05.Recreatieschap Voorne Putten; 10.1 VP AB 20240710 Jaarstukken met controleverklaring 2023
Tekst van het document
Jaarstukken 2023 Jaarverslag en jaarrekening recreatieschap Voorne-Putten
juni 2024
1
Inhoudsopgave JAARVERSLAG 2023
4
1. BESTUURLIJKE SAMENVATTING
5
2. LEESWIJZER
8
3. VERANTWOORDING PROGRAMMA INSTANDHOUDING EN ONTWIKKELING GEBIEDEN 9 3.1. GEBIEDSBEHEER
9
3.2. MAATSCHAPPELIJKE BETROKKENHEID
12
3.3. PLANNEN MAKEN
12
3.4. OVERHEAD
13
3.5 ALGEMENE MIDDELEN
15
3.6 PROJECTEN/KREDIETEN
16
3.7 MUTATIES IN RESERVES
19
4. PARAGRAFEN
20
4.1 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING
20
4.2 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN
22
4.3 FINANCIERING
23
4.4 GRONDBELEID
24
4.5 BEDRIJFSVOERING
25
4.6 OPENBAARHEIDSPARAGRAAF
27
JAARREKENING 2023
29
5.1 BALANS PER 31 DECEMBER 2023
30
5.2 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN 2023
31
5.3 GRONDSLAGEN VOOR WAARDERING EN RESULTAATBEPALING
33
5.4 TOELICHTING OP DE BALANS
36
5.6 BIJLAGE TAAKVELDEN
56 2
Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
SISA BIJLAGE
57
3 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Bestuurlijke samenvatting
JAARVERSLAG 2023
4 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Bestuurlijke samenvatting
1. Bestuurlijke samenvatting In 2023 was het jaar waarin grotere projecten in gang zijn gezet of zijn gerealiseerd. Maar ook het jaar waarin de gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne zijn gefuseerd tot de nieuwe gemeente Voorne aan Zee. Hierdoor heeft de gemeenschappelijke regeling nog twee deelnemende gemeenten met samen meer dan 150.000 inwoners, een behoorlijke bestuurlijke kracht. Met of zonder de impuls vanuit de Regio Deal derde tranche zijn een fors aantal grote en kleine projecten uitgevoerd of ingang gezet. Daarnaast heeft het recreatieschap eind 2023 de aanvraag voor de vijfde tranche als deelnemer medeondertekend. De samenwerking vanuit de Regio Deal heeft geleid tot mooie resultaten niet alleen gericht op het gebruik door onze bezoekers maar bezitten ook een sterk duurzaam karakter. Door kwaliteitsimpulsen (in drie fasen) in de Bernisse en rond het Brielse Meer is samen met de gemeenten en vanuit de Regio Deal met het Rijk voor ongeveer 2,4 miljoen geïnvesteerd. Het gaat hier onder andere om verschillende aanlegsteigers, kwaliteitsimpulsen bij waterspeelplaatsen en een speeleiland en het aanbrengen van duurzame oever beschoeiingen. Waardoor ook horecagelegenheden binnen gebieden komen te liggen met een kwalitatief goede, veilige en toekomstbestendige uitstraling en kwaliteit.
Op verschillende fronten is gestart met het plan om meer bomen en bos toe te voegen binnen het recreatiegebied. Er is een eerste aanzet gegeven aan de uitwerking van het Ontwikkelperspectief Bossen Voorne-Putten dat resulteert in de revitalisatie van 2-5 hectare bestaand bos en de realisatie van 25-30 hectare bosuitbreiding in de recreatiegebieden Brielse Meer en Bernisse. Daarnaast is eveneens gestart met Op 19 april 2023 heeft het Algemeen Bestuur ingestemd met het plan van aanpak voor het project Verkenning bosuitbreiding De Uitwaayer. Het project is gestart (mei 2023) en de inventarisatiefase is inmiddels afgerond. In deze fase is een omgevingsanalyse opgesteld en zijn er, op basis van de gebiedsanalyse en gesprekken met de stakeholders gevoerd die in het gebied actief zijn, waarbij de ontwerpuitgangspunten zijn benoemd. Deze uitgangspunten zijn eveneens de basis voor de communicatie met de omgeving. Deze participatie zal leiden tot een zorgvuldige inpassing van de bosuitbreiding. Nadat er een eerste impuls is gegeven aan het Bernisse gebied met onder meer een tijdelijke invulling door middel van een containerbar in Oud Hoenderhoek. Is er in 2023 gebruik gemaakt van de optie om een definitieve passende invulling te geven aan deze locatie. Deze zal in 2024 een extra aanbod bieden binnen het gebied.
De pilot camperplaatsen is in 2023 geëvalueerd en zal leiden tot een continuering met geringe aanpassingen. Er wordt gestreefd het beleid op dit punt, samen met de marketing organisatie op het eiland op elkaar af te stemmen. De eerder uitgevoerde verkenning zal eveneens op deze wijze worden uitgewerkt met Het bestuur heeft de Verkenning “ontwikkelrichting Natuur- en Recreatiegebieden Voorne Putten” vastgesteld waarin duidelijk wordt gemaakt waar kansen liggen voor onze natuur- en recreatiegebieden. Deze verkenning is aangeboden aan de gemeenten.
5 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Bestuurlijke samenvatting
Per 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (hierna Wgr) op verschillende onderdelen gewijzigd. Deze wijziging heeft als doel de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen en de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen in relatie tot gemeenschappelijke regelingen te versterken. Om de kaderstellende en controlerende rol van de volksvertegenwoordiging beter in te kunnen vullen en de democratische legitimatie te verbeteren wordt met deze wetswijziging een aantal aanpassingen en aanvullingen geïntroduceerd op de al bestaande wettelijke bevoegdheden en instrumenten. Een aantal van de wijzigingen is reeds op 1 juli 2022 direct in werking getreden, maar een ander deel zal binnen twee jaar na inwerkingtreding van de Wgr (en dus uiterlijk voor 1 juli 2024) geïmplementeerd moeten worden in alle gemeenschappelijke regelingen. De voorgestelde wijzigingen zijn eind 2023 aangeboden aan de deelnemende gemeenten. Zoals eerder in verschillen planning en control documenten is weergegeven geeft de subsidieregeling beheer recreatiegebieden van de provincie onvoldoende duidelijkheid over de toekomstige subsidie bijdrage. Voor de jaren na 2025 zullen hiervoor passende maatregelen worden genomen.
6 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Bestuurlijke samenvatting
Financiële samenvatting De jaarrekening 2023 sluit met een voordelig resultaat van € 125.382. Exploitatie De resultaten per programma zijn als volgt:
PRODUCT
BEDRAG
VOORDELIG/NADELIG
TOELICHTING
Gebiedsbeheer
42.112
Voordelig
Het gebiedsbeheer is (per saldo) tegen minder kosten gerealiseerd, met behoud van het afgesproken kwaliteitsniveau.
Maatschappelijke betrokkenheid
12.116
Voordelig
N.v.t.
Plannen maken
4.655
Voordelig
N.v.t.
Bestuurlijke diensten
7.187
Nadelig
N.v.t.
Financiële diensten
11.997
Nadelig
N.v.t.
Juridische diensten
1.419
Nadelig
N.v.t.
Algemene Middelen
83.516
Voordelig
De bijdrage van de Provincie ZuidHolland is geïndexeerd.
Saldo gewone bedrijfsvoering
121.795
Voordelig
Afwijking kredieten
21.272
Nadelig
Er zijn meer kosten gemaakt op projecten die ten laste komen van de baten en lasten
Afwijking dekking kredieten/ mutaties reserves
24.858
Voordelig
N.v.t.
Totaal resultaat
125.382
Voordelig
Overhead
Voorgesteld wordt het voordelige jaarresultaat 2023: - toe te voegen aan de Algemene Reserve
Vermogenspositie Het eigen vermogen komt per ultimo 2023 uit op een bedrag van ca. € 4,18 miljoen.
