Toelichting Bijlage 3 Bezonningsstudie

bezonningsstudie winkelcentrum en woningen weezenhof nijmegen 3 november 2021

colofon

Project winkelcentrum en woningen Weezenhof Nijmegen Projectnummer 2008.13 Opdrachtgever Dornick BV Sint Canisiussingel 32 6511 TJ Nijmegen Auteur Flow Architecten Fort Kijk in de Potstraat 12 6521 BV Nijmegen +31 (0)24 388 99 89 info@flow-architects.org www.flow-architects.org Opsteldatum 03-11-2021 Versie 01

inhoud inleiding

pagina 5

A - normstelling en opzet van de studie

pagina 6

normstelling en opzet van de studie

pagina 7

situatie bestaand en nieuw

pagina 8

locatie

pagina 9

B - opnamen

pagina 10

bezonning op 21 juni

pagina 11

bezonning op 21 maart

pagina 14

bezonning op 21 september

pagina 18

bezonning op 21 december

pagina 20

C - conclusie

pagina 23

conclusie

pagina 24

4

inleiding In opdracht van Dornick BV, de ontwikkelaar, is deze bezonningsstudie opgesteld voor de bouw van een winkelcentrum en woningen in de Weezenhof te Nijmegen. Locatie is het huidige winkelcentrum Weezenhof. Het doel van de studie is om hiermee de schaduwwerking op de omliggende bebouwing te onderzoeken. Er wordt een zo realistisch mogelij-ke vergelijking gemaakt tussen de schaduwwerking met de huidige bebouwing, en het nieuw te realiseren gebouw. Voor dit doel zijn twee massa modellen vervaardigd: één met de huidige bebouwing op het te bebouwen terrein, en één met de nieuwe bebouwing. Als onderlegger voor de situatie heeft de gemeentelijke basiskaart gediend. Door middel van vergelijkend beeldmateriaal van de bestaande en nieuwe situatie zal tot een conclusie gekomen worden.

5

A normstelling en opzet van de studie

6

normstelling

opzet van de studie

In Nederland zijn geen formele wettelijke normen en eisen ten aanzien van

Aangezien het hier om een stedelijke ontwikkeling gaat zal er een vergelijk-

de bezonning van gebouwen. Gemeenten zijn daarom vrij om een eigen

ing worden gemaakt tussen de huidige en de nieuwe situatie, en de daaruit

invulling te geven aan de eisen omtrent bezonning. Wel is er een norm van

volgende schaduwwerking op de omliggende bebouwing.

TNO, die een lichte en strenge variant omvat. Er zal gekeken worden of de toename in bouwhoogte op de locatie een Volgens de lichte norm is er sprake van een goede bezonning wanneer er

verandering zal geven van de hoeveelheid bezonning, getoetst aan de lichte

twee bezonningsuren zijn per etmaal, in de periode 19 februari tot en met

TNO-norm. De nieuwbouw zal in het kader van de vergelijking dan ook

21 oktober, in het midden van de vensterbank aan de binnenzijde van het

niet als ‘solo’ beschouwd worden. De huidige omliggende bebouwing, en

raam.

bomen, zijn net zo belangrijk bij de beoordeling.

Volgens de strenge norm is er sprake van een goede bezonnning wanneer er drie bezonningsuren zijn per etmaal, in de periode 21 januari tot en met

Het onderzoek zal zich concentreren op de volgende data en tijden:

22 november, in het midden van de vensterbank aan de binnenzijde van het

21 juni - de dag dat de zon het hoogst staat

raam.

21 maart - de dag dat de zon ‘half’ staat 21 september - de dag dat de zon ‘half’ staat

Er zijn vooralsnog geen gemeenten bekend die de strenge TNO-norm

21 december - de dag dat de zon het laagst staat

hanteren. Gemeenten met eigen bezonningseisen hebben deze meestal gebaseerd op de lichte TNO-norm.

De peildatum 21 december is geen vereiste volgens de TNO norm, maar is

Zo stelt de gemeente Den Haag de eis van tenminste 2 mogelijke bezon-

voor de volledigheid wel meegenomen in het onderzoek.

ningsuren per dag in de periode 19 februari tot 21 oktober, uitgaand van een zonshoogte van meer dan 10 graden. De bezonningsduur aan de voor- en

De opnamen zullen genomen worden om 9:00 uur, 12:00 uur, 15:00 uur en

achterzijde van de woning mag worden opgeteld.

