Kwartaalrapportage Veilig Thuis Q4 2021
Tekst van het document
KWARTAALRAPPORTAGE VEILIG THUIS GELDERLAND-ZUID OKTOBER T/M DECEMBER 2021
Veilig Thuis Gelderland-Zuid 4 februari 2022
1
2
INHOUDSOPGAVE
1.
INLEIDING .......................................................................................................................................... 5
2.
ALGEMENE ONTWIKKELINGEN VEILIG THUIS ..................................................................... 6
3.
ADVIEZEN ........................................................................................................................................... 9
3.1 3.2 3.3 4. 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 5. 5.1 5.2 6. 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 7. 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6
Definitie advies ................................................................................................................................... 9 Aantal adviezen .................................................................................................................................. 9 Conclusie ........................................................................................................................................... 10 MELDINGEN...................................................................................................................................... 11 Definitie melding .............................................................................................................................. 11 Definitie anonieme melding ............................................................................................................. 11 Definitie veiligheidsbeoordeling (VHB) ............................................................................................. 12 Definitie hermelding ......................................................................................................................... 12 Aantal meldingen: ontwikkelingen vanaf 2019 ................................................................................
12 Aantal meldingen VHB ...................................................................................................................... 13 Wettelijke termijn en werkvoorraad ................................................................................................ 14 Verhouding politiemeldingen – overige meldingen ......................................................................... 15 Type melder ...................................................................................................................................... 16 Conclusie ........................................................................................................................................... 16 OVERDRACHTEN............................................................................................................................. 17 Definitie overdracht .......................................................................................................................... 17 Aantal overdrachten ......................................................................................................................... 18 VOORWAARDEN EN VERVOLG .................................................................................................. 19 Definitie Voorwaarden & Vervolg (V&V) ..........................................................................................
19 Aantal diensten V&V......................................................................................................................... 19 Wettelijke termijn en werkvoorraad ................................................................................................ 20 Aandeel monitoring .......................................................................................................................... 22 Conclusie ........................................................................................................................................... 23 ONDERZOEK .................................................................................................................................... 24 Definitie onderzoek .......................................................................................................................... 24 Aantal onderzoeken.......................................................................................................................... 24 Wettelijke termijn en werkvoorraad ................................................................................................ 25 Aandeel monitoring ..........................................................................................................................
26 Verhouding en totaal: Onderzoek – Voorwaarden & Vervolg.......................................................... 26 Conclusie ........................................................................................................................................... 27
8.
ZICHT OP VEILIGHEID ................................................................................................................. 28
9.
TIJDELIJK HUISVERBOD ............................................................................................................. 29 3
9.1 9.2 9.3 9.4 9.5
Definitie Tijdelijk Huisverbod............................................................................................................ 29 Overgang van Bijzondere Zorg naar Veilig Thuis .............................................................................. 30 Aantal THV’s...................................................................................................................................... 30 Screening versus uitgevoerde THV’s ................................................................................................ 31 Conclusie ........................................................................................................................................... 31
10.
BIJLAGEN .......................................................................................................................................... 33
10.1 10.2 10.3
Werkproces Veilig Thuis (Handelingsprotocol pagina 16) ................................................................ 33 Screenshots dashboard .................................................................................................................... 34 Tabellen met totale aantallen diensten VT op gemeenteniveau (Bron: Myneva) ............................. 1
4
1. INLEIDING Ieder mens heeft recht op een veilig thuis, om in veiligheid te kunnen leven en opgroeien. Vanuit respect naar de ander, en met normen en waarden die daaraan ondersteunend zijn, wordt dit huis gebouwd. Veilig Thuis acteert in die situaties waarbij mogelijk sprake is van een bedreiging van de fundamenten van dat huis1. We zijn er voor iedereen – kinderen, jongeren, volwassenen en ouderen – die te maken heeft met huiselijk geweld of kindermishandeling. Veilig Thuis geeft advies en biedt ondersteuning, zowel aan slachtoffers, omstanders als professionals. En doorbreekt onveilige situaties, zorgt voor afstemming tussen samenwerkingspartners en zet mensen in beweging. Veilig Thuis biedt perspectief op een betere situatie waardoor mensen weer toekomst hebben. De oprichting en instandhouding van Veilig Thuis is een wettelijke verplichting voor alle gemeenten in Nederland. Deze verplichting is opgenomen in de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) met een verwijzing naar de Jeugdwet. De regio Gelderland-Zuid bestaat uit het Rijk van Nijmegen en Rivierenland. Veilig Thuis Gelderland–Zuid levert ook diensten aan Mook en Middelaar.
De gemeenten in de regio Gelderland-Zuid2 (hierna: gemeenten) en Veilig Thuis Gelderland-Zuid (hierna: Veilig Thuis) hebben de wens te werken aan de verbetering van de kwaliteit van Veilig Thuis en van de inbedding in de keten van zorg en veiligheid. Daarnaast willen de gemeenten goed zicht hebben op de uitvoering van de wettelijke taken van Veilig Thuis en de samenwerking in de keten van zorg en veiligheid. Om te kunnen sturen is inzicht in de werkwijze en processen vereist. Deze rapportage betreft de periode oktober tot en met december 2021. Bron is ons cliëntregistratiesysteem Myneva.3 4 Naast cijfermatige weergaven in tabellen en grafieken (ook CBS cijfers) zullen we ook aangeven wat de belangrijkste ontwikkelingen zijn, en wat we kunnen verwachten in de komende periode. In de daarop volgende hoofdstukken zullen we inzoomen op de kwartaalcijfers. In ieder hoofdstuk wordt een dienst van Veilig Thuis onder de loep genomen. In de bijlage treft u alle tabellen aan met daarin de aantallen per gemeente per maand oktober tot en met december 2021.
1
Missie Veilig Thuis (Jaarplan Veilig Thuis 2020-2021)
2
Gemeenten die binnen de regio Gelderland-Zuid vallen: Beuningen, Berg en Dal, Buren, Culemborg, Druten, Heumen, Maasdriel, Mook en Middelaar, Neder-Betuwe, Nijmegen, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal, Wijchen en Zaltbommel. 3
Myneva is de nieuwe naam voor REGAS.
4
Het kan voorkomen dat de aantallen in deze rapportage iets afwijken van de aantallen zoals deze eerder zijn gepubliceerd in de voorgaande kwartaalrapportage(s). Dit heeft te maken met correcties in Myneva. Het gaat slechts om geringe verschillen.
5
2. ALGEMENE ONTWIKKELINGEN VEILIG THUIS
Veilig Thuis en Corona Vanaf het begin van de Corona pandemie blijft ons uitgangspunt dat we beschikbaar moeten zijn voor kinderen en volwassenen die zorgen hebben over hun emotionele en fysieke veiligheid. We werken sinds de opnieuw aangescherpte maatregelen vanaf december 2021 dagelijks volgens een rooster met minimale bezetting. Dit betekent dat er iedere werkdag ongeveer 10 personen aanwezig zijn voor bijvoorbeeld crisissituaties en overleg, de andere collega’s werken allemaal thuis. Ons primaire werkproces en ook onze wettelijke taken en verplichtingen blijven hiermee van kracht. We blijven ook op de reguliere wijze 24/7 bereikbaar (buiten kantoortijden in geval van spoed) voor inwoners en professionals. En we blijven op huisbezoek gaan als de situatie daar om vraagt. Het NSCR (Nederlands studiecentrum criminaliteit en rechtshandhaving) is snel na het uitbreken van de coronacrisis gestart met een landelijk onderzoek naar de mogelijke impact van de coronamaatregelen op huiselijk geweld en kindermishandeling. Uit de resultaten blijkt dat er een verschuiving heeft plaatsgevonden in wie de melding doet: vanaf de eerste lockdown zijn burgers belangrijkere melders geworden (denk aan buren die anoniem melden). De onderzoekers richten zich in het vervolgonderzoek ook op de mogelijke toename van de ernst van het geweld tijdens corona en op andere bronnen, zoals slachtofferdata.
