Evaluatie beleidsplan schuldhulpverlening 2023 – 2026

Evaluatie beleidsplan schuldhulpverlening 2023 – 2026

Maart 2026

1

Inhoud Inleiding ...............................................................................................................3 Doelenboom ...................................................................................................3 Vroeger, Sneller, Beter ........................................................................................4 Evaluatie beleidslijnen ...........................................................................................7 Lijn 1: De mens is het middelpunt ......................................................................7 Lijn 2: Preventie en vroegsignalering ...............................................................10 Indicatoren bij lijn 2 ......................................................................................12 Lijn 3: Laagdrempelige en duidelijke toegang .................................................13 Indicatoren bij lijn 3 ......................................................................................14 Lijn 4: Effectieve dienstverlening en hulp aan doelgroepen ...........................15 Indicatoren bij lijn 4 ......................................................................................18 Ontwikkelingen schuldhulpverlening .........................................................19 Overkoepelende projecten

...............................................................................22 Jongerenperspectieffonds ...........................................................................22 Uitbreiding outreachend werken.................................................................23 Plinkr .............................................................Error! Bookmark not defined.

2

Inleiding Voor u ligt de evaluatie van het Beleidsplan schuldhulpverlening 2023 – 2026. De periode direct na de coronacrisis, waarin meerdere kabinetten zijn gestart en gevallen en waarin het sociaal domein een doorontwikkeling heeft meegemaakt naar mensgericht beleid. De ontwikkelingen volgend elkaar in rap tempo op, maar daarover later meer. Tijdens het uitwerken van het beleidsplan wilde het college verder met het terugdringen van schulden volgens het motto: vroeger, sneller, beter. Op basis van dit motto is het college aan de slag gegaan met kwalitatieve en kwantitatieve doelstellingen om inwoners met geldzorgen beter te helpen. De stad blijft groeien en daarmee ook de behoefte aan hulp. De afgelopen jaren heeft het college hard gewerkt om die behoefte op te vangen en verder te gaan dan strikt noodzakelijk. In deze evaluatie kijken we naar het Beleidsplan schuldhulpverlening 2023 – 2026 en de landelijke ontwikkelingen binnen de schuldhulpverlening. In veel gevallen vroegen deze ontwikkelingen om beleidswijzigingen en extra inzet van de gemeente Nijmegen. Ook kijken we naar de gewijzigde doelenboom binnen de begroting, zie hieronder. *Het beleidsplan 2023 – 2026 loopt tot en met het einde van het jaar. De evaluatie is in het najaar van 2025 en voorjaar van 2026 uitgevoerd. Dat is noodzakelijk om voor de verdere ontwikkeling van de schuldhulpverlening in Nijmegen.

Er is daarom helaas geen ruimte om de ontwikkelingen die in de rest van 2026 plaatsvinden in deze evaluatie mee te nemen. Als er in het verloop van 2026 belangrijke ontwikkelingen op ons afkomen, nemen we dit mee in het geactualiseerd beleidsplan schuldhulpverlening 2027 – 2030. Dit geactualiseerde plan zal een onderdeel gaan uitmaken van de Visie op Financiële Bestaanszekerheid.

Doelenboom 2023 – 2024 Ambitie:

Doelen:

Welzijn, Wijkontwikkeling en Zorg (WWZ) We zorgen dat inwoners eigen regie kunnen voeren over hun leven, gezin en gezondheid en actief deel kunnen nemen aan de maatschappij. Men heeft respect voor elkaar en ondersteunt elkaar. We voorkomen dat er (problematische) schulden ontstaan en/of dat schulden onnodig hoger worden door het bieden van preventieve ondersteuning, vroegsignalering en nazorg. We bieden dienstverlening aan huishoudens met financiële problemen en begeleiden huishoudens met problematische schulden en kleine ondernemers om duurzaam uit de schulden te komen.

2025 e.v. Ambitie: Doelen:

Werk en Inkomen Nijmegenaren beschikken over financiële bestaanszekerheid. We voorkomen problematische schulden. We helpen inwoners duurzaam uit de schulden. De belangrijkste wijziging binnen de doelenboom is de verplaatsing van de doelen van schuldhulpverlening naar Werk en Inkomen. Schuldhulpverlening past beter binnen het programma Werk en Inkomen vanwege de samenhang op inhoud. De doelstellingen van 3

het college zijn duidelijker en concreet gemaakt. We voorkomen problematische schulden waar mogelijk en helpen inwoners met schulden zo goed als mogelijk. Opzet evaluatie De evaluatie is als volgt opgebouwd. Eerst behandelt het college het motto Vroeger, Sneller, Beter. Dit geeft een goed algemeen beeld van de stappen die in de afgelopen jaren gezet zijn. Daarna behandelen we de vier lijnen van het beleidsplan met de benoemde doelstellingen. Aan de hand van een stoplichtrapportage, zoals ook gebruikt in de jaarbrieven, laat het college zien of de voorgenomen doelen (zowel kwalitatief als kwantitatief) zijn behaald. Naast de beleidsdoelen die het college heeft gesteld, zijn er veel ontwikkelingen gestart buiten de invloed van het college om. Deze ontwikkelingen hebben wel invloed op de eigen doelen. In deze evaluatie besteedt het college aandacht aan deze ontwikkelingen

Vroeger, Sneller, Beter Het doel van het lopende beleidsplan is samen te vatten in ‘vroeger, sneller, beter’. We hebben onze dienstverlening versterkt en aangepast zodat we inwoners met geldzorgen vroeger in beeld hebben, sneller kunnen helpen en betere hulp kunnen bieden. Vroeger Om inwoners vroeger in beeld te krijgen hebben we meer aandacht besteed aan preventie, nieuwe vindplaatsen en vroegsignalering. Op deze punten is het college te spreken over de voortgang. We hebben de communicatie rondom levensgebeurtenissen uitgebreid, want juist dan lopen inwoners meer risico lopen op geldzorgen. Zoals 18 worden, een kindje krijgen en in de uitkering komen. Zo bereiken we veel meer inwoners met informatie, vaak nog voordat er eventueel schulden zijn ontstaan. Daarnaast werken we beter samen met verschillende vindplaatsen voor schulden. Naast de reguliere vroegsignalering zijn dit partners als de Buurtteams, huisartsen en scholen (zie pilot Outreachend werken, pg. 22). Op al deze terreinen zijn de lijntjes korter gemaakt en is het belang van geldzorgen bekender. Want een goede toegang tot hulp bij geldzorgen is onderdeel van een sterke sociale basis. Door geldlessen aan scholieren uit te breiden en op wijkniveau intensieve samenwerkingen aan te gaan met partners zien we steeds meer inwoners met beginnende geldzorgen.