7 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Leeswijzer
2. Leeswijzer In deze jaarstukken wordt inzicht gegeven in de voortgang van het realiseren van de doelen en prestaties uit de programmabegroting 2023 en de najaarsrapportage 2023. Daarnaast wordt inzicht geboden in de realisatie van additionele projecten (kredieten). In de tabellen zijn de realisatiecijfers over het jaar 2023 opgenomen. De lasten en de baten zijn gepresenteerd als positieve bedragen in hele euro’s. In de kolom resultaat worden voordelen voor het recreatieschap weergegeven met een “V” en nadelen met een “N”. Zover niet anders vermeld zijn alle resultaten incidenteel. De jaarstukken zijn opgesteld naar de eisen die het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) stelt. In de bestuurlijke samenvatting (hoofdstuk 1) is op hoofdlijnen ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen en resultaten in 2023. In hoofdstuk 3 is de programmaverantwoording opgenomen. Hierin worden de doelen en prestaties toegelicht door beantwoording van de drie W-vragen: 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we gedaan? 3.
Wat heeft het gekost? Hoofdstuk 4 zal daarna ingaan op de, volgens het BBV verplichte en voor het recreatieschap relevante, paragrafen, te weten: - Weerstandsvermogen en risicobeheersing - Onderhoud kapitaalgoederen - Financiering - Grondbeleid - Bedrijfsvoering Hoofdstuk 5 bevat de jaarrekening 2023 met daarin de waarderingsgrondslagen, de balans per 31 december 2023 met toelichting en het overzicht van baten en lasten met toelichting. Ook is in hoofdstuk 5 aanvullende (o.a. wettelijke verplichte) informatie opgenomen.
8 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
3. Verantwoording Programma Instandhouding en Ontwikkeling Gebieden Het programma is opgebouwd uit de volgende onderdelen: - Gebiedsbeheer - Maatschappelijke betrokkenheid - Plannen maken - Overhead - Projecten/Kredieten en - Mutatie reserves
3.1. Gebiedsbeheer De natuur- en recreatiegebieden vallend binnen de gemeenschappelijke regeling zijn onderhouden conform het principe ‘schoon, heel en veilig’ voor een optimaal gebruik door de bezoekers. Onder het beheer van de gebieden vallen tevens diverse exploitaties, die bijdragen aan de recreatieve kwaliteit. Het gebiedsbeheer is gerealiseerd door middel van de volgende producten en diensten: 1. Beheerinformatie 2. Uitvoeren terreininspecties 3. Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer 4. Uitvoeren terreinbeheer 5. Omgevingscommunicatie 6. Beheer vastgoed en gronden 7. Toezicht en handhaving 8. Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen
Ad. 1 Beheerinformatie Wat hebben we bereikt? Inzicht in de beheerwerkzaamheden en kosten voor de komende jaren. Wat hebben we daarvoor gedaan? De beheerinformatie (het Terreinbeheermodel (TBM) gekoppeld aan het Geografisch Informatie Systeem (GIS) en de ‘kunstwerkpaspoorten’ voor bijvoorbeeld bruggen en steigers) is op orde gehouden. Ad. 2 Uitvoeren terreininspecties Wat hebben we bereikt? Het uitvoeren van terreininspecties heeft geleid tot actuele en heldere beheerdata. Hiermee is op korte termijn de kwaliteit en veiligheid in de gebieden gewaarborgd en is op langere termijn inzicht in de noodzakelijke investeringen. Wat hebben we daarvoor gedaan? De systematische visuele en technische inspecties zijn conform planning uitgevoerd. Daarmee is zicht op de onderhoudsstaat van de natuur- en recreatieterreinen geborgd.
9 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Ad. 3 Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer Wat hebben we bereikt? Een natuurlijke en eigentijdse inrichting van de terreinen. Wat hebben we daarvoor gedaan? De ondersteuning van recreatieadviseurs, ecologen en landschapsarchitecten is waar nodig en wenselijk ingezet, waarmee het beheer ingericht is vanuit een integraal perspectief. Ad. 4 Uitvoeren terreinbeheer Wat hebben we bereikt? Een duurzaam onderhouden natuur- en recreatiegebied dat aansluit op de wensen van bezoekers, met faciliteiten die schoon, heel en veilig zijn. Daarnaast heeft het terreinbeheer bijgedragen aan natuurwaarden en biodiversiteit. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het product Uitvoeren terreinbeheer betreft het doen onderhouden van de natuur- en recreatiegebieden en de daarbij behorende beheertaken. De basis voor de reguliere onderhoudswerkzaamheden is beschreven in het Terreinbeheermodel (TBM). Het regulier (jaarlijks) onderhoud is gerealiseerd door uitvoering van het gras/waterbestek, het hygiënebestek en losse opdrachten aan aannemers en door een beperkt aantal werkzaamheden in eigen beheer uit te voeren. Daarnaast wordt in toenemende mate samenwerking gezocht met maatschappelijke partijen, vrijwilligers e.d. Ten behoeve van de werkzaamheden voor het groot onderhoud wordt gebruik gemaakt van een jaarlijks geactualiseerde meerjarige onderhoudsplanning.
De toelichting over het in 2023 uitgevoerde programma groot onderhoud is opgenomen in paragraaf 4.2 Onderhoud kapitaalgoederen. Het jaar 2023 werd klimatologisch gekenmerkt door records op gebied van temperatuur, zon en neerslag. In de gebieden van het recreatieschap was dit vooral merkbaar gedurende de zeer zonnige en droge maanden mei en juni die zeer zonnig, droog en warm verliepen. Deze omstandigheden veroorzaakten vooral gedurende de weekenden topdrukte en daarmee gepaard en enorm afvalaanbod in de recreatiegebieden. Doordat op deze periode een wisselvallige zomer volgde is het over het geheel toch een gemiddeld jaar geworden. Wat verder opviel is dat er in 2023 zes stormen zijn geweest, waarvan zomerstorm Poly op 5 juli de meeste impact had. In de gebieden van het schap was de schade echter vrij beperkt. Tenslotte was de al jarenlange toenemende trend van vernieling, vandalisme en afvaldumpingen ook on 2023 weer nadrukkelijk waarneembaar. Ad. 5 Omgevingscommunicatie Wat hebben we bereikt? Brede waardering voor de gebieden, heldere communicatie en samenwerking met belanghebbenden, gezamenlijke verantwoordelijkheid en begrip voor de uitgevoerde beheermaatregelen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Ter ondersteuning van het gebiedsbeheer is het product Omgevingscommunicatie geleverd. Daarbij is gebruik gemaakt van diverse vormen van gebieds- en stakeholdercommunicatie.
Voorts heeft Staatsbosbeheer de afhandeling van klachten en meldingen die rechtstreeks voorkomen uit de door haar uitgevoerde activiteiten verricht. Er heeft in 2023 afstemming plaatsgevonden tussen de aan het schap deelnemende gemeenten en Staatsbosbeheer. De taakverdeling bij het omgevingsmanagement voor het schap zal nog verder worden uitgewerkt. 10 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Ad. 6 Beheer vastgoed en gronden Wat hebben we bereikt? De (vermogens)positie is op orde gehouden, waarmee voldaan is aan rechten en plichten die het eigendom met zich meebrengt. Daarbij is met zorgvuldig en passend medegebruik een bijdrage geleverd aan het recreatieaanbod en aan structurele inkomsten. Wat hebben we daarvoor gedaan? Binnen het product Beheer vastgoed en gronden is een takenpakket tot uitvoering gebracht dat bestaat uit advies op grondbeleid, aan- en verkopen <1 ha en operationeel beheer. Daarnaast is in 2023 een aantal zaken in uitvoering genomen die het operationele beheer ontstijgen omdat nieuwe exploitatieovereenkomsten dienden te worden gesloten, dan wel bestaande overeenkomsten moesten worden beëindigd. Grote aan- of verkooptransacties (> 1 ha) hebben zich niet voorgedaan. Ad. 7 Toezicht en handhaving Wat hebben we bereikt? Een gebied waar mensen zich veilig en welkom voelen en waar de natuur is beschermd. Wat hebben we daarvoor gedaan? Toezicht en handhaving bestaat in hoofdzaak uit gastheerschap voor de gebruikersgroepen en handhaving op geldende bepalingen en wetgeving, veelal in samenwerking met andere bevoegde toezichthouders (politie, gemeentelijke handhavers). Deze activiteiten zijn uitgevoerd door boswachters met boa-bevoegdheden, Daarbij is ingespeeld op de aard van het gebied en mogelijke probleemsituaties in de terreinen en/of op het water. Ad.
