door 21 gemeenten Vanuit de eigen taken en bevoegdheden werkt de MRDH met al zijn partners aan de gezamenlijke uitdagingen. Voor het verbeteren van de bereikbaarheid is de MRDH vaak leidend via de vaststelling van beleidskaders, daarop aansluitende subsidieregels en concessieverlening in het openbaar vervoer. De MRDH heeft hier wettelijk toegekende taken en een eigenstandige positie. Het vernieuwen van de regionale economie gebeurt in samenwerking tussen de 21 gemeenten, kennisinstellingen en bedrijven. Daarbij zijn de Economic Board Zuid-Holland (EBZ) en InnovationQuarter (IQ) belangrijke partners. Ook biedt de MRDH een platform voor afstemming op het gebied van werklocaties en andere ruimtelijk-economische vraagstukken. De MRDH is verlengd lokaal bestuur. Er is een algemeen bestuur en een dagelijks bestuur, waarin burgemeesters van de 21 gemeenten zitting hebben. Daarnaast zijn er bestuurscommissies, voor Verkeer & Vervoer en voor Economisch Vestigingsklimaat, waarin vakwethouders van de 21 gemeenten zitting hebben. Raadsleden zijn vertegenwoordigd in de adviescommissies voor Verkeer & Vervoer en Economisch Vestigingsklimaat, alsmede de Rekeningcommissie. In bijlage 3 is een overzicht opgenomen met de leden van de bestuursorganen in 2024.

De samenwerkende gemeenten worden ondersteund door de werkorganisatie, gevestigd aan de Westersingel te Rotterdam. De Wet normering topinkomens (WNT) stelt een maximum aan de bezoldiging van topfunctionarissen in de (semi)publieke sector. De algemene bezoldigingsnorm van de WNT bedraagt na indexering voor 2024: € 233.000 (2023: € 223.000). In overeenstemming met de WNT, ingevoerd op 1 januari 2013, zijn de gegevens van de secretaris-algemeen directeur, leden van het algemeen- en dagelijks bestuur, leden van de bestuurscommissies Vervoersautoriteit (Va) en Economisch Vestigingsklimaat (EV) van de MRDH vermeld in hoofdstuk 4.2.4 WNTgegevens. Betrokkenheid gemeenteraden De gemeenteraden hebben een belangrijke positie binnen de samenwerking van de MRDH. Gemeenteraadsleden zijn vertegenwoordigd in de twee adviescommissies en in de Rekeningcommissie. De gemeenteraden zijn tevens betrokken via de zienswijzeprocedures die gevolgd worden voor de onderwerpen die in de gemeenschappelijke regeling MRDH benoemd staan. Hiermee is de basis gelegd voor de inhoudelijke betrokkenheid van de gemeenteraden.

1.3 Samenwerking met partners Naast het bundelen van de kracht van de 21 gemeenten is samenwerking met onder meer bedrijfsleven, kennisinstellingen, omliggende regio’s zoals Drechtsteden en Leiden, de provincie Zuid-Holland en het Rijk noodzakelijk om de ambities te realiseren. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag werkt vanaf de start nauw samen met bedrijfsleven, kennisinstellingen en andere overheden, bijvoorbeeld in de Economic Board Zuid-Holland (EBZ). Samenwerking met omliggende regio’s en de andere partners vindt plaats zowel bij de strategische trajecten als bij de uitvoering van concrete activiteiten.

9

Op landelijk niveau werkt de Metropoolregio Rotterdam Den Haag samen met de Metropoolregio Amsterdam, de Vervoerregio Amsterdam, de Metropoolregio Eindhoven en de Groene Metropoolregio (Arnhem-Nijmegen). De MRDH neemt verder deel aan het DOVA (de samenwerking van de twaalf provincies en twee vervoerregio’s over openbaar vervoer), het Fietsberaad, het Nationaal Dataportaal Wegverkeer, de Verstedelijkingsalliantie, de Nationale Databank Openbaar Vervoer en aan activiteiten van het landelijk kenniscentrum CROW Kennisprogramma Verkeer en Vervoer (KpVV). Verder neemt een regionale delegatie deel aan het jaarlijks bestuurlijk overleg van de Zuidelijke Randstad met het Rijk over het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT). Op internationaal niveau werken we onder meer samen met de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) en participeren we in Europese netwerken, zoals European Metropolitan Transport Authorities (EMTA) en projecten. 1.4 Het resultaat en de voorgestelde bestemming Het jaar 2024 wordt afgesloten met een voordelig gerealiseerd saldo van baten en lasten van € 6.613.055. In de verslagperiode zijn twee begrotingswijzigingen voorgesteld, die op 5 juli respectievelijk 6 december 2024 door het algemeen bestuur zijn vastgesteld.

Bij de tweede begrotingswijziging besloot het algemeen bestuur om € 6.000.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Risicoreserve financieringen en € 218.650 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Egalisatiereserve economisch vestigingsklimaat (Egalisatiereserve EV). De dotatie aan de bestemmingsreserve Risicoreserve financieringen is conform begroting gerealiseerd, waarmee de reserve op het juiste niveau is gebracht. De onttrekking aan de Egalisatiereserve EV is ook conform begroting gerealiseerd. Na de mutaties in de reserves bedraagt het nog te bestemmen resultaat € 831.705. Dit resultaat heeft betrekking op het programma Economisch Vestigingsklimaat. Resultaatbestemming Aan het algemeen bestuur wordt voorgesteld om: 1. een bedrag van € 486.366 toe te voegen aan de Egalisatiereserve EV om het tekort van de reserve per 31 december 2024 aan te vullen; 2. Voorstel resterende resultaatbestemming van € 345.339 volgt na besluit bestuurscommissie Economisch Vestigingsklimaat (11 juni 2025).

