Raadsbrief Uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk

Postadres Gemeente Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Onderwerp

Contactgegevens nijmegen.nl/contact

25 november 2025 Uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied

Ons kenmerk D252747479

Geachte leden van de raad,

Bijlage(n) Bijgevoegd: Ja

Met deze brief informeren wij u over de vaststelling van de uitvoeringsagenda groen-blauw raamwerk en landelijk gebied door ons college. De uitvoeringsagenda is binnen de Groene Metropoolregio (GMR) opgesteld om invulling te geven aan de ambitie voor een sterk groen-blauw raamwerk in de regio. De samenwerkende gemeenten binnen de GMR werken samen met de provincie Gelderland en de betrokken waterschappen aan “Meer landschap, meer stad”. Dit is onder andere vastgelegd in de verstedelijkingsstrategie en het regioarrangement. Binnen dit kader is de uitvoeringsagenda voor het groen-blauw raamwerk en landelijk gebied opgesteld. De uitvoeringsagenda is onderdeel van de opgave ‘ontspannen regio’. Verder zijn allerlei andere, niet-overheidspartners, betrokken geweest bij de uitwerking van onderdelen van deze uitvoeringsagenda. Wat staat er in de uitvoeringsagenda? De agenda bevat zowel regiobrede thema’s als gebiedsgerichte aanpakken. De regiobrede thema’s en gebiedsaanpakken zijn nauw met elkaar verbonden en vormen de kern van de uitvoeringsagenda. Deze agenda beschrijft vooral welke acties we als overheden gezamenlijk willen oppakken in de regio, in samenwerking met onze maatschappelijke partners.

Regiobrede thema’s: • Ontwikkeling landbouw en voedsel: We willen toe naar landbouw en voedselproductie die zoveel mogelijk gecombineerd en in balans is met natuur (beheer, klimaatadaptatie en bodemverbetering). Ook willen we korte voedselketens versterken. We verkennen met partners of, en zo ja hoe, we de landbouwstructuur van de Groene Metropoolregio in beeld kunnen brengen en waar kansen liggen voor verdere ontwikkeling. We starten met de verhaallijn “Gezond en lekker leven”, waarin we landbouw,

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 4

recreatie en gezondheid verbinden en bestaande initiatieven en verhalen bundelen. Ook ondersteunen we gemeenten met kennisdeling en samenwerking in lopende landbouw- en voedselprogramma’s. •

Recreatief uitloopgebied: In de verstedelijkingsstrategie is afgesproken dat we niet alleen zorgen voor voldoende woningen, maar ook voor voldoende groen en blauw om te kunnen recreëren. We maken daarom een ontwikkelingsstrategie voor recreatieve uitloopgebieden, die we ook wel “groene scheggen” noemen. De groene scheggen verbinden steden met het omliggende landschap en zorgen voor voldoende recreatieruimte. Daarmee verlichten we de druk op kwetsbare natuurgebieden, zoals de Veluwezoom en de stuwwal bij Nijmegen.

•

Ruimte voor recreatie: We onderzoeken de huidige recreatieve voorzieningen en analyseren waar kansen en knelpunten liggen. Op basis daarvan versterken we de recreatieve infrastructuur, zoals fietsroutes, toeristische overstappunten en veerpontjes. Het doel is spreiding van bezoekers en het voorkomen van overbelasting van natuur. Samen met natuurorganisaties, recreatieaanbieders en gemeenten werken we aan een gezamenlijke visie op groen-blauwe recreatie.

•

Water en bodem sturend: We werken aan een uitwerking waarbij we o.a. signaleringskaarten gaan maken voor de gehele GMR. Naar aanleiding daarvan maken we een handelingsperspectief. Dat doen we samen met onder andere de waterschappen, de provincie en het College van Rijksadviseurs.

•

Groen in stad en dorp: We onderzoeken hoe we kennis kunnen delen en elkaar kunnen inspireren om vergroening naar een hoger niveau te tillen.

Gebiedsaanpakken: • Rijk van Nijmegen (Groene mantel, Blauwe motor) - In dit gebied richt de uitvoeringsagenda zich op versterking van de Groene mantel en de Blauwe motor als invulling van het regionale groen-blauwe raamwerk. De GMR ondersteunt de verbinding van stad en landschap en zorgt voor kennisdeling en integratie met regionale projecten. Dit gebied speelt een sleutelrol in de balans tussen verstedelijking en behoud van de unieke stuwwal en uiterwaarden. De Blauwe Motor richt zich op herstel van het water- en bodemsysteem op en rond de stuwwal. Met als doel o.a. het verminderen van wateroverlast én voorkomen van droogte. De Groene Mantel focust op een biodivers, klimaatrobuust en beleefbaar landschap met een toekomstbestendige landbouw en robuuste verbindingen tussen natuurgebieden. Verder concretiseren we in het gebied tussen Druten-Beuningen-Wijchen-Nijmegen de groen-blauwe en recreatieve opgaven en brengen we (concurrerende) ruimteclaims in beeld.

