Stadsrekening 2023 - boekwerk

Stadsrekening 2023

2

Inhoudsopgave Inleiding...............................................................................................................................................................................5 Voorstel om te besluiten ......................................................................................................................................................7 Financieel beeld ..................................................................................................................................................................9 Rechtmatigheidsverantwoording .......................................................................................................................................16 Programma's ....................................................................................................................................................................18 Bestuur en organisatie ...........................................................................................................................................21 Veiligheid ..............................................................................................................................................................29 Economie en toerisme

...........................................................................................................................................35 Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg......................................................................................................................42 Werk en Inkomen ..................................................................................................................................................61 Onderwijs ..............................................................................................................................................................71 Bereikbaarheid.......................................................................................................................................................81 Wonen en stedelijke ontwikkeling ........................................................................................................................88 Openbare ruimte ....................................................................................................................................................98 Cultuur en Cultureel Erfgoed ..............................................................................................................................110 Sport

....................................................................................................................................................................118 Financiën .............................................................................................................................................................125 Indicatoren Duurzaamheid ..................................................................................................................................131 Indicatoren Wijkontwikkeling .............................................................................................................................132 Paragrafen ......................................................................................................................................................................133 Investeringen .......................................................................................................................................................134 Lokale heffingen..................................................................................................................................................137 Bedrijfsvoering ....................................................................................................................................................145 Verbonden partijen

..............................................................................................................................................150 Onderhoud kapitaalgoederen ...............................................................................................................................153 Grondbeleid .........................................................................................................................................................159 Weerstandsvermogen & risicobeheersing ...........................................................................................................164 Financiering .........................................................................................................................................................172 Openbaarheidsparagraaf Wet Open Overheid (Woo) .........................................................................................176 Jaarrekening ...................................................................................................................................................................181 Overzicht van baten en lasten ..............................................................................................................................182 Balans

..................................................................................................................................................................194 Toelichting activa 31 december 2023 .................................................................................................................195 Toelichting passiva 31 december 2023 ...............................................................................................................203 Grondslagen .........................................................................................................................................................217 Bijlagen............................................................................................................................................................................220 Gemeentefonds ....................................................................................................................................................222 Kasgeld limiet......................................................................................................................................................225 Renterisico vaste schuld ......................................................................................................................................226

Begrotingswijzigingen.........................................................................................................................................227 Van begroting naar rekening ...............................................................................................................................228 Subsidiestaat ........................................................................................................................................................229 Sisa bijlage...........................................................................................................................................................229

3

Inleiding In de Stadsrekening 2023 laat de gemeente Nijmegen zien wat in het afgelopen jaar is bereikt. Het college van burgemeester en wethouders legt op deze manier inhoudelijk en financieel verantwoording af aan de gemeenteraad over het gevoerde beleid zoals dat is vastgelegd in de begroting van 2023. Een mooie afsluiter 3FM Serious Request in onze stad was een doorslaand succes. Met het Glazen Huis op de Grote Markt werd Nijmegen als een aantrekkelijke en betrokken stad gepresenteerd. De talrijke bezoekers en hoge opbrengst van de inzamelingsactie voor onderzoek naar genezing van de ziekte ALS, zien we als een bekroning: de oudste stad van Nederland heeft een groot hart. Een groene en groeiende stad In 2023 bleef Nijmegen een groeiende en groene stad. We hebben hard gewerkt aan een aantrekkelijk en duurzaam Nijmegen en dat is te zien! Om te beginnen was 2023 een uitstekend jaar voor de woningbouw. In totaal zijn er 1.800 woningen gebouwd, in onder meer de Waalsprong en het Waalfront. Met de opening van het Hart van de Waalsprong, kreeg dit stadsdeel een nieuw centrum. De hoogbouw in het Waalfront en de Waalsprong is steeds meer onderdeel van de Nijmeegse skyline. Verder maakten we plannen voor nieuwe studentenhuisvesting op de GGD-locatie en is de bouw van 500 tijdelijke woningen in Winkelsteeg in volle gang. We zijn gestart met de aanpak van het Stationsgebied.

De eerste acties zijn ondernomen om te komen tot een volwaardige westentree. De bebouwing van het terrein van Metterswane is begonnen. Met de ‘Koers voor de binnenstad’ en de aanpak van plaatsen met overlast, hebben we stappen gezet om ons stadscentrum aantrekkelijker te maken. We passen onze stad steeds beter aan het veranderende klimaat aan, waarbij we tegelijkertijd streven naar een groene, gezonde en leefbare omgeving voor onze inwoners. We hebben ons plan om 1.000 bomen te planten gehaald en daardoor hebben we nu 4% meer bomen in onze stad. Op 31 oktober hebben we onze klimaatadaptatiestrategie ‘Samen voorbereid op het weer van de toekomst’ vastgesteld, met een aanpak om wateroverlast, droogte en hitte te beperken. We pakken de meer versteende wijken eerst aan en werken samen aan vele initiatieven met inwoners, zoals projecten om tuinen te vergroenen en regenpijpen van het riool te halen zodat het water de tuin instroomt. We zetten in op duurzame mobiliteit, zodat onze stad schoner, veiliger en gezonder wordt. We maken meer ruimte voor fietsers en voetgangers, hubs voor duurzame deelvervoermiddelen en er komen zero-emissiezones voor bedrijfswagens vanaf 2025. Samenwerking om mensen goed te helpen De buurtteams Jeugd & Gezin en Volwassenen slagen er steeds beter in om mensen met lichte, indicatievrije hulp ondersteuning te bieden.

Daardoor zijn er minder verwijzingen naar specialistische hulp nodig. De buurtteams werken nauw samen met de huisartsen. Ook hebben we de aansluiting met het onderwijs verbeterd, onder meer door de invoering een speciale aanpak in het voortgezet onderwijs (STORM aanpak). Met deze aanpak willen we de veerkracht van jongeren versterken. Voor ondersteuning van volwassenen hebben we multidisciplinaire wijk-GGZ-teams opgericht. Zo kunnen we onze inwoners met geestelijke gezondheidsproblematiek (GGZ) beter in hun vertrouwde omgeving ondersteuning bieden. Wereldproblemen raken ook Nijmegen Wat er in de wereld gebeurt, raakt ons. De oorlog in Oekraïne duurt nog voort, dus we hebben we in 2023, net als het jaar ervoor, Oekraïners opgevangen. Oekraïense kinderen in de basisschoolleeftijd kunnen deelnemen aan het reguliere onderwijs en voor middelbare scholieren is er nieuwkomersonderwijs. Voor andere vluchtelingen hebben we op verzoek van de Rijksoverheid opnieuw een tijdelijke crisisnoodopvanglocatie beschikbaar gesteld in Winkelsteeg. De inflatie en energiekosten bleven hoog in 2023. Om deze last voor Nijmegenaren met een laag inkomen te verlichten, hebben we opnieuw aan 12.500 huishoudens een energietoeslag verstrekt. We helpen onze inwoners met

5

het verduurzamen van hun huis. De Energiefixers hebben in 2023 aan 7.500 huishoudens hulp geboden en we zijn gestart met een subsidieregeling voor een doe het zelfaanpak. Op weg naar energieneutrale samenleving in 2045 gingen we ook verder met onder andere de ontwikkeling van het Engieterrein en zijn de voorbereidingen van een warmtenet voor Dukenburg gestart. Financieel rekeningresultaat De Stadsrekening laat een voordelig financieel resultaat zien van 71,1 miljoen euro. Het betreft hierbij voornamelijk astructurele voordelen. We realiseerden een voordeel op de beschermde woonomgeving. Dit voordeel zal zich het komend jaar niet meer voordoen. Daarnaast ontvingen we a-structurele gelden van de Rijksoverheid en een forfaitaire vergoeding van het COA voor de opvang van vluchtelingen. Door de gehanteerde bekostigingssystematiek waren de ontvangen gelden aanzienlijk hoger dan onze uitgaven. We zien hier een financieel voordeel van 17 miljoen euro. Hadden we in 2022 nog een fors negatief resultaat op de planexploitaties, in 2023 boekten we hiervoor een voordeel van per saldo 24,6 miljoen euro. In 2022 is de verliesvoorziening opgehoogd en in 2023 is deze verlaagd. Hieruit is af te leiden dat de markt erg fluctueert. We hebben te maken met een grote bandbreedte voor de parameters die we hanteren voor de verwachte grondopbrengsten van koopwoningen.