In maart 2022 verschijnt dit vervolgonderzoek. ‘Kwaliteit op Tijd’ afgerond Veilig Thuis is eind maart 2021 een intensief traject ingestapt met TOC Resultants. Het gaat om het VT brede project ‘Kwaliteit op tijd’. TOC is een bureau dat gespecialiseerd is in doorstroomverbetering bij dienstverlenende organisaties; een gebrek aan doorstroom heeft namelijk tot gevolg dat werkvoorraden ontstaan. Doelstelling van dit project was dat Veilig Thuis Gelderland-Zuid op of vóór 31 december 2021 wachtlijst vrij is en de wettelijke termijnen beter behaalt; met goede kwaliteit en een acceptabele werkdruk. Dit traject heeft geresulteerd in: een gewijzigde ‘Producten en Diensten Catalogus’, een intern dashboard (zie hieronder) en een wekelijks operationeel overleg om aan- en bij te sturen. Met als resultaat aan het eind van 2021 weggewerkte werkvoorraden, minder onderhanden werk, en wettelijke termijnen die er aanzienlijk beter uitzien (zie hoofdstukken 3 tot en met 8). Een prestatie waar we trots op zijn. In de Producten en Diensten Catalogus staat scherper omschreven of Veilig Thuis het verschil kan maken. We kiezen nu bijvoorbeeld vaker voor overdracht naar een betrokken ketenpartner als we kunnen inschatten dat een vervolgdienst (het uitvoeren van een Onderzoek of Voorwaarden & Vervolg) te weinig of geen verschil zal maken. Uitdaging is nu om werkvoorraadvrij te blijven.
Het wekelijks operationeel overleg blijft in stand; dit is nodig om vinger aan de pols te houden met behulp van het interne dashboard, en om op tijd bij te kunnen sturen. Verder wordt de dienst ‘consultatie en advies’ ontwikkeld om preventief meer met wijkteammedewerkers op te kunnen pakken. En een gedeelte van de medewerkers gaat zich ontwikkelen naar zogenaamde generalisten die zowel een melding oppakken (werk van de frontoffice) als ook een vervolgdienst uitvoeren (werk van de backoffice). Op die manier kunnen we makkelijker
6
bijspringen mocht de instroom bij de frontoffice dan wel de backoffice weer oplopen. Dit fluctueert immers continue. Intern dashboard voor medewerkers In het najaar van 2021 is het intern dashboard ontwikkeld voor Veilig Thuis. Dit dashboard maakt inzichtelijk hoe de prestaties eruit zien, zowel op team- als op individueel niveau. We kijken met name naar teamprestaties, maar wel met individuele terugkoppeling. Collega’s kunnen bijvoorbeeld zien wat de langstlopende casussen zijn en hoeveel casussen er nog niet zijn afgesloten. De afspraak is dat de casussen die het langst op de werkvoorraad staan al eerste worden opgepakt en afgerond. Dit dashboard wordt altijd meegenomen bij de teamoverleggen, zodat iedereen altijd weet wat de actuele stand van zaken is. En het dashboard helpt ook om elkaar op een goede manier aan te spreken en te helpen. Korte lijnen met ketenpartners Het blijft belangrijk om onze werkwijze uit te leggen aan onze ketenpartners. Zodat we over en weer goed met elkaar kunnen samenwerken. Zo is in het najaar van 2021 opnieuw de meldcodetour georganiseerd voor de scholen. Vanuit het onderwijs wordt namelijk nog steeds weinig gemeld bij Veilig Thuis (4 procent van alle meldingen in het vierde kwartaal van 2021) terwijl ze een belangrijke signaalfunctie vervullen. Verder heeft Veilig Thuis de zogenaamde leerbijeenkomsten met de lokale teams vervolgd en uitgebreid.
Deze leerbijeenkomsten komen voort vanuit de regio-aanpak huiselijk geweld en worden extern begeleid. Het gaat om bijeenkomsten op gemeenteniveau met uitvoerende medewerkers van Veilig Thuis en het lokaal team, om aan de hand van casussen met elkaar aan de slag gaan. Deze bijeenkomsten leveren een aantal interessante leerpunten m.b.t. de vragen ‘Spreken we dezelfde taal?’ en ‘Hoe houden we de lijnen kort?’ Aan het eind van 2021 zijn nagenoeg alle gemeenten aan bod gekomen. De wens van Veilig Thuis is om volgend jaar de leerbijeenkomsten met de lokale teams uit te breiden. We richten ons dan ook op de uitvoerend medewerkers van de Raad voor de Kinderbescherming, de Gecertificeerde Instellingen en onderwijs. Hierover zijn ook afspraken gemaakt in de Gelderse Verbeteragenda. Vanuit de regio-aanpak huiselijk geweld worden eenmaal per kwartaal de ambtelijke meet-ups georganiseerd. Veilig Thuis levert hier ook een bijdrage aan. Op de agenda staat altijd een inhoudelijk onderwerp (bijvoorbeeld complexe scheidingen, ouderenmishandeling) en komt ook de kwartaalrapportage van Veilig Thuis aan bod. Dit jaar heeft de Werkgroep Zorg en Straf in de regio Oost-Nederland hard gewerkt aan een regionale routekaart ter verduidelijking van het proces van stalking. Het gaat om een routekaart voor de aanpak van (ex-partner) stalking door de keten (Politie - Veilig Thuis - Reclassering - OM).
Ook heeft de werkgroep een regionale contactenkaart ontwikkeld. In 2021 heeft Veilig Thuis de pilot Actieoverleg gecontinueerd. Hier stemmen we samen met Politie en Openbaar Ministerie (OM) complexe casuïstiek af. Toekomsttuin in regio Gelderland-Zuid De bedoeling is dat er in onze regio twee toekomsttuinen zullen worden ontwikkeld; één in regio Nijmegen en één in regio Rivierenland. Daarbij wordt ook de link gelegd met het Toekomstscenario Jeugd- en gezinsbescherming en de Gelderse Verbeteragenda. De kwartiermaker is inmiddels geworven en is nu bezig met het selecteren van de gemeenten waar de toekomsttuinen ontwikkeld zullen worden. Veilig Thuis is hier nauw
7
bij betrokken via de stuurgroep (directeur) en een gedragswetenschapper participeert in de evaluatie MDA++. Goed werkbare bestanddelen hieruit worden meegenomen in de toekomsttuin. Nieuw extern dashboard Veilig Thuis voor de gemeenten Veilig Thuis is samen met OIA (programma Onderzoek Informatie en Advies) van de GGD druk bezig om een nieuw dashboard te ontwikkelen. Dit dashboard is bedoeld voor de gemeenten om inzicht te krijgen in alle beleidsinformatie op lokaal niveau. Verder zal Veilig Thuis meegaan in de reguliere GGD rapportages zoals de MARAP. Zowel de ambtenaren (tijdens de ambtelijke meet-up HGKM) als het Algemeen Bestuur van de GGD hebben eind vorig jaar een demo gezien. De reacties waren enthousiast. De bedoeling is dat het eerste dashboard beschikbaar komt in april 2022. Hiermee komt de kwartaalrapportage in zijn huidige vorm te vervallen. Tegelijkertijd zal ook een verwerkersovereenkomst voor de gemeenten worden ontwikkeld. En verder een uitleg/instructiekaart over hoe het dashboard en de beleidsinformatie gebruikt kunnen worden. Het dashboard wordt ieder kwartaal ververst en worden voorzien van een korte oplegger (maximaal 2 A4) met daarin de belangrijkste ontwikkelingen (Bijlage: screenshots).
8
3. ADVIEZEN
3.1
Definitie advies
In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 5 (pagina 19 en 22) wordt het advies door Veilig Thuis als volgt beschreven: De advies- en ondersteuningstaak van Veilig Thuis heeft ten eerste betrekking op advisering en ondersteuning van directbetrokkenen bij huiselijk geweld en kindermishandeling. Dit zijn personen die zelf huiselijk geweld en/of kindermishandeling begaan of ondergaan, hun huisgenoten of gezinsleden. De adviesen ondersteuningstaak kan ook betrekking hebben op contacten met omstanders en met professionals die advies of ondersteuning vragen. Zie ook het algemene werkproces van Veilig Thuis (bijlage 2).
3.2
Aantal adviezen
In onderstaande grafiek en tabel is te zien hoe het aantal adviezen zich in de afgelopen maanden heeft ontwikkeld. Ook zien we hoe deze ontwikkeling eruitzag in de jaren 2017 t/m 2021.