8 Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Wat hebben we bereikt? Er is in de gebieden ruimte geboden voor initiatieven van derden, waarbij deze zorgvuldig zijn getoetst aan de andere belangen van het terrein. Wat hebben we daarvoor gedaan? De gebieden zijn regelmatig gebruikt door organisaties en particulieren voor het organiseren van activiteiten en evenementen. Heldere afspraken over het gebruik van het gebied en de faciliteiten, zijn vastgelegd in de vorm van een vergunning (verlening door gemeenten), ontheffing of toestemming. Wat heeft het gekost? Deelproduct/product
Gebiedsbeheer
Lasten Begroting na wijziging 2023 Personeel 856.000 Materieel 2.248.047 3.104.047
Rekening 2023 820.970 2.094.374 2.915.344
Baten Begroting na wijziging 2023 1.279.800 1.279.800
Rekening 2023 1.133.209 1.133.209
Saldo Begroting na wijziging 2023 856.000 968.247 1.824.247
Rekening 2023 820.970 961.165 1.782.135
Toelichting: Personeel: Toelichting opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering. Materieel: Niet van toepassing.
11 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
3.2. Maatschappelijke betrokkenheid Vrijwilligers en actief burgerschap Wat hebben we bereikt? Er is betrokkenheid, betekenis en plezier bij gebruikers en de omgeving van het gebied gecreëerd door zorgvuldige aanpak van vrijwilligerswerk en actief burgerschap. Wat hebben we daarvoor gedaan? Veel mensen voelen zich betrokken bij de gebieden en zetten zich er graag voor in. ‘Vrijwilligers en actief burgerschap’ is een essentieel product om hen hiervoor op een zorgvuldige, professionele manier ruimte te bieden en terreinen op eigentijdse wijze te beheren. Dat levert kwalitatief hoogstaand gebiedsbeheer op en bovendien draagvlak in de omgeving.
Wat heeft het gekost Deelproduct/product
Maatschappelijke betrokkenheid
Lasten Begroting na wijziging 2023 Personeel 42.300 42.300
Rekening 2023 30.184 30.184
Baten Begroting na wijziging 2023 -
Rekening 2023 -
Saldo Begroting na wijziging 2023 42.300 42.300
Rekening 2023 30.184 30.184
Toelichting: Niet van toepassing
3.3. Plannen maken Advies ontwikkeling Wat hebben we bereikt? Ten laste van dit budget wordt alleen de inzet van capaciteit benodigd voor het opstellen van een bestuursvoorstel gebracht. Dit voorstel heeft als doel het bestuur uit te laten spreken of men het gesignaleerde probleem wil oplossen of de kans wil benutten en bereid is daarvoor middelen beschikbaar te stellen. Wat hebben we daarvoor gedaan? De activiteiten die nodig waren om tot bestuursvoorstellen te komen zijn uitgevoerd en ten laste van dit budget gebracht. Wat heeft het gekost? Deelproduct/product
Plannen maken
Lasten Begroting na wijziging 2023 Personeel 26.700 26.700
Rekening 2023 22.045 22.045
Baten Begroting na wijziging 2023 -
Rekening 2023 -
Saldo Begroting na wijziging 2023 26.700 26.700
Rekening 2023 22.045 22.045
Toelichting: Niet van toepassing.
12 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
3.4. Overhead 3.4.1. Bestuursproducten Bestuurssecretaris Wat hebben we bereikt? De bestuurssecretaris heeft een effectieve ondersteuning en advisering van het bestuur geleverd. Wat hebben we daarvoor gedaan? De bestuurssecretaris is de expert-sparringpartner. Hij heeft geadviseerd en het bestuur en andere samenwerkingspartners begeleid. Met zijn bestuurlijk-juridische achtergrond heeft hij bewaakt dat voldaan wordt aan de vereisten en bepalingen die onder meer de Wet Gemeenschappelijke Regelingen stelt. Voorts heeft hij heeft de uitvoering van bestuurlijke taken en besluitvormingsprocessen ondersteund en heeft hij meegedacht over bestuurlijke vraagstukken. Als rechterhand van het bestuur heeft de bestuurssecretaris besluiten vertaald naar concrete afspraken voor Staatsbosbeheer. Accountmanagement Wat hebben we bereikt? Door middel van de inzet van een accountmanager was er een deskundig aanspreekpunt voor het recreatieschap en een opdrachtnemer voor uw bestuurlijke opdrachten. Wat hebben we daarvoor gedaan? De accountmanager heeft opgetreden als sparringpartner voor uw organisatie en als opdrachtnemer voor uw bestuurlijke opdrachten. In dat kader heeft hij de voortgang van de projecten en werkzaamheden die daaruit voortkomen bewaakt en heeft hij u geïnformeerd u over de voortgang en de eindresultaten.
Secretariaat Wat hebben we bereikt? Het secretariaat heeft ervoor gezorgd dat de vergaderingen goed voorbereid waren en professioneel zijn verlopen, dat de daarbij behorende vergaderstukken tijdig beschikbaar waren en dat de archivering op orde is. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het ambtelijk secretariaat heeft de planning, organisatie, voorbereiding, verslaglegging en archivering van de bestuursvergaderingen verzorgd.
3.4.2. Financiële diensten Financieel beleid Wat hebben we bereikt? Een solide financieel beleid dat voldoet aan juridische en financiële vereisten, verordeningen, notities en kaders. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben volgens de wettelijke vereisten en volgens het inkoop- en beleidskader (Europese) aanbestedingen begeleid, contracten opgesteld, rapportages voor verantwoording en accountantscontrole verzorgd en de verzekeringsportefeuille gecoördineerd en op onderwerpen wordt financieel advies gegeven. 13 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Planning en control Wat hebben we bereikt? Een Planning & Control-cyclus (P&C) dat kader en sturing geeft aan het bestuur en ondersteuning biedt om de doelstellingen te bereiken. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben de P&C ingericht, beginnend met het plannen van de jaarlijkse activiteiten (begroting) en eindigend met het vaststellen van het jaarresultaat en het samenstellen van de jaarrekening. Administratie (de vastlegging van financiële handelingen) maakt vanzelfsprekend onderdeel uit van de P&C. Met de najaarsrapportage is de uitvoering van activiteiten bewaakt en is er voor gezorgd dat de bedrijfsvoering ‘in control’ is gebleven.
3.4.3. Juridische diensten Aansprakelijkheid Wat hebben we bereikt? Efficiënte afhandeling van klachten, aansprakelijkheidstellingen en bezwaren. Wat hebben we daarvoor gedaan? Gezorgd is voor een onderbouwde afwijzing of toewijzing van claims, voor de (financiële) afhandeling ervan, of claims zijn doorgestuurd naar de verantwoordelijke partij. Omgekeerd is gezorgd voor aansprakelijkheidstelling van derden bij schade aan de terreinen. In bezwaarprocedures is gezorgd voor de hoorzittingen en zijn beslissingen op bezwaar opgesteld. Juridische ondersteuning Wat hebben we bereikt? Goede en snelle juridische ondersteuning waarmee imagoschade en allerhande risico’s voorkomen dan wel beperkt zijn. Wat hebben we daarvoor gedaan? Er is vorm gegeven aan en geadviseerd over diverse overeenkomsten in het kader van beleid en uitvoering van beheer, waaronder de samenwerking met derden (private en publieke partijen). Procederen In die gevallen waarin geprocedeerd moet worden, wordt een vlotte en correcte afhandeling van de procedure beoogd. In 2023 was er echter geen aanleiding om capaciteit in te zetten voor dit product. Woo-procedures Gestreefd wordt naar een snelle en correcte afhandeling van Woo-procedures. In 2023 was de aanleiding om capaciteit in te zetten voor dit product beperkt. Wat heeft het gekost?