Door vervolgens hulp aan te bieden kunnen we schulden klein en houden en voorkomen. Als laatste hebben we de vroegsignalering gewijzigd. Zo voert een toegewijd team dit nu uit, waardoor zij de opgepakte signalen meer aandacht kunnen geven. Ook zijn we als Nijmegen continu op zoek naar nieuwe signalen die andere inwoners in beeld kunnen brengen. Zo hebben we meegedaan aan een experiment met hypotheeksignalen, zijn we in 2025 gestart met het experiment met belastingsignalen en werken we samen met deurwaarders die problematische schulden signaleren. Ons bereik is daarmee groter, maar we ontvangen ook steeds meer signalen van betalingsachterstanden. Daarom is het nodig om ook in de toekomst hieraan te blijven werken.

4

We hebben onze inzet op meerdere manieren vergroot en verbeterd. Dat heeft ook geleid tot meer aanmeldingen bij de Financieel Experts in de Wijk en het Ondernemerspunt Geldzorgen. Vanaf daar kunnen we inwoners goed helpen met een passend aanbod, afgestemd op hun hulpvraag. Het college is tevreden over de ontwikkelingen die passen bij vroeger. Sneller Zodra inwoners eenmaal in contact met ons zijn, willen we zo snel mogelijk kunnen helpen. De afgelopen jaren is het een uitdaging geweest om het toegenomen aantal hulpvragers sneller te woord te staan. We hebben onze inzet uitgebreid, voornamelijk bij de Financieel Expert in de Wijk (verder: FEW). Daarmee hebben we geprobeerd om korte doorlooptijden mogelijk te blijven maken. In de afgelopen drie jaar vindt gemiddeld zo’n 75 tot 80% van de eerste gesprekken bij de FEW plaats binnen 3 weken na de aanmelding. Het doel was om dit naar 90% te tillen, wat helaas nog niet gelukt is. Daar staat tegenover dat de doorlooptijden voor de schuldregelingen afneemt. Zodra duidelijk is dat een inwoner het beste geholpen is met een schuldregeling, zetten we deze inwoners sneller door. Ook lukt het beter om inwoners stabiel te maken voordat zij daadwerkelijk de regeling ingaan. Ook bij het Ondernemerspunt Geldzorgen (verder: OPG) zien we dat doorlooptijden kort zijn. 95% van de inwoners heeft binnen twee weken een gesprek met een medewerker.

Met het vastleggen van het OPG hebben we ook de inzet structureel gemaakt. Daarmee kunnen we de huidige instroom goed overzien. De FEW heeft met een pilot de aanwezigheid in de wijk versterkt om voor inwoners dichtbij beschikbaar te zijn. Ook het OPG heeft sinds het najaar van 2025 spreekuren in twee wijkcentra. Daardoor kunnen inwoners sneller de stap naar hulp zetten, ook als ze ondernemen. Het college ziet dat op het stuk sneller nog ruimte voor verbetering is in de toekomst, ook in het volgende plan. We zijn er vroeger bij, maar dat vertaalt zich nog niet in een snellere dienstverlening. Beter Het college heeft de afgelopen jaren veel innovatie doorgevoerd in de schuldhulpverlening. We werken meer stress-sensitief, houden beter rekening met laaggeletterdheid en hebben dienstverlening toegespitst op doelgroepen. En met twee klanttevredenheidsonderzoeken weten we ook dat inwoners over het algemeen zeer tevreden zijn met de hulp. Ook doet Nijmegen het goed ten opzichte van de geïntroduceerde basisdienstverlening. De basisdienstverlening maakt inzichtelijk wat de minimale inzet van gemeenten moet zijn op schuldhulpverlening. De dienstverlening in Nijmegen voldoet op dit moment aan de eisen en gaat op veel elementen verder dan nodig. Een meer uitgebreide analyse van deze stand van zaken staat in bijlage 1/pg. 18.

5

We hebben veel digitale doorontwikkelingen gemaakt in de afgelopen jaren. Zo zijn we aangesloten op het Schuldenknooppunt, de Verwijsindex Schuldhulpverlening en het Convenant Lokale overheden. Met deze ontwikkelingen verbeteren we het delen van informatie tussen schuldhulpverlening en schuldeisers, laten we incassokosten niet verder oplopen en kunnen we inwoners dus beter helpen. Voor jongeren zijn we in 2023 het Jongerenperspectieffonds (verder: JPF) gestart. Met dit fonds helpen we jongeren die hun perspectief niet meer zien vanwege de hoge druk van schulden. Een meer uitgebreide evaluatie van het JPF staat in bijlage 2. Naast het JPF hebben we de geldlessen voor jongeren sterk uitgebreid naar het Praktijk en Speciaal voortgezet onderwijs. Zo bereiken we zo vroeg mogelijk een groep jongeren die meer risico loopt op schulden. Voor ondernemers hebben we het OPG doorontwikkeld en is het sinds 2025 een structureel onderdeel van de dienstverlening. Waar het OPG in het begin veel gebruik maakte van externe partners, ontvangen inwoners nu de meeste hulp bij het OPG zelf. We werken nog steeds samen met externe partners, deze passen beter bij de wensen en behoeften van de geholpen ondernemers en onze eigen professionals. Het is nu een volwassen team en biedt altijd passende hulp aan Nijmeegse ondernemers.

Ook voor beter ziet het college ruimte voor verbetering, de dienstverlening kan namelijk altijd beter. Zo blijft het aantal schuldregelingen nog achter bij de wensen en verwachtingen van het college. Ondanks dat gegeven ziet het college dat er serieuze stappen zijn gezet in de kwaliteit van de dienstverlening. Deze lijn wil het college graag voortzetten. Conclusie Het college is te spreken over de ontwikkelingen op de aanpak ‘vroeger, sneller, beter’. Er zijn veel positieve ontwikkelingen, vooral op het vroeger in beeld krijgen van inwoners en het aanbieden van beter passende hulp. Daarnaast zijn er duidelijke aandachtspunten die belangrijk blijven, zoals de doorlooptijden en de doorontwikkeling van de kwaliteit van de hulpverlening. Deze elementen zullen terugkomen in het geactualiseerde beleidsplan.

6

Evaluatie beleidslijnen In de jaarbrieven schuldhulpverlening is de voortgang getoetst met een stoplichtmodel. Voor deze evaluatie geldt hetzelfde. Groen houdt in dat het doel bereikt is, geel dat het doel deels bereikt is en rood dat het doel niet bereikt is. In de toelichting bij de doelstellingen staat de beredenering voor de gebruikte kleur.