18:00 uur, Nederlandse standaardtijd.

In de Notitie Hoogbouw d.d. mei 2005 van de gemeente Nijmegen staat het volgende beschreven met betrekking tot bebouwing van meer dan 25 meter hoogte: “Bij hoogbouw worden bijzondere eisen gesteld ten aanzien van de

technische, fysische en milieuaspecten als windhinder, schaduwwerking, geluidhinder, luchtkwaliteit en externe veiligheid.” Voor zover bekend stelt de gemeente Nijmegen, naast bovenstaande, geen specifieke eisen waaraan de bezonning moet voldoen.

7

situatie bestaand en nieuw

 







 stedenbouwkundige situatie bestaand









 stedenbouwkundige situatie nieuw



















    

foto 1

foto 2

foto 3

foto 4

      

     



 

   

       

 



      

  



               





8

   



locatie

n Va e Ap ren lte we

eg

g

w erg etb

Van

Bo

of

nh

ze

ee W

of

nh

ze

ee W We eze nh

of

plangebied

of

enh

ez We

luchtfoto Weezenhof en omgeving - Nijmegen

9

B opnamen

10

bezonning op 21 juni Er is te zien dat tijdens de meetpunten (9:00 uur, 12:00 uur, 15:00 uur en 18:00 uur) er géén schaduw valt op de omliggende bebouwing, zowel in de bestaande als nieuwe situatie. Er valt alleen schaduw op het eigen terrein en de straat. In de nieuwe situatie valt er na 18:30 uur ‘s avonds een schaduw van de nieuwbouw op de eengezinswoningen aan de zuidkant (zie afbeeldingen pagina 13). Om circa 20:50 uur gaat de zon onder. Aan de TNO-norm wordt ruimschoots voldaan: er is minimaal 2 uur bezonning op de omliggende bebouwing.

9:00 uur bestaande situatie

9:00 uur nieuwe situatie

12:00 uur bestaande situatie

12:00 uur nieuwe situatie

11

15:00 uur bestaande situatie

15:00 uur nieuwe situatie

18:00 uur bestaande situatie

18:00 uur nieuwe situatie

12

schaduw vanaf 18:30 uur

19:00 uur perspectief nieuwe situatie

19:00 uur nieuwe situatie (zonder bomen)

13

bezonning op 21 maart Er is te zien dat tijdens het meetpunt om 9:00 uur in de nieuwe situatie schaduw valt op de ‘hippe hoogbouw’ ten noorden van de nieuwbouw. In de opname om 12:00 uur is nog sprake van een klein beetje schaduw op de onderste lagen. Om 12:30 is alle ‘hippe hoogbouw’ vrij van schaduw, tot circa 16:00 uur wanneer deze gebouwen een schaduw over zichzelf beginnen te werpen (zie afbeeldingen pagina 16). In de nieuwe situatie valt er na 17:30 een schaduw van de nieuwbouw op de eengezinswoningen aan de oostkant. Zoals te zien op het kaartje zorgen de bestaande bomen ook voor (veel) schaduw (zie afbeeldingen pagina 15 en 17). Om circa 18:45 uur gaat de zon onder. Aan de TNO-norm wordt voldaan: er is minimaal 2 uur bezonning op de omliggende bebouwing.

9:00 uur bestaande situatie

9:00 uur nieuwe situatie

12:00 uur bestaande situatie

12:00 uur nieuwe situatie

14

15:00 uur bestaande situatie

15:00 uur nieuwe situatie

18:00 uur bestaande situatie

18:00 uur nieuwe situatie

15

schaduw op 3 blokken

09:00 uur perspectief nieuwe situatie schaduw op onderste lagen

11:00 uur perspectief nieuwe situatie

schaduw op 2 blokken

10:00 uur perspectief nieuwe situatie schaduw op onderste lagen

12:00 uur perspectief nieuwe situatie

16

schaduw vanaf 17:30 uur

17:30 uur perspectief nieuwe situatie

17:30 uur nieuwe situatie (zonder bomen)

17

bezonning op 21 september De bezonning op 21 september is erg vergelijkbaar met 21 maart. In de nieuwe situatie valt in de ochtend tot 12:30 uur schaduw op delen van de ‘hippe hoogbouw’. Vanaf dat tijdstip is de ‘hippe hoogbouw’ vrij van schaduwen van de nieuwbouw. Vanaf circa 16:00 begint de ‘hippe hoogbouw’ een schaduw over zichzelf te werpen. Vergeljikbaar met 21 maart valt er in de nieuwe situatie vanaf 17:30 een schaduw van de nieuwbouw op de eengezinswoningen aan de oostkant (niet weergegeven). Zoals te zien op het kaartje (pagina 19) zorgen de bestaande bomen ook voor schaduw. Om circa 18:30 uur gaat de zon onder. Aan de TNO-norm wordt voldaan: er is minimaal 2 uur bezonning op de omliggende bebouwing.

