Plan van Aanpak Ontwikkeling Stadseiland – Plan van Aanpak Stadspeiling

Plan van Aanpak Opstellen Varianten Stadspeiling - Stadseiland

7 Juli 2021 Versie 1.4 (concept) Door: Projectteam Stadseiland

Inleiding Dit plan van Aanpak beschrijft hoe de gemeente Nijmegen varianten voor de ontwikkeling van Stadseiland (Hoge Bongerd, Veur Lent) wil gaan opstellen die in een stadspeiling kunnen worden voorgelegd. Deze stadspeiling moet duidelijkheid geven over de gewenste toekomstige invulling van Stadseiland. Dit plan beschrijft ook wie bij welke stap wordt betrokken en hoe de uiteindelijke besluitvorming tot stand komt (participatie).

Achtergrond

De ontwikkeling van woningbouw op Stadseiland (Hoge Bongerd en Veur Lent) vormt het sluitstuk van de aanleg van de Spiegelwaal én de Waalsprong. In de plannen voor de dijkteruglegging bij Lent is voorzien dat er op ca 3,5 hectare van Veur Lent en ca 8 hectare in Hoge Bongerd woningbouw zou gaan plaatsvinden. Dit is dan ook gehanteerd als uitgangspunt bij het starten van het ontwikkelproces Stadseiland in 2020. Gaandeweg het ontwikkelproces werd echter ook duidelijk dat, ondanks eerdere besluiten (vaststelling VGP) , het niet voor iedereen een uitgemaakte zaak is óf en in welke vorm woningbouw moet gaan plaatsvinden op Veur Lent. De huidige inrichting wordt door sommigen al zo gewaardeerd dat ze vrezen dat woningbouw afbreuk zal doen aan het groene karakter van met name Veur Lent. De raad van de gemeente Nijmegen heeft het college daarom verzocht om een stadspeiling te organiseren om duidelijkheid te krijgen over de vraag hoe de Nijmegenaar aankijkt tegen verschillende varianten voor de invulling van Stadseiland.

Proces

Voor het opstellen van ‘stadspeiling-proof’ varianten, (inclusief de participatie) en het organiseren van een representatieve stadspeiling wordt onderstaand proces gevolgd. In drie stappen (bepalen kaders, maken varianten, stadspeiling) voeren we een representatieve peiling uit.

1

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Stap 1

Opstellen Plan van Aanpak :

1a

Kaders peiling

1b 1c

Kaders varianten Selecteren externe Stedenbouwkundige Opstellen varianten

2

2a

3

3a

Vaststellen voor te leggen varianten, inclusief financiële consequenties Vraagstelling stadspeiling / varianten Organiseren stadspeiling Vaststellen Ontwikkelvariant Start aanbesteding Ontwikkelopgave op basis van ontwikkelvariant.

Door: Projectteam, Raad(swerkgroep), Klankbordgroep O&S, Projectteam, Raadswerkgroep Projectteam, raadswerkgroep Projectteam

Wanneer*:

Projectteam (met Stedenbouwkundig bureau c.a. en omgeving)

September – November 2021

College Raad

November – December 2021

Raad Projectteam, O&S

December – Januari 2022

Raad Projectteam

Februari 2022

Juli - September 2021 April 2021 Juni - Juli 2021 Juli - September 2021

Mei 2022

*Onder voorbehoud; o.a. afhankelijk van besluitvorming

Uitkomst van de stadspeiling is een rapportage die beschrijft hoe een (representatieve) doorsnede van Nijmegenaren aankijkt tegen de toekomstige invulling van stadseiland. Deze rapportage vormt te samen met de financiële doorrekeningen van de varianten de basis voor een debat in de raad over welke variant verder ontwikkeld moet gaan worden en een keuze voor een ontwikkelvariant.

2

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Uitwerking stappen en participatie

Voor het bepalen van de gewenste participatie hanteren we de participatieladder die beschrijft wie waarover welke invloed kan uitoefenen.