5
Https://vng.nl/publicaties/handelingsprotocol-veilig-thuis-2019
9
Aantal adviezen in 2021 Aantal adviezen in 2020 Aantal adviezen in 2019 Aantal adviezen in 2018 Aantal adviezen in 2017
jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul aug
sep
okt
nov
dec
Totaal Gem p. Gem 4e jaar maand kwartaal
569 424 319 246 276
503 528 357 267 234
583 604 400 337 278
576 526 374 286 229
498 498 358 364 275
642 571 378 379 271
618 523 564 524 376 335 404 368 244 242
669 499 384 372 281
614 512 384 332 275
719 675 418 375 379
716 528 354 330 315
7.230 6.453 4.437 4.060 3.299
603 538 370 338 275
627 479 366 334 291
Het aantal adviezen stijgt dit jaar een stuk minder fors dan in 2020. Dit was voorzien in de begrotingswijziging voor 2021. Als we kijken naar de groei van het aantal adviezen in 2021 neemt deze wel verder toe naarmate het jaar vordert. Met als uitschieter het laatste kwartaal, de groei bedraagt dan 31 procent. Voor het totale jaar 2021 komt de groei van het aantal adviezen uit op 12 procent. Onderdeel van de adviezen zijn de chatadviezen. Per 1 juni 2020 is de landelijke chatfunctie bij Veilig Thuis van start gegaan. Alle chats worden weggeschreven als chatadvies, zo is landelijk afgesproken. In het vierde kwartaal van 2021 ging het om 141 chatadviezen, oftewel 6,9 procent van het totaal aantal adviezen. Dit is iets lager dan in het vorige kwartaal (7,2 procent)6. We bereiken hiermee een nieuwe doelgroep.
3.3
Conclusie
Het aantal adviezen in het laatste kwartaal van 2021 is relatief hoog, namelijk 31 procent meer dan vorig jaar. Voor het gehele jaar 2021 bedraagt de groei 12 procent. In de begroting van 2021 was een groei van 11 procent opgenomen, dus de daadwerkelijke groei komt nagenoeg op hetzelfde percentage uit. Veilig Thuis wordt dus gevonden!
6
De chat adviezen van Veilig Thuis nemen we mee in deze aantallen terwijl we hier afzonderlijk voor gefinancierd worden vanuit de centrum gemeente Nijmegen. Deze subsidie moeten we afzonderlijk verantwoorden. In 2022 zullen we dit vanuit de begroting vormgeven.
10
4. MELDINGEN
4.1
Definitie melding
In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 (pagina 26-30) staat de definitie van de melding bij Veilig Thuis als volgt beschreven: Veilig Thuis honoreert altijd de wens van burgers en professionals om een melding te doen, en legt deze altijd vast in MYNEVA. Op voorwaarde dat de melding betrekking heeft op (een vermoeden van) huiselijk geweld of kindermishandeling, en dat de melder zichzelf en zijn contactgegevens kenbaar maakt aan Veilig Thuis. Met als doel dat de verantwoordelijkheid voor het zicht op de veiligheid van de directbetrokkenen is overgedragen van de melder naar Veilig Thuis. En dat Veilig Thuis in de positie komt om signalen uit verschillende bronnen te verbinden met de melding, om zodoende een inschatting te kunnen maken van de actuele en structurele onveiligheid. Zie ook het algemene werkproces van Veilig Thuis (bijlage 2). Het is van belang dat Veilig Thuis signalen van verschillende melders kan combineren, ook over een langere periode van tijd. Het is daarom van belang dat signalen en vermoedens van (ernstig) huiselijk geweld en kindermishandeling altijd worden gemeld, zodat ze ‘op de radar komen’ bij Veilig Thuis. Dit wordt ook wel de radarfunctie van Veilig Thuis genoemd.7
4.2
Definitie anonieme melding
Uitgangspunt is dat Veilig Thuis de identiteit van de melder bekend maakt aan de directbetrokkenen. Op deze regel zijn twee uitzonderingen: Omstanders De omstander die een melding doet dient zijn/haar persoonsgegevens (naam, adres, woonplaats en telefoonnummer of e-mailadres) kenbaar te maken aan Veilig Thuis. De identiteit wordt enkel aan het gezin bekend gemaakt met zijn/haar uitdrukkelijke toestemming. Professionals Uitgangspunt is dat de professional overeenkomstig de Wet Meldcode zelf aan directbetrokkenen kenbaar maakt dat hij/zij voornemens is een melding te gaan doen. De professional die een melding doet kan verzoeken de identiteit niet kenbaar te maken aan directbetrokkenen in het geval dat het bekend maken van de identiteit: • • •
7
een bedreiging vormt of kan vormen voor de directbetrokkenen; een bedreiging vormt of kan vormen voor de melder of voor medewerkers van de melder; leidt of kan leiden tot een verstoring van de vertrouwensrelatie met de directbetrokkenen.
Zie https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2017/10/17/radarfunctie-veilig-thuis
11
4.3
Definitie veiligheidsbeoordeling (VHB)
Voor alle meldingen die bij Veilig Thuis binnenkomen wordt een veiligheidsbeoordeling uitgevoerd. Het doel van de veiligheidsbeoordeling is dat Veilig Thuis zicht krijgt op de veiligheid in het gezin of huishouden, en tot het besluit komt bij welke instelling of professional de verantwoordelijkheid wordt belegd voor het nemen van de vervolgstappen waar de melding aanleiding toe geeft. Veilig Thuis baseert deze besluiten op de inhoud van de melding en op de beschikbare informatie uit eigen systemen en op eventuele verkregen informatie vanuit andere bronnen. Veilig Thuis neemt binnen 5 werkdagen na binnenkomst van de melding een besluit bij welke instelling of professional de verantwoordelijkheid wordt belegd voor het nemen van de vervolgstappen waar de melding aanleiding toe geeft.
4.4
Definitie hermelding
Het Landelijk Netwerk Veilig Thuis heeft in oktober 2021 een nieuwe definitie van een hermelding vastgesteld8. In de toekomst zullen de bijbehorende gegevens gepubliceerd worden op de website van het CBS (eerst als een maatwerk rapport en vervolgens ook in een StatLine tabel). Deze zijn nu nog niet beschikbaar. • •
Een hermelding is een nieuwe melding die bij Veilig Thuis binnenkomt nadat Veilig Thuis eerdere bemoeienis, inclusief het monitoren, heeft afgerond. Er kan onderscheid gemaakt worden in: o o
•
Hermeldingen waar één van de directbetrokkenen eerdere bemoeienis heeft gehad bij Veilig Thuis. Hermeldingen waar twee of meer van de directbetrokkenen eerdere bemoeienis hebben gehad bij Veilig Thuis.
Beide categorieën noemen we hermeldingen. Er zal een verschil zijn in aanpak als het gaat om een individueel persoon of van een huishouden.
In februari 2022 zal het CBS een eerste rapportage over hermeldingen op hun website publiceren. 4.5
Aantal meldingen: ontwikkelingen vanaf 2019
Het routeeroverleg is gestopt per 1 juli 20199. In de eerste helft van 2019 werden zowel routeermeldingen als overige meldingen geteld. Een gedeelte van de routeermeldingen ging door als VT melding10. Dan hebben we ook nog te maken met de meldingen van verwarde personen. In de eerste helft van 2019 zijn deze meegeteld in de 1383 routeermeldingen. Vanaf de
8
Memo LNVT Vaststellen definitie hermeldingen DO 12102021
9
Zie Notities Veilig Thuis Gelderland-Zuid: ‘De landelijke doorontwikkeling bij Veilig Thuis en de consequenties voor het Routeeroverleg’ (april 2019) en ‘Pilot politiemeldingen Veilig Thuis: Conclusies en advies aan het AB’ (juni 2019). 10
Deze meldingen komen dus zowel langs de routeertafel (als routeermelding) en gaan daarna door als VT melding. Het gaat om ruim 400 meldingen (=overlap / worden beoordeeld in het routeeroverleg en aansluitend getrieerd bij VT).
12
tweede helft van 2019 worden deze niet meer meegeteld bij Veilig Thuis, maar gelijk doorgezet naar de afdeling Bijzondere Zorg van de GGD. Vanaf 2020 hebben we in principe nog maar één soort melding (melding waarover een veiligheidsbeoordeling gedaan wordt), namelijk de VT meldingen. De meldingen van verwarde personen worden dus niet meer meegeteld, en er zijn geen routeermeldingen meer. Daarmee wordt een vergelijking van het aantal meldingen in 2020 en de jaren daarna met het aantal meldingen in 2019 (ten tijde van het routeeroverleg) ‘appels met peren vergelijken’. Een vergelijking van het aantal meldingen waarover de veiligheidsbeoordeling is uitgevoerd is wel zuiver. Zie volgende paragraaf 4.5. De zogenaamde ‘overige zorgmeldingen’, ofwel meldingen waarbij geen sprake is van kindermishandeling of huiselijk geweld, worden vanaf 1 april 2021 alleen nog intern verrijkt. Veilig Thuis voert geen veiligheidsbeoordeling uit maar legt de overige zorgmelding vast als advies (bewaartermijn 2 jaar). Het is aan het betreffende lokaal team of zij contact opnemen naar aanleiding van de melding.