Lijn 1: De mens is het middelpunt Binnen de schuldhulpverlening in Nijmegen is de mens het middelpunt. De situatie, doelen en drijfveren van de inwoner zijn leidend voor onze werkwijze. We bieden maatwerk en bewegen mee met de maatschappij. Zoals het stress-sensitief werken, aandacht hebben voor basisvaardigheden en domein overstijgend werken. In 2023 hebben we verschillende doelen hiervoor opgesteld. Het college laat hieronder zien hoe we hierop hebben gepresteerd.

Doel

Voorstel 2023

Resultaat 2026

Laagdrempelig en toegankelijk

Wijkgericht werken

De Financieel Expert in de Wijk (FEW) is de toegang tot geldzorgen en actief in alle Nijmeegse wijken. In de afgelopen vier jaar is de FEW sterk uitgebreid en verbeterd. De opdracht van de FEW is in 2023 aangescherpt, met focus op samenwerking met ketenpartners, vroegsignalering en aanwezigheid in de wijk. De FEW is veel in de wijk te vinden, maar helaas is de doelstelling van 80% van de werkzame uren in de wijk werken niet gehaald. Daar staat tegenover dat de bekendheid van de FEW is gestegen bij inwoners en netwerkpartners. Daarnaast is ook het Ondernemerspunt Geldzorgen (OPG) in 2025 gestart met spreekuren in de wijk. Zo verlagen we ook de drempel voor Nijmeegse ondernemers om hulp bij hun geldzorgen te zoeken.

Meer fysieke vindplaatsen

Sinds 2023 is de hulp bij geldzorgen steeds beter te vinden in de stad. Dat komt door het wijkgericht werken, maar ook door het beter bekend maken van de beschikbare hulp bij fysieke vindplaatsen. Naast de aanwezigheid van de FEW in de hebben we ook andere gerichte projecten uitgevoerd. Zoals het project ‘In de Wijk’, waar de formulierenbrigade langs deuren van huurcomplexen gaat om preventief hulp te kunnen bieden bij geldzorgen, maar ook bij het ontplooien van sociale activiteiten in het complex. Het project draagt direct bij aan de financiële situatie van huurders. En ook in de pilot ‘Outreachend werken’ in Heseveld en Biezen zijn we beter aangesloten op fysieke vindplaatsen. Denk aan Van tuin tot bord, de Stips, huisartsen en Soepie Doen. Door op wijkniveau deze projecten uit te voeren kunnen we in 7

2026 de activiteiten en samenwerkingen die het meeste hebben opgeleverd, stadsbreed uitrollen. In dit geval bouwen we voort op de samenwerking met de Stips, Buurtteams en woningcorporaties. Stress-sensitief werken/ Integraal werken

De ontwikkeling op het stress-sensitief en integraal werken sinds de start van dit beleidsplan is positief. Alle professionals in de keten schuldhulpverlening werken stress-sensitief. De professionals werken integraal en gaan met inwoners gesprek over meerdere leefgebieden. Als er sprake is van problemen, schakelen we onze partners in. Denk hierbij aan de Buurtteams, woningcorporaties en vrijwilligersorganisaties. Ook zijn FEW- en budgetbeheermedewerkers aan het scholen in het gebruik van de Doorbraakaanpak. Ook hebben zij een budget ontvangen waarmee ze in dringende gevallen de doorbraak mogelijk kunnen maken.

Aandacht bestaanszekerheid

Opgave bestaanszekerheid Samenwerking armoedebestrijding

De opgave bestaanszekerheid is vervangen voor de visie op financiële bestaanszekerheid (vastgesteld 17 december 2025). Armoede en schulden zijn de twee grote pijlers in deze visie. Daarmee laten we de samenhang tussen beide onderwerpen zien. Vanaf 2027 zal het geactualiseerde beleidsplan schuldhulpverlening onderdeel worden van deze gezamenlijke visie. De afgelopen jaren heeft schuldhulpverlening een plek gehad in de opgave bestaanszekerheid. Met als concrete resultaat het project voor toekomstige ouders. Inwoners die een kind op komst hadden ontvingen van ons een uitgebreid kraampakket voor de baby. Hierin werkten we nauw samen met kraamzorg. Ook hebben de professionals van consultatiebureaus en kraamzorg voorlichting gehad over de invloed van geldzorgen op de ontwikkeling van het gezin en kind.

Laaggeletterdheid

Signaleren en doorverwijzen

De afgelopen jaren hebben we binnen de schuldhulpverlening veel aandacht gehad voor laaggeletterdheid. Zo werken we in de spreekkamer met video’s door onze deelname aan een pilot om inwoners met laaggeletterdheid beter te kunnen helpen. Met deze uitlegvideo’s begrijpen inwoners beter wat ze te wachten staat en wat hun rechten en plichten zijn, als ze ervoor kiezen om een schuldregeling op te starten. Ook zijn onze professionals getraind om laaggeletterdheid te herkennen. Vervolgens helpen we deze inwoners om, als zij dat willen, hulp hierbij te zoeken. Bijvoorbeeld via het Stip of de Formulierenbrigade.

8

Daarnaast hebben we vanaf 2025 op de lokale TV en radio reclame gemaakt voor de diensten en regelingen van de gemeente Nijmegen, in samenwerking met taalambassadeurs. Zo konden we inwoners naar het Stip verwijzen om ze daar verder te helpen bij een aanvraag. Ervaringsdeskundigheid

Meer gebruik van kennis

Bij het ontwikkelen en uitvoeren van dit beleidsplan maakten we af en toe gebruik van ervaringsdeskundigheid op specifieke onderwerpen. Sinds eind 2024 zijn twee ervaringsdeskundigen in vaste dienst bij Bindkracht10 op het gebied van armoede en schulden. Daar zijn we trots op. Deze professionals denken mee over beleid maar zijn ook beschikbaar in de wijk en de spreekkamer. Juist die combinatie zorgt ervoor dat we hun kennis en ervaring optimaal kunnen gebruiken. Daarnaast hebben we ervaringsdeskundigheid ingezet en uitgebreid bij de geldlessen aan Nijmeegse jongeren. De verhalen van jongeren die schulden hebben gehad komen goed binnen. Op die manier stijgt de motivatie van jongeren om de eigen geldzaken goed te regelen. We geven nu ook deze lessen op het Voortgezet speciaal onderwijs en het Praktijkonderwijs. Zo bereiken we ook jongeren die het grootste risico op schulden hebben.