14 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Lasten Begroting na wijziging 2023
Deelproduct/product
Rekening 2023
Baten Begroting na wijziging 2023
Rekening 2023
Overhead Personeel Materieel
Juridische diensten
24.300 99.100 123.400 146.900 43.700 190.600 26.100 26.100
27.776 102.811 130.587 162.164 49.393 211.557 27.444 75 27.519
124.000 124.000 -
Totaal overhead
340.100
369.663
124.000
Bestuurlijke diensten Personeel Materieel Financiële diensten Personeel Materieel
132.960 132.960
132.960
Saldo Begroting na Rekening 2023 wijziging 2023 24.300 27.776 99.100 102.811 123.400 130.587 146.900 162.164 (80.300) (83.567) 66.600 78.597 26.100 27.444 75 26.100 27.519 216.100 236.703
Toelichting: Personeel: Toelichting opgenomen in paragraaf 4.5 Bedrijfsvoering. Materieel: Niet van toepassing.
3.5 Algemene middelen Lasten Begroting na wijziging 2023 Overige kosten Deelnemersbijdrage Bijdrage Provincie Zuid-Holland Bijdrage gemeente Rotterdam -
Deelproduct/product
Algemene middelen
Rekening 2023
-
Baten Begroting na wijziging 2023 1.333.798 877.200 2.210.998
Rekening 2023 1.333.798 960.716 2.294.514
Saldo Begroting na Rekening 2023 wijziging 2023 (1.333.798) (1.333.798) (877.200) (960.716) (2.210.998) (2.294.514)
Toelichting: De ontvangen bijdrage vanuit de Provincie is geïndexeerd. De ontvangen beschikking hieromtrent is binnengekomen nadat de najaarsrapportage was opgesteld en kon derhalve niet meer mee genomen worden in de begrotingswijziging.
15 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
3.6 Projecten/kredieten
Toelichting: Kwaliteitsimpuls Steigers Brielse Meer en Bernisse Waarbij inbegrepen: - Aanlegvoorziening Haven Middenplaat - Renovatie voetgangersbrug Oud Hoenderhoek - Oeverbescherming WSV Nautica - Aanleg voorziening Robbe- en Roggekreek Deze projecten zullen in 2024 financieel worden afgewikkeld. Beheerplan Brielse Meer en Bernisse Het Uitbreidings- en beheerplan bossen Voorne- Putten is gereed. De kosten zijn tot op heden lager uitgevallen omdat de provincie Zuid-Holland de kosten heeft betaald voor het opstellen van het Uitbreidings- en beheerplan. Het krediet is onder andere gebruikt voor projectleiding, interne adviezen over landschap, ecologie en bosbeheer, afstemming met de omgeving inclusief pachters. Daarnaast is een infographic opgesteld voor het project. Het resterende bedrag zal ingezet worden voor verdere voorbereiding van het project inclusief aanvraag vergunningen.
16 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Realisatie Businesscase Regiodeal Voorne-Putten Op 22 juni 2022 heeft het Algemeen Bestuur ingestemd met de businesscase Regiodeal. De opgave uit deze businesscase is drieledig: - Realiseren van extra aanlegvoorzieningen in de Bernisse: Dit betreffen o.a. locatie De Beren en Oud Hoenderhoek. Bij locatie de Beren moest vanwege de aanwezigheid van een kabels- en leidingenstrook, een alternatief worden bedacht voor de beoogde aanlegvoorziening. Hierover is overleg geweest met de leidingeigenaren. De omgevingsvergunning is inmiddels aangevraagd en verleend. Voor locatie Oud Hoenderhoek is overleg met de nieuwe exploitant over de inrichting van de locatie in relatie tot de gewenste aanlegvoorziening. Hiertoe is een nieuw ontwerp gemaakt om de locatie her in te richten. Ook hiervoor is een omgevingsvergunning aangevraagd en verleend. Het budget voor deze maatregelen is niet toereikend. Om de ontbrekende middelen aan te vullen is door de een aanvullend budget aangevraagd bij de Regideal en een subsidie bij de provincie Zuid-Holland. Beide aanvragen zijn gehonoreerd. Uitvoering vindt plaats in het 1e kwartaal 2024. - Ontwerp en realisatie bewegwijzering en entrees. Dit project is nog niet gestart. - Onderzoek en realisatie mogelijkheden voor sport en bewegen. Dit onderzoek is eind 2023 afgerond en de resultaten zijn in december gepresenteerd aan het Dagelijks Bestuur.
Containerbar Hoenderhoek: Project is afgerond en zal in 2024 financieel worden afgesloten. Intensivering communicatie boswerkzaamheden: Begin 2021 is de communicatie rond het uitvoeren van het planmatig bosbeheer en de bestrijding van essentaksterfte geïntensiveerd. Dit is ondersteund door in het gebied extra informatie beschikbaar te stellen door middel van ‘bouwborden’. Deze informatieborden worden in 2024 gebruikt om in het veld informatie te verstrekken over de boswerkzaamheden in werkblok Bernisse-Zuid. KI Quackstrand Fase 2: In 2023 is de accountantscontrole uitgevoerd en komt de eindstand uit op een tekort van 34.203 euro. Daarmee ontvangt het schap de resterende subsidiegelden en is het project afgerond. Het tekort wordt verrekend met Quackstrand fase 3. KI Quackstrand Fase 3: In 2023 is door het schap input geleverd voor het nieuwe bestemmingsplan voor de dam in verband met de komst van twee windturbines op de dam. In 2024 kan in samenwerking met de gemeente Voorne aan Zee de ontwikkeling van een nieuw toiletgebouw in combinatie met de reddingsbrigade worden opgestart. Het bestuur kan hiervoor een voorstel tegemoet zien. Optimalisatie Voorne-Putten: In 2023 is gestart met de uitvoering van de opdracht Oplossingsrichtingen ten behoeve van een toekomstbestendig Recreatieschap Voorne Putten Onder de paraplu van deze opdracht zijn twee kredieten/projecten actief: 1.
Optimalisatie Voorne-Putten - het krediet dat het recreatieschap beschikbaar heeft gesteld ter uitvoering van de opdracht; 2. Optimalisatie beheer - een projectsubsidie van de provincie Zuid-Holland in het kader van de zogenaamde 50/50-deal met als doel het naar beneden brengen van de jaarlijkse beheerlasten door het doorvoeren van doeltype wijzigingen en/of door meer te gaan werken met vrijwilligers en met mensen met afstand tot de arbeidsmarkt.
17 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Samen met de gemeenten is gekeken naar optimalisatiemaatregelen in het beheer en naar mogelijkheden om de inkomsten van het schap te verhogen. Begin 2024 wordt het schapsbestuur nader geïnformeerd over de resultaten en gevraagd een besluit te nemen over de verder uit te werken maatregelen. De looptijd van het krediet wordt verlengd naar 31-12-2024. Nadere verkenning opgave bossen: In het tweede kwartaal is gestart met de verkenning bosuitbreiding De Uitwaayer. Opgave hier is om in het recreatiegebied De Uitwaayer ca. 30 ha. bos uit te breiden in het kader van de bossenstrategie. Inmiddels is de opgave geïnventariseerd en is een programma van eisen en wensen opgesteld. De ontwerpuitgangspunten zijn in september ter besluitvorming voorgelegd aan het Bestuur. Streven is om in het 1e kwartaal 2024 af te ronden met een definitief ontwerp inclusief kostenraming. De looptijd van het krediet wordt verlengd naar 31-12- 2024. Optimalisatie beheer: Zie tekst Optimalisatie Voorne-Putten. Plan Uitwaayer: In het tweede kwartaal is gestart met de verkenning bosuitbreiding De Uitwaayer. Opgave hier is om in het recreatiegebied De Uitwaayer ca. 30 ha bos uit te breiden in het kader van de bossenstrategie. Inmiddels is de opgave geïnventariseerd en is een programma van eisen en wensen opgesteld. De ontwerpuitgangspunten zijn in september ter besluitvorming voorgelegd aan het Bestuur.