10

Hoofdstuk 2

Programmaverantwoording -0-0-02.1 Programma Exploitatie verkeer en openbaar vervoer Het programma Exploitatie verkeer en openbaar vervoer is opgezet langs de opdrachten uit de Strategische Agenda voor het verbeteren van de bereikbaarheid. Het gaat voor dit programma om de volgende drie opdrachten. Opdracht 1 - Investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren. Opdracht 3 - Actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren. Opdracht 5 - Versterken van het regionale mobiliteitsnetwerk. 2.1.1 Wat wilden we bereiken en wat is ervoor gedaan? De voortgang van de in de Begroting 2024 geformuleerde concrete acties is samengevat in onderstaande tabel. Project loopt volgens begroting Project loopt niet volgens begroting

2.1.1.1 Opdracht 1: investeren in bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio te faciliteren De metropoolregio groeit naar bijna drie miljoen inwoners in 2040. Die willen allemaal een baan en prettig van huis naar werk reizen of ergens recreëren. Daarom investeren de 21 samenwerkende gemeenten in de bereikbaarheid om de inwonersgroei in de regio op duurzame wijze te faciliteren. Het gaat daarbij om de bereikbaarheid van de nieuwe verstedelijkingslocaties, het verbinden van innovatieve kennis- en onderwijsknooppunten, de bereikbaarheid van werklocaties en het behouden van de leefbaarheid en open ruimte. Ook is het belangrijk dat de metropoolregio Rotterdam Den Haag bereikbaar blijft met de omliggende regio’s en gemeenten. We zetten in op een goede bereikbaarheid van, naar en door de metropoolregio. Dat doen we vooral door nu plannen te maken voor de investeringen in het mobiliteitssysteem op de (middel)lange termijn en te adviseren over de bereikbaarheid bij verstedelijkingsplannen.

11

Gebiedsprogramma Mobiliteit en Verstedelijking (MoVe) In het programma MoVe werken regionale partners (provincie Zuid-Holland, gemeente Rotterdam, en gemeente Den Haag en de MRDH) samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het ministerie van Binnenlandse Zaken aan de opgave om verstedelijking en mobiliteit in samenhang op te pakken. We bepalen samen met Rijk en regio welke investeringen op de (middel)lange termijn nodig zijn om de bereikbaarheid in de regio te garanderen en dragen daar financieel aan bij. Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024 Gebiedsprogramma Mobiliteit en Verstedelijking (MoVe) Projectbeslissing voor de planning en studiefase van de MIRT-projecten Bereikbaarheid CID-Binckhorst, (Oosterflank) Stadsbrug, Hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) en station Stadionpark (Oosterflank). Een betrouwbaar en robuust netwerk voor de bereikbaarheid van Greenport Westland, Voorne-Putten en Haven Rotterdam.

Uitwerking van HOV Leiden-Zoetermeer en doorontwikkeling HOV Zoetermeer-Rotterdam en Westland.

Verkenning met als resultaat een voorkeursbeslissing voor de MIRT verkenning Oude Lijn (Viersporigheid Leiden-Dordrecht) en Knooppunten.

Samen met partners uitvoering geven aan het in 2023 herijkte programma MoVe.

Hoe hebben de activiteiten bijgedragen aan de resultaten? Bereikbaarheid CID Binckhorst Door de uitwerking van de plannings- en studiefase werken wij met de gemeenten Leidschendam-Voorburg, Rijswijk en Den Haag, de provincie, het Rijk toe naar een projectbeslissing. Naar verwachting leidt dit in 2026 tot een projectbesluit. In 2024 zijn enkele projecten uit de gebiedsuitwerking Voorne Putten en Haven Rotterdam uitgevoerd. Dit leidt tot een verbetering van de OV, fiets en autobereikbaarheid van Voorne-Putten en Haven Rotterdam. Er zijn voor het Westland verschillende analyses uitgevoerd naar de verbetering van de bereikbaarheid. Dit heeft in 2024 niet geresulteerd in besluitvorming, dit is doorgeschoven naar 2025. In 2024 rondden we de verkenning naar HOV Leiden-Zoetermeer (BRT LeiZo) af. Deze verkenning dient als basis voor de verdere uitwerking. In 2024 zijn verschillende varianten voor HOV in Westland verder uitgewerkt. Dit heeft nog niet geresulteerd tot besluitvorming. Onderzoek HOV Zoetermeer-Rotterdam stond in 2024 on hold, indien de actualiteit daar reden toe geeft brengen we dit onderzoek verder in 2025. Het vaststellen van de Notitie Kansrijke Oplossingen markeert een formele stap naar een voorkeursbeslissing voor de MIRT verkenning Oude Lijn.

Naar verwachting zullen afspraken over de voorkeursbeslissing inclusief bekostigingsafspraken in het BO MIRT 2025 worden gemaakt. In 2024 is onder andere gestart met de Multimodale Adaptieve Onwikkelstrategie (MAOS). In 2024 is de technische inventarisatie afgerond. In 2025 wordt gestart met de analyse fase en het ophalen van verwachting bij inwoners, werknemers en bedrijven in het versterken van de bereikbaarheid. Het doel is het versterken van bereikbaarheid en de ruimtelijk economische economie. 12

Mobiliteitsvisie MRDH 2050 met concrete activiteiten voor de aankomende 5 tot 10 jaar.