4.6
Aantal meldingen VHB
In de volgende grafiek en tabel is te zien hoe het aantal meldingen waarbij de veiligheidsbeoordeling is uitgevoerd (voorheen werden dit de getrieerde meldingen genoemd) zich in de afgelopen maanden heeft ontwikkeld. Ook is te zien hoe deze ontwikkeling eruitzag in de afgelopen jaren 2017 t/m 2021.
Aantal meldingen VHB 2021 Aantal meldingen VHB 2020 Aantal meldingen VHB 2019 Aantal meldingen VHB 2018 Aantal meldingen VHB 2017
jan 226 236 122 121 73
feb 203 212 171 101 81
mrt 251 243 137 89 80
apr mei 207 209 234 219 168 204 93 98 83 87
jun 222 263 241 81 109
jul 229 260 298 111 96
aug sep 194 216 229 209 237 229 129 87 90 104
okt 187 241 229 118 108
nov 191 267 172 124 115
dec 229 226 168 128 111
Totaal jaar 2.564 2.839 2.376 1.280 1.137
Gem p. Gem 4e maand kwartaal 214 202 237 245 198 190 107 123 95 111
13
Vorig jaar was nog sprake van een groei van 19 procent. In 2021 daalt het aantal meldingen met 10 procent. In het laatste kwartaal van 2021 is de daling zelfs 17 procent ten opzichte van 2020. Dit wordt met name veroorzaakt door de maanden oktober en november (daling van 22 resp. 28 procent). We hebben hier geen verklaring voor. December is weer een relatief drukke maand met een lichte groei van 1 procent. Ook de maand januari 2022 is een relatief drukke maand.
4.7
Wettelijke termijn en werkvoorraad
In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 (pagina 30) staat omschreven wat de wettelijke termijn is die gehanteerd wordt bij de meldingen. Veilig Thuis voert binnen 5 werkdagen na binnenkomst van de melding de veiligheidsbeoordeling uit, en neemt vervolgens een besluit bij welke instelling of professional de verantwoordelijkheid wordt belegd voor het nemen van de vervolgstappen waar de melding aanleiding toe geeft. Veilig Thuis baseert dit besluit op de inhoud van de melding en op de beschikbare informatie uit eigen systemen en eventuele verkregen informatie vanuit andere bronnen. Binnen termijn betekent dat de wettelijke termijn van vijf werkdagen niet wordt overschreden. Buiten termijn betekent dat deze termijn wel wordt overschreden. Meldingen veiligheidsbeoordeling binnen wettelijke termijn Jan-21
65%
Feb-21
65%
Mrt-21
62%
Apr-21
59%
Mei-21
48%
Jun-21
56%
Jul-21
38%
Aug-21
47%
Sep-21
55%
Okt-21
76%
Nov-21
89%
Dec-21
78%
1 kwartaal 2021
63%
2 kwartaal 2021
54%
3e kwartaal 2021
47%
4e kwartaal 2021
82%
e e
Het Project Kwaliteit op Tijd (gestart per 1 april 2021) heeft duidelijk vruchten afgeworpen in het laatste kwartaal van 2021. Het percentage meldingen waarbij de wettelijke termijn wordt behaald herstelt zich en komt fors hoger uit, namelijk op 82 procent. Dit heeft te maken met het wegwerken van de werkvoorraad, een van de doelstellingen van Kwaliteit op Tijd. Op de werkvoorraad van de frontoffice staan meldingen waarbij nog geen veiligheidsbeoordeling is uitgevoerd. Hier staan overigens nooit meldingen op
14
waarbij sprake is van een crisissituatie11. Deze worden altijd diezelfde dag nog opgepakt door onze SIT-dienst (het Snelle Interventie Team, voorheen de piketdienst). Dus deze meldingen komen nooit op de werkvoorraad. In het volgende figuur is te zien hoe de werkvoorraad van de frontoffice zich heeft ontwikkeld vanaf 202112 13. We zien heel duidelijk dat de werkvoorraad flink is gedaald vanaf halverwege augustus, en dat eind november de ‘nul’ is gehaald. Per 1 september zijn een aantal contracten van medewerkers tijdelijk ‘opgeplust’ om zodoende extra casussen en meldingen op te kunnen pakken. Dit heeft zijn vruchten afgeworpen. Aan het eind van het jaar is de werkvoorraad wel weer iets opgelopen; dit heeft te maken met de krappere bezetting in de kerstvakantie, met uitval door ziekte (Corona) en het feit dat medewerkers weer hun reguliere uren werken.
4.8
Verhouding politiemeldingen – overige meldingen
Meldingen kunnen op verschillende manieren binnenkomen bij Veilig Thuis; schriftelijk, telefonisch, via mail, face-to-face of via de politie. Laatstgenoemde meldingen zijn de zogenaamde zorgmeldingen die via het CORV-systeem binnenkomen. Verreweg de meeste meldingen komen binnen via de politie (71%), gevolgd door digitale meldingen (via website of email: 21%) of meldingen via de telefoon (8%). Deze verhouding wijkt nauwelijks af van die in 2020. In onderstaande tabel is het aandeel van de politiemeldingen te zien. We zijn dat het aandeel politiemeldingen iets hoger uitkomt in het laatste kwartaal, namelijk op 71 procent versus 66 tot 69 procent in de voorgaande kwartalen.
11
De situatie van directbetrokkenen is dermate onveilig dat direct handelen vereist is door Veilig Thuis.
12
De werkvoorraad wordt hier aangegeven voor totaal Veilig Thuis en is niet uitgesplitst per gemeente. Deze informatie kunnen we namelijk niet goed uit Myneva halen. Bovendien gaan we er vanuit dat we in de loop van dit jaar wachtlijstvrij kunnen werken. Idem dito bij paragraaf 6.3. 13
De werkvoorraad van de frontoffice wordt bijgehouden vanaf 2e kwartaal 2021.
15
Aandeel politiemeldingenmeldingen binnen totaal aantal meldingen Jan-21
65%
Feb-21
68%
Mrt-21
65%
Apr-21
66%
Mei-21
69%
Jun-21
70%
Jul-21
72%
Aug-21
69%
Sep-21
65%
Okt-21
64%
Nov-21
73%
Dec-21
74%
1 kwartaal 2021
66%
2 kwartaal 2021
68%
3e kwartaal 2021
69%
4e kwartaal 2021
71%
e e
4.9
Type melder
Hier is te zien wat de verdeling is tussen de verschillende typen/hoedanigheden van de melder. We zien dat de meest voorkomende categorie ‘justitie en veiligheid’ is, wat ook logisch is; de politie valt namelijk onder deze categorie. Het verschil met het vorige kwartaal is marginaal. Type melder okt-dec 2021 Justitie en veiligheid
71%
(Geestelijke) gezondheidszorg en jeugdzorg
9%
Kinderopvang / onderwijs
4%
Niet-beroepsmatig
7%
Anders
9%
Totaal
100%
4.10
Conclusie
De daling van het aantal meldingen is in het laatste kwartaal van 2021 nog forser dan in de voorgaande kwartalen: een daling van 17 procent. Voor het totale jaar 2021 komen we uit op een daling van 10 procent. Met name veroorzaakt door de maanden oktober en november. In de begroting van 2021 werd nog uitgegaan van een lichte groei van 2 procent. De werkvoorraad is in november helemaal weggewerkt en staat dan op nul. Aan het eind van het jaar loopt deze weer iets op, maar zit nog steeds op een acceptabel niveau. We zien hier het effect van het Project Kwaliteit op Tijd (zie hoofdstuk 2). Ook het behalen van de wettelijke termijnen laat een mooi herstel zien en komt weer op het gewenste niveau uit. In het 4e kwartaal wordt bij 81% van alle meldingen de wettelijke termijn behaald.