Sociale incasso

Convenant Lokale Overheden

Het convenant Lokale Overheden is sinds 2023 van kracht in Nijmegen. Daarmee pauzeert de gemeente Nijmegen alle incassomaatregelen voor inwoners die starten met een schuldhulpverleningstraject. Ook spreken we hiermee uit dat we bij voorbaat akkoord gaan met betalingsvoorstellen die onze schuldhulpverlening doet. Zo is er duidelijkheid voor inwoners en kunnen we sneller schulden oplossen.

Kosten incasso verlagen

Het is een gemeentelijk maar ook landelijk streven om de totale incassokosten te verlagen. Dit is een gemeentelijk en landelijk streven. Om dit te bereiken hebben we gewerkt aan meerdere projecten. Door vroegsignalering, de pilot met gerechtsdeurwaarders en het experiment met de belastingdienst proberen we met een vroege interventie de kosten zo laag mogelijk te houden. Daarnaast is er op landelijk niveau uitwisseling van gegevens mogelijk, om hogere incassokosten tegen te gaan. Hiervoor is onze schuldhulpverlening aangesloten bij de Verwijsindex schuldhulpverlening (VISH), waardoor het voor gebruikers daarvan duidelijk is dat schuldhulpverlening is betrokken. Daarbovenop heeft het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) per 1 januari 2026 nieuwe beleidsregels ingevoerd voor

9

betalingsregelingen. Deze regels zijn ook belangrijk om schulden bij overheidsinstanties sneller te regelen. Gemeente als schuldeiser

De gemeente Nijmegen heeft de afgelopen jaren soepeler opgetreden als schuldeiser, zie ook het convenant Lokale Overheden. Daarnaast hanteren we de uitgangspunten van sociale incasso, waarbij we in overleg met de inwoner zoeken aar een oplossing voor de betalingsachterstand en ook wijzen op de mogelijkheden van schuldhulpverlening. Wij gaan als gemeentelijke overheid over tot opschorting van incassomaatregelen ook al betekent het dat we het beslag voor gemeentelijke schulden moeten opheffen. Wél hanteren we onze positie als ‘preferente schuldeiser’.

Lijn 2: Preventie en vroegsignalering Met preventie en vroegsignalering werkt het college aan de doelen vroeger en sneller. We willen inwoners met beginnende schulden vroeger in beeld hebben. Dat doen we met preventieactiviteiten op specifieke doelgroepen die extra risico lopen om schulden te maken. Zoals jongeren, aanstaande ouders en werkenden met een laag inkomen. Daarnaast zetten we sterk in op vroegsignalering van beginnende schulden. Waarin we goed samenwerken met partners als woningcorporaties, zorgverzekeringen, energiebedrijven, Vitens en sinds kort de Belastingdienst en verschillende deurwaarders. Thema

Voorstel 2023

Stand van zaken 2025

Preventie

Extra aandacht jongeren

Sinds 2023 is de aandacht voor het voorkomen van schulden bij jongeren sterk uitgebreid. Zo is Fix je Shit in 2023 gestart, waarmee we duizenden jongeren hebben bereikt om hun zaken op tijd te regelen. Elke start van het nieuwe schooljaar vraagt extra aandacht van ons, dus gaat de promotie over Fix je Shit gewoon verder. We kijken ook continu of de vragenlijst van Fix je Shit nog aanvullingen nodig heeft, zoals de ‘koop-nu betaal-later’ mogelijkheden en gokken. Om schulden van jongeren te voorkomen bieden we ook meer geldlessen aan op Nijmeegse scholen. We hebben uitgebreid naar het Vso en Praktijkonderwijs. Daarmee is de inzet per schooljaar verdubbeld van 40 klassen naar 80 klassen en krijgen jongeren die een groter risico op schulden lopen, de aandacht die zij verdienen.

Nieuwe doelgroepen

Aan de hand van levensgebeurtenissen hebben we meer kwetsbare doelgroepen geïdentificeerd en daar een hulpaanbod voor bedacht. Zo hebben we de kraampakketten voor aanstaande ouders uitgerold in 2024. Hierbij hebben we de kraamzorg betrokken en zijn zij meer bewust van de problemen die geldzorgen kunnen opleveren bij het krijgen van een kindje. Ook hebben we veel samenwerking gezocht en gehad met werkgevers, om werkenden met geldzorgen te bereiken. Dit heeft geleid tot 10

wisselende resultaten. Met de boodschap ‘financieel fitte werknemers’ zijn we in gesprek gegaan met een aantal grote werkgevers uit Nijmegen. Sommigen hebben die boodschap overgenomen, waar anderen het belang niet zagen. Met levensgebeurtenissen zijn we in 2025 uitgekomen op het met pensioen gaan en het verliezen van werk. Dit zijn twee situaties waarin de inkomsten van inwoners sterk kan veranderen. Deze projecten lopen op dit moment nog. Met deze vier nieuwe doelgroepen hebben we onze doelstelling zeker gehaald. Vroegsignalering

Nieuwe vindplaatsen

Monitoren en verbeteren

Experimenten en pilots

De ontwikkeling op vroegsignalering sinds 2023 is wisselend geweest. De resultaten van vroegsignalering hangen sterk af van de drukte bij de reguliere aanmeldingen van de FEW. Het aantal aanmeldingen is de afgelopen jaren sterk gegroeid, waardoor vroegsignalering eerst in het gedrang kwam. Omdat we nog steeds vroeger en sneller inwoners willen helpen, hebben we ingegrepen op meerdere manieren. Zo is er sinds het begin van 2024 een toegewijd team van de FEW inzetbaar voor vroegsignalering. We zijn erop teruggekomen dat elke FEW vroegsignalering moest (kunnen) uitvoeren. Vóór 2024 was vroegsignalering namelijk een regulier onderdeel van het werk van alle FEW. Deze verandering heeft een korte periode tot mindere resultaten geleid. Vanaf 2025 is te zien dat deze verandering juist zorgt voor meer opgepakte signalen en dat meer inwoners de aangeboden hulp accepteren. We hebben de leveranciers van vroegsignalen in deze periode uitgebreid. We waren sinds 2022 al aangesloten bij hypotheekverstrekkers, maar werken nu ook samen met de Belastingdienst. Ook blijft de aandacht voor signalen van jongeren groot, zoals te zien is in de cijfers (pg. 17). De pilot vroegsignalering met hypotheeksignalen is landelijk geëvalueerd. Er komen weinig signalen binnen, maar de signalen komen van andere huishoudens dan uit de reguliere vroegsignalering.