Het proces dat de MRDH in 2024 startte voor de ontwikkeling van het Mobiliteitsvisie heeft een droombeeld met concrete keuzes voor de toekomst van mobiliteit in de regio opgeleverd. In 2025 leveren we de mobiliteitsvisie met concrete acitiviteiten voor de aankomende 5 tot 10 jaar op.

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Gebiedsprogramma Mobiliteit en Verstedelijking (MoVe) Bereikbaarheid CID-Binckhorst: planning en studiefase voor de tramverbinding tussen Den Haag, Rijswijk en Voorburg, met oog voor inpassing, verkeersveiligheid, exploitatie en doorstroming.

Nieuwe Stadsbrug en OV Rotterdam (was: Oeververbindingen regio Rotterdam): planning en studiefase voor de nieuwe HOV-verbinding tussen Kralingse Zoom en Zuidplein, een multimodale brugverbinding en een regulier bediend treinstation Stadionpark.

Algeracorridor: planuitwerking voor de maatregelen op de Algeracorridor.

Algeracorridor: onderzoek op verkenningenniveau naar een verbinding voor langzaam verkeer over de Hollandse IJssel en optimalisaties aan de bestaande fietsroute.

We hebben met de gemeenten Den Haag, Leidschendam-Voorburg en Rijswijk, provincie Zuid-Holland en het Rijk gewerkt aan de technische uitwerking van de planning- en studiefase om te komen tot een tramverbinding en bereikbaarheidsmaatregelen. De inwonerparticipatie van deze fase is gestart. Het project Bereikbaarheid CID Binckhorst heeft nu als werktitel De Vlietlijn. We hebben met de gemeente Rotterdam, de ministeries van IenW en VRO begin 2024 een bestuursovereenkomst ondertekend, waarmee de planning en studiefase van het project gestart is. We hebben onder meer gewerkt aan het voorbereiden van de keuze welke OV-techniek we gaan gebruiken, hoeveel perrons het station Stadionpark krijgt, en aangetoond dat de rivier met een brug veilig en toegankelijk blijft. Ook hebben we afspraken gemaakt over het verwijderen van goederentreinsporen bij het Stadionpark. In 2024 heeft het Bestuurlijk Overleg Algeracorridor (BO Algeracorridor) de scope van de planuitwerkingsfase vastgelegd. Centraal staat het verbeteren van de doorstroming voor het wegverkeer met de ombouw van het Capelseplein tot een ongelijkvloerse passage. Daarnaast zijn diverse verbeteringen voor het fietsverkeer afgesproken. Onder voorbehoud van ondertekening van de bestuursovereenkomst begin 2025 is de planuitwerkingsfase opgestart. Volgens de planning wordt deze begin 2027 afgerond.

Tijdens het bestuurlijk overleg van 10 juli 2024 hebben de gemeenten, MRDH en PZH besloten de langzaam verkeerverbinding tussen Capelle en Krimpen (LVV) niet toe te voegen aan de scope van de planuitwerking. Uit het vrij te vallen budget is € 9,5 miljoen naar de Algeracorridor overgeheveld, o.a. voor verbetering van de fietsverbindingen rondom het Capelseplein. De rest van de reservering is vrijgevallen. 13

Gebiedsuitwerking Voorne-Putten en Haven Rotterdam: het (mede) uitvoeren van studies/uitwerking van het maatregelpakket Voorne-Putten. Daarnaast wordt samen met de andere partners een voortgangsmonitor uitgevoerd, waarin de uitvoering van de gemaakte afspraken met Rijk en regio (BO MIRT 2022) wordt gevolgd.

Gebiedsuitwerking Westland: op basis van geactualiseerde ruimtelijke en economische uitgangspunten met de andere partners invulling geven aan de nadere uitwerking van mobiliteitsmaatregelen (HOV, weg, fiets) voor de (middel-)lange termijn.

Onderzoek doen naar doorontwikkeling HOV Zoetermeer-Rotterdam.

Bijdragen aan de verkenning naar Bus Rapid Transit tussen Leiden en Zoetermeer.

In 2024 is door ons en andere betrokken overheden gewerkt aan de uitvoering van het maatregelpakket gebiedsuitwerking Voorne Putten en Haven Rotterdam ter verbetering van de bereikbaarheid: - Er rijdt sinds december 2024 een bus tussen Schiedam Centrum en Voorne Putten door de Maasdeltatunnel waarvoor de MRDH middelen ter beschikking heeft gesteld waarmee de tolheffing voor de vervoerder wordt gecompenseerd. - De Maasvlaktehopper rijdt sinds december 2024 tussen Brielle, het havenindustrieel complex, Maassluis én Maasland waarvoor de MRDH middelen ter beschikking heeft gesteld. - In het BO-MIRT 2024 maakte de regio (waaronder de MRDH) afspraken met het Rijk over de uitwerking & studies van een ongelijkvloerse kruising N57/Nieuweweg. - In 2024 verbeterde de provincie Zuid-Holland de autoverbinding van de Hartelweg naar de A15 (Hartelkruis). - In 2024 rondde de provincie Zuid-Holland de studie naar een fietsverbinding langs de Hartelweg over de Groene Kruisweg af. - De voorbereidende werkzaamheden (uitwerking) voor de fietsverbinding tussen Hellevoetsluis en Spijkenisse (trambaanpad) zijn afgerond. De subsidieaanvraag wordt door het waterschap ingediend waarna de realisatie kan starten.