Voor 2023 rekenen we met de voor dit moment beste parameter die ons bekend is. Naast de vooral a-structurele voordelen, zien we ook een (structureel) tekort op de jeugdzorg. We werken hard om onze ambities te realiseren. In het afgelopen jaar hebben we hier nog niet heel veel aan moeten inboeten. De druk wordt echter wel groter door schaarste op diverse gebieden. Zo constateren we meer openstaande vacatures, partijen in de stad komen moeizamer aan personeel en we krijgen te maken met de gevolgen van netcongestie en schaarste in ruimte. Op deze thema’s komen we terug bij het Koersdocument. Tot slot Wij zijn trots op de behaalde resultaten en blijven ons inzetten voor een duurzame en leefbare stad voor alle inwoners van Nijmegen. We kijken uit naar verdere samenwerking met alle betrokken partijen om onze ambities voor een aantrekkelijk, groen, sociaal en welvarend Nijmegen te realiseren.

6

Voorstel om te besluiten Onderwerp Stadsrekening 2023 Opsteller Programma Portefeuillehouder

E. van de Waterbeemd Financiën T.F.A. van Elferen

Behandeldatum Status

9 april 2024 Openbaar

Aan de Raad voor te stellen 1. De Stadsrekening 2023 vast te stellen. 2. Het voordelig jaarrekeningresultaat van € 71.111.870,53 toe te voegen aan de saldireserve. 3. Te verrekenen met reserves: a. De middelen vanuit de Decembercirculaire 2023 die niet tot besteding hebben geleid ad € 819.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Decembercirculaire. b. De middelen voor aardgasvrij maken van € 1.025.590,75 vanuit het programma Openbare Ruimte die niet tot besteding hebben geleid, toevoegen aan de reserve Aardgasvrij. c. De middelen ad € 6.491.049,80 die vrij vallen door de omzetting van exploitatie naar krediet Prins Hendriksingel 7 toevoegen aan de reserve Afschrijving. d. In het coalitie akkoord 2022-2026 is besloten een woonfonds in te richten met de omvang van 10 miljoen euro. Daarbij is tevens afgesproken om bij positieve resultaten uit de grondexploitaties per jaar zo nodig maximaal 2 miljoen euro aan het woonfonds toe te voegen. We stellen nu voor om 2 miljoen euro aan het woonfonds toe te voegen. e. De bovenstaande reservemutaties van per saldo € 10.335.640,55 te onttrekken aan de saldireserve. 4.

De volgende restantmiddelen 2023 beschikbaar te stellen in 2024: a. In mei 2023 werd duidelijk dat de decentralisatie van Beschermd Wonen opnieuw zou worden uitgesteld van 2024 naar 2025. Nijmegen heeft met de regiogemeenten afgesproken om de centrummiddelen Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang met ingang van de doordecentralisatie Beschermd Wonen te delen met de regiogemeenten. Er resteert eind 2023 een bedrag van € 207.526 voor projectgeld dat de regiogemeenten in 2023 niet benut hebben. Middels de budgetoverheveling kan de regio dit bedrag in 2024 benutten. b. Het project Microsoft 365 Tenants is vanwege technische problemen vertraagd. De restant middelen ad € 212.000 zijn voor het project in 2024 nodig. c. Door de vertraging in de verkoop van Waalkwartier is de bijdrage voor inpandig inzamelen van afval en voor de plaatsing van pollers om Dar, brandweer en ambulance toegang te geven, nog niet betaald. Met de overheveling van de middelen ad € 307.000 vanuit het programma Openbare Ruimte kan de bijdrage in 2024 worden geleverd.

5.

De volgende aanpassingen bij investeringen te verwerken: a. Het restant (€ 103.000) van het krediet 'Busbaan HOV', programma Bereikbaarheid, vrij te laten vallen en het krediet af te sluiten. b. Het krediet 'Verkeermanagementcentrale (VMC)', programma Bereikbaarheid, af te sluiten; c. Bij 'Entree Westzijde Spoorzone', programma Wonen en stedelijke ontwikkeling, is een beroep gedaan van € 20.000 op het krediet ‘Actualisatie investeringsprojecten Stationsgebied’ van € 380.000, dat uw raad bij de Stadsbegroting 2024 beschikbaar heeft gesteld. We stellen voor de claim van € 20.000 op dat krediet in 2024 administratief te verwerken en mee te nemen in het verzamelvoorstel van de 1e Voortgangsmonitor 2024. d. Van het bulkkrediet 'Investeringen Openbare Ruimte', programma Bereikbaarheid, het restant van € 431.000, over te hevelen naar 2024.

7

e. f. g. h. i. j. k. l.

6. 7.

8

De kredieten 'plansoftware omgevingswet' (€ 70.000) en 'toepasbare regelsoftware omgevingswet' (€ 30.000), programma Wonen en stedelijke ontwikkeling, vrij te laten vallen. Het restant (€ 1.000) van het krediet 'Speelvoorzieningen stedelijke speeltuinen', programma Openbare Ruimte, vrij te laten vallen en het krediet af te sluiten. Van het bulkkrediet 'Woonomgevingsverbeteringen', programma Openbare Ruimte, het niet bestede deel van de provinciale subsidie (lasten en baten € 127.000) door te schuiven naar 2024. Van het bulkkrediet 'Vervanging Speelvoorzieningen', programma Openbare Ruimte, het restant van € 225.000, over te hevelen naar 2024. het restant (€ 14.000) van het krediet 'bestaande sportaccommodaties, programma Sport, vrij te laten vallen en het krediet af te sluiten. Het restant (€ 40.000) van het krediet 'kunstgrasveld Noviomagum en KDC', programma Sport, vrij te laten vallen en het krediet af te sluiten. Van het krediet 'Kunstgrasvelden', programma Sport, het restant van 2,07 miljoen euro van dit bulkkrediet over te hevelen naar 2024. Van het bulkkrediet bedrijfsinvesteringen, programma Bestuur en Organisatie, een bedrag van 2,25 miljoen euro door te schuiven naar 2024.

De begrotingswijziging budgetoverheveling (BW-01935) vast te stellen. De begrotingswijziging investeringen (BW-01920) vast te stellen.

Financieel beeld Algemeen Hieronder ziet u een grafische weergave van de gerealiseerde lasten per programma.

Het financieel beeld geeft op hoofdlijnen de financiële resultaten van 2023 en het effect op de financiële positie. In de paragraaf ‘resultaat' wordt eerst ingegaan op de grootste financiële verschillen tussen de programmabegroting en de uiteindelijke realisatie. Daarna gaan we in op de belangrijke afwijkingen per programma.