Daarom ziet de branchevereniging en de VNG toch een positieve toekomst voor dit type signaal. Vanaf 2027 zullen deze signalen onderdeel uitmaken van de reguliere vroegsignalen voor alle Nederlandse gemeenten. Sinds juli 2025 ontvangen we maandelijks maximaal 20 signalen van de Belastingdienst. De Belastingdienst verwijst deze inwoners door nadat zij zelf niet tot een betalingsregeling met de inwoner zijn gekomen. Dit experiment loopt nog te kort om te bepalen of het tot goede signalen leidt. In de zomer van 2025 zijn we ook gestart met een pilot waarin de gerechtsdeurwaarder de rol van doorverwijzer krijgt. Als er sprake is van (problematische) schulden, kan de deurwaarder direct doorverwijzen

11

naar schuldhulpverlening. Via deze route hebben we in 2025 twaalf inwoners verder kunnen helpen bij hun geldzorgen. Campagnes

Nieuwe campagne in 2024

In deze beleidsperiode hebben we onszelf voorgesteld twee nieuwe campagnes te ontwikkelen. Uiteindelijk hebben we bewust ervoor gekozen geen nieuwe campagnes te starten. Dat heeft twee redenen. Enerzijds zien we het bereik van onze hulpverlening steeds toenemen. Zowel bij de FEW als bij het OPG komen steeds meer inwoners terecht. Anderzijds zien we dat de boodschap van de campagne nog steeds goed landt bij onze inwoners. Dit hebben we ook besproken met een jongerenpanel voor Fix je Shit en ervaringsdeskundigen voor onze reguliere campagne. Onze voorkeur gaat ernaar uit om meer en betere dienstverlening aan onze inwoners te kunnen bieden, dan naar het ontwikkelen van een nieuwe campagne.

Indicatoren bij lijn 2 2023

2024

2025

Doelstelling

Reguliere signalen outreachend opgepakt

940

768

1648

600 - 1200

Experimentele signalen outreachend opgepakt

394

514

531

500 - 600

Aantal adviesgesprekken gevoerd

1.177

1.203

1.142

746 – 1045

Aantal adviestrajecten uitgevoerd

235

458

459

368 – 515

Aantal quick fixes via vroegsignalering

88

64

353

100

Aantal inwoners aanwezig bij preventiebijeenkomsten

418

580

846

500

Aantal nieuwe campagnes

0

0

0

2

4 weken

4 weken

4 weken

3 weken

Tijd tussen eerste contact en eerste gesprek bij de FEW

12

Lijn 3: Laagdrempelige en duidelijke toegang De afgelopen jaren hebben we de positie van de Financieel Expert in de Wijk versterkt en verbeterd. Het aantal aanmeldingen bij de FEW stijgt elk jaar en we blijven innoveren met nieuwe projecten. Een sterke toegang tot de hulp bij geldzorgen moet ons ook helpen om de hele keten beter te laten werken en kosten niet onnodig op te laten lopen. Hieronder staat hoe we aan onze doelen hebben gewerkt en in hoeverre deze behaald zijn.

Thema

Voorstel 2023

Stand van zaken 2025

Verbeteren ketenaanpak

Meer verbinding in de keten

De keten schuldhulpverlening is aangevuld met de komst van Schuldhulpmaatje, die met vrijwilligers een op een begeleiding biedt aan inwoners met geldzorgen en schulden. Ook zijn er betere afspraken over warme doorverwijzingen tussen de FEW en onze vrijwillige partners. De keten schuldhulpverlening komt twee keer per jaar bij elkaar bij het platform Armoede en Schulden. Voor jongeren is de schuldhulpketen sterk verbeterd met de komst van het JPF en de bijbehorende intaketafel. Hier komen de partners uit de jongerenketen elke vier weken bij elkaar. Daardoor zijn de lijnen tussen de partners een stuk korter en komen we sneller tot positieve oplossingen. Ook de samenwerking met externe partners is gegroeid. Zo werken we, mede door de pilot Outreachend Werken, aan een betere samenwerking met beide Buurtteams en de Stips. Ook de woningcorporaties nemen steeds meer contact met ons op om beginnende schulden klein te ouden. We hadden ook als doel om een betere regie te voeren over inwoners die via de FEW elders in de keten werden geholpen. Het contact tussen de professionele en vrijwillige partijen in de keten is sterk verbeterd en we maken we duidelijkere afspraken met elkaar. Helaas is de regievoering onvoldoende gelukt mede vanwege gebrekkige ICT-mogelijkheden. In het nieuwe systeem wat in 2026 live gaat zit een functionaliteit die deze regievoering wel mogelijk maakt.

Daar staat tegenover dat we steeds meer gebruik maken van het adviesrecht wat in 2021 nieuw geïntroduceerd is. Met dit instrument kan de gemeente advies geven aan de rechtbank om een ingesteld schuldenbewind door te zetten of juist aan te passen. De gemeente Nijmegen adviseert bijvoorbeeld ook om lichtere ondersteuning als budgetcoaching- of beheer in te zetten. Zo houden we beter regie over de keten.

13

Bewindvoering

Grip op bewindvoering

Het oorspronkelijke convenant bewindvoering is in 2024 geëvalueerd en daarop sturen we continu bij. Ondanks de goede samenwerking met bewindvoerders zijn de kosten voor bewindvoering de afgelopen jaren gestegen. We blijven investeren in deze samenwerking. Er zijn bijna 40 convenantpartners, via bijeenkomsten en de contacten met de individuele kantoren vinden gesprekken plaats over de inen uitstroom van bewind en de doorstroom naar schuldhulpverlening. Ook blijven we bespreken dat we bewindvoering alleen inzetten als dit nodig is en zo kort mogelijk actief blijft. Hierbij is ook nadrukkelijk aandacht voor alternatieve, lichtere dienstverlening. We vullen het convenant aan met een addendum voor het uitbreiden naar toestandenbewind met schulden. Nu kunnen alleen schulden-bewinden terecht binnen het convenant. Daarnaast overleggen we met een kleine delegatie bewindvoerders over verbeteringen in de samenwerking tussen de gemeente en ketenpartners. De gemeente maakt ook gebruik van het adviesrecht en monitort bij schuldenbewind de doorstroom.