We werkten samen met betrokken partijen (gemeente Westland, Gemeente Den Haag, provincie Zuid-Holland, gemeente Maassluis en de MRDH) aan: 1) Een onderzoek naar knelpunten en mogelijke oplossingen, op basis van berekeningen met het verkeersmodel. 2) Een verdiepende verkenning voor Hoogwaardig OV waarin we een voorkeursvariant met een Bus Rapid Transit (BRT) systeem verder onderzoeken en uitwerken. Beide studies zijn vertraagd en worden in 2025 afgerond. MRDH en de betrokken gemeenten Zoetermeer en Lansingerland hebben in 2024 het onderzoek naar de ontwikkeling van de ZOROcorridor on hold gehouden. Nieuwe kansen en ontwikkelingen voor verstedelijking in deze corridor en onze nieuwe mobiliteitsvisie 2050, kunnen aanleiding geven om in 2025 met nieuwe focus dit onderzoek verder te brengen. We hebben geadviseerd op het gebied van Bus Rapid Transit (BRT) Leiden – Zoetermeer door het belang van de regio mee te nemen in de verkenning die getrokken werd door de Provincie. De verkenning is afgerond en gaat in 2025 verder in verschillende deelprojecten waarbij 14

MIRT verkenning Oude Lijn: bijdragen aan het uitvoeren van de verkenning viersporigheid Leiden-Dordrecht en Knooppunten. Uitwerking Knooppunten is inclusief bestaande knopen Schiedam Centrum en Den Haag Laan van NOI en nieuwe stations Rijswijk buiten, Rotterdam Van Nellefabriek en Rotterdam Stadionpark. Uitwerking viersporigheid is inclusief aandacht voor inpassing.

Mobiliteitsvisie MRDH 2050 met concrete activiteiten voor de aankomende 5 tot 10 jaar.

Sterke lobby richting het Rijk met onze partners voor het belang van en daarmee extra middelen voor het OV.

onder andere verder wordt onderzocht of een doortrekking van de bus naar Station Lansingerland- Zoetermeer wenselijk is. De MRDH heeft eind 2024 samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, Provincie Zuid-Holland en gemeenten Rotterdam, Den Haag, Schiedam, Leiden en Dordrecht de Notitie Kansrijke Oplossingen (NKO) vastgesteld. In de NKO is opgenomen welke oplossingen voor het openen van vier nieuwe stations (Rijswijk Buiten, Schiedam Kethel, Rotterdam Van Nelle, Dordrecht Leerpark), het verbeteren van bestaande stations (Leiden, Laan van NOI, Schiedam Centrum, Dordrecht) en het verhogen van de frequentie van het aantal sprinters tussen Den Haag en Dordrecht, kansrijk zijn en verder worden uitgewerkt en welke oplossingen niet. Dit markeert een formele stap naar een voorkeursbeslissing voor de MIRT verkenning Oude Lijn. MRDH startte in 2024 met de ontwikkeling van de Mobiliteitsvisie voor de 21 samenwerkende gemeenten. Daarbij betrokken we naast alle 21 gemeenten onze directe partners, zoals RET, HTM, EBS, de provincie Zuid-Holland, het Rijk, het Havenbedrijf, en andere stakeholders. Ook voerden we de pilot inwonerparticipatie uit en gingen we onder meer via meereisparticipatie in gesprek met inwoners en reizigers over de toekomst van Mobiliteit.

Met de inzet van een bestuurlijk verkenner vooral op het thema ‘publieke mobiliteit’ is besloten iets meer tijd te nemen voor de besluitvormingsprocedure rondom de mobiliteitsvisie. Uitgangspunt is een gedragen en ambitieuze visie die de urgente opgaven nu en in de toekomst helder adresseert. De start van de zienswijzeperiode is voorzien na de zomer van 2025. In het voorjaar informeerde de MRDH de Kamerleden en onderhandelaars van een nieuw kabinet over de behoefte aan extra middelen voor het openbaar vervoer. In het regeerakkoord is echter opgenomen Specifieke Uitkeringen (SPUKs) over te hevelen aan gemeente/provincie in combinatie met 10% korting. Abusievelijk is hier ook de BDU onder komen te vallen, met als gevolg een gezamenlijke, onwenselijke korting op van 110 mln. (10%) voor de MRDH en de Vervoerregio Amsterdam. Met een besluit van de ministerraad op 11 november 2024 is – als gevolg van intensieve en massieve inzet – de directe bekostiging van de BDU gegarandeerd. Daarmee valt ook de grondslag van de taakstelling weg, via het Kabinet en de Tweede Kamer zetten we hier intensief op in. Onder andere 15

In samenwerking met de gemeenten Rotterdam en Den Haag, provincie ZuidHolland en Rijkswaterstaat werken we aan een Adaptieve Ontwikkelstrategie Wegen & Fiets gericht op de investeringsopgaven op langere termijn.

hebben we gesprekken met de Staatssecretaris en politieke partijen gevoerd en is een brandbrief aangeboden. Verder is in de media volop aandacht georganiseerd voor dit thema en is een brede maatschappelijke alliantie gebouwd die dat verhaal ondersteunt. In 2025 voeren we met het Rijk vervolggesprekken wat het besluit van de Ministerraad daadwerkelijk financieel betekent. In 2024 startten de betrokken partijen met de doorontwikkeling van het Programma Mobiliteit en Verstedelijking (moVe).Dit vervolg geeft een nieuw hoofdstuk aan het eerdere succes waarmee forse investeringen in de infrastructuur zijn geborgd. In het vervolg komen meer grote corridors in de zuidelijke Randstad (trein, metro en drukke tramlijnen) centraal te staan. Daarnaast worden de belangrijkste goederencorridors ook een speerpunt. In 2024 stond de inventarisatie centraal.