16
5. OVERDRACHTEN
5.1
Definitie overdracht
In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 (pagina 45) staat de definitie van overdracht bij Veilig Thuis als volgt beschreven: Veilig Thuis kan bij de uitvoering van meerdere diensten het besluit nemen tot overdracht. Dat kan na afronding van de veiligheidsbeoordeling, na Voorwaarden & Vervolg (V&V) en na Onderzoek. Overdracht is mogelijk aan een of meerdere professionals, diensten of instellingen, òf aan de directbetrokkenen zelf. De verantwoordelijkheid voor het bewerkstelligen van directe en stabiele veiligheid is overgedragen aan een andere partij, bijvoorbeeld een hulpverlener of een sociaal wijkteam. We maken vanaf 2021 onderscheid in drie typen overdrachten14 (zie ook bijlage 2 Werkproces Veilig Thuis). Dit kan zijn direct na de veiligheidsbeoordeling (A), als besloten wordt dat vervolgdienst V&V of onderzoek toch niet nodig is en kan worden overgedragen naar hulpverlening (B) of na de uitvoering van de diensten V&V of onderzoek (C). A. Overdracht direct na veiligheidsbeoordeling. Hier gaat het om overdrachten direct na de veiligheidsbeoordeling. Verdere bemoeienis van Veilig Thuis (V&V of onderzoek) is hier dus niet nodig.
Wanneer er sprake is van directe overdracht dan wordt de overdracht schriftelijk of digitaal gedaan, tenzij Veilig Thuis van mening is dat het noodzakelijk/wenselijk is dat een overdrachtsgesprek plaatsvindt in aanwezigheid van de directbetrokkenen (een zogenaamde warme overdracht). Na directe overdracht volgt het afsluiten van de bemoeienis van Veilig Thuis. B. Overdracht na keuze vervolgstappen Wanneer in de veiligheidsbeoordeling het besluit is genomen dat Veilig Thuis verder gaat met de casus maar nog niet duidelijk is welke dienst het meest passend is (V&V of onderzoek), dan kan Veilig Thuis een eerste contact leggen met de directbetrokkenen ter ondersteuning van deze keuze. In dit geval kan het voorkomen dat alsnog wordt overgedragen aan lopende hulpverlening, en dat dus niet gekozen hoeft te worden voor V&V of onderzoek (zie hoofdstuk 6 en 7). C. Overdracht na uitvoering van de diensten V&V of onderzoek Na uitvoering van deze diensten draagt Veilig Thuis bij voorkeur over in een overdrachtsgesprek waarbij de directbetrokkene aanwezig is (warme overdracht). Veilig Thuis draagt daarbij alle relevante informatie over (melding,
14
Overdracht type C (dat is overdracht NA Voorwaarden & Vervolg of onderzoek) werd tot 2021 niet apart weergegeven in de begrotingen, maar verrekend binnen de diensten Voorwaarden & Vervolg en onderzoek. Vanaf 2021 wordt deze overdrachten wel apart berekend, want hier zijn ook uren mee gemoeid. De cijfers van de 3 typen overdracht komen rechtstreeks uit het bronbestand van Myneva.
17
veiligheidsvoorwaarden) en maakt afspraken over het opstellen van een veiligheidsplan. Verder wordt ook afgesproken hoe Veilig Thuis zal monitoren en wat de consequenties zijn wanneer er geen of onvoldoende herstel is van de directe en stabiele veiligheid.
5.2
Aantal overdrachten
In de volgende grafiek en tabel is te zien hoe het aantal overdrachten zich in het afgelopen kwartaal heeft ontwikkeld. Het gaat om de optelling van de directe overdrachten (A), de overdrachten na keuze vervolgstappen (B) en de overdrachten na V&V of onderzoek (C). Ook is te zien hoe deze ontwikkeling eruitzag in de afgelopen jaren15.
Aantal overdrachten in 2021 Aantal overdrachten in 2020 Aantal overdrachten in 2019
jan 178 165 24
feb 184 169 26
mrt 211 196 71
apr 178 202 94
mei 155 141 126
jun 160 153 115
jul 180 203 181
aug 160 115 125
sep 211 135 166
okt 186 138 190
nov 164 152 164
dec 199 162 171
Totaal jaar 2.166 1.931 1.453
Gem p. Gem 4e maand kwartaal 181 183 161 151 121 175
In het laatste kwartaal van 2021 zien we een flinke groei van het aantal overdrachten, namelijk 21 procent. Dit heeft ongetwijfeld te maken met het wegwerken van de werkvoorraden (met name die bij de backoffice) waardoor er in deze periode relatief veel casussen over werden gedragen. Voor het gehele jaar 2021 bedraagt de groei 12 procent. In de begroting van 2021 werd uitgegaan van een groei van 2 procent; de groei komt dus flink hoger uit dan begroot.
15
Het aantal overdrachten wordt gerapporteerd vanaf 1 januari 2019. Er is dus geen vergelijk mogelijk met de jaren daarvoor.
18
6. VOORWAARDEN EN VERVOLG
6.1
Definitie Voorwaarden & Vervolg (V&V)
Per 1 januari 2019 is de nieuwe dienst Voorwaarden & Vervolg van start gegaan. Als na de veiligheidsbeoordeling wordt gekozen voor actieve betrokkenheid van Veilig Thuis dan kan er vanaf dat moment worden gekozen tussen de dienst Onderzoek of de dienst Voorwaarden & Vervolg. In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 (pagina 33 en 37) staat de definitie van Voorwaarden & Vervolg door Veilig Thuis als volgt beschreven: Veilig Thuis kiest voor het inzetten van de dienst voorwaarden & vervolg in het geval dat: 1. Er aanwijzingen zijn voor acute en/of structurele onveiligheid en/of Multi problematische leefsituatie, 2. Het niet noodzakelijk of wenselijk is een vermoeden van kindermishandeling en/of huiselijk geweld te bevestigen of te weerleggen, en 3. De directbetrokkene(n) voldoende bereid en in staat is (zijn) om samen te werken aan het herstel van de veiligheid en zo nodig hierbij hulp te accepteren. De doelen van deze dienst zijn: directe veiligheid organiseren voor alle directbetrokkenen en inzetten van vervolghulp gericht op stabiele veiligheid en herstel van door de directbetrokkenen opgelopen schade. Het verschil met onderzoek (zie hoofdstuk 7) is dat bij voorwaarden & vervolg de directbetrokkenen wèl in staat en bereid zijn te werken aan herstel van veiligheid, en dat ze zo nodig hierbij hulp accepteren.
Bovendien is het bij deze meldingen niet noodzakelijk of wenselijk om het vermoeden van kindermishandeling en/of huiselijk geweld te bevestigen of te weerleggen. Zie ook het algemene werkproces van Veilig Thuis (bijlage 2).
6.2
Aantal diensten V&V
In de volgende grafiek en tabel is te zien hoe het aantal diensten Voorwaarden & Vervolg zich in het afgelopen kwartaal heeft ontwikkeld. Ook is te zien hoe deze ontwikkeling er uitzag in de voorgaande jaren.
19
Aantal afgeronde V&V in 2021 Aantal afgeronde V&V in 2020 Aantal afgeronde V&V in 2019
jan 38 40
feb 39 47 5
mrt 42 49 21
apr 44 49 31
mei 37 46 33
jun 46 54 28
jul 31 48 25
aug 31 34 22
sep 26 36 46
okt nov 29 43 32 36 42 31
dec 50 34 30
Totaal jaar 456 505 314
Gem p. maand 38 42 29
Gem 4e kwartaal 41 34 34
We zien in het laatste kwartaal van 2021 dat het aantal diensten V&V voor het eerst hoger uitkomt dan vorig jaar. De groei in het 4e kwartaal bedraagt 20 procent. Ook hier zien we een positief effect van het project Kwaliteit op Tijd; de werkvoorraad bij de backoffice is weggewerkt en er zijn relatief veel diensten V&V afgesloten. Voor het totale jaar 2021 komen we uit op een daling van 10 procent. De zogenaamde SIT zaken worden geregistreerd als dienst Voorwaarden & Vervolg. Het gaat om meldingen waar sprake is van een crisissituatie.16 Deze casussen worden altijd diezelfde dag nog opgepakt door onze SIT-dienst; het Snelle Interventie Team, voorheen de piketdienst. De SIT-zaken worden vanaf het laatste kwartaal van 2021 ‘geoormerkt’ in Myneva. We kunnen nu dus zien om hoeveel SIT zaken het gaat. In het laatste kwartaal van 2021 waren er in totaal 40 SIT zaken.