Budgetbeheer- en coaching

Herijken afspraken Team Geldzorgen en Bindkracht10

De budgetbeheerders van de gemeente zijn in de afgelopen jaren getraind om ook budgetcoaching uit te voeren. Op dit moment coachen zij de inwoners die 18 maanden aflossen binnen de schuldsanering. Daarmee zijn hun taken uitgebreid en passen ze beter bij de beleidsdoelen van het college. Inwoners die zelf hun financiën kunnen beheren en daar hulp bij nodig hebben, moeten die hulp ook krijgen. De budgetcoaches van Bindkracht10 zijn actief voor inwoners die niet in de schuldsanering zitten. Daarmee zijn de afspraken voor nu herijkt. Het college wil graag verder met deze ontwikkeling, om inwoners meer grip en regie over hun eigen financiën te geven.

Indicatoren bij lijn 3 2023

2024

2025

Doelstelling

Aantal woningontruimingen met financiële redenen

6

6

5

10

Gebruik adviesrecht

34

37

45

-

Bewind/Budgetbeheer

85%/15%

83%/17%

82%/18%

75%/25%

14

Lijn 4: Effectieve dienstverlening en hulp aan doelgroepen De dienstverlening aan inwoners met geldzorgen en schulden moet van hoog niveau zijn. Daarom hebben we ons gespecialiseerd in groepen die minder baat hebben bij de algemene aanpak. Zo is er sinds 2022 het Ondernemerspunt Geldzorgen wat hulp biedt aan alle Nijmeegse ondernemers. Maar ook voor jongeren hebben we, van preventie tot nazorg, specifieke hulp die het beste bij hun situatie past. Ook hebben we onze ogen en oren open gehouden voor innovatieve projecten die onze inwoners kunnen helpen bij hun geldzorgen. Daarvoor staan we in goed contact met onze landelijke partners, zoals het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de G40, VNG en de NVVK. In Nijmegen hebben we ons ingezet voor verschillende doelgroepen en blijven we streven naar een hoge kwaliteit van dienstverlening. We werken aan de basisdienstverlening, maar willen ver boven dat niveau zitten. Daarom hebben we ons verder gespecialiseerd op de doelgroepen ondernemers en jongeren, maar investeren we ook in creatieve en innovatieve projecten binnen de schuldhulpverlening. Dat doen we om Nijmeegse inwoners met geldzorgen en schulden zo goed als mogelijk te helpen. We blijven ons hierin continu ontwikkelen en durven ook niet passende en verouderde projecten af te stoten.

15

Thema

Voorstel 2023

Stand van zaken 2025

Schuldenrust

Aansluiten op landelijke pauzeknop

Het college heeft de ontwikkelingen rondom de landelijke Pauzeknop goed gevolgd. Het ministerie van SZW heeft in het najaar van 2025 aangegeven in 2027 een pauzeknop te kunnen lanceren. In de tussentijd hebben wij zo goed als mogelijk schuldenrust gecreëerd voor onze inwoners met schulden. Daarvoor hebben we bijvoorbeeld de kennisgeving ingezet, een voorloper van de pauzeknop. Met deze kennisgeving start een incassopauze wat we signaleren aan schuldeisers, incassobureaus en deurwaarders. In de tussentijd kunnen we de situatie van de inwoner beter stabiliseren en ontstaan er dus geen nieuwe schulden. Ook brengen we schuldenrust voor inwoners door beter samen te werken met gerechtsdeurwaarders. In een project werken we met vier deurwaarders samen die inwoners aanmelden bij de gemeente als er problematische schulden zijn. Via deze route zijn er sinds de zomer van 2025 al 13 inwoners gemeld. Zo voorkomen we dat inwoners langer dan nodig met problematische schulden rondlopen. Als laatste geven we als gemeente het goede voorbeeld door het Convenant Lokale Overheid. Hiermee zetten we direct alle gemeentelijke vorderingen stop als een inwoner hulp bij geldzorgen vraagt. Zo zijn we als gemeente duidelijk in onze boodschap naar inwoners.

Digitale ontwikkelingen

Gebruik Plinkr

In 2023 zijn we gestart met de digitale methode Plinkr. Het is een methode om de uitstroom uit bewind te bevorderen. Plinkr draait om de samenwerking tussen het digitale middel, een goede beoordeling van de bewindvoerder en de persoonlijke begeleiding vanuit de professional van de gemeente. Het idee was sympathiek en kon ons helpen om de uitstroom uit bewind te bevorderen. Helaas was het voor te weinig inwoners een passende oplossing. Sommige inwoners waren nog niet klaar voor een dergelijk traject, waar anderen ook zonder de methode al financieel vaardig genoeg waren. Daarnaast was het een tijdrovende methode, terwijl de resultaten dus beperkt bleven. Daarom zijn we met Plinkr gestopt. Als alternatief hebben we onze budgettraining ‘Zelf aan de slag’ voor inwoners uit budgetbeheer en bewindvoering. Dit organiseren wij zelf.

16

Jongeren

Nationale Schuldhulproute (Geldfit)

We zijn sinds december 2022 aangesloten bij de Nationale Schuldhulproute. Dit is een doorverwijzende partij die samenwerkt met banken, ziekenhuizen en grote bedrijven, om inwoners die hun rekening niet kunnen betalen naar de juiste hulp te verwijzen. Met deze aansluitingen kunnen inwoners direct terecht komen bij de FEW.

Aansluiting Verwijsindex schuldhulpverlening1

De Verwijsindex Schuldhulpverlening (VisH) is een index waar deurwaarders kunnen controleren of het adres waar zij naartoe gaan al bekend is bij schuldhulpverlening. Zo voorkomen we in samenwerking met deurwaarders onnodige kosten en bezoeken die stress opleveren. In Nijmegen zijn inwoners die in de schuldsanering zitten terug te vinden in VisH. Het doel is om ook inwoners die in traject bij de FEW zijn terug te kunnen vinden in VisH.

Overige ontwikkelingen

We zijn intensief bezig met de basisdienstverlening van de branchevereniging NVVK. Op pagina 19 gaan we dieper in op de bereikte resultaten van deze basisdienstverlening.

Jongerenperspectieffonds (JPF)

De afgelopen twee jaar hebben we en start gemaakt met het Jongerenperspectieffonds. Daarin loopt het aantal jongeren dat we begeleiden achter op de verwachtte doelstellingen. Ondanks een kleiner aantal jongeren is te zien dat de aanpak zijn vruchten afwerpt. De jongeren die in traject zitten maken snel stappen op meerdere leefgebieden. Daarnaast zien we een sterke verbetering in de samenwerking rondom jongeren met schulden, ook als de schulden nog niet problematisch zijn. Dat komt ook door de intensieve opstartfase van het JPF.