Regionale fietsagenda (middel)lange termijn De regionale fietsagenda geeft aan wat er, op de (middel)lange termijn tot 2040, nodig is aan verbeteringen in het regionale fietsnetwerk. De focus ligt op de verbindingen en ontbrekende schakels in het regionale netwerk tussen steden en/of dorpen. De MRDH verleent subsidie aan wegbeheerders voor het verbeteren van regionale fietspaden en zet zich samen met de provincie Zuid-Holland in om aanvullende financiering van het Rijk aan te trekken voor deze opgave. De wegbeheerders voeren de verbeteringen van de fietspaden uit en zijn verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud. Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024 Realiseren van 800 km verbeterd regionaal fietspad.

Hoe droegen de activiteiten bij aan de resultaten? In 2024 heeft de MRDH 23 subsidieaanvragen voor verbeteren van regionale fietspaden verleend of in behandeling genomen.

Realiseren van 90.000 extra fietsparkeerplaatsen (bij OV-knooppunten).

In 2024 heeft de MRDH 1 subsidieaanvraag voor het realiseren van ca. 1.650 fietsparkeerplaatsen bij het OV knooppunt Schiedam Centrum verleend. Vanuit het Nationaal Toekomstbeeld Fiets (NTF) is er een landelijke opgave in het realiseren van fietsparkeerplaatsen. Als MRDH hebben we daarin een aanjagende en subsidiërende rol richting de gemeenten. Het geformuleerde resultaat betreft de periode tot 2040.

16

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Regionale fietsagenda (middel)lange termijn Het vaststellen van de regionale fietsagenda en de daaruit voorvloeiende uitvoeringsagenda met bijbehorende financieringsstrategie.

De MRDH stelt geen regionale fietsagenda en uitvoeringsagenda op:  We constateerden dat er geen extra middelen vanuit het Rijk beschikbaar komen voor de uitvoering van fietsmaatregelen. Het opstellen van een fietsagenda naast het reeds bestaand regionaal fietsbeleid heeft daarom geen toegevoegde waarde.  Daarnaast hebben veel gemeenten maar weinig capaciteit beschikbaar om naast de lopende fietsprojecten nieuwe projecten in voorbereiding te nemen.

Het mogelijk maken van het uitbreiden van het regionale fietsnetwerk door overzicht en inzicht te verschaffen en advies te geven aan wegbeheerders. Lobby voor medefinanciering van het regionale fietsnetwerk vanuit het Rijk.

Bij veel gemeenten is er beperkte capaciteit om naast de lopende fietsprojecten nieuwe projecten in voorbereiding te nemen. De MRDH heeft vijf voorstellen ingediend bij het Rijk voor een Rijksbijdrage. In het BO MIRT van 2024 heeft het Rijk besloten tot een bijdrage van 1,5 miljoen inclusief BTW voor de doorfietsroute Zoetermeer-Rotterdam. Daarnaast heeft het Rijk besloten dat voor de doorfietsroute Delft-Rotterdam Alexander in aanmerking komt voor een financiële bijdrage van het Rijk mits dit inpasbaar is in de beschikbare inzet van Rijkswaterstaat voor het Fietsecoduct A13. MRDH dient in 2025 voor beide routes een subsidieverzoek in onder de tijdelijke stimuleringsregeling slim, veilig, doelmatig en duurzaam gebruik van mobiliteitsinfrastructuur.

Bereikbaarheid van en naar recreatie- en natuurgebieden Het doel is om met actieve en collectieve vormen van mobiliteit de bereikbaarheid en daarmee de kwaliteit van de leefomgeving van onze regio te versterken. Onderzoeken voor welke recreatie- en natuurgebieden de bereikbaarheid verbetering is gewenst. We delen de kennis met de wegbeheerders en benutten de kansen om multimodaal de bereikbaarheid naar deze gebieden te verbeteren. De gemeenten, provincie ZuidHolland of waterschappen (als wegbeheerders) voeren de verbeteringen aan de infrastructuur uit.

17

Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024

Hoe droegen de activiteiten bij aan de resultaten?

Onderzoek en een aanpak voor de verbetering van de bereikbaarheid van recreatie- en natuurgebieden in de regio.

Het onderzoek naar de bereikbaarheid van recreatie- en natuurgebieden van regionaal belang is uitgevoerd. 34 Gebieden van regionaal belang zijn geïnventariseerd en er is aangetoond dat inwoners van de MRDH één van deze gebieden wel binnen 25 minuten fietsen of 45 minuten met het OV kunnen bereiken. Wel zijn er een aantal gebieden die slecht bereikbaar zijn met het OV. De metrohalte Rodenrijs is ingericht als Groene Halte en is onderdeel van een pilot waarvan het doel is de haalbaarheid van het breder uitrollen van het concept Groene Haltes te onderzoeken. Een aanpak volgt hierna.

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Bereikbaarheid van en naar recreatie- en natuurgebieden Uitwerking geven aan de resultaten van het onderzoek dat in 2023 is uitgevoerd naar de bereikbaarheid van en naar recreatie- en natuurgebieden.

Verkennen van de haalbaarheid van het concept “Groene OV-haltes’.

Opstellen van een of meer kansenkaarten voor fiets.

