Raadsvoorstel Evaluatie Beleidsplan Samen Dichtbij

Raadsvoorstel

Openbaar

Onderwerp Kader regionale samenwerking beschermd wonen en maatschappelijke opvang Opsteller Programma Portefeuillehouder

Esta Hellendoorn Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg G. Visser

Collegebesluit 16 november 2021 Behandeldatum Raad 22 december 2021 Status Openbaar

Samenvatting Voor u ligt de evaluatie van het beleidsplan Samen dichtbij. Beleidsplan GGZ, beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2018-2020. De evaluatie is opgesteld op basis van de ervaringen, die zijn opgedaan in bestuurlijke en ambtelijke gesprekken met zorginstellingen, cliënten, cliëntvertegenwoordigers en overige betrokken partijen. Gezien de beperkte tijd voor de uitvoering van de evaluatie (beantwoorden van de motie voor het einde van het jaar en de ondertekening van de DVO uiterlijk aan het begin van 2022) gaat het hier om een beknopte evaluatie. Het is de bedoeling om te zijner tijd, wanneer de decentralisatie en verder regionale samenwerking goed van de grond zijn gekomen, een meer grondige evaluatie uit te voeren. Het beleidsplan Samen Dichtbij, dat in 2017 is geschreven en vastgesteld, is op verreweg de meeste punten nog relevant en vormt een actuele leidraad voor belangrijke ontwikkelingen en samenwerkingsafspraken voor nu en in de toekomst. Wij stellen voor het beleidsplan Samen dichtbij (2018-2020), aangevuld met de uitgangspunten uit de evaluatie, te gebruiken als kader voor de regionale samenwerking op het gebied van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Voorstel 1.

Vast te stellen dat wij het beleidsplan Samen dichtbij (2018-2020) gebruiken als kader voor de regionale samenwerking op het gebied van beschermd wonen en maatschappelijke opvang voor de periode tot 2026, aangevuld met de onderstaande uitgangspunten uit de evaluatie van dat beleidsplan:

-

-

-

De evaluatie laat zien dat: op alle beschreven afspraken, doelen en ambities actie is ondernomen door de hele regio of door verschillende gemeenten veel thema’s, zoals wonen, beschermd thuis, maar ook toeleiding naar werk of dagbesteding om verdere doorontwikkeling en gezamenlijke inzet vragen gemeenten (gezamenlijk) een grote opgave hebben in het huisvesten van kwetsbare doelgroepen en dat iedere gemeente hier ook aan bij zal moeten dragen de verdere afbouw van intramurale bedden niet langer prioriteit heeft: door de openstelling van de Wlz en alle inspanningen van de gemeenten en (met name) de zorginstellingen hebben we het in het beleidsplan Samen Dichtbij gestelde doel effectief gezien behaald. We zien weinig ruimte of noodzaak voor verdere afbouw. de focus de komende jaren uit gaat naar de opbouw van meer ambulante zorg, waarbij deze zorg ook 24 uur per dag kan worden ingezet (beschermd thuis) hiermee de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis een belangrijke doorontwikkeling voor de komende jaren is

B&W, Raad / sjab = Raadsvoorstel Opgesteld door Esta Hellendoorn, e.hellendoorn@nijmegen.nl

Evaluatie Beleidsplan Samen dichtbij

Raadsvoorstel

-

het belangrijk is om de opbrengst van de monitoring van de huidige ontwikkelingen samen te delen en hierover af spraken te maken.

Aanleiding Voor u ligt de evaluatie van het beleidsplan Samen dichtbij, waarin zo goed mogelijk de huidige ontwikkelingen zijn beschreven. Er is de afgelopen jaren al veel gebeurd, waar we trots op kunnen zijn. Zo is onder andere de zorg dichter naar de mensen gebracht, de maatschappelijke opvangvoorzieningen zijn kleinschaliger geworden en is er meer aandacht voor het versterken van het sociale netwerk, arbeidsintegratie en participatie. Maar we zijn er nog niet. Veel ontwikkelingen kennen een langer tijdspad en we hebben hier 10 jaar voor uitgetrokken. Ook hebben we te maken met actuele ontwikkelingen, zoals krapte op de woningmarkt en de corona pandemie. De evaluatie is voorgelegd aan de Commissie Jeugd, Maatschappelijke Opvang en Gehandicaptenzorg (JMG). Het advies van de Commissie JMG is deels verwerkt in de evaluatie en deels teruggekoppeld in de brief aan de Commissie. We nemen het advies mee in de vervolgstappen de komende jaren. Nijmegen en de regiogemeenten (regio Rijk van Nijmegen en Rivierenland) werken samen als het gaat om de GGZ, Beschermd wonen en Maatschappelijke opvang. In 2017 is het beleidsplan Samen dichtbij 2018-2020 vastgesteld. Hiermee is een beweging in gang gezet om de GGZ, beschermd wonen en de maatschappelijke opvang te transformeren.

