Lange Hezelstraat 66-68 BM

Gemeentelijke Monumentenlijst Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Erfgoedverordening

Plaatselijke aanduiding bouwhistorie monument

Lange Hezelstraat 66-68 Aanwijzingsbesluit

n.t.b ID-code

2791 Redengevende omschrijving van het bouwhistorie monument

KORTE BOUWGESCHIEDENIS De Lange Hezelstraat is al eeuwenlang een belangrijke uitvalsweg. Het volgde het tracé van de Romeinse weg die tussen de legerbasis op de Hunnerberg en de grafvelden in het lager gelegen westen lagen. Westelijk van de grafvelden ontwikkelde zich in de 1e eeuw na Christus een nieuwe Romeinse nederzetting die in 104 de naam Ulpia Noviomagus Batavorum kreeg. Rond 270-280 was deze nederzetting weer verlaten. De vermelding van de straatnaam komt voor het eerst vorm in 1310: Hese straet, lopend naar het dorp Hees. Sinds de middeleeuwen vormde het één van de centrale Nijmeegse straten, onderdeel van de centrale as met veel grote koopmanshuizen. In de zij- en achterstraten lagen verschillende kloosters. Veel panden in de straat zijn honderden jaren oud en gesitueerd op smalle, diepe percelen. Vanaf ongeveer 1880 werd de Lange Hezelstraat een winkelstraat. Vanwege de Romeinse oorsprong wordt zij daarom de oudste winkelstraat van Nederland genoemd. De Lange Hezelstraat 66-68 heeft een kelder die vermoedelijk terug te dateren is tot de late middeleeuwen of de 16e eeuw. Dit vermoeden bestaat omdat dit voor veel panden aan de Lange Hezelstraat geldt. Omdat de historische parcellering nog intact is, bestaat het vermoeden dat het pand historische buitenmuren heeft die het deelt met de buurpanden. Dat is bij meerdere panden aan de Lange Hezelstraat het geval.

In 1832 was het pand in bezit van de weduwe van Diderik Schnellen, zij was wijnkoopster. Het adres was toen al enkele jaren eigendom van de familie Schnellen. Het pand lag in 1832 op een smal, langgerekt rechthoekig perceel met achterop het erf een klein bijgebouw. Aan de achterkant grensde het aan een pakhuis, tuinhuis en pleziertuin van de gebroeders Godtfrieds Quack. In 1938 werd het pand onder leiding van architect J.D.A. Okhuijsen verbouwd, een architect die veel in Nijmegen actief was. Op dat moment bestond het pand uit drie verdiepingen met daarboven een zolderverdieping en kap met schilddak. Volgens de bouwtekeningen is gebruik gemaakt van de bestaande zijmuren en de bestaande fundering. Ook de oude kelder met tongewelf is blijven bestaan. Wel werd de hele voorgevel vernieuwd, nieuwe binnenmuren gemetseld, de kap vervangen door een zadeldak en de verdiepingsvloeren vernieuwd. Alle verdiepingen, met uitzondering van in de kap, werden tijdens de verbouwing voorzien van stucplafonds. In 1972 vond een kleinere verbouwing plaats waarbij de pui op de begane grond werd aangepast. Deze verbouwing had geen invloed op de oudere structuren. In de jaren hierop is de pui nogmaals aangepast, waarbij de winkeletalage is vervangen.

In de 20e eeuw hebben allerlei verschillende soorten bedrijven in het gebouw aan de Lange Hezelstraat 66-68 gezeten, waaronder een woninginrichting- en verhuisbedrijf, een kunsthandel met lijstenmaker, een verfhandel, kapsalon en een meubelwinkel. BESCHRIJVING Het pand bestaat uit drie bouwlagen met tuitgevel. Het gebouw heeft gedeelde muren met de buurpanden. Hoewel oude muurdelen aanwezig zijn, is de precieze datering onbekend.

blad 1 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

1 WAARDERING De Lange Hezelstraat 66-68 heeft bouwhistorische waarde vanwege de aanwezigheid van een vermoedelijke laat-middeleeuwse of 16e eeuwse kelder met tongewelf en vermoedelijke historische scheidingsmuren. Het pand heeft stedenbouwkundige- en structuurwaarde vanwege de historische parcellering en als onderdeel van de historische stadsstructuur. Bronnen: Digitaal Bouwarchief Nijmegen. Wijnand Bloemink, Bouwhistorische verkenning Lange Hezelstraat 66-68, 27 augustus 2003. Wijnand Bloemink et al, Verborgen Verleden. Bouwhistorie in Nijmegen (Utrecht, 2004). Wilfried Uitterhoeve et al, Nieuwe Historische Atlas van Nijmegen. 2000 jaar stad aan de Waal (Nijmegen, 2018).

Kadastrale tenaamstelling Kadastrale aanduiding Gemeente: Sectie: Nummer(s): Foto’s op vervolgblad

blad 2 van 8

6 maart 2023

Nijmegen C 7466

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

2

Historische parcellering in 1832. Bron: HISGIS.

Huidige parcellering.

blad 3 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

3

Voorgevel

blad 4 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

4

Voorgevel

blad 5 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

5

De kelder met tongewelf. Bron: bouwhistorische verkenning 2002.

blad 6 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

6

Straatbeeld

blad 7 van 8

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel

7

Bouwtekening voorgevel uit 1938

blad 8 van 8