Keten jongeren

We hebben de jongerenketen bestendigd. Ontwikkelingen die vorig jaar zijn gestart blijven we voortzetten in de komende jaren, zoals specialisatie voor de doelgroep jongeren bij de FEW. Zoals het JPF, maar ook geldlessen op het praktijk- en speciaal onderwijs. Door de toevoeging van een casuïstiekoverleg kunnen onze professionals jongeren steeds beter helpen. Ook halen we steeds vaker goede resultaten zonder inzet van het Jongerenperspectieffonds. Op deze manier hebben we een passend aanbod voor jongeren in elke fase van het traject, maar ook in de preventie en nazorg.

Vroegsignalering jongeren

In de afgelopen jaren hebben we de pilot waarin signalen van jongeren apart werden opgepakt bestendigd. Maandelijks pakt een jongeren-FEW vroegsignalen op, samen met een jongerenwerker. We zien dat deze persoonlijke

1

De Verwijsindex schuldhulpverlening (VisH) is een systeem waarin deurwaarders informatie ontvangen of inwoners bekend zijn bij de gemeentelijke schuldhulpverlening. 17

aanpak werkt. Er is in deze samenwerking ruimte voor de financiën, maar ook de andere levensgebieden van de jongere. Campagne Fix je Shit

De campagne van Fix je Shit is de afgelopen jaren langs geweest op de middelbare scholen en het ROC, Yuverta, de HAN en de RU. Ook hebben we het beeldmateriaal aangepast op basis van een jongerenpanel. Daarmee zijn er nu meer herkenbare situaties in beeld gebracht2.

Werkende armen

Werkgeversaanpak

De werkgeversaanpak is in het najaar van 2024 van start gegaan. De preventiemedewerkers geldzorgenbezoeken in deze aanpak managementteams om te helpen bij het bespreekbaar maken van geldzorgen op de werkvloer. We zijn begonnen met de interne organisatie en breiden uit naar organisaties in de stad. Zo zijn de HAN en het RadboudUMC gesproken.

Ondernemers

Ondernemerspunt Geldzorgen

Het Ondernemerspunt is na een tweejarige pilot onderdeel van de vaste dienstverlening van de gemeente Nijmegen. De tweede evaluatie inclusief klanttevredenheidsonderzoek is in de raad behandeld op 16 april 2025 (E.25000360). De afgelopen maanden zijn besteed aan het verbeteren van de werkprocessen en de aansluiting op de Financieel Expert in de Wijk en de doorverwijzing naar schuldregelingen.

Indicatoren bij lijn 4

2

2023

2024

2025

Doelstelling

Aantal ondernemers aangemeld bij OPG

237

209

273

150

Gemiddelde hoogte van schulden bij aanmelding

€28.894

€34.465

€30.952

€35.000

Gemiddeld aantal schuldeisers bij aanmelding

9,4

10,4

9,4

10

Duur traject van aanmelding tot uitbetaling saneringskrediet (in maanden)

12,6

9,3

9,0

10

Slagingspercentage gestarte minnelijke trajecten

100%

98%

99%

95%

Aandeel saneringskredieten in schuldregeling

95%

81%

87%

90%

Aantal aanvragen schuldregelingen

299

302

246

Toename

https://www.nijmegen.nl/fixjeshit/ 18

Ontwikkelingen schuldhulpverlening Naast de lokale ontwikkelingen van schuldhulpverlening is er op landelijk niveau veel veranderd sinds 2023. Daarin hebben politieke keuzes veel invloed op de uitvoering van de schuldhulpverlening in Nijmegen, vooral voor inwoners met problematische schulden. Deze ontwikkelingen hebben in sommige gevallen de doelen van het beleidsplan versterkt en in andere gevallen de doelen ingehaald. Dat lichten we in de bijlage (1) verder toe.

Basisdienstverlening De meest omvangrijke ontwikkeling is de komst van de basisdienstverlening eind 20233. Hiermee kregen alle Nederlandse gemeenten de opdracht van de VNG om een standaard aan dienstverlening op schuldhulpverlening te leveren. De basisdienstverlening bestaat uit 22 elementen (zie afbeelding op pagina 20), verdeeld over elementen die nu al in te zetten zijn, die op middellange termijn beschikbaar zijn of die pas op langere termijn doorontwikkeld worden. Sommige onderdelen waren al langer onderdeel van de diensten van de gemeente Nijmegen, anderen waren nieuw. Hieronder laat het college zien aan welke onderwerpen de gemeente Nijmegen op dit moment voldoet. Als er nog ontwikkeling nodig is, krijgt die ontwikkeling aandacht en ruimte in het nieuwe beleidsplan. Korte termijn Het college past op dit moment 14 van de 15 basiselementen die op korte termijn inzetbaar zijn toe. Een van de elementen is dat de vroegsignalen van inwoners die recent een schuldsaneringstraject hebben doorlopen, bij de betrokken klantmanager terecht komen. Zo krijgen deze inwoners niet weer te maken met een nieuwe hulpverlener. Er is nog een technische aanpassing in het zaaksysteem nodig voordat deze werkwijze in Nijmegen loopt. Het college verwacht deze werkwijze zeker voor de zomer van dit jaar actief is. Verder werkt de schuldhulpverlening in Nijmegen volgens deze basisdienstverlening.

Een aantal van deze elementen stonden ook in het huidige beleidsplan, wat al langer bestaat. Middellange termijn Voor de middellange termijn staat alleen het element maximale doorlooptijden uitgewerkt. Het college vindt dit een van de belangrijkste onderdelen van de dienstverlening. We weten dat inwoners pas na meerdere jaren hulp zoeken bij hun geldzorgen. Als het eerste gesprek dan te lang op zich laat wachten, is het een risico dat inwoners weer afhaken. Ook is het van groot belang dat, zodra inwoners hulp ontvangen, de benodigde stappen zo snel als mogelijk gezet worden. Het college heeft hier al aandacht aan besteed onder de noemer sneller. De verdere uitwerking hiervan krijgt meer aandacht in het nieuwe beleidsplan wat vanaf 2027 actief is. Lange termijn Als laatste zijn er elementen voor de lange termijn, die nu nog niet inzetbaar zijn. Zoals de landelijke pauzeknop, een landelijk aanmeldpunt voor de schuldhulpverlening en het ontzorgen van inwoners bij de informatieverstrekking (zonder drempels). Om te kunnen werken met deze elementen zijn er wetswijzigingen of nieuwe bestuurlijke afspraken 3

https://vng.nl/artikelen/elementen-basisdienstverlening 19

nodig. Het college blijft deze ontwikkelingen strak volgen en gaat aan de slag met deze elementen zodra dat mogelijk is.

