Vragen interpellatiedebat

Verzoek tot het houden van een interpellatiedebat Indiener: Jasper Konijnenbelt (PvdA) Mede-interpellanten: Stadspartij Nijmegen, VoorNijmegen.NU, SP en PvdD Nijmegen, 27 oktober 2021 Vanochtend kwam via berichtgeving van dagblad De Gelderlander het nieuws naar buiten dat bij grote bedrijven gevestigd in Nijmegen-West en Weurt bij maar liefst een derde de papieren niet op orde zijn. 1 Vergunningen zijn verouderd, activiteiten niet opgenomen of er is ten onrechte geen vergunning aangevraagd. Zo blijkt uit onderzoek van de redactie. Dit betreft de zoveelste kwestie die zorgt voor zorgen in de wijk in een jarenlang slepend dossier. Het afgelopen jaar kent een aaneenschakeling van een nieuws rondom uitstoot van- en zorgen om (mogelijk gevaarlijke) stoffen door de industrie van Nijmegen West. Nijmegen voert diverse lijstjes aan, als het gaat om de slechte kwaliteit van de lucht en de effecten hiervan op haar inwoners. Het dossier rond de luchtkwaliteit boven en rond Nijmegen West kent een lange historie en sleept zich in de huidige fase reeds een jaar voort. In dat jaar zijn er bewonersbrieven gestuurd, is er diverse malen inspraak geweest bij de raad, zijn er meerdere debatten gevoerd en vragen gesteld. De informatievoorziening van het college richting de raad en de omgeving is meermaals ingehaald door het lekken van bedrijfsinformatie of berichtgeving in de media.

Met grote onrust onder de inwoners en volksvertegenwoordiging ten gevolg. De lekken in de media van ruime normoverschrijdingen door ANP en ijzergieterij NIJG en het handelen van Nijmeegse ambtenaren van de ODRN die lobbyen om normoverschrijding bij de uitstoot van benzeen toe te staan, staan niet op zichzelf. Er is jarenlang niet of nauwelijks gecontroleerd op een veelvoud aan mogelijk schadelijke stoffen. Na het aannemen van moties van de PvdA en SP begin 2021 is begonnen met structureler meten. De raad is nog steeds in afwachting van rapportage van de metingen bij de andere bedrijven op de westelijke en oostelijke Kanaaldijk. Betrokken bedrijven hekelen het gebrek aan deskundigheid bij de ODRN en trekken gedane metingen in twijfel. De ODRN kampt met een gebrek aan controlecapaciteit. Deze optelsom van incidenten legt een structurele problematiek bloot: die van een ernstig tekortschietende omgevingsdienst, een sterk gebrek aan sturing door het algemeen en dagelijks bestuur op deze dienst en een gebrek aan democratische controle door de raad. De ODRN heeft ‘Controle fabrieken faalt’ en ‘Wijkvereniging Hees erg geschrokken van onthullingen’, de Gelderlander 27 oktober 2021.

1

onvoldoende controlerende capaciteit aan de achterkant en blijkt nu tevens aan de voorkant onvoldoende in staat een in een fatsoenlijke vergunningverlening te kunnen voorzien. Alle vraagstukken over luchtkwaliteit en kwaliteit van leefomgeving vallen of staan hierbij. Wanneer het verlenen van vergunningen niet op orde is, is leefomgeving van inwoners, flora en fauna niet geborgd. Meerdere debatten, inspraakrondes, technische briefings en vragen kregen noch de informatie noch de oplossing scherp. Daarom is het van het grootste belang dat de raad - ten behoeve van veiligheid en zekerheid van de inwoners van Nijmegen - de mogelijkheid krijgt om in dit dossier alle informatie boven water te krijgen, teneinde haar controlerende en kaderstellende taak naar behoren te kunnen uitoefenen. Daarom gaan wij over tot het doen van het verzoek tot het houden van een interpellatiedebat. Wij hebben de volgende vragen gericht aan wethouder Vergunst en wethouder Wijnia. Vergunningen/monitoring/handhaving 1. Is het college op de hoogte geweest van het niet op orde zijn van de vergunningen van de industriële bedrijven in Nijmegen-West? Zo nee, waarom niet? 2. Kan het college de raad een minutieus en volledig feitenrelaas doen toekomen over hoe deze situatie - waarbij een derde van de vergunningen niet op orde is - tot stand is gekomen?. 3.

