Raadsvoorstel 1e Voortgangsmonitor 2026

Raadsvoorstel

Openbaar

Onderwerp 1e Voortgangsmonitor 2026 Programma Portefeuillehouder

Financiën T.F.A. van Elferen

Collegebesluit 2 juni 2026 Behandeldatum Raad 24 juni en 8 juli 2026 Status Openbaar

Samenvatting In deze Voortgangsmonitor vragen we uw raad goedkeuring te geven aan een aantal begrotingsaanpassingen omtrent de algemene middelen en een aantal programmameldingen, omdat daar in de begroting geen rekening mee is gehouden. Daarnaast stellen we een aantal aanpassingen voor investeringskredieten voor. En in het Verzamelvoorstel zijn wijzigingen opgenomen die budget neutraal zijn. Het betreft beleidsarme begrotingsaanpassingen die vooral van belang zijn om de begrotingsuitvoering op orde te kunnen houden. Het vaststellen van deze aanpassingen is voorbehouden aan uw raad. Naast deze voorstellen voor aanpassingen bieden we een eerste inzicht in het financieel perspectief van de uitvoering van de begroting. In deze Voortgangsmonitor voorzien we dit jaar een afwijking van het begroot resultaat van 14 miljoen euro negatief. Dit heeft te maken met een voordeel op de algemene middelen van 4,9 miljoen euro en een nadeel op de programmamiddelen van bijna 19 miljoen euro. In het verwacht resultaat is geen rekening gehouden met de ontwikkeling van de planexploitaties. Daarover informeren we u in het Meerjarenperspectief Grondexploitaties (MPG) en in de tussentijdse rapportages grote projecten.

Tot slot gaan we in op de ontwikkelingen van de investeringen ten opzichte van de stadsrekening 2025 en geven we aan of er afwijkingen worden verwacht ten opzichte van de lopende investeringskredieten.

Voorstel 1. De begroting 2026 voor de meldingen zoals beschreven in het hoofdstuk 'Meldingen in de begroting te verwerken' aan te passen; 2. BW- 10228 (Meldingen Voortgangsmonitor 2026) vast te stellen; 3. BW- 10229 (Verzamelvoorstel) vast te stellen; 4. BW- 10230 (Investeringen) vast te stellen. Aanleiding De Voortgangsmonitor maakt onderdeel uit van onze planning- en control cyclus. Twee keer per jaar informeren wij uw raad over de uitvoering van de Stadsbegroting. In het kader van het budgetrecht leggen wij begrotingswijzigingen aan u voor ter besluitvorming. Hiermee brengen wij het financiële kader voor de begrotingsuitvoering op orde.

1e Voortgangsmonitor 2026

Raadsvoorstel

Daarnaast melden we in deze bestuursrapportage financiële afwijkingen ten opzichte van de voornemens en de budgetten, zoals die in de Stadsbegroting 2026 zijn opgenomen. Het is nog vroeg in het jaar en we gaan ervan uit nog te kunnen bijsturen op de meldingen. Waar niets wordt gemeld, ligt de uitvoering van de begroting op koers. Relevante besluitgeschiedenis De Voortgangsmonitor 2026 maakt onderdeel uit van de jaarlijkse planning- en control cyclus, waarin wij rapporteren over de uitvoering van de stadsbegroting 2026-2029. Uw raad heeft de stadsbegroting 2026-2029 vastgesteld op 12 november 2025. Beoogde impact: wijziging kaders We vragen uw raad de begrotingswijzigingen vast te stellen om het financiële kader voor de begrotingsuitvoering op orde te houden. De besluitvorming leidt niet tot wijziging van de doelenboom. Dit voorstel draagt bij aan de ambitie “We zijn een betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie”. Het doel daarbij is “Besluiten zijn democratisch en zorgvuldig genomen en integraal afgewogen”. De bijbehorende activiteit is “We stellen college en raad jaarlijks in staat om tijdens de planning en control cyclus een eigen integrale afweging te kunnen maken van beschikbare middelen.” Deze ambitie, doel en activiteit zijn opgenomen in de Stadsbegroting 2026 bij het programma Bestuur en Organisatie.