Resultaat Financieel resultaat 2023 (saldo van gerealiseerde lasten en baten) Het programmaresultaat 2023 is 71,1 miljoen euro voordelig. Ten opzichte van de 2e Voortgangsmonitor is dit 67 miljoen euro hoger.

9

We noemen hier de grootste afwijkingen tussen begroting en realisatie Onderwerpen per programma Programma Bestuur en organisatie Vervroegde Tweede Kamerverkiezingen Energiekosten gemeentelijke panden Programma Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg Exploitatielasten wijk- en buurtcentra Opvang ontheemden Oekraïne en crisis noodopvang Omzetting krediet Prins Hendriksingel 7 Ambulante jeugdhulp Minder kinderen in verblijf Niet benutte energiemiddelen Begeleiding volwassenen Opvang daklozen Beschermd wonen Programma Werk en Inkomen WSW Mutatie voorziening debiteuren Bijstandsuitkeringen BUIG Rijksbijdrage BUIG Individuele studietoeslag Voorkoming schulden Inzet participatiemiddelen Energietoeslag Programma Onderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid Programma Bereikbaarheid Energiekosten openbare ruimte Programma Wonen en Stedelijke ontwikkeling Resultaat grondexploitaties Bouwleges ODRN Programma Openbare Ruimte Middelen energietransitie Inzameling afval Programma Cultuur en Cultureel erfgoed Coronamiddelen Programma Sport Exploitatiekosten sportaccommodaties Programma Financiën Dotatie voorziening spaarverlof Rente treasury Circulaires Gemeentefonds

Bedragen x1 miljoen

v/n

0,8 1,7

n n

2,0 17,0 6,5 6,3 2,4 2,0 2,0 3,7 17,1

n v v n n v n n v

1,6 1,7 4,5 8,9 0,9 0,9 1,2 5,5

v v n v n v v n

1,4 2,2

n v

3,5

n

24,9 5,7

v v

1,6 0,7

v v

2,2

v

1,0

v

1,0 1,7 0,8

n n v

v = voordelig; n = nadelig

Toelichting Voor een uitgebreide financiële toelichting verwijzen we naar de paragraaf ‘Wat heeft het gekost? – Ambities’ binnen het onderdeel Programma’s. Programma Bestuur en organisatie Ambitie: Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Vervroegde Tweede Kamerverkiezingen (0,8 miljoen euro nadeel) We hebben voor onze balies en backoffice van de Stadswinkel extra moeten inhuren om het ziekteverzuim op te vangen en zo aan de wettelijke termijnen te kunnen blijven voldoen. Ambitie: Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie Energiekosten gemeentelijke panden (1,7 miljoen euro nadeel) 10

We zien een forse overschrijding op de energielasten voor de gemeentelijke panden. De energieprijzen voor 2023 zijn in november ’23 vastgezet op een fors hoger niveau dan de prijzen die we tot 2023 betaalden. Programma Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg Ambitie: Vitaal woon & leefklimaat in wijken Exploitatielasten wijk- en buurtcentra (2 miljoen euro nadeel) De wijk- en buurtcentra laten een overschrijding zien op de onderhoudskosten en de kosten voor elektriciteit en aardgas. Ambitie: Eigen regie, respect en onderlinge steun Opvang ontheemden Oekraïne en crisis noodopvang (17 miljoen euro voordeel) De extra financiële ruimte uit de budgetoverheveling 2022 blijkt in 2023 voor de opvang van Oekraïners niet geheel nodig. Voor de crisis noodopvang is 13,7 miljoen euro meer ontvangen dan we aan kosten hebben gemaakt voor de opvang. Dit heeft te maken met een wijziging in de vergoedingssystematiek; voorheen werden de kosten van de crisisopvang door het Rijk vergoed op basis van werkelijke kosten. In de nieuwe systematiek ontving Nijmegen een forfaitaire vergoeding van € 150 per bed per nacht. Omzetting krediet Prins Hendriksingel 7 (6,5 miljoen euro nadeel) In 2022 en 2023 hebben wij het pand Prins Hendriksingel 7 geschikt gemaakt voor opvang van ontheemden uit Oekraïne. De kosten hiervoor hebben we in eerste instantie uit programmamiddelen betaald.

Omdat deze kosten betrekking hebben op het meerjarig gebruik van het pand, moeten wij dit pand activeren en hierop gaan afschrijven. De 7 miljoen euro exploitatielasten vallen vrij. Bij de 2e winstbestemming stellen we voor deze middelen toe te voegen aan de reserve Afschrijvingen om op deze manier de kapitaallasten van de komende 10 jaar mee te dekken. Ambulante jeugdhulp (6,3 miljoen euro nadeel) Een toename van de trajectomvang en een top 20 van duurste cliënten met zeer complexe casuïstiek zorgen voor een tekort op ambulante jeugdhulp en jeugd-ggz. Energiemiddelen (2 miljoen euro voordeel) In 2022 hebben we energiecrisismiddelen overgeheveld naar 2023. Een deel hiervan is dit jaar niet besteed en valt nu vrij. Begeleiding volwassenen (2 miljoen euro nadeel) Op de begeleiding en dagbesteding volwassenen (Wmo nieuw) is 2 miljoen euro meer uitgegeven dan begroot. De buurtteams Volwassenen zijn goed op weg: het aantal cliënten met geïndiceerde begeleiding is gedaald met 50% ten opzichte van 2021. In de begroting 2023 is echter al rekening gehouden met een daling van 80%. Ambitie: Ondersteuning volwassenen, gezinnen en kinderen Minder kinderen in verblijf (2,4 miljoen euro nadeel) Het tekort wordt veroorzaakt door langere trajecten in residentiële jeugdhulp en relatief meer en dure residentiële hulp.

Opvang daklozen (3,7 miljoen euro nadeel) Door de verhoogde druk op de opvangvoorzieningen zijn de kosten voor 24-uursopvang, dag- en nachtopvang en winteropvang toegenomen. Voor een deel hebben we hiervoor baten voor ambulante begeleiding ontvangen. Beschermde woonomgeving (17,1 miljoen euro voordeel) In 2021 is de Wlz opengesteld voor mensen met psychische problematiek (waaronder beschermd wonen cliënten). Dit leidde in dat jaar ook tot een grote uitstroom naar de Wlz vanuit Beschermd Wonen waardoor de zorgkosten lager waren dan voorgaande jaren. Dit effect zien we ook in 2023. Het overige voordeel wordt veroorzaakt door de lijn die de afgelopen jaren is ingezet in het afbouwen van beschermd wonen en de groei in beschermd thuis plaatsen. Er resteert eind 2023 een bedrag van 0,2 miljoen euro voor projectgeld dat de regiogemeenten in 2023 niet benut hebben. We stellen voor om dit bedrag over te hevelen naar 2024. Beschermd wonen en maatschappelijke opvang zijn samen onderdeel van de regionale samenwerking in Gelderland-zuid. Het overschot van beschermd wonen wordt deels benut voor het tekort bij maatschappelijke opvang, aangezien beide deel uitmaken van hetzelfde taakveld en regionale begroting.