Kan het college een gedetailleerd overzicht geven van de metingen over het afgelopen jaar voor alle bedrijven gevestigd in Nijmegen west. Hierbij inzage gevend in de meetmomenten, de meetresultaten en de (indien) genomen handhavingsstappen. 4. Wanneer vergunningen aan de voorkant niet op orde zijn, en er lang niet of nauwelijks door de ODRN is gecontroleerd op de uitstoot van een groot aantal stoffen, is de veiligheid van de leefomgeving niet geborgd: o Hoe duidt het college een situatie waarbij de veiligheid van leefomgeving van inwoners milieu ontegenzeglijk niet gewaarborgd is? o In het artikel in de Gelderlander wordt gesproken over grote bedrijven maar wij willen graag van alle bedrijven gevestigd in Nijmegen-West weten of de vergunningen daar op orde zijn.

o Hoe duidt het college de capaciteit van de ODRN om (tijdig en juist) vergunningen te kunnen verlenen, te kunnen controleren en te handhaven? o Heeft de ODRN het college proactief geïnformeerd in een van de hierboven opgesomde situaties? Zo ja, waarom heeft het college de raad en omgeving niet proactief op de hoogte gebracht? o Welke stappen zet het college - samen met andere bevoegd gezagen - om de vergunningen van alle vergunningsplichtige ondernemers alsnog op orde te krijgen? o Is het college bereid om alle vervuilende bedrijven in Nijmegen West binnen 3 maanden te toetsen op uitstoot en vergunningen en deze uitkomsten met de raad en openbaar te delen? 5. Is het college het met ons eens dat bij bedrijven waarvan de vergunning niet op orde is direct hun vergunning moet worden ingetrokken? Zo nee, waarom niet?

6. Is het college het met ons eens dat bij een bedrijf waarvan de vergunning niet op orde is, het bedrijfsproces waarvoor vergunning ontbreekt of niet op orde is, direct moet worden stilgelegd. 7. In de Bestuursrapportage 2021 Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN), Q1 2021, staat een positief verhaal waarbij de financiën op orde zijn (p. 3), de vergunningsverlening op schema ligt (p. 8), bij de realisatie van toezicht milieu loopt de ODRN zelfs iets voor de op de jaarplanning (p. 8) en het overzicht bedrijfsemissies Nijmegen-West-Weurt met spoed wordt uitgevoerd, realisatie op 1 april 45%, afronding verwacht op 1 mei 2021. Hoe kijkt het college naar deze rapportage in het licht van de incidenten en berichten in de media de afgelopen maanden? Hoe verklaart het college het grote verschil in toonzetting tussen deze eerste bestuursrapportage en de bestuursrapportage die inmiddels (2 november) verschenen is? 8. Wanneer de ODRN door gebrek aan capaciteit en/of inhoudelijke kennis niet in staat is fatsoenlijk vergunningen te verlenen, welke directe gevolgen heeft dit voor die vergunningverlening binnen het Rijk van Nijmegen en welke oplossing heeft het college hier voor ogen? Sturing 9.

Op welke wijze heeft het college de afgelopen jaren de sturing aan de ODRN vanuit DB en AB concreet invulling gegeven? Begin 2021 zijn er twee moties aangenomen (olv PvdA en SP) die hebben geleid tot een intensivering van controle op uitstoot en op verleende vergunningen, met gemeten normoverschrijding en constatering van ernstige tekortkoming in de vergunningverlening als resultaat. 10. Hoe reflecteert het college op zijn sturing op de ODRN en wat gaat het college nav de ontstane situatie concreet in de sturing veranderen? Communicatie 11. Vinden de metingen plaats in het kader van het uitvoeren van eerder aangenomen moties van PvdA en SP die vroegen om structureel meten en wanneer komen die metingen naar de raad en naar de inwoners? Zowel bij APN als NIJG zijn forse normoverschrijdingen aangetroffen, die eerst via de openbaarheid en media tot inwoners komt. Dit leidt tot grote zorg in de samenleving, hoe kijkt het college hiernaar? 12. Hoe reflecteert het college op de eigen communicatie richting inwoners en raad? Is het college van mening dat inwoners en raad rechtstreeks geïnformeerd moeten worden ipv dat de informatie uit de krant gelezen wordt? Zoja, waarom is er sinds de bewonersbijeenkomsten van 22 en 23 september 2021 geen communicatie meer richting inwoners geweest? 13.

De bestuursrapportages ODRN, de werkplannen ODRN, de PC-stukken en monitoring rondom het meetplan hebben vooralsnog niet voorkomen dat er bij raad en inwoners een constante achterstand in de informatievoorziening is. Welke stappen neemt het college om inwoners en raad in het vervolg beter te informeren? Vervolg/toekomst

14. Is het college het met ons eens dat deze tweede normoverschrijdingen en het ontbreken van juiste vergunningen pijnlijk blootleggen dat er in het verleden te weinig is gecontroleerd, er onvoldoende of onzorgvuldig vergunning is verleend, dat het vertrouwen in de tot nu gehanteerde systematiek van meten en handhaven faalt en er zo snel mogelijk een sluitend plan moet komen voor vergunningverlening, activiteitenbesluiten, monitoring en handhaving. Zo ja, hoe ziet dit plan er uit? 15. Hoe gaat het college ervoor zorgen dat de gezondheid van inwoners goed in beeld is en hoe wordt dat in dit soort trajecten geprioriteerd? Komt er alsnog een gezondheidsonderzoek naar de gevolgen van mogelijk langdurige blootstelling aan te hoge percentages zorgwekkende en gevaarlijke stoffen voor Nijmegen west en omstreken? 16. Deelt het college de zorg van de PvdA dat dergelijk uitstoot wellicht jarenlang ongecontroleerd heeft plaatsgevonden en zo ja, welke acties verbindt het college aan deze conclusie?