Stap 1 ‘Plan van Aanpak’

Mede op basis van het overleg met de raadswerkgroep d.d. 30 juni 2021 is dit plan van aanpak opgesteld door het college. Belangrijkste uitgangspunten voor het plan van aanpak zijn:  Opstellen van een ontwerpproces om te komen tot varianten die in een stadspeiling kunnen worden voorgelegd.  Duidelijkheid over de te nemen stappen de rol van betrokkenen (participatie) Rollen Projectteam

Projectteam stelt PvA op en stemt af met Klankbordgroep(Participatietrede: Raadplegen) Stelt concept PvA vast Geeft input op PvA Stelt PvA vast.

College Raadswerkgroep Raad

Stap 1a. Kaders peiling Er wordt een representatieve peiling in vier delen van de stad conform voorstel Bureau O&S. Zie bijlage 1 voor nadere uitwerking Stap 1b. Kaders varianten Er worden varianten opgesteld die uiteindelijk in een stadspeiling kunnen worden voorgelegd. Dit betekent dat ze realistisch, begrijpbaar en vergelijkbaar moeten zijn. Belangrijke uitgangspunten daarbij zijn: Projectscope is Stadseiland = Hoge Bongerd én Veur Lent; varianten met variatie in woonmilieus in Veur Lent en op de Lentse Warande. Het vastgestelde Ambitiedocument en input uit enquête en KBG is uitgangspunt voor alle mogelijke varianten. De uit te werken varianten moeten voldoen aan de doelen die vastgesteld zijn in het ambitiedocument (duurzaam, verkeersluw, (sociaal) veilig, peiling 2020, input omgeving, etc. etc.), Kaders Uitwerking Woonmilieus Er worden voor het gehele stadseiland vier varianten opgesteld conform de volgende woonmilieus: Variant 1 2 3 4

3

Veur Lent Geen bebouwing - Parkinrichting (0 w/ha) Groene variant (< 30 w/ha) Groen-stedelijke variant (ca 30w/ha) (GREX) Stedelijke variant ( >30w/ha)

Hoge Bongerd Groen-stedelijk woonmilieu (ca 30 w / ha) (GREX) Groen-stedelijk woonmilieu (ca 30 w / ha) (GREX) Groen-stedelijk woonmilieu (ca 30 w / ha) (GREX) Groen-stedelijk woonmilieu (ca 30 w / ha) (GREX)

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Door de stedenbouwkundige samenhang tussen de plandelen is variatie op met name de Lentse Warande mogelijk bij de uitwerking van de hierboven uiteengezette varianten Veur Lent. Het grex programma voorziet namelijk niet alleen in aantallen woningen maar ook in een programma voorzieningen. Voorts dient er aandacht te zijn voor verblijfskwaliteiten. Hoofdlijnen Het is cruciaal dat de varianten helder worden verbeeld zonder echter teveel verwachtingen voor de toekomstige inrichting te wekken. De varianten worden daarom op hoofdlijnen uitgewerkt/verbeeld door een extern bureau met bewezen ervaring met een soortgelijke opdracht (stap 1c) Stap 1c. Selecteren extern stedenbouwkundig bureau Voor het uitwerken van de varianten wordt een extern stedenbouwkundig bureau geselecteerd. Dit bureau wordt geselecteerd middels een aanbesteding op basis van een score op: visie op de opgave, aanpak, bewezen kwaliteiten. Rollen Projectteam Budgethouder

4

Stelt uitvraag op Beoordeelt inschrijvingen Gunt opdracht aan winnende inschrijving

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Stap 2. Opstellen Varianten

Het externe bureau werkt vier varianten (woonmilieus) uit. De input die vooraf aan de stedenbouwkundige wordt meegegeven is:  Omgevingsdocument (Input Klankbordgroep, Stadspeiling 2020)  Ambitiedocument Stadseiland De varianten beslaan zowel Hoge Bongerd als Veur Lent, maar de variatie in woonmilieu zal vooral gezocht worden op Veur Lent. Beide gebieden worden als één geheel ontworpen, maar het is zeker géén uitgangspunt dat minder woningen op Veur Lent meer woningen in de Hoge Bongerd betekent. Het stedenbouwkundig bureau zal de varianten uitwerken. Dit betekent dat ook de financiële consequenties van de verschillende woonmilieus meegenomen worden. Voor de tekorten tov de grex worden door het projectteam (via het college) dekkingsvoorstellen per variant aangereikt aan de Raad bij het raadsvoorstel voor de vaststelling van de varianten (stap 2a). Bij het opstellen van de varianten zullen alle relevante vakinhoudelijke disciplines van de gemeente worden betrokken; zoals financiën, ecologie, duurzaamheid of verkeer Stap 2a. Vaststellen Varianten. De raad stelt de varianten vast die in peiling voorgelegd zullen worden. De voorliggende ‘controle’vraag hierbij is of de varianten daadwerkelijk voldoen aan de vooraf gestelde kaders. Oftewel; maakt de uitwerking van de varianten een goede representatieve stadspeiling voor de toekomstige invulling van Stadseiland mogelijk.