We hebben in overleg met betrokken overheden het onderzoek naar de bereikbaarheid van recreatie en natuurgebieden afgerond. In onze Strategische Agenda is dit thema nadrukkelijk geadresseerd om de leefkwaliteit in de drukke regio te versterken. 34 Gebieden van regionaal belang zijn geïnventariseerd en aangetoond is dat de bereikbaarheid binnen 25 minuten met de fiets en 45 minuten met het OV redelijk tot goed is. De vervolgaanpak wordt gecombineerd met aanpak haalbaarheidsstudie groene OV haltes. We nemen met de gemeente Rotterdam, Provincie Zuid-Holland, Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en RET deel aan de pilot Groene Haltes rondom en in Rotterdam. In mei 2024 is de openingshandeling van Groene metrohalte Rodenrijs geweest. De realisatie van de pilothalte Romeynshof is vertraagd doordat de gemeente Rotterdam meer tijd neemt voor de gebiedsaanpak terplekke. Daarnaast is een tekort aan projectleiders reden voor vertraging van de realisatie van groene halte Rhoon. De gemeente Albrandswaard heeft nu ter ondersteuning MRDH support ingeschakeld. Het opstellen van een aparte kansenkaart voor Midden Delfland is niet uitgevoerd in 2024.Het verbeteren van de mogelijkheden voor fietsverkeer in Midden-Delfland vormt onderdeel van de ‘Gebiedsgerichte opgave Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL) Midden-Delfland’ 18

opgesteld door de Landschapstafel BPL Midden-Delfland en wordt als meekoppelkans bij de inpassing van de viersporigheid tussen Delft en Schiedam in de MIRT Verkenning Oude Lijn verkend. Bij besluitvorming over het voorkeursalternatief voor de MIRT Verkenning Oude Lijn, naar verwachting eind 2025, worden nadere afspraken gemaakt over de meekoppelkansen.

Advisering en kennisuitwisseling over mobiliteit bij gebiedsontwikkeling en economische locaties Adviseren over het verbeteren van de bereikbaarheid bij gebiedsontwikkeling en helpen met kennis over integrale gebiedsontwikkeling. Zo dragen we bij aan aantrekkelijke en leefbare stedelijke gebieden en zorgen we ervoor dat de investeringen in de bereikbaarheid van de regio optimaal renderen. We onderzoeken in het bijzonder of de bereikbaarheid van bepaalde economische locaties moet worden verbeterd. De MRDH is gevraagd en ongevraagd adviseur, kennismakelaar en stelt vanuit het lidmaatschap van de Verstedelijkingsalliantie deze kennis aan alle gemeenten ter beschikking. De gemeenten zijn primair verantwoordelijk voor de ruimtelijke ontwikkeling. De MRDH onderzoekt de bereikbaarheid van economische locaties, brengt in beeld of verbeteringen noodzakelijk zijn en hoe die kunnen worden gerealiseerd. Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024

Hoe droegen de activiteiten bij aan de resultaten?

Benutten kansen rondom de Hoekse Lijn.

In 2024 is door de Hoekse Lijn Partners een bijdrage toegekend aan een pilotproject Groen en Recratie. Het gaat om o.a. het vormgeven en het maken van informatiepanelen voor groen en recreatie langs de haltes van de Hoekse Lijn, te beginnen bij Vlaardingen. Daarnaast spraken partijen af om te blijven samenwerken langs de Hoekse Lijn, los van het formele samenwerkingversband. De samenwerking in de vorm van de Hoekse Lijn Partners is naar tevredenheid afgerond. Doordat wij advies en inbreng leveren bij de Novex Zuidelijke Randstad en Novex Rotterdamse Haven met onder meer het Havenbedrijf, individuele gemeenten en waterschappen werken we aan de verbetering van de bereikbaarheid van de economische locaties in de regio. Ook keken we samen met gebiedsprogramma MoVe vooruit naar een nieuwe regionale propositie voor de bereikbaarheid van alle ruimtelijke opgaven.

Uitwerking voor de verbetering van de bereikbaarheid van aanvullende economische locaties in de regio.

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Advisering en kennisuitwisseling over mobiliteit bij gebiedsontwikkeling- en economische locaties

19

Adviseren over bereikbaarheidsmaatregelen in het samenwerkingsverband Hoekse Lijn partners, gericht op duurzame ontsluiting van gebiedsontwikkeling en woningbouwlocaties langs de Hoekse Lijn.

Adviseren bij ruimtelijke tafels waar mobiliteit en verstedelijking onderwerp van gesprek is.

De gemeenten Maassluis, Vlaardingen, Schiedam, en Rotterdam, de provincie Zuid-Holland en MRDH spraken af om te blijven samenwerken langs de Hoekse Lijn. De samenwerking in de formele vorm van Hoekse Lijn Partners is naar tevredenheid afgerond. Met de realisatie van de Hoekse Lijn zijn kansen onstaan voor gebiedsontwikkeling rondom deze OV-verbinding die gezamenlijk zijn geinventariseerd en op initiatief van MRDH tot een agenda van de individuele gemeenten zijn gemaakt. De MRDH draagt bij aan de uitwerking en het opstellen van uitvoeringsagenda’s van Novex Zuidelijke Randstad en Novex Rotterdamse Haven. In 2024 stelde het BO Verstedelijkingsalliantie het jaarplan voor 20252026 vast.

2.1.1.2 Opdracht 3; actieve en collectieve vormen van mobiliteit stimuleren We zetten in op actieve en/of collectieve vormen van mobiliteit (lopen, fietsen, OV en deelmobiliteit), omdat deze vormen de bereikbaarheid helpen verbeteren, minder ruimte innemen dan individuele automobiliteit, toegankelijk en betaalbaar zijn, de gezondheid bevorderen en minder emissies uitstoten. Hiermee benutten we de bestaande infrastructuur beter, bieden we mensen meer kansen om maatschappelijk mee te doen, ondersteunen we de mobiliteitstransitie die in verschillende (stedelijke) gebieden van de regio is ingezet en dragen we bij aan de klimaatopgave. Daarbij verschilt de aanpak per gebiedstype, omdat de mogelijkheden en behoeften in het (hoog) stedelijke gebied anders zijn dan in het meer landelijke gebied. Naast fysieke ingrepen maakt mobiliteitsmanagement het mogelijk om lopen, fietsen, OV en deelmobiliteit te stimuleren en spreiding van mobiliteit over de dag/week aan te moedigen. We stimuleren het toepassen van Mobility as a Service (MaaS), innovaties en nieuwe technologieën om de gewenste mobiliteitstransitie te bereiken.