6.3
Wettelijke termijn en werkvoorraad
Zoals ook bij de dienst onderzoek geldt hier een wettelijke termijn van tien weken, na afronding van de veiligheidsbeoordeling (Handelingsprotocol pagina 37). Binnen termijn wil zeggen dat de wettelijke termijn van 10 weken na afronding van de veiligheidsbeoordeling niet wordt overschreden. Buiten termijn wil zeggen dat de wettelijke termijn van 10 weken na afronding van de veiligheidsbeoordeling wel wordt overschreden.
Dienst V&V binnen wettelijke termijn Jan-21
47%
Feb-21
46%
16
De situatie van directbetrokkenen is dermate onveilig dat direct handelen vereist is door Veilig Thuis.
20
Mrt-21
38%
Apr-21
32%
Mei-21
38%
Jun-21
38%
Jul-21
45%
Aug-21
25%
Sep-21
38%
Okt-21
59%
Nov-21
63%
Dec-21
65%
1e kwartaal 2021
44%
2e kwartaal 2021
37%
3e kwartaal 2021
37%
4e kwartaal 2021
63%
Ook bij Voorwaarden & Vervolg wordt in het laatste kwartaal veel vaker de wettelijke termijn behaald, namelijk bij 63 procent van alle V&V diensten. De werkvoorraad bij V&V is weggewerkt en daarmee ook de casuïstiek die al lang op de werkvoorraad stond voordat deze kon worden opgepakt. De verwachting is dat in het eerste kwartaal van 2022 de wettelijke termijn zich verder gaat herstellen. In het volgende figuur is te zien hoe de werkvoorraad van de backoffice zich heeft ontwikkeld vanaf het tweede kwartaal van 202117. Het gaat hierbij om de werkvoorraad voor alle casussen bij de Backoffice; het betreft dus zowel onderzoeken als diensten Voorwaarden & Vervolg.
Ook bij de backoffice neemt de werkvoorraad flink af. Begin juli waren het nog 33 casussen, eind van het jaar zijn dat er 19. Zoals ook bij de frontoffice loopt ook hier de werkvoorraad aan het eind van het jaar iets op; veroorzaakt door de krappere bezetting in de kerstvakantie. Eind januari staat de werkvoorraad bij de backoffice weer een stuk lager; op 5 casussen.
17
De werkvoorraad van de backoffice wordt bijgehouden vanaf 2 e kwartaal 2021.
21
6.4
Aandeel monitoring
Na afronding van de dienst V&V (hetzelfde geldt voor onderzoek) wordt de casus overgedragen. Dat wil zeggen dat de verantwoordelijkheid voor het bewerkstelligen van directe en stabiele veiligheid is overgedragen aan een andere partij (Handelingsprotocol pagina 45). In de meeste gevallen zal Veilig Thuis vervolgens monitoren, gedurende een periode van gemiddeld anderhalf jaar. In overleg met de direct betrokkenen en de overdrachtspartij zal worden afgesproken hoe vaak, met wie, wanneer en op welke wijze contacten worden gelegd. De doelen van monitoren zijn directe veiligheid en later stabiele veiligheid voor alle directbetrokkenen (Handelingsprotocol pagina 50). Bovendien verkrijgt Veilig Thuis door middel van monitoring inzicht in de stappen die zijn gezet tot herstel van de opgelopen schade als gevolg van het huiselijk geweld of de kindermishandeling. Veilig Thuis gaat in de fase van monitoring na of: 1. Aan de veiligheidsvoorwaarden is voldaan; 2. Of deze hebben geleid tot directe veiligheid en later stabiele veiligheid; 3. Of er aandacht is voor het werken aan herstel van opgelopen schade. Aandeel monitoring binnen dienst V&V Jan-21
71%
Feb-21
77%
Mrt-21
79%
Apr-21
80%
Mei-21
76%
Jun-21
82%
Jul-21
87%
Aug-21
87%
Sep-21
84%
Okt-21
82%
Nov-21
84%
Dec-21
83%
1 kwartaal 2021
76%
2e kwartaal 2021
79%
3e kwartaal 2021
86%
4e kwartaal 2021
83%
e
Het aandeel diensten V&V waarbij na afsluiting monitoring wordt ingezet komt in het vierde kwartaal van 2021 uit op 83 procent. Dit percentage ligt iets lager dan waar in de begroting van 2021 werd uitgegaan (90 procent). De keuze voor al dan niet monitoring na de dienst onderzoek wordt altijd multidisciplinair genomen. Vanaf begin 2021 is een nieuwe afspraak met de gecertificeerde instellingen ingegaan. Dit houdt in dat Veilig Thuis niet monitort na de dienst onderzoek of V&V in
22
het geval dat zij overdragen aan een gecertificeerde instelling 18.
6.5
Conclusie
De voorgaande kwartalen lieten een daling van het aantal diensten V&V zien; in het laatste kwartaal is echter spraken van een stijging van maar liefst 20 procent. Het aandeel van V&V ten opzichte van onderzoek ligt lager dan vorig jaar. De werkvoorraad bij de Backoffice neemt flink af tot 19 casussen eind december. En we zien nu ook voor het eerst dit jaar dat het behalen van de wettelijke termijn zich herstelt: bij 63 procent wordt deze behaald. Een mooi resultaat van het project Kwaliteit op Tijd. De verwachting is een verder herstel in het eerste kwartaal van 2022.
18
De gecertificeerde instellingen (GI) houden namelijk vanaf de overdracht van Veilig Thuis naar de GI nauwgezet vinger aan de pols, en let daarbij ook op de veiligheid in het systeem.
23
7. ONDERZOEK
7.1
Definitie onderzoek
In het Handelingsprotocol Veilig Thuis 2019 (pagina 33 en 40) staat de definitie van onderzoek door Veilig Thuis als volgt beschreven: Veilig Thuis kiest voor het doen van onderzoek in het geval dat: 1. Er aanwijzingen zijn voor acute en/of structurele onveiligheid en/of een multi problematische leefsituatie én; 2. Directbetrokkenen onvoldoende meewerken of onvoldoende bereid zijn hulp te accepteren én/of; 3. Het voor het zetten van vervolgstappen noodzakelijk is de gemelde vermoedens van huiselijk geweld en/of kindermishandeling te bevestigen of te weerleggen. De doelen van het onderzoek zijn het bevestigen of weerleggen van de gemelde vermoedens van huiselijk geweld en/of kindermishandeling, het zo nodig vaststellen van veiligheidsvoorwaarden, en het inzetten van vervolghulp gericht op directe en stabiele veiligheid en herstel van door directbetrokkenen opgelopen schade. Veilig Thuis voert het onderzoek zo spoedig mogelijk uit. Uiterlijk binnen een termijn van tien weken na afronding van de veiligheidsbeoordeling (voorheen triage) wordt het onderzoek afgerond. Zie ook het algemene werkproces van Veilig Thuis (bijlage 2).
7.2
Aantal onderzoeken
In de volgende grafiek en tabel is te zien hoe het aantal onderzoeken zich in het afgelopen kwartaal heeft ontwikkeld. Ook is te zien hoe deze ontwikkeling eruitzag in de afgelopen jaren 2017 t/m 2021.
24
Aantal afgeronde onderzoeken in 2021 Aantal afgeronde onderzoeken in 2020 Aantal afgeronde onderzoeken in 2019 (totaal 418) Aantal afgeronde onderzoeken in 2018 (totaal 542) Aantal afgeronde onderzoeken in 2017 (totaal 584)
jan 20 11 59 45 42
feb 27 14 61 35 60
mrt 25 19 59 57 59
apr 20 22 56 34 43
mei 24 18 37 42 41
jun 22 23 29 53 62
jul 23 22 27 33 39
aug 14 15 11 53 64
sep 27 16 23 45 58
okt nov 17 20 21 16 25 11 46 62 34 42
dec 18 26 20 37 40
Totaal Gem p. Gem 4e jaar maand kwartaal 257 21 18 223 19 21 418 35 19 542 45 48 584 49 39
Vanaf 2019 nieuwe dienst V&V
In het laatste kwartaal van 2021 daalt het aantal onderzoeken met 13 procent. Voor het totale jaar komen we uit op een stijging van 15 procent. Het beleid bij Veilig Thuis is om te kiezen voor V&V, tenzij aan de criteria van onderzoek wordt voldaan zoals deze in het Handelingsprotocol beschreven staan. We constateren dat bij ongeveer 20 procent van de V&V casussen uiteindelijk toch wordt gekozen voor onderzoek, omdat blijkt dat de betrokkenen toch niet mee willen werken of dat het bij nader inzien niet duidelijk is of er sprake is van kindermishandeling of huiselijk geweld. Deze keuze maken we conform de criteria zoals beschreven in het Handelingsprotocol van Veilig Thuis.