Bij het vaststellen van de varianten dient de raad aan te geven: - óf en hoe zij de financiële consequenties van de verschillende varianten wil voorleggen in de peiling - hoe de financiële consequenties van de verschillende varianten gedekt moeten worden. Rollen Projectteam

Betrekt: Klankbordgroep

Externe Stedenbouwkundig Bureau College Raad Externe deskundigen (optie)

5

Inhoud Stuurt externe stedenbouwkundig bureau aan (planning, geld, kaders, kwaliteit), stemt af. Klankbordgroep wordt betrokken (Participatietrede: Raadplegen) Werkt varianten uit Bewaakt kaders en biedt raad varianten aan (incl. voorkeur) Stelt varianten voor peiling vast en financiën Toets op uitwerking varianten (optie)

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Stap 3 ‘Stadspeiling’ In deze stap wordt door bureau Onderzoek en Statistiek van de gemeente een representatieve meningspeiling uitgevoerd. Centrale vraagstelling aan de respondenten: ‘Welke stedenbouwkundig woonmilieu heeft uw voorkeur voor de toekomstige invulling van Stadseiland (Hoge Bongerd en Veur Lent)?’ De peiling wordt uitgevoerd in vier gebieden: Centrum, Biezen, Lent en rest vd Stad, en zal representatief zijn op leeftijd, woonsituatie en woonlocatie. Hiervoor zullen ca 4000 respondenten benaderd worden. De steekproef, peiling en verwerking van de uitkomsten wordt gedaan door bureau Onderzoek en Statistiek van de gemeente Nijmegen (zie bijlage 1). Betrekt: Projectteam Bureau O&S

Rapporteert uitkomsten aan college en raad Selecteert respondenten Zet peiling uit Verwerkt de uitkomsten

Stap 3a. ‘Vaststellen Ontwikkelvariant’ Op basis van de uitkomsten van de peiling kiest de raad de verder uit te werken ontwikkelvariant. Hierbij weegt de raad de uitkomsten van de peiling, eventuele inspraak, de financiële consequenties en kiest één verder te ontwikkelen variant. Raad

Kiest Ontwikkelvariant

-----------Vervolg----------Stap - Verdere aanbesteding ontwikkelopgave Na de keuze van de raad voor een te ontwikkelen variant zal de verder worden uitgewerkt door het projectteam en een te selecteren ontwikkelaar. Hierbij zal wederom de omgeving worden betrokken. Hiervoor zal een nieuw Plan van Aanpak worden uitgewerkt.

6

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland

Bijlage 1

Voorstel onderzoeksmethodiek Meningspeiling Veur Lent Bureau Onderzoek en Statistiek, Marieke Selten, Bram Verhoef, Ad Manders en Klaas Pruijsen (steller), 6-4-2021 Werkorganisatie  Opdrachtgever is het college van B&W, bestuurder is wethouder Noël Vergunst.  Een raadswerkgroep fungeert als klankbordgroep, vooral gericht op opdrachtformulering en vraagstelling.  Opdrachtnemer is de Afdeling Stadsrealisatie – Projectmanagement.  Voorbereiding en uitvoering door multidisciplinaire werkgroep (waarin Bureau Onderzoek en Statistiek).  Ondersteuning extern stedenbouwkundig bureau t.b.v. scenario-ontwikkeling kan eventueel nodig zijn. Doel onderzoek (Mede) uitvoering geven aan motie ‘Nijmegenaren aan het woord over Veur Lent’. Hoe denken Nijmegenaren over de inrichting van Veur Lent? Meningspeiling over ontwikkelvarianten inclusief (financiële) consequenties en oplossingsmogelijkheden elders. Doelgroep Nijmegenaren van 16 jaar en ouder. Relevante deelgroepen zijn:  Inwoners Nijmegen-Noord, Nijmegen-Centrum en Biezen (vs. rest Nijmegen). Inwoners van deze gebieden zijn als omwonenden te beschouwen (visueel, dagelijkse leefomgeving). We adviseren dus om steekproeven te trekken in 4 gebieden: Nijmegen-Noord, Nijmegen-Centrum, Biezen en de rest van Nijmegen.