Efficiënt omgaan met de ruimte voor verkeer zorgt er in steden en dorpen voor dat er meer ruimte is voor het inrichten van een prettige leefomgeving en dat is noodzakelijk gelet op de verwachte groei van inwoners in de aankomende jaren en andere opgaven in de openbare ruimte zoals meer groen, voorzieningen en klimaatadaptatie. Programma metropolitane fietsroutes (MFR) Het programma MFR helpt om hoogwaardige, regionale fietsroutes te realiseren, om het gebruik van de fiets voor woon-werkverkeer te stimuleren. Voor Metropolitane fietsroutes helpen we de individuele gemeenten bij het opstellen van een voorkeurstracé, schetsontwerp en financiële raming voor de gehele route. De MRDH levert procesbegeleiding tot en met de samenwerkingsovereenkomst (incl. planstudie) en verleent subsidie aan wegbeheerders. Wegbeheerders leggen de fietsroutes aan en zorgen voor het beheer en onderhoud van de fietsroutes Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024 Circa 100 km metropolitane fietsroutes realiseren tot en met 2026.

Hoe droegen de activiteiten bij aan de resultaten? Door de uitvoering van programmamanagement Metropolitane Fietsroutes en procesbegeleiding in de verkenningsfase is de realisatie van de routes dichterbij gebracht. De routes die richting 2026 worden gerealiseerd hebben tezamen een totale lengte van ongeveer 65 km. 20

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Programma Metropolitane fietsroutes (MFR) Invulling geven aan programmamanagement door het ondersteunen van de samenwerking tussen gemeenten en wegbeheerders tijdens de uitwerking en realisatiefase, het monitoren van de voortgang en het borgen van de kwaliteit van de fietsroute.

Maken van maatwerkafspraken voor routes waarvan de samenwerkingsovereenkomst (SOK) in 2023 is ondertekend.

Voor het programmamanagement van de Metropolitane Fietsroutes voerde de MRDH de volgende activiteiten uit: 1. We hebben de evaluatie van het programma afgerond en de uitkomsten en aanscherpingen in het programma gedeeld en besluitvorming georganiseerd in de BcVa. 2. We hebben (frequenter) ambtelijke stuurgroepen en bestuurlijke overleggen georganiseerd om de voortgang per route te bespreken. 3. We hebben 1-op-1 gesprekken gevoerd met gemeenten om gebrek aan voortgang te bespreken. 4. We hebben ondersteuning geboden bij participatietrajecten en besluitvorming in gemeenten. 5. We hebben ondersteuning geboden bij het indienen van subsidieaanvragen. 1. Voor de Metropolitane Fietsroute (hierna te noemen MFR) DelftRotterdam Alexander zijn drie maatwerkafspraken in concept gereed: Gelatinebrug, Varenbrug, fietsecoduct A13. Deze worden vastgesteld in de bestuurscommissie Vervoersautoriteit in 2025. 2. Voor de MFR Westland-Rotterdam worden drie maatwerkafspraken gemaakt: - de concept maatwerkafspraak met gemeente Schiedam is gereed. - De concept maatwerkafspraak met gemeente Maassluis is niet gereed, omdat de gemeenteraad van Maassluis in september 2024 een besluit heeft genomen over het realiseren van een alternatief tracé.

- De concept maatwerkafspraak met gemeente Rotterdam is nog niet gereed omdat de West-Kruiskade tevens onderdeel is van het Plan Toekomstvast Tramnet en hier nog integrale afstemming over nodig is met gemeente Rotterdam en RET. 3. Voor de MFR Zoetermeer-Rotterdam is nog geen maatwerkafspraak gemaakt over de Hellingbaan ter hoogte van station 21

Ondersteunen van gemeenten en wegbeheerders bij ontwikkeling van bewegwijzeringsplan en uitvoer Fietsstimuleringsplan dat eerder met gemeenten en Zuid-Holland Bereikbaar is opgesteld.

Het opstellen en uitvoering geven aan het communicatieplan uit 2023 voor verdere profilering binnen en buiten het werkgebied van het Metropolitane Fietsprogramma.

Lansingerland/Zoetermeer omdat de uitwerking van deze complexe schakel on hold staat. 4. Voor de MFR Ridderkerk-Rotterdam zijn nog geen maatwerkafspraken vastgesteld. De wegbeheerders van de MFR Ridderkerk-Rotterdam zijn bezig met voorlopige ontwerpen voor de complexe schakels aan de route. Na afronding van deze ontwerpen worden maatwerkafspraken vastgesteld. Wegbeheerders geven opdracht aan de Nationale Bewegwijzeringsdienst voor het opstellen van een doelenplan en bewegwijzeringsplan voor de Metropolitane Fietsroutes. Bewegwijzeringsplannen zijn nog niet opgesteld omdat de focus bij gemeenten lag op uitwerking van een definitief ontwerp en subsidieaanvraag. Voor de Metropolitane Fietsroutes is nog geen fietsstimuleringsplan opgesteld. We hebben samen met gemeente Den Haag het Nationaal Fietscongres gehost in juni 2024. Het programma Metropolitane Fietsroutes is op dit tweedaagse congres onder de aandacht gebracht. Daarnaast zijn we betrokken bij de actualisatie van de inspiratiegids doorfietsroutes (opdrachtgever CROW), waar het programma een plek krijgt in de gids.