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 4

In het gebiedsprogramma Rijk van Nijmegen werken we aan de samenhang en agendering van ruimtelijke opgaven uit de verstedelijkingsstrategie en het regioarrangement. Het gebiedsproces Blauwe Motor en Groene Mantel vormt een belangrijk onderdeel van dit gebiedsprogramma. •

Middengebied (Park Lingezegen en verbindingen naar Rijn en Waal) - De GMR coördineert het proces rondom de verdere ontwikkeling van Park Lingezegen en de verbindingen naar Rijn en Waal. We zetten in op een gebiedsgerichte aanpak waarbij bestaande projecten worden verbonden, versneld en ingebed in een gezamenlijk perspectief. Daarbij bouwen we aan een coalitie van overheden en niet-overheden.

•

Veluwezoom (beekdalen, Zuidflank, Soerens beekdal) - De GMR ondersteunt de samenwerking tussen gemeenten, provincie, terreinbeheerders en waterschappen rond de Veluwezoom. De focus ligt op herstel en versterking van beekdalen (o.a. Soerens beekdal), de Zuidflank en verbindingen naar omliggende landschappen. Dit draagt bij aan natuurherstel, klimaatadaptatie en recreatieve kwaliteit.

•

De Liemers (o.a. Het Broek, stedelijke uitloopgebieden) - De GMR coördineert de aanpak van groene en blauwe structuren in dit gebied, met bijzondere aandacht voor Het Broek en nieuwe uitloopgebieden. Samen met gemeenten, provincie en agrarische partners wordt gewerkt aan een aantrekkelijk landschap dat landbouw, natuur en recreatie verbindt. De GMR bewaakt de samenhang met de woningbouwopgave en de energietransitie.

•

Gelderse Poort (Rivierklimaatpark IJsselpoort, Rijnstrangen e.a.) – In het kader van het landelijk programma Aanpak Grote Wateren (PAGW) wordt gewerkt aan het versterken, herstellen en uitbreiden van natuur. We participeren in de verkenning van het gebied onder leiding van Rijkswaterstaat. De uiterwaarden bij Huissen worden gebruikt als proefgebied om te onderzoeken hoe de samenwerking tussen partijen het beste kan verlopen. We stellen als GMR een samenwerkingsagenda op met gemeenten, provincie, waterschappen en Rijkswaterstaat.

Samenhang met andere trajecten De uitvoeringsagenda sluit aan bij de verstedelijkingsstrategie, de gebiedsprogramma's en het regioarrangement, maar ook bij onze gemeentelijke klimaatadaptatiestrategie. Daarmee borgen we dat de groene en blauwe structuren volwaardig onderdeel zijn van de ruimtelijke ontwikkeling in onze regio. Financiën en uitvoering Proceskosten voor regiobrede thema’s en gebiedsaanpakken zijn voor 2025 en 2026 gedekt uit bestaande middelen van gemeenten, provincie, waterschappen en programma Ontspannen regio. In december wordt door deelnemende overheden een intentieovereenkomst getekend voor financiering van de volgende fase van gebiedsproces

Gemeente Nijmegen

Pagina 3 van 4

Groene Mantel en Blauwe Motor in het Rijk van Nijmegen. Nijmegen draagt daar de komende drie jaar in €43.000 aan bij. Voor uitvoering van projecten in de uitvoeringsagenda is aanvullende financiering nodig. De komende periode wordt een financieringsstrategie uitgewerkt, waarbij aansluiting wordt gezocht bij provincie, Rijk en innovatieve constructies. We denken daarbij bijvoorbeeld aan gelden die beschikbaar zijn voor klimaatadaptatie, stikstofreductie, water- en rivierbeheer. Bij deze aanvullende financiering is op dit moment geen sprake van een Nijmeegse bijdrage. Monitoring De voortgang van de uitvoeringsagenda wordt jaarlijks geëvalueerd en, waar nodig, bijgesteld. De resultaten worden ingebed in de gebiedsprogramma’s en teruggekoppeld via het bestuurlijk platform groen-blauw raamwerk. De raad wordt hierover o.a. geïnformeerd via brede raadsbijeenkomsten van de GMR en door ons college bij relevante nieuwe ontwikkelingen.

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

A.P.W. van de Klift gemeentesecretaris

H.M.F. Bruls burgemeester

Gemeente Nijmegen

Pagina 4 van 4