Vanwege bezwaren uit de directe omgeving wordt een overleg ingepland met de betrokkenen. Dit levert vertraging op. De planning is op basis daarvan bijgesteld. Er wordt nu toegewerkt naar besluitvorming over het ontwerp in juni 2024. Ruiterrouteverbinding: Vooruitlopend op de start van dit project dat de realisatie van een doorgaande ruiterverbinding aan de zuidzijde van het Brielse Meer tot doel heeft is subsidie aangevraagd bij de provincie Zuid-Holland. De subsidie is inmiddels verkregen, het project is nog niet daadwerkelijk opgestart. Upgrade MTB De Uitwaayer: Het Algemeen Bestuur heeft op 13 december 2023 ingestemd met de voorstellen voor de upgrade van de MTB route in de Uitwaayer. Het ontwerp zal geïntegreerd worden in het ontwerp voor de bosuitbreiding Uitwaayer. Kwaliteitsimpuls Regiodeal 2024: Het Algemeen Bestuur heeft op 13 december 2023 ingestemd met de voorstellen voor een aanvraag Regiodeal 2024 ten behoeve van een kwaliteitsimpuls voor enkele objecten in de Bernisse en Brielse Meer. De objecten maken onderdeel uit van de opgave voor het groot onderhoud aan de kunstwerken op Voorne-Putten over de periode 2024-2026.
Afgesloten kredieten: Locatie ontwikkeling Oud Hoenderbroek: Het project is afgerond. Aanlegvoorzieningen Robbe & Roggekreek: Dit project is afgerond en de kosten zijn volledig geactiveerd.
18 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
3.7 Mutaties in reserves Toelichting: Geen bijzonderheden.
19 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
4. Paragrafen 4.1
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Het weerstandsvermogen weerspiegelt de mate waarin het recreatieschap in staat is middelen vrij te maken om de risico's die zich in de praktijk voordoen op te vangen zonder dat dit betekent dat het beleid veranderd of ingekrompen moet worden. Conform de nota weerstandsvermogen wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het recreatieschap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Voor de waardering van de toereikendheid van het weerstandsvermogen wordt de volgende tabel gehanteerd. Ratio weerstandsvermogen Waarderingscijfer Ratio weerstandsvermogen A > 2,0 B 1,4 < x < 2,0 C 1,0 < x < 1,4 D 0,8 < x < 1,0 E 0,6 < x < 0,8 F < 0,6
Betekenis Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende
Risicoanalyse Er heeft een inventarisatie op de risico’s plaatsgevonden en er zijn geen kwantificeerbare risico’s geconstateerd. Inflatie Wegens de gestegen inflatie, het CPI indexcijfer voor 2023 was 3%, in relatie tot de index die in de begroting 2024 is gehanteerd (8,4%) mag verwacht worden dat er op regulier onderhoud en groot onderhoud geen extra kosten doorberekend gaan worden door onze leveranciers/aannemers. Dit risico is derhalve niet meer van toepassing. Niet kwantificeerbare risico’s Hier wordt uitgegaan van 2% van de structurele inkomsten. Voor dit beleid volgt het schap het rijksbeleid voor gemeenten. Het rijk stelt voor gemeenten, die vallen onder het artikel 12regime, de minimale buffer van de algemene reserve op 2% van de som van de structurele inkomsten. Dit bedrag is daarmee het minimaal gewenste/benodigde weerstandsvermogen voor niet gekwantificeerde risico's. Voor de structurele inkomsten wordt uitgegaan van de huren & pachten en de verwachte rentebaten. Deze zijn in de begroting 2025 gesteld op 1.062K. Het risico is dan 21.240 x 4 = 85.000 euro.
Ratio Weerstandsvermogen Zoals hiervoor aangegeven wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. De stand van de Algemene Reserve is per eind 2023 ca. € 0,5 miljoen.
20 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
De ratio komt uit op > 2 en is daarmee uitstekend te noemen. Kengetallen BBV In het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is bepaald dat de jaarstukken de kengetallen weergeven. De kengetallen staan in onderstaande tabel.
Kengetallen
Rekening 2023
netto schuldquote netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte
-39% -39% 49% 10%
Deze kengetallen geven enig inzicht in de financiële positie en de financiële weerbaar- en wendbaarheid van de organisatie. De Provincie Zuid-Holland gebruikt de volgende signaleringswaarden: Kengetal gezond neutraal risicovol netto schuldquote <90% 90-130% >130% netto schuldquote gecorrigeerd <90% 90-130% >130% solvabiliteitsratio >50% 20-50% <20% structurele exploitatieruimte >0% 0% <0%
De netto schuldquote geeft een beeld van het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Bij de “netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen” worden ook de verstrekte leningen meegenomen. Een negatieve schuldquote geeft in feite aan dat er per saldo geen sprake is van een schuld. De solvabiliteitsratio wordt berekend als het percentage van het totale eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen van het recreatieschap. Dit geeft inzicht in de mate waarin het schap in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen De solvabiliteitsratio is ruim positief. Het kengetal “structurele exploitatieruimte” geeft aan of de structurele baten groter zijn dan de structurele lasten. Dit wordt in het kengetal als percentage van de totale baten uitgedrukt. Dit kengetal zegt in feite iets over het structurele jaarrekeningsaldo, d.w.z. zonder alle incidentele baten en lasten. Het percentage is positief, wat betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder de rente en aflossing van de leningen) te dekken.
21 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
4.2 Onderhoud kapitaalgoederen Het goed onderhouden van de gebieden is een belangrijke taak voor het recreatieschap om duurzaam gebruik mogelijk te maken. Als basis voor het plannen van regulier- en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen wordt het Terrein Beheer Model (TBM) gehanteerd. Dit model is gebaseerd op zogenaamde doeltypen (bijvoorbeeld speel- en ligweide, strand of bos) waarvoor een gestandaardiseerde inrichting met daarbij behorende onderhoudscycli en normkosten zijn bepaald. Het totaal aan oppervlaktes, stuks en lengte van de aanwezige doeltypes bepaalt met de cycli en de normkosten de geplande uitgaven voor meerjarig duurzaam onderhoud. Het Terrein Beheer Model wordt periodiek herijkt. Voorziening groot onderhoud De geplande uitgaven van groot onderhoud fluctueren van jaar tot jaar. Dit kan een direct en groot effect hebben op het jaarresultaat en daarmee op de jaarlijkse deelnemersbijdrage. Om dit ongewenste effect zoveel mogelijk te voorkomen heeft het recreatieschap ervoor gekozen om een egalisatievoorziening groot onderhoud in te stellen. Jaarlijks wordt een vastgestelde dotatie ten laste van de exploitatie gebracht en de werkelijke onderhoudslasten worden ten laste van de voorziening groot onderhoud verantwoord. Programma groot onderhoud 2023 Het programma groot onderhoud 2023 is grotendeels binnen het verslagjaar afgerond.
Er is veel aandacht uitgegaan naar het uitvoeren van bosonderhoud in het werkblok Bernisse Midden waar veel door essentaksterfte aangetaste essen verwijderd zijn. De zaag- en opruimwerkzaamheden zijn in 2023 afgerond, de herplant zal in 2024 worden uitgevoerd. Verder is groot uitgevoerd aan o.a. asfalt- en halfverhardingen en aan het cultuurhistorische gebouwtje De Kogeloven. Verder is het jaarlijkse baggerwerk uitgevoerd.