11

Programma Werk en Inkomen Ambitie: Alle Nijmegenaren participeren bij voorkeur door werk Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) (1,6 miljoen euro voordeel) Voor de uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) heeft de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling (MGR) minder middelen nodig gehad dan het bedrag dat is opgenomen in onze begroting. Omdat er vanaf 2015 géén nieuwe instroom mogelijk is in de WSW én de uitstroom van SW-medewerkers de afgelopen jaren versneld heeft plaatsgevonden, heeft dit geleid tot een voordeel op de totale kosten van de WSW. Inzet participatiemiddelen door de MGR (1,2 miljoen euro voordeel) De inzet van maatwerkbanen is in 2023 achtergebleven wat tot een financieel voordeel heeft geleid. Daarnaast zijn er middelen voor de aanpak jeugdwerkloosheid niet besteed vanwege capaciteitsproblemen. Ambitie: Alle Nijmegenaren kunnen in hun levensonderhoud voorzien Mutatie voorziening debiteuren (1,7 miljoen euro voordeel) Elk jaar wordt het percentage oninbare vorderingen bepaald. Dit jaar is dat gedaald ten opzichte van vorig jaar. De neerwaartse bijstelling levert een voordelig resultaat op.

Bijstandsuitkeringen (4,5 miljoen euro nadeel) De budgetten voor de BUIG-uitkeringen (PW, IOAW/Z en BBZ levensonderhoud) en BBZ bedrijfskredieten zijn overschreden, enerzijds doordat het klantenbestand ten opzichte van 2022 is toegenomen met 114 klanten (1,7%), anderzijds doordat de bijstandsuitkeringen in 2023 zijn verhoogd door de verhoging van het wettelijk minimumloon per 1 januari 2023. Rijksbijdrage BUIG (8,9 miljoen euro voordeel) We hebben een hogere rijksbijdrage BUIG ontvangen dan begroot. Voorkoming schulden (0,9 miljoen voordeel) Het beleidsplan Schulphulpverlening 2023-2026 is medio 2023 vastgesteld. Daardoor is een aantal interventies pas laat van start gegaan. Energietoeslag (5,5 miljoen euro nadeel) Inwoners konden tot medio 2023 de energietoeslag over 2022 aanvragen. Daarnaast zijn er voor 2023 veelvuldig energietoeslagen aangevraagd. Individuele studietoeslag (0,9 miljoen euro nadeel) Het aantal studenten dat een beroep doet op de individuele studietoeslag (IST) is verder toegenomen. Daarnaast zijn dit jaar de normbedragen per leeftijdscategorie verhoogd. Programma Onderwijs Ambitie: Optimale participatiekansen en ontwikkelingsmogelijkheden Onderwijsbeleid (2,2 miljoen euro voordeel) De correctie van de indexering subsidiebudgetten en lagere kosten op het beleidsterrein peuterwerk leveren een voordeel op van 1 miljoen euro.

Daarnaast hebben we 0,6 miljoen euro teruggevorderd en sluiten we het jaar af met 0,3 miljoen euro aan niet benutte budgetruimte OAB primair/Brede Scholen en Laaggeletterdheid. Ambitie: Goede en toegankelijke onderwijsvoorzieningen PO, (V)SO, VO Onderwijshuisvesting (1,4 miljoen nadeel) De indexering van de Doordecentralisatie (DDC)-overeenkomsten is (eenmalig) fors hoger dan de gemeentelijke indexering. Programma Bereikbaarheid Ambitie: Veilig bereikbare stad Energiekosten openbare ruimte (3,5 miljoen euro nadeel) De energieprijzen zijn in november 2022 vastgezet voor het jaar 2023. Ze zijn fors hoger dan de voorgaande jaren. De budgetten zijn hiervoor niet voldoende. Programma Wonen en stedelijke ontwikkeling Ambitie: Goede werklocaties en voorzieningen

12

-

Resultaat grondexploitaties (36,6 miljoen euro voordeel lasten en 11,7 miljoen euro nadeel baten) Met de omzetting naar faciliterend grondbeleid bij de locatie Lincoln verviel de geraamde strategische verwerving. Daarnaast zijn er op diverse onderdelen vertragingen opgetreden. Dit leidde tevens tot minder opbrengsten van grondverkopen.

Ambitie: Gevarieerd woningaanbod Bouwleges ODRN (5,7 miljoen euro voordeel) We hebben over de afgelopen drie jaar corrigerende aanslagen opgelegd. Dit heeft geleid tot extra inkomsten. Programma Openbare Ruimte Ambitie: Circulaire stad Inzameling afval (0,7 miljoen euro voordeel) De eindafrekening DVO Dar heeft een voordeel opgeleverd, net als de hogere indexering in de gemeentelijke begroting. Daarnaast is de bijdrage voor ingezamelde afvalstromen lager geweest Ambitie: Energie- en klimaatneutrale stad Niet benutte middelen energietransitie (1,6 miljoen euro voordeel) De middelen voor aardgasvrij maken zijn in 2023 niet geheel besteed. Om de plannen in 2024 te kunnen verwezenlijken, stellen we bij de 2e winstbestemming voor om 1 miljoen euro toe te voegen aan de reserve Aardgasvrij. Programma Cultuur en Cultureel Erfgoed Ambitie: Aantrekkelijk cultureel aanbod en cultureel klimaat Coronamiddelen (2,2 miljoen euro voordeel) Aan diverse culturele instellingen is dit jaar 1,1 miljoen euro aan huurcompensatie verleend voor de doorwerking van de negatieve exploitatie-effecten van de coronacrisis. De restantmiddelen vallen vrij.

Programma Sport Ambitie: Inwoners stimuleren te sporten Exploitatiekosten sportaccommodaties (1 miljoen euro voordeel) Voor de sportaccommodaties hebben we diverse lagere uitgaven gehad: lagere ambtelijke toerekening loonkosten, vrijval in verband met dubbele financiering buurtsportcoachregeling, minder inhuurkosten. Programma Financiën Ambitie: Financieel gezonde stad Dotatie voorziening spaarverlof (1 miljoen euro nadeel) Medewerkers kunnen bovenwettelijke vakantie-uren sparen. We voegen de waarde van dit verlof toe aan de voorziening spaarverlof. Rente treasury (1,7 miljoen euro nadeel) De gestegen rentepercentages in de markt zorgen er voor dat de rentevergoeding is omgeslagen in een rentelast. Circulaires Gemeentefonds (0,8 miljoen euro voordeel) De middelen vanuit de Decembercirculaire 2023 die niet tot besteding hebben geleid ad 0,8 miljoen euro willen we toevoegen aan de bestemmingsreserve Decembercirculaire.

Resultaatbestemming In het vorige deel hebben wij uitgelegd dat het programmaresultaat 2023 71,1 miljoen euro voordelig is. Tijdens het opstellen van de jaarrekening hebben wij van een aantal budgetten geconstateerd dat deze in 2024 beschikbaar moeten blijven. Hiervan stellen we voor deze toe te voegen aan specifieke reserves. Deze aanpassingen leiden, samen met het programmaresultaat, tot een verrekening met de saldireserve. Dit is opgenomen in onderstaande tabel. Na de tabel worden de regels toegelicht.

13

Bestemming resultaat

bedragen x € 1 miljoen

Programmaresultaat (1) Toevoegen aan Reserve Decembercirculaire (2) Toevoegen aan Reserve Aardgasvrij maken (3) Toevoegen aan Reserve Afschrijvingen (4) Toevoegen aan Woonfons (5)

71,1 0,8 1,0 6,5 2,0

voordeel nadeel nadeel nadeel nadeel

Resultaat na winstbestemming / toe te voegen aan de saldireserve (6)

60,8

voordeel

1.

Het voordelig rekeningsaldo van de programmabegroting ad 71,1 miljoen euro.

2.