De digitale versie van de 1e Voortgangsmonitor 2026 is opgenomen in de PCPortal:

https://pcportal.nijmegen.nl Argumenten In deze Voortgangsmonitor vragen we uw raad goedkeuring te geven aan een aantal begrotingsaanpassingen omtrent de algemene middelen en een aantal programmameldingen, omdat daar in de begroting geen rekening mee is gehouden. Daarnaast stellen we een aantal aanpassingen voor investeringskredieten voor. En in het Verzamelvoorstel zijn wijzigingen opgenomen die budget neutraal zijn. Het betreft beleidsarme begrotingsaanpassingen die vooral van belang zijn om de begrotingsuitvoering op orde te kunnen houden. In het kader van het budgetrecht is het vaststellen van deze aanpassingen in de begroting voorbehouden aan uw raad. Hiermee wordt het financiële kader voor de begrotingsuitvoering op orde gehouden. Naast deze voorstellen voor aanpassingen bieden we een eerste inzicht in het financieel perspectief van de uitvoering van de begroting. We voorzien dit jaar een afwijking van het begroot resultaat van 14 miljoen euro negatief. Dit heeft enerzijds te maken met een voordeel op de algemene middelen van 4,9 miljoen euro en een nadeel op de programmamiddelen van bijna 19 miljoen euro. In het verwacht resultaat is geen rekening gehouden met de ontwikkeling van de planexploitaties. In het Meerjarenperspectief Grondexploitaties (MPG) en in de tussentijdse rapportages grote projecten wordt expliciet ingegaan op de ontwikkelingen van de planexploitaties.

1e Voortgangsmonitor 2026

Raadsvoorstel

Het voordeel op de algemene middelen heeft vooral te maken met lagere kapitaallasten door lagere rentekosten en vertragingen in de realisatie van investeringen. Bij de programma's geven we een beeld van de specifieke ontwikkelingen. We lichten de grootste afwijkingen ten opzichte van de begroting hier kort toe. In het sociaal domein hebben we al een aantal jaren te maken met een voordeel op de Wsw en Beschut werk. Daartegenover staat dat het BUIG model nadelig blijft voor Nijmegen. We zien ook sinds 2024 weer een stijging van het aantal bijstandsuitkeringen. Ook dit jaar verwachten we een nadeel op de studietoeslag, dat sinds de stelselwijziging 2022 jaarlijks toeneemt. Bij de Wmo verwachten we een voordeel op huishoudelijke hulp en hulpmiddelen in verband met uitstel van invoering van het Wmo abonnementstarief naar 1 januari 2028. De korting van het rijk is hierdoor tijdelijk teruggedraaid, waardoor de begroting is verhoogd. Voor Wmo begeleiding verwachten we een nadeel omdat in de begroting rekening is gehouden met een hoger percentage cliënten dat wordt begeleid door de buurtteams dan op dit moment het geval is. Daarnaast leiden de resultaten van de uitvoeringsagenda duurzame Wmo dit jaar nog niet tot een volledige invulling van de taakstelling van 1,2 miljoen euro.

Voor de ambulante jeugdhulp gaan we ervan uit dat de kosten dit jaar lager zijn dan in 2025 maar realiseren we naar verwachting nog niet de volledige taakstelling van 6 miljoen euro. Daarnaast is er een nadeel gerelateerd aan de zware jeugdhulp, contract essentiële functies en complexe casuïstiek. Over de voortgang van de uitvoering van de uitvoeringsagenda duurzame jeugdhulp informeren we uw raad separaat via een halfjaarlijkse rapportage. In het fysieke domein hebben we te maken met tekorten op de onderhoudsbudgetten asfalt. In verband met de veiligheid en bruikbaarheid van de wegen zijn onderhoudswerkzaamheden noodzakelijk die niet langer uitgesteld kunnen worden. En aanhoudende klachten over storingen in de openbare verlichting op de Waalbrug leiden ertoe dat het niet verantwoord is te wachten met het vervangen van de installatie gelijktijdig met het onderhoud aan de Waalbrug door Rijkswaterstaat. Dit onderhoud is uitgesteld tot 2030. Op de uitvoering van de BRIKS-taken verwachten we een nadeel doordat extra inzet nodig is om de taken en werkzaamheden op orde te brengen. Ook hebben we te maken met kostenverhogende effecten door inhuur en als gevolg van invoering van de omgevingswet op het inrichtingsplan voor het personeel.