Smart mobility, MaaS en programma AVLM We ontwikkelen en delen kennis op het gebied van Smart Mobility, Mobility as a Service (Maas) en Automatisch Vervoer op de first en Last Mile (AVLM). We stimuleren het toepassen van innovaties die het regionale mobiliteitssysteem verbeteren en vernieuwen. Innovatie is geen doel op zich. We hanteren een afweegkader Smart Mobility en MaaS waarbij bijdrage aan de opdrachten uit de Strategische Agenda voorop staat. De MRDH is kennismakelaar en subsidieverlener voor het toepassen van innovaties en nieuwe technologieën. Wegbeheerders voeren de toepassingen uit en ook andere partijen zoals de vervoerders realiseren, hiertoe gestimuleerd door de MRDH, innovatieprojecten. Wat wilden we bereiken? Resultaten begroting 2024 Kennisontwikkeling van Smart Mobility en het toepassen van innovaties die het regionale mobiliteitssysteem verbeteren en vernieuwen.

Hoe droegen de activiteiten bij aan de resultaten? MRDH nam deel aan het project Xcarcity, voerde het programma automatisch vervoer uit, werkte aan deelmobiliteit, verzorgde de digitaliseringsopgave verkeersdata, verleende subsidies voor intelligente verkeerslichten en wachtrijvoorspeller voor vracht in de haven. Hiermee leerden we samen met gemeenten en vervoerders wat wel en wat niet werkt. MRDH heeft geprobeerd om werkende innovaties die bijdragen aan de betere doorstroming van verkeer en benutting van het netwerk in primaire processen te verankeren. Een voorbeeld is de reis en 22

routeinformatie die steeds beter wordt met behulp van betere digitale informatie.

Wat deden we daarvoor? Aangegeven inspanning/activiteit 2024

Status

Toelichting

Smart mobility, MaaS en programma AVLM Delen van kennis (uit landelijke netwerken) over Smart Mobility met de gemeenten via het bestuurlijk platform en het invulling geven aan de rol van verbindende schakel tussen Europees- en rijksbeleid en gemeentelijke ontwikkeling.

Afronding van lopende AVLM-projecten en continueren kennisontwikkeling (landelijk).

Bij het delen van kennis over Smart Mobility gaat het om innovatieve ontwikkelingen in dataverwerking, zelfrijdende auto's, automatisering in verkeers- en mobiliteitsmanagement en nieuwe mobiliteitsdiensten. Projecten die we doen: a. overleg met gemeenten over slimme verkeerslichten met toepassingen om fietsers / ov / vracht en nood- en hulpdiensten te prioriteren; Bijeenkomst met gemeenten over inrichten van stomp principe bij verkeerslichten b. overleg met serviceproviders over doorgifte van reis en routeinformatie. Dit is teruggekoppeld naar de gemeenten; c. data en digitalisering; Er is een subsidie verleend aan het havenbedrijf waarbij chauffeurs een melding ontvangen als er wachtrijen zijn bij de terminal. Om de wegen niet te blokkeren worden wachten ze bij een parkeerplaats. d. d.deelmobiliteit: bijeenkomsten over uniforme gemeentelijke regelgeving hoe om te gaan met vergunningen voor deelmobiliteit zijn georganiseerd. De zelfrijdende bus “Cavidor” heeft als pilot op het remise terrein van de RET zelfrijdend gereden. Na de RET-aanbesteding arriveerde de zelfrijdende bus van Karsan eind 2024 in Nederland. MRDH, gemeente Rotterdam, RET, de airport en DAM shuttle BV werken gezamenlijk aan de implementatie.

MRDH heeft bij het rijk aandacht gevraagd voor duidelijke toelatingseisen voor zelfrijdend vervoer en versnelling van eventueel benodigde aanpassing van landelijke wetgeving. Hiervoor is door de MRDH samen met andere regio's een bestuurlijke brief geschreven. De antwoorden op onze vragen zijn in december verwoord in de kamerbrief “Stand van zaken voertuigautomatisering”.

23

In het programma Verantwoorde introductie zelfrijdende voertuigen is kennis met andere stakeholders gedeeld.

Uitvoering geven aan de afspraken uit de digitaliseringsopgave.

De leverancier van de parkshuttle heeft aangegeven dat het rijden in gemengd verkeer niet mogelijk is. Dat betekend dat het originele plan voor de doortrekking van de parkshuttle niet mogelijk is. Door extra woningbouw is uitbreiding van de parkshuttle wel nodig. Samen met Transdev en de gemeente Capelle aan den IJssel zijn scenario's opgesteld die uitgewerkt moeten worden. Met goede overheidsdata voor verkeer en vervoer kunnen verkeersdeelnemers via producten van serviceproviders hun reis beter plannen. MRDH heeft opdracht gegeven aan Zuid Holland Bereikbaar om het regionaal datateam te organiseren. Zij helpen de gemeenten met het op orde krijgen van de data. Bijvoorbeeld data over wegwerkzaamheden, brugopeningen, schoolzones en maximum snelheden. Onduidelijkheid over de landelijke scope, personeels- en budgettekorten bij gemeenten en personeelsverloop hebben voor vertraging gezorgd. Ondertussen is Europese wetgeving aangenomen. Er is alleen nog budget voor 2025.