Een aantal posten uit de Decembercirculaire 2023 heeft niet tot besteding in 2023 geleid maar zijn nog wel noodzakelijk voor genoemde doelen in 2024. Vandaar dat we voorstellen om deze middelen te storten in de bestemmingsreserve Decembercirculaire. Een nadere uitsplitsing is opgenomen in de balanstoelichting van de reserve Decembercirculaire.

3.

Toevoeging aan de Reserve Aardgasvrij ad 1,0 miljoen euro De ontwikkeling van warmte-infra of overige oplossingen voor de verduurzaming in de wijken is complex, vergt tijd en het vermogen om gelden in synergie bij elkaar te brengen. Om aan onze doelstellingen te voldoen, stellen we voor deze middelen toe te voegen aan de reserve Aardgasvrij zodat ze beschikbaar blijven voor de komende jaren.

4.

Toevoeging aan de Reserve Afschrijvingen ad 6,5 miljoen euro In 2022 en 2023 hebben wij het pand Prins Hendriksingel 7 geschikt gemaakt voor opvang van ontheemden uit Oekraïne. De totale transformatie heeft circa 7 miljoen euro gekost. Deze kosten hebben wij betaald uit een ontvangen transitievergoeding van ruim 0,6 miljoen euro en daarnaast uit het reguliere normbedrag dat we per opvangplek hebben ontvangen. Omdat deze kosten betrekking hebben op het meerjarig gebruik van het pand, moeten wij dit activeren en hierop gaan afschrijven. Het voordelige resultaat ad 6,5 miljoen euro dat hierdoor ontstaat, willen we toevoegen aan de reserve Afschrijvingen om de kapitaallasten van de komende 10 jaar mee te dekken.

5.

Toevoeging aan Woonfonds In het coalitie akkoord 2022-2026 is besloten een woonfonds in te richten met de omvang van 10 miljoen euro. Daarbij is tevens afgesproken om bij positieve resultaten uit de grondexploitaties per jaar zonodig maximaal 2 miljoen euro aan het woonfonds toe te voegen. We stellen nu voor om 2 miljoen euro aan het woonfonds toe te voegen.

6.

Uiteindelijk wordt met deze jaarrekening 60,8 miljoen euro toegevoegd aan de saldireserve.

Budgetoverhevelingen / claims op de saldireserve Naast de resultaatbestemming 2023 stellen wij € 864.703 aan budgetoverhevelingen voor. Deze overhevelingen hebben geen effect op het resultaat 2023 maar doen wel een beroep op de saldireserve in 2024. Hieronder worden de overhevelingen toegelicht. a.

b.

14

In mei 2023 werd duidelijk dat de decentralisatie van Beschermd Wonen opnieuw zou worden uitgesteld van 2024 naar 2025. Nijmegen heeft met de regiogemeenten afgesproken om de centrummiddelen Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang met ingang van de doordecentralisatie Beschermd Wonen te delen met de regiogemeenten. Er resteert eind 2023 een bedrag van € 207.526 voor projectgeld dat de regiogemeenten in 2023 niet benut hebben. Middels de budgetoverheveling kan de regio dit bedrag in 2024 benutten. Het project Microsoft 365 Tenants is vanwege technische problemen vertraagd. De restant middelen ad € 212.000 zijn voor het project in 2024 nodig.

c.

Door de vertraging in de verkoop van Waalkwartier is de bijdrage voor inpandig inzamelen van afval en voor de plaatsing van pollers om Dar, brandweer en ambulance toegang te geven, nog niet betaald. Met de overheveling van de middelen ad € 307.000 vanuit het programma Openbare Ruimte kan de bijdrage in 2024 worden geleverd.

Vermogen & risico's Het weerstandsvermogen maakt het mogelijk incidentele financiële tegenvallers op te vangen zonder direct ingrepen in de begroting te hoeven doen. Bij structurele financiële tegenvallers moet het weerstandsvermogen het mogelijk maken om de eerste klap op te vangen zodat we de tijd krijgen om een zorgvuldige afweging te maken hoe we de financiële gevolgen een plek kunnen geven. Het gewenste niveau van het weerstandsvermogen is een vrije weerstandscapaciteit die gelijk is aan het risicoprofiel. Dus de gewenste verhouding tussen beschikbare vrije weerstandscapaciteit en risicoprofiel = 1. Bij deze verhouding betrekken we het element tijd. Voor de weerstandscapaciteit hanteren we een absolute ondergrens van 25 miljoen euro. Wanneer onze weerstandscapaciteit onder dit niveau komt, krijgt herstel hiervan absolute prioriteit. Wanneer de vrije weerstandscapaciteit boven het risicoprofiel uitkomt, kan uw raad beslissen om deze middelen in te zetten. In Nijmegen beschouwen we de saldireserve als het weerstandsvermogen. We brengen de ontwikkeling van de saldireserve en de risico's in beeld in één grafiek. Deze grafiek is hieronder opgenomen. In de delen hierna wordt ingegaan op de ontwikkeling van de risico's en saldireserve.

In de Stadsbegroting 2024 (vastgesteld in november 2023) raakte de ontwikkeling van de saldireserve en de risico's elkaar: de ratio was 1,0. Door het rekeningresultaat 2023 ligt de verwachte ontwikkeling van de saldireserve hoger. Hierdoor is de laagste stand van de ratio saldireserve : risico's 1,4. Meer over de ontwikkeling van het weerstandsvermogen en het risicoprofiel leest u in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

15

Rechtmatigheidsverantwoording Inleiding In de nieuwe werkwijze inzake de rechtmatigheidsverantwoording (zie ook paragraaf Bedrijfsvoering – rechtmatigheid) classificeren we over- en onderschrijdingen van de lasten en baten als onrechtmatig. De afwijkingen kunnen wel acceptabel zijn. Zoals in de financiële verordening die uw raad heeft vastgesteld is opgenomen, gelden afwijkingen die in de 2e Voortgangsmonitor zijn opgenomen, veroorzaakt worden door openeind-regelingen, met daar tegenover in gelijke omvang extra baten of die we door het late tijdstip niet meer konden meenemen in onze meldingen (zoals de decembercirculaire) als acceptabel. Verantwoordelijkheid college van burgemeester en wethouders De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties, blijken een drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het college van burgemeester en wethouders toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruiken oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd.

Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door de raad vastgestelde kaders zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door de raad op vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de raad bepaald en bedraagt 1% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op 10,9 miljoen euro. De grondslag voor deze verantwoording is de Kadernota Rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV van november 2023. Bevindingen Het college is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties onrechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens. De geconstateerde afwijkingen betreffen: De lastenoverschrijding van de begroting van 28,5 miljoen euro wordt als onrechtmatig aangemerkt, op basis van landelijk herziene regels. Echter, van dit bedrag beschouwen we 20,6 miljoen euro als acceptabel volgens het normenkader dat uw raad heeft vastgesteld in de financiële verordening. Het resterende bedrag van 7,9 miljoen euro is niet acceptabel.

De belangrijkste niet-acceptabele overschrijdingen betreffen de opvang van daklozen met 3,7 miljoen euro, verlofsparen ambtelijke organisatie met 1,5 miljoen euro en de exploitatiekosten voor wijk- en buurtcentra met 2 miljoen euro. Het college constateert ook dat zij, rekening houdend met wat we als acceptabele afwijkingen zien, wel binnen de gestelde grens van 10,9 miljoen euro is gebleven. In de paragraaf bedrijfsvoering is op basis van de Kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV en op basis van de afspraken met de raad aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. In deze paragraaf heeft het college ook beschreven welke actie hij onderneemt om vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen.