Stand voorziening Groot onderhoud per 01-01 Dotatie Extra dotatie cf. uitvoeringsagenda planning materiële uitgaven inclusief indexering planning personele uitgaven werkelijke uitgaven 2023 M werkelijke uitgaven 2023 P 23608 GO Bos 2023 P Bos 2023 23604 GO Solitairen 2023 P Solitairen 2023 Stand voorziening groot onderhoud per 31-12
2023 1.812.585 753.800 879.680 142.924
1.543.781
2024 1.543.781 817.119 292.138 87.642
2025 1.826.471 817.119 853.122 255.937
2026 1.534.532 817.119 1.288.275 386.483
2027 676.893 817.119 194.967 58.490
2028 1.240.555 817.119 696.635 208.990
2029 1.152.049 817.119 650.317 195.095
106.402 31.921 12.559 3.768 1.826.471
1.534.532
676.893
1.240.555
1.152.049
1.123.756
22 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
4.3 Financiering Kasgeldlimiet Tot het kasgeld behoren alle vlottende schulden < 1 jaar, de contante gelden in kas, de uitgaande gelden < 1 jaar en de tegoeden / schulden rekening-courant. Doel van de kasgeldlimiet is het beperken van de renterisico’s op de korte schuld. De korte schuld is bedoeld voor de lopende uitgaven en zodoende is de limiet gekoppeld aan het begrotingstotaal. De kasgeldlimiet is bij ministeriële regeling vastgesteld op 8,5 % van het totaal van de jaarbegroting bij aanvang van het jaar. In 2023 zijn geen kasgeldleningen afgesloten. Renterisiconorm De renterisiconorm stelt een limiet aan het renterisico over de lange termijn financiering. Het renterisico is het geldbedrag aan leningen dat in een bepaald jaar aan renteherziening en herfinanciering onderhevig is. Het renterisico mag maximaal 20% van het begrotingstotaal per 1 januari van het betreffende kalenderjaar bedragen. De renterisiconorm benadrukt het belang van een goede spreiding van de leningenportefeuille en de renterisico’s. In 2023 zijn geen vaste geldleningen aangegaan. Er zijn op balansdatum 2023 drie uitstaande geldleningen zonder renteherziening gedurende de looptijd. Er is geen sprake van herfinanciering. Derhalve is er geen renterisico. Ten aanzien van het risicobeheer van de huidige leningen zijn er geen beleidsvoornemens.
Het renteresultaat is gelijk aan de rentelasten en bedraagt 50.293 euro. Tevens is er geen sprake van een financieringsbehoefte. Schatkistbankieren Bij het schatkistbankieren wordt dagelijks het saldo bij een vastgesteld drempelbedrag overgeboekt op een bankrekening ten gunste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Omgekeerd kan het saldo ook worden aangevuld ten laste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Voor het schap zijn de benodigde overeenkomsten met het Rijk afgesloten. In 2023 is het drempelbedrag van € 1.000.000 niet overschreden. Zie verder het overzicht in de toelichting op de balans, onderdeel Schatkistbankieren. EMU saldo Het (EMU-saldo) is het saldo van de inkomsten en uitgaven van de overheid. Decentrale overheden moeten inzicht geven in de berekening van hun aandeel in dit EMU-saldo. Deze informatie wordt middels enquêtes aangeleverd bij het CBS. Voor de EMU-enquête worden de gemeenten, de provincies en de waterschappen integraal waargenomen. Bij de gemeenschappelijke regelingen wordt een deelwaarneming gedaan. Een gemeenschappelijke regeling valt binnen de deelwaarneming indien het totaal aan baten of lasten op de exploitatierekening groter is dan 20 miljoen euro.
Omdat het begrotingstotaal van het Recreatieschap onder deze grens van €20 miljoen ligt is toelichting van het EMU saldo niet verplicht en derhalve niet opgenomen.
23 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Renteschema Renteschema: a. De ext erne rent elast en over de kort e en lange financiering b. De ext erne rent ebat en (idem) Saldo rent elast en en rent ebat en
-/-
50.293 132.960 -82.667
c1. De rente die aan de grondexploit at ie moet w orden doorberekend -/c2. De rente van project financiering die aan het bet reffende t aakveld moet w orden -/- t oegerekend c3. De rentebaat van doorverst rekt e leningen indien daar een specifieke lening-/voor is aanget rokken (= project financiering) Aan t aakvelden t oe t e rekenen ext erne rent e d1. Rent e over eigen vermogen d2. Rent e over voorzieningen Tot aal aan t aakvelden t oe t e rekenen rent e
+/+ +/+
-82.667
e. De aan taakvelden t oegerekende rent e (rent eomslag)
-/-
-
f. Rent eresult aat op het t aakveld Treasury
4.4
-82.667
Grondbeleid
Algemeen Het dagelijks bestuur van het recreatieschap heeft begin 2016 de nota grondbeleid vastgesteld waarin de volgende uitgangspunten centraal staan: - Grond is een middel en geen doel. - Bij en met de inzet van grond en vastgoed wordt financiële optimalisatie nagestreefd. - Met de inzet van grond wordt samenwerking met gebiedspartijen gezocht. - Hoewel het schap zelf geen grond- of opstalexploitaties voert, heeft zij in haar aanpak een actieve houding. Hierbij stuurt zij – in samenwerking met de andere gebiedspartijen – actief op programmering, kostenbeheersing en opbrengstoptimalisatie. - Het schap werkt innovatief en extern gericht, zoekt naar nieuwe verbanden en geeft waar mogelijk ruimte aan nieuwe technologieën en duurzame toepassingen. - Het schap neemt in beginsel niet risicodragend deel in gebieds- en (vastgoed)ontwikkelingen. - Bij de inzet van grond en vastgoed werkt het schap transparant en marktconform.
Financieel Naast het algemene uitgangspunt van financiële optimalisatie is de inzet vooral gericht op het behoud van het huidige niveau van inkomsten in de schapsbegroting, zulks in relatie tot de met eigendom/erfpacht samenhangende kosten. Schapsspecifiek In programma 2 van de jaarrekening wordt ingegaan op de specifieke grond- en vastgoedactiviteiten in het schap en de daarbij gerealiseerde resultaten. Daarnaar wordt verwezen.
24 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Grondpositie Grondpositie per 31 december 2023: Oppervlakte:
31-12-2022
Totaal
31-12-2023*
826 ha
Toelichting mutatie:
826 ha
*Afgerond op hele getallen
Deze tabel betreft de grondpositie; in het onderdeel “gebiedsbeheer” van programma 2 wordt ingegaan op het beheerareaal en eventuele mutaties hierin. Hierin zijn niet meegenomen de gronden die het schap op basis van persoonlijke overeenkomsten (o.a. huur) in gebruik en onderhoud heeft. Peildatum voor deze tabel is de kadastrale registratie per 31 december 2023.
4.5
Bedrijfsvoering
De afspraken over de dienstverlening door Staatsbosbeheer aan het recreatieschap zijn vastgelegd in de Samenwerkingsovereenkomst (SOK). Voor begrotingsjaar 2023 is de volgende afrekenmethodiek toegepast: 1. De standaard dienstverlening te verrekenen op maximaal het totaalbudget bedrijfsvoering incl. goedgekeurd meerwerk tegen werkelijke kosten dan wel werkelijke uren maal het afgesproken tarief; 2. De begeleiding voor regulier en groot onderhoud te maximeren op 30% van de werkelijke materiele kosten voor uitbesteed werk. De personele component van de dienstverlening door Staatsbosbeheer is opgenomen in onderstaande tabel. Lasten Begroting na wijziging 2023 Beheerinformatie 44.100 Uitvoeren Terreininspecties 59.500 Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer 20.100 uitvoeren Terreinbeheer RO 30% 295.300 Omgevingscommunicatie 60.400 Beheer vastgoed en gronden (rentmeesterschap) 84.300 Toezicht en Handhaving 258.300 Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen 34.000 856.000 Deelproduct/product
Gebiedsbeheer
64.294 61.956 12.350 299.787 53.373 66.867 240.443 21.900 820.970
Baten Begroting na wijziging 2023 -
Rekening 2023
-
Saldo Begroting na wijziging 2023 44.100 59.500 20.100 295.300 60.400 84.300 258.300 34.000 856.000
Rekening 2023
Rekening 2023 64.294 61.956 12.350 299.787 53.373 66.867 240.443 21.900 820.970
Vrijwilligers en actief burgerschap
42.300 42.300
30.184 30.184
-
-
42.300 42.300
30.184 30.184
Adviesdiensten o.m strategische vastgoedontwikkeling
26.700 26.700
22.045 22.045
-
-
26.700 26.700
22.045 22.045
Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten
24.300 146.900 26.100 197.300
27.776 162.164 27.444 217.384
-
-
24.300 146.900 26.100 197.300
27.776 162.164 27.444 217.384
1.122.300
1.090.582
-
-
1.122.300
1.090.582
Maatschappelijke betrokkenheid
Plannen maken
Overhead
Totaal personele lasten
De totale lasten voor de dienstverlening Staatsbosbeheer zijn uiteindelijk € 31.700 lager uitgevallen dan begroot.