9:00 uur bestaande situatie

9:00 uur nieuwe situatie

12:00 uur bestaande situatie

12:00 uur nieuwe situatie

18

15:00 uur bestaande situatie

15:00 uur nieuwe situatie

18:00 uur bestaande situatie

18:00 uur nieuwe situatie

19

bezonning op 21 december Op 21 december - de kortste dag van het jaar - valt gedurende de hele dag schaduw van de nieuwbouw op de omliggende bebouwing. In de winter geven de bomen minder schaduw; we hebben daarom voor deze periode de schaduwen van de bomen uitgeschakeld. Vanaf zonsopgang (circa 7:45 uur) valt er schaduw op de ‘hippe hoogbouw’, beginnend bij de meest westelijke blokken. De schaduw op de ‘hippe hoogbouw’ verplaatst steeds verder naar het oosten, waardoor alle blokken ook bezonning krijgen (zie afbeeldingen pagina 22). Vanaf circa 16:00 uur valt er schaduw van de nieuwbouw op de eengezingswoningen en ‘hippe hoogbouw’ten oosten hiervan (niet weergegeven). Om circa 16:20 uu gaat de zon onder. Deze datum is geen vereiste volgens de TNO-norm, maar is voor het jaaroverzicht wel meegenomen ter illustratie. Aan de norm wordt wel voldaan: er is minimaal 2 uur bezonning op de omliggende bebouwing.

9:00 uur bestaande situatie

9:00 uur nieuwe situatie

12:00 uur bestaande situatie

12:00 uur nieuwe situatie

20

15:00 uur bestaande situatie

15:00 uur nieuwe situatie

21

schaduw op 3 blokken

schaduw op onderste lagen

09:00 uur perspectief nieuwe situatie

schaduw op 2 blokken

11:00 uur perspectief nieuwe situatie

schaduw op 3 blokken

13:00 uur perspectief nieuwe situatie

schaduw op onderste lagen

15:00 uur perspectief nieuwe situatie

22

C conclusie

23

conclusie Uit de onderzoeksresultaten kunnen een aantal conclusies getrokken worden met betrekking tot de bezonning en schaduwwerking van de voorgenomen nieuwbouw ter plaatse van winkelcentrum Weezenhof. In de zomer (peildatum 21 juni) is er vrijwel geen vermindering van bezonning op de omliggende bebouwing. In de andere seizoenen (peildata 21 maart, 21 september en 21 december) is er wel een vermindering van de bezonning op de ‘hippe hoogbouw’ ten noorden van de nieuwbouw, en de eengezinswoningen ten oosten van de nieuwbouw. De schaduw van de nieuwbouw draait mee met de oriëntatie van de zon, en treft daardoor de omliggende bouwblokken steeds voor een korte periode. Uit de opnamen kan geconcludeerd worden dat voor alle omliggende bebouwing voldaan zal worden aan zowel de lichte TNO-norm (> 2 uren bezonning) als de zware TNO-norm (> 3 uren bezonning). In de opnamen van 21 december is te zien dat enkele laag gelegen delen van de ‘hippe hoogbouw’ naar verhouding voor een langere periode van de dag een afname van bezonning krijgen. Alhoewel deze datum geen vereiste is volgens de TNO-norm, krijgt de laag gelegen bebouwing ook op deze dag minimaal 2 uur zon. Samenvattend valt te stellen dat de omliggende bebouwing wel wat hinder van de voorgenomen nieuwbouw zal ervaren, maar dat de bezonning nog steeds ruimschoots binnen de TNO-normen valt.

Aangezien de gemeente Nijmegen verder geen specifieke normen of eisen voor de bezonning heeft vastgesteld, wordt gesteld dat de bezonning op de omliggende bebouwing ruimschoots voldoende is na ontwikkeling van de nieuwbouw.

24

Flow Architecten 25