Daarmee samenhangend wordt met de invoering van de omgevingswet de link tussen beleidsontwikkeling, planvorming, toetsing en vergunningverlening veel directer gelegd. Veel schakels zijn vereist voor het doen functioneren van de omgevingswet, de stedelijke programmeringshandelingen en de uitvoering daarvan en dit vraagt een andere inhoudelijke inzet en uitgebreidere coördinatie. Dat brengt veel extra werk met zich mee waarvan de kosten maar beperkt terug te verdienen zijn via bijvoorbeeld een leges oplegging. Voor een uitgebreidere toelichting verwijzen we naar de programmameldingen.

1e Voortgangsmonitor 2026

Raadsvoorstel

Tot slot gaan we in op de ontwikkelingen van de investeringen ten opzichte van de Stadsrekening 2025, lichten we verwachte afwijkingen toe ten opzichte van de lopende investeringskredieten en stellen een aantal aanpassingen voor. In maart hebben wij uw raad geïnformeerd over de nieuwe werkwijze om meer grip op investeringen te krijgen. Met het oog op de voorbereiding van de Stadsbegroting 2027 hebben we daarom de huidige investeringsagenda omgezet naar de nieuwe indeling, en is bij de specifieke investeringskredieten onderscheid gemaakt tussen investeringen in potlood (voorgenomen investeringen), in voorbereiding en in uitvoering. Het voorstel heeft geen gevolgen voor mensen met een beperking of voor het klimaat. Ook op het gebied van inclusiviteit en toegankelijkheid heeft het voorstel geen gevolgen. Kanttekeningen De programmameldingen verwerken we zo min mogelijk in de begroting, tenzij dit noodzakelijk is. We doen dit omdat hier in aanloop naar de stadsrekening nog wijzigingen in kunnen optreden. Fatale termijn: Er is geen sprake van een fatale termijn. De 1e Voortgangsmonitor wordt tijdens de gespreksronde van de raad besproken op 24 juni 2026. En besloten tijdens de besluitronde op 8 juli 2026. Gesprek met de stad Over dit voorstel vindt geen gesprek plaats met de stad. De Voortgangsmonitor is wel openbaar en toegankelijk via de pc portal Nijmegen.

Financiën In de 1e Voortgangsmonitor wordt het verloop van het saldo van de begroting opgenomen vanaf de Stadsbegroting 2026 tot en met deze 1e Voortgangsmonitor. In onderstaande tabel zijn de meldingen (programma en ontwikkeling algemene middelen) opgenomen waarvan we voorstellen om deze in de begroting aan te passen. De voorgestelde wijzigingen leiden tot een positief begrotingssaldo. Een groot deel van de begrotingsaanpassingen die in deze 1e Voortgangsmonitor worden voorgesteld, is budget neutraal. Deze zijn opgenomen in het ‘Verzamelvoorstel.’ Bedragen * € 1.000

L/B

Beginstand Stadsbegroting 2026

Na verwerking 1e VM 0

Meldingen noodzakelijke in de begroting te verwerken: Ontwikkeling algemene middelen (1) Gemeentefonds - budgettair effect septembercirculaire 2025 - vrijval bestemmingsreserve gemeentefonds Kapitaallasten

B L L

Specifieke mutaties gemeentefonds (2) Programmameldingen (3) Opvang ontheemden Oekraïne

137 473 4.338 0

B

13.522

1e Voortgangsmonitor 2026

Raadsvoorstel

Correctie ingeboekte bezuiniging Correctie verwerking Goffertstadion

L L L

Stand begroting 2026 na 1e Voortgangsmonitor (1): zie 'Financiële effecten', paragraaf 'Ontwikkeling algemene middelen' (2): zoals in de vorige paragraaf toegelicht, is dit effect budget neutraal (3): zie paragraaf Meldingen in de begroting te verwerken

-13.522 -100 -1.500 3.348

Vervolg In het najaar verschijnt de 2e Voortgangsmonitor. Daarna volgt de Stadsrekening 2026 die begin 2027 wordt opgesteld. Bijlage 1e Voortgangsmonitor 2026

1e Voortgangsmonitor 2026