25 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Toelichting: Communicatie
Het budget Omgevingscommunicatie is in de Programmabegroting met € 64.000 teruggebracht naar € 60.400, dit omdat in het Gezamenlijk Uitvoeringsprogramma 2021-2025 afgesproken is dat dit product in samenwerking tussen Staatsbosbeheer en de deelnemende gemeenten vormgegeven wordt. Het beoogde voordeel is in 2023 bereikt, waarbij zelfs een voordelig resultaat van € 7.000 is behaald.
Regelgeving en Handhaving
Door krapte op de arbeidsmarkt konden niet alle begrote uren Toezicht en Handhaving gerealiseerd worden. Hierdoor kon in 2023 180 uur minder ingezet worden op dit product (op een totaal van 2.600).
Financiën
Vanwege aanvullende eisen m.b.t. duurzame waardevermindering vaste activa is meer tijd besteed aan het opmaken en onderbouwen van de jaarstukken. Tevens heeft de SISA verklaring bij de jaarrekning 2022 meer tijd in beslag genomen vanwege de complexiteit hiervan.
Rechtmatigheidsverantwoording De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria: begrotingscriterium, voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium hieronder nader toegelicht: Het voorwaardencriterium: alle financiële beheers-handelingen zijn verricht in overeenstemming met wet- en regelgeving. Het begrotingscriterium: Alle lasten in het begrotingsjaar vallen binnen de begroting (incl. wijzigingen) zoals door het algemeen bestuur is goedgekeurd. Een aantal begrotingsoverschrijdingen is niet verwijtbaar aan het dagelijks bestuur, bijvoorbeeld omdat ze niet voorzienbaar waren of omdat er ook hogere baten aan ten grondslag liggen. Het misbruik & oneigenlijk gebruik criterium: het dagelijks bestuur heeft voldoende waarborgen genomen om te voorkomen dat als gevolg van misbruik of oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving ten onrechte overheidssubsidies of -uitkeringen zijn verleend of een te laag dan wel geen bedrag aan heffingen aan het recreatieschap is betaald. Verder dient hierbij opgemerkt te worden dat rechtmatigheid breder is dan bovengenoemde 3 criteria. De andere 6 criteria (calculatie, valutering, adressering, volledigheid, aanvaardbaarheid en levering) worden afgedekt door het getrouw beeld en de accountant zal hierover haar oordeel geven. Het dagelijks bestuur is niet verplicht worden om hier afzonderlijk over te rapporteren.
Rechtmatigheidsverantwoording 2023: Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor een rechtmatige uitvoering van de begroting. Waar het tot 2022 nog gebruikelijk was dat de controlerend accountant de controle uitvoert en hierover rapporteert aan het algemeen bestuur, rapporteert het dagelijks bestuur dit vanaf boekjaar 2023 zelfstandig doen door middel van de rechtmatigheidsverantwoording. Het dagelijks bestuur van het Recreatieschap geeft aan in hoeverre de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, en ook de balansmutaties, rechtmatig tot stand zijn gekomen. Dit houdt in dat deze in overeenstemming zijn met de bepalingen vermeld in de documenten van de lijst met relevante wet- en regelgeving van het normenkader rechtmatigheid 2023 vastgesteld door het algemeen bestuur en de grenzen inzake toelichtingen opgenomen in de financiële verordening 2023 van het Recreatieschap eveneens vastgesteld door het algemeen bestuur. In het normenkader rechtmatigheid is opgenomen dat een grens voor de rechtmatigheidsverantwoording van 1% van de lasten en mutaties in de reserves wordt gehanteerd, in de paragraaf bedrijfsvoering worden eventuele geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) groter van €10.000,- én meer dan 10% nader toegelicht e.e.a. conform de financiële verordening 2023 van het Recreatieschap.
26 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
Toelichting op de afwijkingen 2023 per onderstaande onderscheiden processen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Inkoop en betaalproces Investeringen in materiele vaste activa en betaalproces Huren en pachten (ingebruikgeving) Memoriaalboekingen Begrotingen – begrotingswijzigingen Begrotingen - investeringskredieten Aanbestedingen Dienstverlening door Staatsbosbeheer
Bij het proces aanbestedingen is er sprake van 1 onrechtmatigheid. Bij het dossier van Gemeente Nissewaard is geconstateerd dat de inhuur van de bestuurssecretaris ten onrechte niet Europees is aanbesteed. Derhalve is deze als onrechtmatig aangemerkt, de onrechtmatigheid over 2023 bedraag € 100.811. Om dit in de toekomst te voorkomen zal bij rechtstreekse inhuur/detachering aangesloten worden bij geldende wet- en regelgeving w.o. in relatie tot de aanbestedingsregels. Bij het proces huren en pachten (ingebruikgeving) is sprake van onrechtmatigheid.
Een aantal gecontroleerde dossiers betreft zeer oude contracten waarvan geen of beperkt inzicht is in de indexaties vanaf het begin van de overeenkomst. Hierdoor kan geen zekerheid worden verkregen over de rechtmatigheid van de gefactureerde prijs in 2023. Om dit in de toekomst te voorkomen zal er in overleg getreden worden met het bestuur om tot een passende oplossing te komen zodat de gefactureerde prijs met meer zekerheid kan worden vastgesteld.
4.6 Openbaarheidsparagraaf De openbaarheidsparagraaf beschrijft de activiteiten die in 2023 zijn uitgevoerd op de thema’s verbetering informatiehuishouding, de actieve en passieve openbaarmaking. Verbetering informatiehuishouding In 2023 zijn de volgende activiteiten gerealiseerd: • Bewustwording: In de organisatie wordt binnen het project en bij reguliere trainingen van 360 gecommuniceerd hoe er gewerkt moet worden met documenten met behulp van de infographic ‘wat sla ik waar op’. Het blijkt in de praktijk nog lastig te zijn, er is meer aandacht en ondersteuning nodig voor de medewerkers. Er wordt een hulpmiddel ontwikkeld dat afdelingen en provinciale eenheden moet helpen bij het opslaan van documenten. • Berichtenarchivering: In 2024 komt er vanuit het Rijk een nieuwe richtlijn beschikbaar voor het archiveren van berichten en in 2023 is er een impactanalyse opgesteld. • E-mailarchivering: Het opstellen van de impactanalyse wordt uitgevoerd zodra de richtlijnen vanuit het Rijk helder zijn. 27 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 | Paragrafen
• Ontwikkeling Informatiesysteem: Microsoft Teams is in de organisatie ingevoerd. Vanwege veiligheidsissues en gebrek aan voldoende capaciteit is de integratie van MS Teams en 360 nog niet operationeel, het is in de testfase. • Datamanagement: Er is een verkenning datamanagement gestart dat in 2024 wordt afgerond. • KWIV-profielen: In 2022 is er gewerkt aan de implementatie van het Kwaliteitsraamwerk Informatievoorziening (KWIV) om zicht te krijgen op benodigde formatie en competenties van medewerkers. Alle I-functies zijn gekoppeld aan een beschikbaar profiel. Met collegaorganisaties is er gewerkt aan de uitwerking van profielen voor informatieprofessionals. De trend van de jaarlijkse meting informatiehuishouding laat een kleine stijging zien ten opzichte van voorgaande jaren.
