Raadsbrief Handelswijze naar aanleiding van Didam-arrest Hoge Raad

Postadres Gemeente Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Onderwerp

Contactpersoon Bonne Hijlkema b1.hilkema@nijmegen.nl T 06-50003938

8 maart 2022 Gevolgen Didam-arrest voor het Nijmeegse grondbeleid

Ons kenmerk D220189347

Geachte leden van de raad, Het op 26 november 2021 door de Hoge Raad gewezen arrest (inmiddels al bekend als het Didam-arrest) heeft aanzienlijke gevolgen voor de wijze waarop overheden hun vastgoed kunnen verkopen. Tot deze datum kon een gemeente zelf vrij beslissen met wie zij een verkoopovereenkomst ging sluiten, maar aan deze contractsvrijheid zijn door de Hoge Raad nu beperkingen opgelegd. In de raadsinformatiebrief beschrijven wij wat de impact van dit arrest kan zijn op de uitvoering van het Nijmeegse grondbeleid. Gelijkheidsbeginsel bij grondverkopen De gemeente is ook bij de contractering gebonden aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, waaronder in dit geval het gelijkheidsbeginsel. Dit betekent dat indien redelijkerwijs moet worden aangenomen dat er meerdere gegadigden zijn voor gemeentelijke gronden, alle gegadigden in staat moeten worden gesteld mee te dingen naar de koop. Aan de hand van objectieve, toetsbare en redelijke criteria moet dan vervolgens een koper worden geselecteerd. Het aanbod van gronden, de selectieprocedure en de toepasselijke criteria moeten bekend worden gemaakt voor gegadigden.

Het is volgens de Hoge Raad mogelijk in uitzondering op deze “mededingingsverplichting” toch met maar één gegadigde te onderhandelen en te contracteren, wanneer er redelijkerwijs maar één gegadigde is, en er voorafgaand aan het sluiten van een overeenkomst het voornemen daartoe wordt bekendgemaakt. Deze uitzondering moet aan de hand van objectieve, toetsbare en redelijke criteria worden onderbouwd. Impact arrest Nijmeegse grondbeleid Het Nijmeegse grondbeleid, vastgelegd in de Nota Grondbeleid, voorziet al in eenzelfde benadering zoals door de Hoge Raad beschreven: als uitgangspunt geldt dat gronden openbaar worden aangeboden en dat kopers eventueel op basis van tenderprocedures worden geselecteerd. Ook bestaat er de mogelijkheid als uitzondering op dit uitgangspunt toch onderhands zonder een openbare selectieprocedure overeenkomsten aan te gaan.

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 2

Ons college zal deze in bijlage 1 van de Nota Grondbeleid (bijlage is toegevoegd bij deze brief) opgenomen verkoopmethoden nu gaan toetsen aan de door de Hoge Raad beschreven criteria en de Nota Grondbeleid daarop aanpassen. Het zal dan vooral de te hanteren procedures betreffen. Grondverkoop aan corporaties Het arrest van de Hoge Raad heeft niet tot gevolg dat onderhandse grondverkoop zonder openbare selectieprocedure aan Nijmeegse (toegelaten) corporaties niet meer mogelijk is. Nu wordt verkend op welke manier invulling kan worden gegeven aan de publicatieplicht. Hoewel reeds uit de Woningwet en de Huisvestingsverordening volgt dat corporaties (toegelaten instellingen) een aparte status hebben ten opzichte van commerciële ontwikkelaars/beleggers wordt de Nota Grondbeleid 2018 op dit onderdeel aangevuld, dusdanig dat er een gerechtvaardigd onderscheid mag worden gemaakt tussen corporaties en reguliere ontwikkelaars. In overleg met corporaties wordt dit nader uitgewerkt. Impact voor vastgoedbeleid buiten ontwikkelingsgebieden De Nota Grondbeleid heeft betrekking op ontwikkelingsgebieden. Daarnaast heeft de gemeente ook vastgoed in eigendom dat buiten ontwikkelingsgebieden is gelegen. De uitgangspunten daarvan zijn vastgelegd in de Kadernota Vastgoed.

Deze Kadernota Vastgoed zal, binnen de door de Hoge Raad gegeven criteria, worden aangevuld met het te hanteren verkoopbeleid voor vastgoed dat niet binnen ontwikkelingsgebieden wordt verkocht. Totdat de aanpassing van de Nota Grondbeleid en de Kadernota Vastgoed zijn beslag krijgt en uw raad daarover door ons wordt geïnformeerd, zal de huidige handelswijze al worden aangepast aan de door de Hoge Raad geïntroduceerde bekendmakingsverplichtingen. Deze staan immers nog niet in ons grondbeleid en niet in de Kadernota Vastgoed. Ook zullen we in de lopende dossiers waarin dat aan de orde is beoordelen of kan worden voldaan aan de criteria voor een onderhandse verkoop zonder een openbare selectieprocedure en daarnaar handelen. In nieuwe dossiers zal in overeenstemming met de strengere criteria worden besloten welke selectieprocedure de meeste geschikte is. Iedereen heeft er groot belang bij dat we de realisering van onze woningbouwopgave niet vertragen door onzekerheid over de wijze waarop ons college omgaat met de gevolgen van het Didam-arrest. Wij zijn ervan overtuigd dat we hiermee nu, en in de toekomst, de verschillende partners waarmee wordt onderhandeld over de verkoop van gemeentelijke gronden voldoende zekerheid kunnen bieden. Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

mr. drs. A.H. van Hout Gemeentesecretaris

drs. H.M.F. Bruls burgemeester

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 2