Redengevende omschrijving van het monument Karrengas 20-22

Gemeentelijke Monumentenlijst Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Erfgoedverordening

Plaatselijke aanduiding beeldbepalende pand

Karrengas 20-22 Aanwijzingsbesluit

n.t.b. ID-code

2984 Redengevende omschrijving van het beeldbepalende pand

INLEIDING Het pand, gelegen aan Karrengas 20-22, is oorspronkelijk gebouwd als woning met pakhuis bij het pand aan Molenstraat 126. Aan de Molenstraat was reeds vanaf de tweede helft van de dertiende eeuw bebouwing aanwezig. In de vijftiende eeuw raakte de Molenstraat meer structureler en meer aaneengesloten bebouwd en is de verkaveling tot stand gekomen. De bebouwing is gesitueerd op smalle diepe percelen die aan de noord-westzijde van de Molenstraat doorlopen tot aan de Karrengas. Dit verandert nauwelijks tot aan 1874. In dat jaar worden de vestigingswerken ontmanteld en wordt de Molenstraat de belangrijkste entree vanaf het nieuwe Keizer Karelplein naar het oude centrum. De Molenstraat veranderde in een winkelstraat en veel panden werden verbouwd tot winkel of hotel. De huidige verschijningsvorm van Molenstraat 126 is bij een verbouwing in 1905 tot stand gekomen. Deze verbouwing betrof hoofdzakelijk de eerste en tweede verdieping van het bestaande pand, waarbij de indeling van de plattegrond werd gewijzigd en de voorgevel vanaf de eerste verdieping vernieuwd. Volgens archiefgegevens en de kadastrale minuut van 1830 bestond het perceel uit een voorhuis, open plaats, keuken en tuin. Verder op het perceel stond een woning met pakhuis. Dit betreft waarschijnlijk Karrengas 20-22.

In 1920 werd tussen het hoofdhuis aan de Molenstraat en het pakhuis aan de Karrengas een bouwdeel verhoogd. Tevens werd de gevel van het bouwdeel aan de Karrengas gewijzigd. In 1950 werd een nieuw magazijn op de open plaats tussen hoofdhuis en het bouwdeel aan de Karrengas gebouwd. TYPERING VAN HET BBP Het betreft een eenvoudig uitgevoerd pand met tuitgevel gelegen aan Karrengas 20-22. In de huidige verschijningsvorm is de gevel aan het Karrengas witgepleisterd met een donkere plint. De tuit van de gevel wordt afgedekt door een zinken lijst. Het geheel wordt afgetopt door een met rode pannen bedekt zadeldak. Het pand bevat 2 bouwlagen. De begane grond wordt gekenmerkt door dubbele openslaande deuren met dichtgezet bovenlicht. Aan de rechterzijde hiervan vindt men een dichtgezet getoogd venster met een donkere lekdorpel. Aan de linkerzijde van de dubbele deuren is een witte toegangsdeur met dichtgezet getoogd bovenlicht zichtbaar. Vermoedelijk is het oorspronkelijke venster naar beneden toe vergroot door het metselwerk te verwijderen. In de vrijkomende gevelopening is een deur geplaatst. Op de verdieping is een getoogd venster met bovenlicht met roeden aanwezig. Op een foto uit 1988 is zichtbaar dat hier eerder een luik met bovenlicht heeft gezeten. Aan weerszijden van deze opening is een ossenoog zichtbaar. Op de gevel bevinden zich verschillende witgemaakte muurankers.

Rondom de gevelopeningen zijn door het pleisterwerk heen onder andere de contouren van de hanenkam, segmentbogen en sluitstenen zichtbaar. Bovenaan de gevel bevindt zich een unit van de airconditioner en verlichting. Raaminvullingen zijn met uitzondering van de ossenogen en de mogelijk nog onder de afdekplaten zittende bovenlichten, niet waardevol.

blad 1 van 3

Karrengas 20-22

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel 1

WAARDERING De hoofdvorm van dit voormalige industriepand is goed behouden gebleven. Als geheel vormt het gebouw nog een duidelijke verwijzing naar het oorspronkelijke industriële karakter van het Karrengas. Hierbij hoort ook de karakteristieke indeling van panden tussen de Molenstraat en de Karrengas. Door zijn ligging in lijn met de rest van de bebouwing gaat het pand op in zijn omgeving. Bronnen: Molenstraat 126, Monumentenlijst, Regionaal Archief Nijmegen, https://bagviewer.kadaster.nl/ https://kaart.nijmegen.nl/kaartviewer/?@Historie

Kadastrale tenaamstelling Kadastrale aanduiding Gemeente: Sectie: Nummer(s):

gegevens augustus 2022

Nijmegen C 5337

Foto’s op vervolgblad

blad 2 van 3

Karrengas 20-22

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel 2

Karrengas 20, 29 juli 2022 (foto: auteur).

Karrengas 20, 1 maart 1988 (foto: Regionaal Archief Nijmegen).

blad 3 van 3

Karrengas 20-22

Monumentenregister Nijmegen Karrengas 20-22, ID-code 2984

Copyright 2023 - Aan deze print kunnen geen rechten worden ontleend -

Afdrukdatum: 15-03-2023

Schaal: 1:500