Actieve openbaarmaking De ontwikkeling van een platform (PLOOI) waar alle overheden hun openbaar te maken documenten konden plaatsen, is stopgezet. Het kabinet heeft besloten om eerst een eenvoudiger variant met een verwijsindex en een zoekfunctie te ontwikkelen. Deze variant is inmiddels operationeel. Deelname aan dit platform is momenteel nog op vrijwillige basis, waarbij de recreatieschappen en CBG nog niet zijn aangesloten. Woo-verzoeken en besluiten worden nog steeds op de website van het betreffende recreatieschap openbaar gemaakt. Vanwege vertraging in de realisatie van het publicatieplatform, is ook de inwerkingtreding van het actieve openbaarmakingsdeel van de Woo vertraagd. Staatsbosbeheer handelt de WOO verzoeken af namens de schappen en volgt de ontwikkelingen nauwlettend, maar gezien de financiële situatie, waarin de nieuwe taken beperkt worden vergoed, neemt het geen leidende rol op zich.
28 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 |Jaarrekening
JAARREKENING 2023
29 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 |Jaarrekening
5.1
Balans per 31 december 2023
ACTIVA
31 december 2023
31 december 2022
Vaste activa Materiële vaste activa Investeringen met economisch nut Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut
4.331.720 1.492.665 2.839.055
4.484.831 1.557.263 2.927.568
Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Vorderingen op openbare lichamen Uitzettingen in ’s Rijks schatkist met een rentetypische looptijd < dan 1 jaar Overige vorderingen
4.024.542 172.818 3.764.844 86.880
4.203.272 490.221 3.629.315 83.736
8.769 8.769
142.403 142.403
243.522
208.097
148.226
148.226
95.296
59.871
8.608.553
9.038.603
31 december 2023
31 december 2022
Vaste passiva Eigen vermogen Algemene reserve Bestemmingsreserves Gerealiseerde resultaat
4.177.170 482.252 3.569.536 125.382
4.058.146 1.120.229 2.886.358 51.559
Voorzieningen Onderhoudsegalisatievoorzieningen
1.543.781 1.543.781
1.812.585 1.812.585
Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer Waarborgsommen Vooruitontvangen afkoopsommen erfpacht Onderhandse leningen van: - binnenlandse banken en overige financiële instellingen
2.072.133 91.703 998.834
2.251.894 91.703 1.011.076
981.596
1.149.115
42.177 42.177
52.478 52.478
773.292
863.500
217.865
266.415
550.268
588.669
5.159
8.416
8.608.553
9.038.603
Liquide middelen Banksaldi Overlopende activa De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel Overige nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen Totaal
PASSIVA
Vlottende passiva Netto-vlottende schulden rentetypische looptijd < 1 jaar Overige schulden Overlopende passiva Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen, met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen ' voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren Overige vooruit ontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen Totaal
30 Gewaarmerkt voor identificatie doeleinden d.d: 27-06-2024
Jaarstukken 2023 |Jaarrekening
5.2
Overzicht van baten en lasten 2023 Lasten Deelproduct/product Personeel Materieel
Gebiedsbeheer Personeel Maatschappelijke betrokkenheid Personeel Plannen maken
Baten
Rekening 2022
Begroting 2023
769.743 2.423.792 3.193.535 32.442 32.442 18.845 18.845
848.910 2.021.288 2.870.198 42.300 42.300 26.700 26.700
Begroting na wijziging 2023 856.000 2.248.047 3.104.047 42.300 42.300 26.700 26.700
28.677 113.770 142.447 191.185 9.984 201.169 29.547 29.547
24.300 99.100 123.400 121.900 40.000 161.900 26.100 6.600 32.700
24.300 99.100 123.400 146.900 43.700 190.600 26.100 26.100
27.776 102.811 130.587 162.164 49.393 211.557 27.444 75 27.519
373.163
318.000
340.100
-
-
-
-
-
-
Saldo
Rekening 2023
Rekening 2022
Begroting 2023
820.970 2.094.374 2.915.344 30.184 30.184 22.045 22.045
1.122.145 1.122.145
966.680 966.680 -
-
Begroting na wijziging 2023 1.279.800 1.279.800 -
Rekening 2023 1.133.209 1.133.209 -
Overhead Personeel Materieel Bestuurlijke diensten Personeel Materieel Financiële diensten Personeel Materieel Juridische diensten Totaal overhead Overige kosten Deelnemersbijdrage Bijdrage Provincie Zuid-Holland Bijdrage gemeente Rotterdam Algemene middelen
Onvoorzien
Saldo gewone bedrijfsvoering
Totaal kredieten
-
3.617.985
17.873
3.257.198
-
15.880 15.880 -
-
124.000 124.000 -
369.663
15.880
-
124.000
132.960
1.333.798 877.200 2.210.998
1.333.798 960.716
-
1.272.707 877.200 150.000 2.299.907
-
3.513.147
3.337.237
3.437.932
83.150
104.422
28.944
1.333.798 877.200 2.210.998
-
3.177.678
-
-
3.614.798
132.960 132.960
-
2.294.514
-
3.560.683
-
Saldo van baten en lasten
3.635.858
3.257.198
3.596.297
3.441.658
3.466.876
3.177.678
3.614.798
3.560.683
Totaal mutatie reserves
52.350
42.000
274.730
294.730
272.890
121.520
256.229
301.087
3.688.207
3.299.198
3.871.027
3.736.388
3.739.766
3.299.198
3.871.027
3.861.770
Saldo
1ste begrotingsBegroting na Rekening 2023 wijziging 2023 wijziging 2023 769.743 7.090 856.000 820.970 1.301.647 (86.361) 968.247 961.165 2.071.390 (79.271) 1.824.247 1.782.135 32.442 42.300 30.184 32.442 42.300 30.184 18.845 26.700 22.045 18.845 26.700 22.045 28.677 24.300 27.776 113.770 99.100 102.811 142.447 123.400 130.587 191.185 25.000 146.900 162.164 (5.896) (120.300) (80.300) (83.567) 185.288 (95.300) 66.600 78.597 29.547 26.100 27.444 (6.600) 75 29.547 (6.600) 26.100 27.519 357.282 (101.900) 216.100 236.703 (1.272.707) (1.333.798) (1.333.798) (877.200) (877.200) (960.716) (150.000) (2.299.907) (2.210.998) (2.294.514) 180.052 (181.171) (101.651) (223.446) (11.071) 83.150 83.150 104.422 168.981 (98.021) (18.501) (119.025) (220.540) 98.021 18.501 (6.357) (51.559) (125.382)
Rekening 2022
31
Jaarstukken 2023 |Jaarrekening
Het overzicht van lasten en baten is als volgt opgebouwd: Reguliere lasten en baten bedrijfsvoering Dit onderdeel betreft de exploitatielasten en –baten van de structurele activiteiten. Dit zijn de jaarlijks min of meer in dezelfde vorm terugkerende activiteiten. Op basis van deze informatie kunnen meerjarige trends en ontwikkelingen worden geschetst. Diverse lasten en baten bedrijfsvoering In tegenstelling tot de reguliere lasten en baten komen deze exploitatielasten en – baten slechts incidenteel voor door de aard hiervan en/of de oorzaak. Het gaat hierbij om o.a. de effecten van periodieke herzieningen van voorzieningen, de financiële consequenties van uitspraken op beroeps- en bezwaarschriften die niet voorzien kunnen worden en terugontvangen bedragen. Deze zaken, welke niet zijn begroot, worden separaat gepresenteerd om de vergelijkbaarheid over de jaren heen eenvoudiger te maken. Kredieten De kredieten hebben betrekking op uitgaven gerelateerd aan activiteiten die zorgen voor veranderingen in de natuur- en recreatiegebieden, zoals investeringen met maatschappelijk nut in de openbare ruimte. Deze uitgaven worden gedekt vanuit bijdragen derden (subsidies, bijdragen) en/of onttrekkingen aan de algemene of bestemmingsreserves. Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Dit onderdeel omvat alle mutaties (stortingen en onttrekkingen) in de reserves.