16

x 1 miljoen euro Begrotingsonrechtmatigheid A.

B. C. D.

E.

overschrijding lasten

overschrijding lasten programma's Bestuur en organisatie Veiligheid Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg Werk en Inkomen Onderwijs Bereikbaarheid Financiën Overschrijding investeringsbudgetten Ongeautoriseerde reservemutaties Overige afwijkingen niet tijdig gewijzigd in de begroting/gemeld aan raad Totaal begrotingsonrechtmatigheden Verantwoordingsgrens (1%) Op te nemen in rechtmatigheidsverantwoording acceptabel deel overschrijdingen A en B volgens financiële verordening Resterende (niet acceptabele) begrotingsonrechtmatigheden

4,1 0,8 6,7 6,2 0,4 3,9 6,4 28,5 11,6 28,5 20,6 7,9

Voorwaarden criterium Bevindingen rond aanbestedingsonrechtmatigheden M&O criterium

nvt nvt

17

18

Programma's

19

Bestuur en organisatie Wat hebben we dit jaar bereikt Ambitie: We zijn een transparant en slagvaardig stadsbestuur dat in samenspraak met de stad en haar omgeving aan de afgesproken doelstellingen werkt Doel: De raad treedt op als vertegenwoordiging van de Nijmegenaar. De raad stelt beleid vast. De raad controleert op de uitvoering van beleid  We implementeren de Wet Open Overheid Op 1 mei 2022 is de Wet Open Overheid (Woo) ingegaan. Deze wet regelt het recht van burgers op informatie van de overheid. Zo krijgt iedereen meer inzicht in het handelen van de overheid. De Woo gaat bestuursorganen verplichten om bepaalde informatie actief openbaar te maken. Dit onderdeel van de Woo is nog niet in werking getreden. Vooruitlopend hierop maken wij wel al enkele categorieën actief openbaar. De Woo geeft daarnaast burgers ook de mogelijkheid om informatie op te vragen. Mede naar aanleiding van de Rekenkamerbrief ‘Uitvoering Wob – vooruitblik uitvoering Woo’, d.d. Nijmegen 27 september 2022’, is dit proces in 2023 herijkt. Op basis hiervan is de ondersteuning verdergaand geprofessionaliseerd. In 2024 zullen we hiermee aan de slag gaan. Meer informatie over de implementatie van de Woo en de behandeling van Woo-verzoeken, leest u in de Openbaarheidsparagraaf. Eind 2023 is de Visie en koers voor participatie en democratische vernieuwing ter vaststelling naar de raad verstuurd.

Hierin worden vier richtingen benoemd waarlangs de ontwikkeling van het beter betrekken van de stad plaats moet vinden: cultuur, verbinding in en met de stad, nieuwe instrumenten voor directe democratie en een algemeen participatiebeleid. Na vaststelling wordt een actieprogramma opgesteld. Dit is naar verwachting gereed zomer 2024. 

We handelen bezwaren en klachten tijdig af en vullen de ombudsfunctie in In 2023 handelden we 83,4% van de bezwaren en 92,3% van de klachten tijdig af. In september van dat jaar zijn we voor een gedeelte van de bezwaren gestart met afhandeling via de Commissie voor bezwaarschriften inzake collegebesluiten (externe bezwaarcommissie). Welke bezwaren voor afhandeling via de externe bezwaarcommissie in aanmerking komen is vastgelegd in de Verordening op de Commissie van bezwaarschriften inzake collegebesluiten gemeente Nijmegen. Van de 21 zaken die aan de externe bezwaarcommissie zijn aangeboden, werden 9 zaken in 2023 afgerond. Voor alle bezwaren, ook bezwaren die op grond van de verordening via de externe bezwaarcommissie lopen, geldt dat eerst wordt gekeken of een informele afhandeling van het bezwaar mogelijk is. In 2023 is de verkenning van een gemeentelijke ombudsfunctie klachten voortgezet. Dit heeft geresulteerd in een advies een brede ombudsfunctie te installeren in de vorm van een gemeentelijke ombudsman. De breedte ziet op de toepassing van alle domeinen die de gemeente betreffen. De raad is hierover voor de start van het zomerreces per brief geïnformeerd. Daarbij is een routekaart toegevoegd welke het tijdspad en de te nemen stappen beschrijft om te komen tot de gemeentelijke ombudsman.

In de tweede helft van 2023 is begonnen met het vormgeven van de juridische kaders en randvoorwaarden voor de gemeentelijke ombudsman. Daartoe is samenwerking gezocht met de raad.

Doel: Het college stuurt als dagelijks bestuur van de stad integraal op de belangrijke opgaven  We geven opgavegericht vorm aan de digitale transformatie In 2023 is invulling gegeven aan de opgave digitale transformatie. We hebben inspiratiesessies voor de raad en het college georganiseerd en informeerden de raad proactief over digitale onderwerpen. Daarnaast is gekozen voor het hanteren van een themagerichte aanpak bij de politieke sturing op vijf digitale thema’s die is vastgesteld door het college en voorgelegd is aan de gemeenteraad. We hebben ook een kennissessie over de veranderende digitale wereld voor de gemeenteraden in de regio gemaakt.

21

Voor de organisatie zijn meerdere workshops voor leidinggevenden georganiseerd ter bevordering van hun digitale leiderschap en is er gebouwd aan de randvoorwaarden om de digitale vaardigheden van onze medewerkers een impuls te geven. Daarnaast ontwikkelden we een methodiek waarmee we de datakwaliteit van datasets zichtbaar maken en daarop gebaseerd is een programma gestart. Ambitie: We zetten de Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Doel: We zorgen dat de Nijmegenaar gebruik kan maken van zijn of haar democratische rechten  We organiseerden in 2023 de verkiezingen voor de Provinciale Staten, het Waterschap en de Tweede Kamer We hebben de Provinciale Staten- en Waterschapsverkiezingen in maart georganiseerd met zo’n 1500 vrijwilligers. Het verkiezingsproces is technisch gezien en qua sfeer goed verlopen. Twee verkiezingen, met meer politieke partijen en een niet goed functionerende Stembureau-app leidden tot een hoge druk tijdens de verkiezingsdag en de dagen erna. Deze druk werd landelijk ervaren. De Tweede Kamerverkiezingen zijn in november georganiseerd met wederom zo’n 1500 vrijwilligers. De organisatie van de verkiezingen zijn zeer goed verlopen. Rond 01.00 uur ’s nachts is de voorlopige uitslag bekend gemaakt. De Centrale Stemopneming is goed bevallen.

Om het belang van alle verkiezingen onder de aandacht te brengen hebben we de volgende activiteiten georganiseerd of er aan bijgedragen: Voorlichting over de verkiezingen aan jongeren met een licht verstandelijk beperking, in de bibliotheek Mariënburg en Festival Divers; Deelname Free Future College: voor middelbare schoolscholieren en studenten van het ROC; Daarnaast hebben we overleg met de Radboud Universiteit, de HAN en het ROC om voor de langere termijn de verkiezingen onder de aandacht te brengen en studenten te stimuleren om een rol te hebben tijdens de verkiezingen op een stembureau. Doel: We verbeteren onze dienstverlening continu  We zetten de Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening We ontwikkelen Mijn Nijmegen stapsgewijs. Voorbij het inlogportaal hebben we Mijn Nijmegen toegankelijker gemaakt. De opmaak is duidelijker en de teksten zijn eenvoudiger. We hebben het veiligheidsniveau van Mijn Nijmegen verhoogd. Naast DigiD gebruikersnaam en wachtwoord is nu ook een SMS-controle of smartphone applicatie noodzakelijk. We zien dat veel Nijmegenaren hier prima mee uit de voeten kunnen. Wie het toch moeilijk vindt helpen we door middel van nieuwsbrieven, instructies van het Klant Contact Centrum, en uitleg op de website. Deze aanpak hebben we vooraf afgestemd met de cliëntenraad Participatiewet.