7.3
Wettelijke termijn en werkvoorraad
Zoals ook bij de dienst Voorwaarden & Vervolg geldt hier een wettelijke termijn van tien weken, na afronding van de veiligheidsbeoordeling (Handelingsprotocol pagina 40). Binnen termijn wil zeggen dat de wettelijke termijn van 10 weken na afronding van de veiligheidsbeoordeling niet wordt overschreden. Buiten termijn wil zeggen dat de wettelijke termijn van 10 weken na afronding van de veiligheidsbeoordeling wel wordt overschreden. Dienst onderzoek binnen wettelijke termijn Jan-21
35%
Feb-21
33%
Mrt-21
36%
Apr-21
35%
Mei-21
48%
Jun-21
23%
Jul-21
23%
Aug-21
36%
Sep-21
27%
Okt-21
18%
Nov-21
20%
Dec-21
50%
1e kwartaal 2021
35%
2e kwartaal 2021
35%
3e kwartaal 2021
27%
4e kwartaal 2021
29%
Het aandeel onderzoeken waarbij de wettelijke termijn wordt gehaald komt in het laatste kwartaal van 2021 uit op 29 procent. Opvallend is de maand december: in deze maand wordt bij 50 procent van alle onderzoeken de wettelijke termijn behaald. We zien in deze maand voor het eerst een herstel van de wettelijke termijn. De verwachting is dat dit herstel zich in 2022 verder voortzet.
25
7.4
Aandeel monitoring
De aanleiding en doelen van monitoren zoals deze omschreven staan in hoofdstuk 6 Voorwaarden & Vervolg zijn gelijk aan die bij de dienst Onderzoek. Ook bij onderzoek wordt de keuze voor al dan niet monitoring na onderzoek altijd multidisciplinair genomen. In het vierde kwartaal van 2021 wordt bij 69% van alle gevallen wordt na afsluiting van de dienst onderzoek gekozen voor monitoring. In de begroting van 2021 werd uitgegaan van 70 procent. Monitoring wordt nooit ingezet als het vermoeden van kindermishandeling of huiselijk geweld wordt weerlegd. In dat geval wordt het dossier direct gesloten. En we monitoren sinds begin 2021 niet meer bij alle casussen die we overdragen aan een gecertificeerde instelling (zie ook paragraaf 6.4). Aandeel monitoring binnen dienst onderzoek Jan-21
60%
Feb-21
68%
Mrt-21
48%
Apr-21
70%
Mei-21
70%
Jun-21
50%
Jul-21
59%
Aug-21
86%
Sep-21
65%
Okt-21
59%
Nov-21
70%
Dec-21
78%
1 kwartaal 2021
60%
2e kwartaal 2021
63%
3e kwartaal 2021
68%
4e kwartaal 2021
69%
e
7.5
Verhouding en totaal: Onderzoek – Voorwaarden & Vervolg
Vanaf 1 januari 2019 is de dienst Voorwaarden & Vervolg toegevoegd aan het algemene werkproces van Veilig Thuis. Het uitgangspunt bij de backoffice is dat de werker kiest voor de dienst Voorwaarden & Vervolg, tenzij er goede redenen zijn dat er onderzoek nodig is, volgens de regels van het Handelingsprotocol (zie paragraaf 7.1). Dit wordt altijd multidisciplinair bepaald. We zien deze werkwijze ook terug in de cijfers; het aandeel V&V ten opzichte van onderzoek is flink gestegen in vergelijking met de start in 2019. In 2019 lag de verhouding onderzoek–V&V op 57%-43%. In 2020 is deze verhouding veranderd naar 31%-69%. In 2021 zien we een verschuiving naar relatief meer onderzoeken en minder diensten V&V; de verhouding is nu 36% onderzoeken versus 64% V&V. In de begroting van 2021 werd uitgegaan van een verhouding van 30-70%.
26
Verhouding onderzoek versus V&V in 2019 t/m 2021
Als we het aantal diensten V&V optellen bij het aantal diensten onderzoek krijgen we een beeld van het totale aantal casussen ‘actieve betrokkenheid bij Veilig Thuis’. In het vierde kwartaal gaat het om 177 casussen. In vergelijking met dezelfde periode vorig jaar is dat een stijging van 7 procent. Voor het totale jaar 2021 komen we uit op een daling van 2 procent ten opzichte van 2020.
7.6
Conclusie
In het laatste kwartaal van 2021 daalt het aantal onderzoeken met 13 procent. Voor het totale jaar 2021 komen we uit op een stijging van 15 procent. In de allerlaatste maand december beginnen de wettelijke termijnen zich ook te herstellen bij de onderzoeken. Bij de helft wordt deze behaald. De verwachting is dat de wettelijke termijn zich verder herstelt in 2022.
27
8. ZICHT OP VEILIGHEID
In 2021 is met de gemeenten in onze regio is het volgende afgesproken: Op het moment dat Veilig Thuis Gelderland-Zuid de dienst Onderzoek of Voorwaarden & Vervolg afsluit en de afsluitbrief naar het lokale team stuurt, gaat Veilig Thuis ervan uit dat het lokale team de casus oppakt. Het komt echter voor dat het lokale team aangeeft dat zij niet in staat of in de gelegenheid zijn om de casus op de korte termijn op te pakken. Terwijl er wel interventies nodig zijn omwille van de veiligheid van de direct betrokkenen. Veilig Thuis ziet zich in die gevallen genoodzaakt om actief betrokken te blijven en deze interventies te plegen om zicht te houden op de veiligheid van de direct betrokkenen. Deze acties en interventies vallen niet onder de dienst monitoring, die voortvloeit uit de veiligheidsvoorwaarden en afspraken die in dat kader gemaakt zijn. Het gaat om extra acties en interventies. Met de gemeenten is afgesproken dat dit zal worden gefactureerd onder de noemer Zicht op Veiligheid (10 uur inzet Zicht op Veiligheid, met een uurtarief van 94 euro). Veilig Thuis vraagt in deze gevallen aan het lokale team om via de mail te bevestigen dat de casus inderdaad niet kan worden opgepakt. Dit is de start van het zogenaamde Zicht op Veiligheid traject.
Als op basis van bovenstaande criteria inzet van Zicht op Veiligheid nodig is stelt Veilig Thuis een brief op die wordt verstuurd naar de coördinator van het betreffende wijkteam en de contactpersoon van deze gemeente. Met daarin: • • • •
De toelichting waarom Veilig Thuis Zicht op Veiligheid moet gaan inzetten; Welk dossiernummer het betreft; De contactgegevens van Veilig Thuis. De brief bevat verder geen persoonlijke gegevens van direct betrokkenen.
Vervolgens gaat er (via de beleidsmedewerker van Veilig Thuis) een signaal naar de afdeling Financiën van de GGD (met copy van deze brief). Financiën draagt zorg voor de facturering bij de betreffende gemeente. In 2021 is het 4 keer voorgekomen dat de dienst Zicht op Veiligheid is ingezet, in 4 verschillende gemeenten.
28
9. TIJDELIJK HUISVERBOD
9.1
Definitie Tijdelijk Huisverbod
De Wet Tijdelijk Huisverbod is ingegaan per 9 oktober 2008 en heeft betrekking op het opleggen van een Tijdelijk Huisverbod (THV) aan personen van wie een ernstige dreiging van huiselijk geweld uitgaat. De Wet Tijdelijk huisverbod geeft de burgemeester de bevoegdheid om een persoon van wie een ernstige dreiging van huiselijk geweld uitgaat tijdelijk (in beginsel 10 dagen) de toegang tot zijn woning te ontzeggen 19. Het Tijdelijk Huisverbod houdt in dat de pleger van huiselijk geweld in beginsel tien dagen zijn of haar woning niet meer in mag en in die periode ook geen contact mag opnemen met de partner of de kinderen: • • •
Last tot het onmiddellijk verlaten van de woning Verbod tot het betreden van, zich ophouden bij of aanwezig zijn in de woning en Verbod om contact te nemen met de personen met wie de persoon tot wie de beschikking is gericht, het huishouden deelt.