De kern van deze transformatie is om de zorg veel meer (lokaal) in dorpen, wijken en bij mensen thuis te organiseren, in tegenstelling tot zorg die geleverd wordt in grote zorginstellingen. Het beleidsplan heeft de looptijd van 2018-2020 meegekregen, omdat de decentralisatie aanvankelijk in 2020 zou zijn ingegaan. De doelen en ambities in het plan kennen echter een langere looptijd. Inmiddels weten we dat deze decentralisatie pas echt in 2023 (ook financieel) zijn beslag krijgt. We verlengen daarom het beleidsplan Samen dichtbij tot 2026 omdat: In 2026 de maatschappelijke opvang mogelijk gedecentraliseerd wordt en er dan zeer waarschijnlijk behoefte is aan nieuwe beleidskaders en samenwerkingsafspraken met de regio We de komende jaren zullen ervaren hoe de samenwerking met de regio verloopt en welke aandachtspunten dit in het beleid nog gaat vragen. De afspraken, zoals door de colleges vastgesteld in de centrumregeling, worden nader uitgewerkt in een dienstverleningsovereenkomst (DVO). In deze DVO worden afspraken gemaakt over samenwerking, het delen van informatie en over de verantwoording van de ingezette middelen.

In de DVO zal expliciete aandacht zijn voor het onderscheid tussen regionale taken en verantwoordelijkheden die Nijmegen uitvoert, regionale taken en verantwoordelijkheden waar we samen voor verantwoordelijk zijn en strikt lokale taken en verantwoordelijkheden waar iedere gemeente zelf voor verantwoordelijk is. U heeft 14 juli jl. een motie ingediend, waarin u stelt dat er eerst een evaluatie van het huidige beleidsplan moet plaatsvinden en deze door u moet worden vastgesteld, alvorens het college van Nijmegen de DVO kan ondertekenen. Bij de uitvoering van de evaluatie wordt door u extra aandacht gevraagd voor: De actualiteit en de relevantie van de uitvoeringskaders

Evaluatie Beleidsplan Samen dichtbij

Raadsvoorstel

-

Het realiseren van voldoende opvang en woningen in de regio voor mensen die uit beschermd wonen of de maatschappelijke opvang uitstromen Het monitoren van de voortgang op het gebied van beschermd wonen, beschermd thuis, maatschappelijke opvang, Openbare Geestelijke Gezondheidszorg, verslavingszorg en de Centrale Toegang voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang. De evaluatie heeft bovengenoemde aandachtspunten beschreven en ook in de aanbevelingen meegenomen. Beoogde impact De impact van dit voorstel is de actuele kaders, zoals in punt 2 onder kopje voorstel benoemd, door u vast te laten stellen en zo tegemoet te komen aan uw motie. In deze raadsmotie stelt u dat u eerst de inhoudelijke kaders wil vaststellen, alvorens de dienstverleningsovereenkomst kan worden aangegaan. Dit voorstel heeft betrekking op het doel: We bieden een beschermende woonomgeving aan inwoners (uit Nijmegen en regio Rijk van Nijmegen en Rivierenland) die, vanwege hun ernstige psychiatrische of psychosociale problemen, (nog) niet in staat zijn zelfstandig te wonen en werken aan herstel richting zo zelfstandig mogelijk wonen en participeren. Argumenten U wilt inhoudelijke kaders vaststellen voor de regionale samenwerking. Deze kaders zijn al te vinden in het beleidsplan Samen Dichtbij. Er is ondertussen op het gebied van beschermd wonen en maatschappelijke opvang wel het één ander veranderd.