Immigratie- en Naturalisatiedienst: We werken samen met de Immigratie- en Naturalisatiedienst in het Lifeport Welcome Center, om expats en internationale studenten te helpen bij zaken die zij moeten regelen om in de regio te kunnen wonen en werken. Deze samenwerking zetten we graag voort. Belastingdienst: We ontwikkelen de samenwerking met het steunpunt van de belastingdienst in de Stadswinkel om de klanten van de afdeling Inkomen,Zorg &Leerrecht (I,Z & L) zo goed mogelijk van dienst te kunnen zijn met hun vragen over de belastingen. Het jaar 2023 heeft met name in het teken gestaan om de AVG-vraagstukken te onderzoeken die spelen bij de uitwisseling van informatie tussen de gemeente, concreet de afdeling I,Z&L, en de belastingdienst. Dit onderzoek wordt hopelijk in 2024 afgerond zodat we verder kunnen werken aan een effectievere samenwerking. We hebben gewerkt aan het verbeteren van onze dienstverlening en deskundigheid (waaronder het opsporen van fraude en ondermijning), waarmee we zorgen voor een kwalitatief hoog niveau van onze Basisregistratie Personen en de Burgerlijke Stand. Medewerkers van Publiekszaken volgden een intensief opleidingsprogramma. Ook hebben we een verplichte leerlijn opgezet voor alle medewerkers van de gemeente Nijmegen, waarbij de focus ligt op professioneel contact met inwoners en samenwerken met de stad. 

22

We verbeteren de toegankelijkheid van onze dienstverlening

We zijn bezig met de voorbereidingen voor de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer (WMEBV) die op 1 juli 2024 in werking treedt. De producten en diensten die we digitaal aanbieden verbeteren we waar mogelijk. Onze websites voldoen gedeeltelijk aan de toegankelijkheidseisen, en we zijn en blijven bezig om hier volledig aan te voldoen. In lijn met de Europese Single Digital Gateway-verordening is een deel van onze diensten ook digitaal toegankelijk voor mensen in het buitenland. We bieden hulp aan Nijmegenaren die minder taal- of digitaalvaardig zijn via de balie, de telefoon, de Stips en de IDO’s (Informatiepunt Digitale Overheid), en onze schrijfcoaches helpen ons om onze brieven en informatie duidelijker en makkelijker te maken. Daarnaast voerden we Teletolk in zodat doven of slechthorenden via 14-024 telefonisch contact op kunnen nemen met de gemeente. Toegankelijkheid is een onderdeel van de herinrichting van de Stadswinkel. 

We stimuleren het gebruik van eigen digitale identiteitsmiddelen en breiden Mijn Nijmegen uit Sinds mei 2023 is de digitale identiteit Yivi beschikbaar voor Nijmegenaren om toegang te krijgen tot Mijn Nijmegen. Yivi stelt de inwoner in staat te zien welke (persoons)gegevens hij deelt met de gemeente om een bepaald product of dienst af te nemen. We zijn gestart met het bepalen van de benodigde gegevens per product of dienst en met het aanpassen van de aanvraagformulieren hierop. In de testomgeving is dit voor 50 van de 110 formulieren gereed. In 2024 gaan we verder en zetten dit per doelgroep in productie, zodat we de communicatie naar de Nijmegenaar hierop af kunnen stemmen.

Ambitie: We hebben een betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie Doel: We zijn een goede werkgever  We zetten extra in op onze arbeidsmarktcommunicatie In 2023 hebben we onze arbeidsmarktcommunicatie versterkt. Door onze inzet op het creëren van een aantrekkelijk werkgeversmerk en het communiceren over de diverse aantrekkelijke functies bij de gemeente Nijmegen, hebben we ons profiel als werkgever steviger neergezet. De communicatie verliep steeds vaker via onze sociale media omdat dat aansloot bij de doelgroep. Ook versterkten we onze netwerken door bijvoorbeeld op bezoek te gaan bij scholen. Potentiële nieuwe medewerkers krijgen hierdoor een helder beeld van het werkveld van onze gemeente en de mogelijkheden die onze organisatie te bieden heeft. Doel: We zijn een moderne en betrouwbare overheidsorganisatie  We verbeteren informatiebeveiliging Met het programma informatiebeveiliging laten we bescherming tegen cybercriminaliteit van onze gemeente (en de regiogemeenten) permanent meegroeien met de toename van het dreigingsniveau. Zo hebben wij in 2023 afspraken gemaakt over hoe wij de raad informeren over dit onderwerp. Ook hebben we een crisisoefening uitgevoerd op basis waarvan we aan de slag gegaan zijn met continuïteit. Daarmee geven we gehoor aan de aanbevelingen uit onder andere het regionaal rekenkameronderzoek en de Boardletter 2023.

We houden daarbij rekening met veranderende normen vanuit Europese richtlijnen en Nederlandse wetgeving. Met een pakket aan technische maatregelen houden we de informatiebeveiliging op orde en verbeteren we de monitoring, detectie en preventie van inbreuken op onze informatieveiligheid. 

We intensiveren verdere samenwerking met andere gemeenten In 2023 zijn met de regio vijf thema’s gekozen, waarvan we in 2024 onderzoeken of we daar verdergaand in kunnen samenwerken. Dit zijn: inrichting werkplekken en uitrol MicroSoft365 ten behoeve van samenwerking; ontwikkeling van een regionale Cloudstrategie; kansen voor het ontwikkelen en samenwerking op het gebied van datasturing; onderzoek naar veiligheid in gebruik door medewerkers van hard en software (b.v. beleid op onveilige apps en mobile device management); impact van wet- en regelgeving beoordelen en het samen realiseren van implementatie. Deze thema’s worden uitgewerkt in opdrachten door een nog aan te stellen regionaal coördinator. Zonder extra investeringen krijgen we deze veranderingen niet georganiseerd. Dit kan in 2024 tot aanvullende claims gaan

23

leiden. De regionale i-agenda heeft impact op de gehele bedrijfsvoering en vaak ook inhoudelijke beleidsdomeinen. 

Op het landelijke niveau is het programma Common Ground van de grond gekomen gedragen door gemeenten en VNG. Op basis van 6 tracks wordt er samen gewerkt aan de vormgeving van de onderliggende informatiekundige visie (zie www.commonground.nl). Er is gezorgd voor de opstart, bemensing en middelen voor het programma in 2023. Inmiddels is de financiering voor 2024 uit lopende programma's zoals GGU-fonds en BZK subsidies federatief stelsel geregeld. In 2024 wordt doorgewerkt aan structurele financiering vanaf 2025 om ook de beheeraspecten geborgd te krijgen en wordt gezorgd voor de businesscase om te laten zien welke maatschappelijke opgaven hiermee ondersteund en geholpen gaan worden.