Ook geldt een contactverbod in voor de uithuisgeplaatste. Deze mag gedurende het huisverbod op geen enkele wijze contact opnemen met de partner, de kinderen of andere personen die in de woning waarvoor het huisverbod geldt wonen of die daar ‘anders dan incidenteel verblijven’. De maatregel biedt de mogelijkheid om in een noodsituatie te voorzien in een afkoelingsperiode waarbinnen de nodige hulpverlening op gang kan worden gebracht en escalatie kan worden voorkomen. Het huisverbod kan ook worden opgelegd bij kindermishandeling of een ernstig vermoeden daarvan. Het huisverbod wordt in de vorm van een beschikking uitgereikt door de burgemeester of door de politie indien zij daartoe wordt gemandateerd. De burgemeester kan afhankelijk van de situatie het huisverbod verlengen tot maximaal vier weken. Een uithuisgeplaatste die zich niet aan het huisverbod houdt, kan maximaal twee jaar gevangenisstraf krijgen of een taakstraf. De uithuisgeplaatste heeft de mogelijkheid om tegen het huisverbod in beroep te gaan bij de bestuursrechter Bij het uitvaardigen van een huisverbod krijgt Veilig Thuis de opdracht om trajectregie te voeren. Veilig Thuis spreekt alle betrokkenen, betrekt de hulpverlening en maakt bindende afspraken. Het uitgangspunt is om binnen 10 dagen, of zoveel langer als nodig, een veilige(re) situatie te creëren met perspectief voor de toekomst.
De aanpak bij een huisverbod vindt plaats in twee fases: • •
De crisisinterventie direct na het opleggen van het huisverbod. Het maken van bindende afspraken en inschakelen van de reguliere hulpverlening20.
19
https://www.huiselijkgeweld.nl/dossiers/huisverbod/wet-en-regelgeving-huisverbod
20
Factsheet van Justitie: Het Tijdelijk Huisverbod, een korte kennismaking. Ministerie van Justitie, 2008
29
9.2
Overgang van Bijzondere Zorg naar Veilig Thuis
Het uitvoeren van het Tijdelijk Huisverbod is bij de invoering van de Wet Tijdelijk Huisverbod in 2009 bij het Meldpunt Bijzondere Zorg (afdeling van de GGD GelderlandZuid) belegd. Dit was een logische keuze omdat het meldpunt toentertijd fungeerde als steunpunt huiselijk geweld. In 2015 is het steunpunt huiselijk geweld ondergebracht bij Veilig Thuis. In opdracht van Veilig Thuis bleef het Meldpunt Bijzondere Zorg de huisverboden tijdelijk uitvoeren. Vanaf 1 januari 2021 is Veilig Thuis deze taak zelf gaan uitvoeren. 9.3
Aantal THV’s
In onderstaande grafiek en tabel is te zien hoe het aantal THV’s zich in de afgelopen maanden heeft ontwikkeld. Ook zien we hoe deze ontwikkeling eruitzag in de voorgaande jaren 2017 t/m 202121 22.
Aantal THV in 2021 Aantal THV in 2020 Aantal THV in 2019 Aantal THV in 2018 Aantal THV in 2017
jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
nov
dec
Totaal jaar
Gem p. maand
Gem 4e kwartaal
5 2 3 2 6
4 2 1 2 3
3 3 3 3 6
4 7 4 6 7
4 9 2 6 4
8 11 1 7 4
1 1 2 3 5
5 9 1 2 5
4 5 1 3 2
4 1 3 5 3
6 1 1 1 2
6 3 0 5 6
54 54 22 45 53
5 5 2 4 4
5 2 1 4 4
Te zien is dat de verdeling van het aantal THV’s over de maanden enorm varieert. In het laatste kwartaal van 2021 zijn in totaal 16 THV’s uitgevoerd. Dat was flink meer dan in het derde kwartaal (10 THV’s). Voor het totale jaar komen we uit op 54 uitgevoerde THV’s. Dit is exact hetzelfde aantal als in 202023.
21
2017 t/m 2020 Bron: Cliënten systeem Bijzondere Zorg. Vanaf 2021 Bron: Myneva.
22
Om de grafiek leesbaar te houden hebben we ons hier beperkt tot de jaren 2019 t/m 2021.
23
Op het moment dat er geen THV’s lopen pakken de THV medewerkers politie meldingen op.
30
9.4
Screening versus uitgevoerde THV’s
Voordat de feitelijke uitvoering van de THV plaatsvindt, wordt eerst een zogenaamde screening uitgevoerd. Niet elke screening leidt tot een uitvoering van een THV. De screening houdt in dat de THV medewerker van Veilig Thuis en de dienstdoende Hulpofficier van Justitie overleg hebben nadat er een melding THV is binnengekomen. Ze spreken af op politiebureau, gaan in gesprek met de (vermoedelijke) pleger, en vullen daarna het zogenaamde Risicotaxatie formulier Huiselijk Geweld in. Op basis hiervan wordt besloten of een THV geadviseerd moet worden. Dan zijn er twee mogelijkheden: • •
Het THV wordt uitgevoerd volgens het werkproces THV. Het is niet nodig dat er een THV wordt uitgevoerd; de betreffende melding wordt verder opgepakt volgens het reguliere proces van Veilig Thuis.
In het gehele jaar 2021 is de verhouding screeningen versus uitvoeringen THV 22 versus 54 casussen. Bij 22 casussen (29 procent) leidde de screening dus niet tot een daadwerkelijke uitvoering van het THV.24 9.5
Conclusie
Veilig Thuis is per 1 januari 2021 van start gegaan met de screening en uitvoering van de THV’s. In dit jaar zijn 54 THV’s uitgevoerd, wat gelijk is aan vorig jaar. In de begroting van 2021 werd uitgegaan van 55 THV’s per jaar (inclusief screeningen).
24
Bij Bijzondere Zorg werd het aantal screeningen niet vastgelegd, dus we kunnen geen vergelijking maken met de voorgaande jaren.
31
32
10.BIJLAGEN
10.1
Werkproces Veilig Thuis (Handelingsprotocol pagina 16)
33
10.2
Screenshots dashboard Veilig Thuis
Adviezen per kwartaal
Let op!! De aantallen zijn slechts indicatief
34
Meldingen per kwartaal
Let op!! De aantallen zijn slechts indicatief
35
36
10.3
1.
Tabellen met totale aantallen diensten VT op gemeenteniveau (Bron: Myneva)
Adviezen
Gemeente
N inwoners *
jan-21
feb-21
mrt-21
apr-21
mei-21
jun-21
Berg en Dal
35.019
15
19
18
16
16
20
Beuningen
25.933
14
9
13
13
19
21
Buren
26.797
6
9
11
9
11
15
Culemborg
29.021
21
10
10
21
13
14
Druten
18.928
8
9
13
5
10
11
Heumen
18.483
8
2
13
3
3
6
Maasdriel
25.188
19
15
17
12
6
9
Mook en Middelaar
7.835
5
4
5
5
5
3
Neder-Betuwe
24.441
16
17
19
18
19
10
Nijmegen
177.630
252
183
197
223
202
250
Tiel
42.092
47
41
58
61
46
74
West Betuwe
51.233
29
29
29
22
24
34
West Maas en Waal
19.358
9
15
5
13
12
14
Wijchen
41.094
18
17
21
28
28
36
Zaltbommel
29.033
9
13
19
17
6
17
93
111
135
110
78
108
569
503
583
576
498
642
Overig Eindtotaal
572.085
1
Gemeente
jul-21
aug-21
sep-21
okt-21
nov-21
Berg en Dal
21
10
23
26
31
Beuningen
19
11
14
12
Buren
10
13
12
7
Culemborg
9
16
14
Druten
14
13
11
Heumen
13
8
9
Maasdriel
15
12
18
Mook en Middelaar
9
6
6
Neder-Betuwe
15
7
Nijmegen
232
Tiel
84
West Betuwe
Totaal dec-21 2021
Totaal 2020
Gem. aantal per 10.000 inw 2021
Gem. aantal per 10.000 inw 2020
23
238
186
68,0
53,1
21
7
173
116
66,7
44,7
19
16
138
196