Dit maakt het nuttig en noodzakelijk om de geldende beleidskaders tegen het licht te houden en te evalueren. Het beleidsplan Samen dichtbij bestaat uit 25 ambities en plannen. Deze zijn in te delen in een zestal thema’s. De evaluatie volgt de lijn van deze zes thema’s. De evaluatie laat zien dat: op alle beschreven afspraken, doelen en ambities actie is ondernomen door de hele regio of door verschillende gemeenten veel thema’s, zoals wonen, beschermd thuis, maar ook toeleiding naar werk of dagbesteding om verdere doorontwikkeling en gezamenlijke inzet vragen gemeenten (gezamenlijk) een grote opgave hebben in het huisvesten van kwetsbare doelgroepen en dat iedere gemeente hier ook aan bij zal moeten dragen de verdere afbouw van intramurale bedden niet langer prioriteit heeft: door de openstelling van de Wlz en alle inspanningen van de gemeenten en (met name) de zorginstellingen hebben we het in het beleidsplan Samen Dichtbij gestelde doel effectief gezien behaald. We zien weinig ruimte of noodzaak voor verdere afbouw.

de focus de komende jaren uit gaat naar de opbouw van meer ambulante zorg, waarbij deze zorg ook 24 uur per dag kan worden ingezet (beschermd thuis) hiermee de transformatie van beschermd wonen naar beschermd thuis een belangrijke doorontwikkeling voor de komende jaren is het belangrijk is om de opbrengst van de monitoring van de huidige ontwikkelingen samen te delen en hierover af spraken te maken. De evaluatie laat zien dat de uitvoeringskaders in het beleidsplan Samen dichtbij nog steeds actueel en leidend zijn om uitvoering te geven aan de ingezette ontwikkelingen en

Evaluatie Beleidsplan Samen dichtbij

Raadsvoorstel

beleidsplannen. Rekening houdend met de aandachtspunten uit de evaluatie. Denk aan betere samenwerking tussen domeinen zorg, welzijn en wonen en duidelijke afstemming en afspraken tussen gemeenten en woningcorporaties. Zo heeft iedere gemeente een taak met betrekking tot huisvesting van deze doelgroepen. Met het vaststellen van deze actuele kaders wordt de komende jaren concreet uitvoering gegeven aan de 25 opgestelde ambities. Het regioplan Beschermd Wonen regio Nijmegen en Rivierenland en de Centrumregeling zijn hier helpend bij. Met het vaststellen van de DVO bestendigen we deze samenwerking voor de komende jaren. Door de deelnemende gemeenten in de regionale samenwerking zal deze evaluatie in de colleges en de raden ter kennisname worden gedeeld, zodat er geen discrepanties ontstaan aangaande de geldende beleidskaders. Het advies van de Commissie JMG is deels opgenomen in de evaluatie en wordt meegenomen in de uitwerking van de vervolgstappen. Kanttekeningen Het gaat om een tussentijdse evaluatie. Met het vaststellen van deze actuele kaders tot 2026, vindt in 2025 de eindevaluatieplaats. Financiën Dit voorstel heeft geen financiële consequenties.

Vervolg Met het vaststellen van de kaders, gebaseerd op de evaluatie en het beleidsplan Samen dichtbij, het beleidsplan (Samen dichtbij 2018-2020) alsmede het raadsvoorstel ‘Regionale samenwerking beschermd wonen en maatschappelijke opvang’ van 14 juli jl., wordt veder gewerkt aan de uitvoering van de 25 ambities en plannen uit het beleidsplan. De vastgestelde kaders geven ook de basis voor de nog op te stellen DVO, waarna deze DVO door de colleges van alle betrokken gemeenten kan worden vastgesteld. Dit betekent dat we in 2022 de afspraken rondom de decentralisatie verder vormgeven en gezamenlijk blijven werken aan de ambulantisering van de zorg en de samenhangende ontwikkelingen bij de GGZ, beschermd wonen en de maatschappelijke opvang. Bijlagen 1. Evaluatie beleidsplan Samen dichtbij 2. Advies van de Commissie JMG 3. Brief aan de commissie JMG.

Evaluatie Beleidsplan Samen dichtbij