 Daarnaast is het onderscheid tussen huurders (waaronder studenten) en eigenaar-bewoners relevant vanwege woningmarkt-achtergronden. Steekproef en representativiteit  Doel is zo goed mogelijke representativiteit met behulp van een overzichtelijk aantal, relevante bevolkingskenmerken. Een aselecte steekproef geeft de mogelijkheid zo representatief mogelijk te zijn op het gebied van leeftijd, woonsituatie en woonlocatie.  De in de motie genoemde achtergrondkenmerken inkomensniveau en opleidingsniveau zijn niet voldoende toetsbaar en daarmee niet uitvoerbaar. Uitspraken op wijkniveau (= CBS-buurtniveau) geven geen meerwaarde, wel zouden we willen werken met een gebiedsindeling naar afstand tot Veur Lent (zoals toegelicht onder ‘doelgroep’).  Naar eerste schatting is een bruto steekproef van ca. 4.000 tot 5.000 personen nodig om een respons van ca. 1.200 respondenten te bereiken, ongeveer 300 per gebied. Dit dient nader gepreciseerd te worden.  Door een benadering met steekproefcellen kunnen we zorgen voor voldoende spreiding (denk aan inwoners van Noord, Centrum en Biezen als omwonenden) en juiste verdeling in woonsituatie (koop/huur), geslacht en leeftijd. Dit maakt rappelleren en wegen naar een evenredige verdeling mogelijk. Vraagstelling  Inzicht in varianten of scenario’s is noodzakelijk.

Stadsrealisatie–Projectmanagement en Stadsontwikkeling dienen deze in samenspraak met een werkgroep van raadsleden (i.s.m. de Griffie, en mogelijk een extern adviesbureau) te ontwikkelen.  O&S kan adviseren over objectivering van voor te leggen varianten; op voorhand zijn hier zeker zorgen over. Het lijkt een uitdaging om varianten, scenario’s, consequenties, oplossingen elders op een zorgvuldige en bruikbare manier voor te leggen aan Nijmegenaren. Enkele overwegingen vanuit O&S:  De motie benoemt 3 varianten en geeft aan dat ook consequenties (waaronder gederfde inkomsten) en oplossingen elders betrokken moeten worden.  Een extra variant zou ‘weet niet, kan geen keuze maken’ moeten zijn.  Het heeft de voorkeur respondenten geen ‘gratis’ keuzes laten maken. Dus bij 0- of minder woningenvarianten zullen financiële consequenties benoemd moeten worden.  Optie: vragen naar het belangrijkste argument voor een scenario-keuze van een respondent. 7

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland



Optie: achterliggende principes kunnen desgewenst ook bevraagd worden (mits voldoende ruimte in de vragenlijst). Bijvoorbeeld: gehecht belang aan vergroten woningaanbod, belang van open te houden parkgebied, belang kostenneutraliteit.

Techniek  De technische onderzoeksbenadering van de Nijmeegse burgerpeiling is gangbaar en heeft de voorkeur: per brief uitnodigen voor een online-vragenlijst. Waarbij respondenten desgewenst een papieren vragenlijst kunnen aanvragen (middels antwoordkaart). Adressenbestand kan door O&S verzorgd worden (steekproef). Binnen bepaalde technische grenzen kan O&S de online-vragenlijst verzorgen (in applicatie MWM2). Analyse en rapportage door O&S.  Mocht een grotere steekproef gewenst zijn dan wij voorstellen, dan kan het veldwerk beter helemaal uitbesteed worden, net als bij de Burgerpeiling.  Papieren vragenlijsten kunnen door een extern bureau worden verwerkt (data-entry).  Gezien de korte doorlooptijd (en kostenplaatje) beperken we open vragen tot een minimum.

8

Plan van Aanpak | Stadspeiling | Stadseiland