We verbeteren de digitale werkomgeving en onze digitale vaardigheden In 2023 werd aan de hele organisatie gevraagd om de online leerlijn over ransomware te volgen. Ruim 74% van alle medewerkers heeft dit gedaan. Daarnaast was er op iNsite en via onze privacy ambassadeurs regelmatig aandacht voor phishing mails en andere zaken op het gebied van informatiebewustzijn. Ook zijn managers en medewerkers in meerdere themabijeenkomst meegenomen in digitale ontwikkelingen, waardoor zij werkten aan een meer digitaal bewustzijn. Tot slot is in het najaar van 2023 het gedragsteam ‘Nijmegen van Nu’ gestart dat het ontwikkelen van medewerkers op het gebied van digitale vaardigheden, dienstverleningsafspraken en afspraken over samenwerken met de stad gaat stroomlijnen. Daarvoor bedenken zij ook passende interventies die duurzaam effect gaan hebben voor onze organisatie.

Verbonden partijen en samenwerking In het afgelopen jaar zijn de volgende zaken gerealiseerd:  In 2023 is de samenwerking binnen de Groene Metropoolregio verder uitgewerkt en versterkt. Die lijn zetten we voort.  Het belang van een goed werkende regionale samenwerking is, gezien de vele regionale opgaven, steeds relevanter. De samenwerking is vastgelegd in de actieagenda “Sterk Bestuur” van het ministerie van Binnenlandse Zaken (2023).  We zijn met de raden Rijk van Nijmegen aan de slag geweest met de nieuwe wet gemeenschappelijke regelingen om meer grip en sturing te krijgen op regionale vormen van samenwerking.  In 2023 is het onderzoek onder leiding van Berenschot en de universiteit van Groningen afgerond. Centraal stond de vraag: ‘Hoe succesvol is het bestuurlijke regionale ecosysteem (BRE) in het Rijk van Nijmegen in het realiseren van publieke waarde?’ De aanbevelingen en conclusies zijn door de colleges in het Rijk van Nijmegen omarmd.  In 2023 zijn in regionaal verband diverse evaluatie- en doorontwikkeltrajecten uitgevoerd, zoals: de evaluatie GMR, de ODRN - ontvlechting BRIKS-taken en het versterken van het samenspel met GGD inclusief het versterken van het collectief opdrachtgeverschap vanuit de deelnemende gemeenten.

Wat heeft het gekost Begrotingswijzigingen Bedragen x €1 mln

Besl.niveau Besl.datum

Besl.nr

Stadsbegroting 2023-2026 primitief

Baten

Lasten Saldo

-9,2

76,1

66,9

V

Wijzigingen BW-01839

VM2-2022 Verzamelvoorstel

raad

21-12-2022

92/2022

-0,6

1,8

1,2

V

BW-01859

VM1-2023 Meldingen

raad

28-06-2023

69/2023

0,0

0,4

0,4

N

BW-01860

VM1-2023 Verzamelvoorstel

raad

28-06-2023

69/2023

1,8

0,3

2,1

V

BW-01897

VM2023-II Verzamelvoorstel

raad

20-12-2023

4.13

-0,4

2,0

1,6

V

-8,3

80,5

72,2

N

Totaal

24

De primitieve begroting bedroeg 66,9 miljoen euro nadelig. Op basis van besluitvorming bij de diverse bestuursdocumenten (1 e en 2 e Voortgangsmonitor 2022) en de verwerking van de begrotingswijzigingen die volgen uit afzonderlijke raadsbesluiten (Extra gelden Juridisch adviseur Bezwarencommissie, mens als Middelpunt, loonsom indexeringen van het ambtelijke apparaat, materiële indexeringen en correctie tussen taakvelden is de primitieve begroting per saldo met 5,3 miljoen euro bijgesteld naar een dynamisch saldo van 72,2 miljoen euro nadelig.

Ambities Begroting 2023 Begroting 2023 na primitief wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten Transparant en slagvaardig stadsbestuur Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie

7,2 6,8

7,1 7,5

7,9 9,5

-0,8 N -2,0 N

62,1

65,8

67,2

-1,3 N

76,1

80,5

84,6

-4,1 N

Transparant en slagvaardig stadsbestuur Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie

0,2 2,6

0,2 2,9

0,7 3,3

-0,5 V -0,4 V

6,4

5,2

5,4

-0,2 V

9,2

8,3

9,5

-1,2 V

Totaal per programma

66,9

72,2

75,1

-2,9 N

Baten

Verschil = Begroting na wijziging -/- Rekening (V=voordeel; N=nadeel)

Totaal programma Aan het programma Bestuur en Organisatie geven we per saldo 75,1 miljoen euro uit. Het grootste deel hiervan gaat naar de ambitie Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie. Per ambitie We zijn een transparant en slagvaardig stadsbestuur dat in samenspraak met de stad en haar omgeving aan de afgesproken doelstellingen werkt Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,3 miljoen euro (4%) meer uitgegeven. Waarvan 0,8 miljoen euro aan extra lasten en 0,5 miljoen euro aan extra inkomsten. De extra lasten komen met name door hoger dan begrote accountantskosten en een storting in de voorziening pensioenen wethouders en ex-wethouders. Daarnaast heeft het college een bijdrage gedaan aan de slachtoffers van de aardbeving in Turkije. Hier staat met name een voordeel op de personele kosten tegenover door het tijdelijk niet invullen van vacatureruimte. We zetten de Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 1,6 miljoen euro (40%) meer uitgegeven. Waarvan 2 miljoen euro aan extra lasten en 0,4 miljoen euro aan extra inkomsten. De afwijking is met name te danken aan een tekort op het product verkiezingen. In de 1e voortgangsmonitor hebben we gemeld dat we € 195.000 tekort komen op het product verkiezingen.

Dit tekort is structureel en het gevolg van kostenstijgingen en hogere kosten voor de organisatie. Naast dit tekort hebben we in de 2e voortgangsmonitor een extra tekort van € 550.000 gemeld, doordat er dit jaar vervroegd Tweede Kamerverkiezingen zijn georganiseerd. Daarnaast was er in de Stadswinkel onvoldoende ruimte voor de Registratie Niet-Ingezetenen en is er uitgeweken naar een verdieping aan de Tweede Walstraat. Voor deze locatie moesten we huur en servicekosten betalen. We hebben een betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie

25

Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 1,1 miljoen euro (2%) meer uitgegeven. Waarvan 1,3 miljoen euro aan extra lasten en 0,2 miljoen euro aan extra inkomsten. De afwijking is met name te danken aan een nadeel van 1,7 miljoen euro in verband met fors gestegen energielasten op de gemeentelijke panden. De energieprijzen voor 2023 zijn in november 2022 voor het jaar 2023 volledig vastgezet op een fors hoger niveau dan de prijzen die we tot 2023 betaalden. Daarnaast hebben we (eenmalige) kosten van bijna 0,65 miljoen euro voor implementatie van het nieuwe Financieel Informatie Systeem en overige eenmalige ICT applicaties. Omdat het hier gaat om Software as a Service (SaaS) dienen deze eenmalige kosten als exploitatiekosten te worden beschouwd. Voorheen werden deze grotendeels als investering aangeduid. Dit resulteert dus in lagere kapitaallasten de komende jaren. Tegenover deze nadelen staan ook diverse voordelen, waaronder:  indexatie van de materiële budgetten. Deze zijn met 12,4% een stuk hoger dan de geraamde indexering  door intensief contractmanagement is een besparing gerealiseerd op licentiekosten  lagere opleidingskosten dan begroot Het verschil tussen de primitieve begroting en de dynamische begroting is hierboven toegelicht bij het onderdeel Begrotingswijzigingen.

Investeringen per doel en ambitie Er zijn in dit programma geen investeringen opgenomen.