Schuldsaneringen Ook het saneren van schulden heeft twee grote veranderingen doorgemaakt. Deze beide wijzigingen zijn op landelijk niveau doorgevoerd. Zo is op 1 juli 2023 is de doorlooptijd van een schuldregeling gehalveerd, van 36 naar 18 maanden. Dat vraagt om een stevigere begeleiding in deze relatief korte periode. Sinds 1 juli 2024 hebben gemeenten de mogelijkheid om een schuldregeling zonder aflossing uit te voeren, ook wel een 0-voorstel. Deze verwachting was dat beide wijzigingen vergaande consequenties zouden hebben. 18 maanden Als eerste is de totale aflosperiode van de schuldsanering gehalveerd. Zo is ook het totale krediet wat inwoners terugbetalen aan schuldeisers sterk verlaagd. Het idee van deze halvering was dat inwoners die hulp hebben gezocht bij hun schulden zich eerder zouden committeren aan een schuldsanering en het beter vol zouden houden. Het college zag echter al dat inwoners die eenmaal ingestroomd waren in een traject van 36 maanden, vrijwel altijd het traject succesvol afrondden. Daarom ziet het college ook niet terug dat meer inwoners zijn ingestroomd vanwege deze wijziging. 0-voorstellen De 0-voorstellen hebben wél veel invloed op de uitvoering van de schuldsanering in Nijmegen. Sinds de invoering hiervan op 1 juli 2024, is ongeveer 1/3e van alle trajecten een zonder afloscapaciteit van de inwoner.

Als een inwoner niet hoeft af te lossen, is de inwoner na het tekenen van het voorstel in principe schuldenvrij (ook wel finale kwijting).

20

Vanaf dan is een inwoner niet verplicht zich te houden aan afspraken met de schuldhulpverlening. Er is namelijk geen lopend traject meer. Dat maakt het voor schuldeisers lastiger om het voorstel daadwerkelijk te tekenen. Hierover lopen, voornamelijk op landelijk niveau, gesprekken met koepels van bijvoorbeeld de woningcorporaties, zorgverzekeraars en energiemaatschappijen. Voornamelijk de zorgverzekeraars hebben veel bezwaren geuit rondom de 0-voorstellen. Sinds 1 juli 2024 zijn er meerdere zaken voor de rechter gekomen waar een schuldeiser niet akkoord is gegaan met een 0-voorstel, of waar de vordering pas na 18 maanden afgeboekt zou worden. In deze zaken heeft de rechtbank altijd voorgeschreven dat de schuldeisers akkoord moeten gaan met het 0-voorstel. Het college blijft werken aan de best passende begeleiding aan inwoners voor wie het 0-voorstel het hoogst haalbare is.

21

Grote projecten Jongerenperspectieffonds Het Jongerenperspectieffonds (JPF) maakte onderdeel uit van het coalitieakkoord. Het doel van het akkoord was om in 2023 een actief JPF te hebben in Nijmegen. Met het JPF moesten we een schone lei voor jongeren mogelijk maken. Met deze schone lei konden jongeren verder met hun baan of opleiding en dus werken aan hun perspectief. Opzet JPF De ontwikkelfase van het JPF heeft relatief lang geduurd. Dat kwam mede doordat er verschillende smaken mogelijk waren voor de uitvoering ervan. Zo kon de volledige uitvoering intern, deels intern of volledig extern. Daarnaast was er ruimte om de doelgroep specifieker te maken. Het college wilde met deze aanpak de meest kwetsbare jongeren helpen. Dit zijn vaak jongeren die in een lastige omgeving zijn opgegroeid, te maken hebben gehad met dak- en thuisloosheid, verslavingen en andere problemen. Ook zijn commissies zoals de Cliëntenraad Participatiewet en de JMG-raad uitgebreid betrokken bij de ontwikkeling van het JPF. Het college heeft in 2023 gekozen voor een vorm waarin de gemeentelijke uitvoeringsafdeling IZ&L verantwoordelijk is voor de schuldhulpverlening en Bindkracht10 en R75 verantwoordelijk zijn voor de trajectbegeleiding van de jongeren. In deze samenwerking verwachtten we het beste van beide onderwerpen naar boven te halen.

Uitvoering JPF In december 2023 is de uitvoering van het JPF daadwerkelijk van start gegaan. Met een gezamenlijke intake-tafel waar alle betrokken organisaties aanwezig zijn, is er ruimte voor casuïstiekbespreking. De samenwerking tussen deze partijen was voor jongeren nog vrij beperkt. Jongeren die in beeld zijn bij de FEW en Tussen Wal En Schip (TWES) en in aanmerking komen voor een JPF-traject komen binnen bij de intake-tafel. De afgelopen jaren hebben we gezien dat deze jongeren vaak kwetsbaar zijn en direct hulp nodig hebben om hun administratie op orde te brengen. Daarom zijn de meeste jongeren direct gestart met een vorm van budgetbeheer. Hier vindt ook direct de eerste vertraging plaats. De jongeren die in aanmerking komen voor het JPF hebben vaak al veel meegemaakt. Omdat deze jongeren veel extra ondersteuning kunnen gebruiken, duurt het langer om overzicht te krijgen en de volgende stappen te bepalen. Als een jongere wel deze stappen weet te zetten, werken zij aan hun perspectiefplan. Waar willen zij over twee jaar staan? En wat is daarvoor nodig? Op basis hiervan werken we, naast het regelen van schulden, aan de aanvullende ondersteuning. Resultaten We hebben in deze twee jaar 22 jongeren geholpen vanuit het JPF. Daarvan zijn er 7 voor het rondkomen van de schuldregeling afgevallen.

Van de 15 die door zijn gegaan zijn ondertussen 5 jongeren schuldenvrij, 4 jongeren lossen nog af en 6 jongeren werken toe naar het aflossen. We hebben we voor 6 van deze trajecten een deel van de schulden overgenomen, zodat zij verder konden met hun perspectiefplan. Voor 3 van deze jongeren 22

hebben we een aanvullende tegemoetkoming betaald, vergelijkbaar met de doorbraakaanpak. Dat was bijvoorbeeld voor kleding die nodig was om een opleiding te starten, of voor tijdelijke reiskosten zodat een jongere een medisch traject af kon ronden. In tabel 1 staat de financiële analyse van het JPF.

Soort bedrag

Totale bedrag

Aantal jongeren

Gemiddeld bedrag

Schulden bij aanvang

170.034,-

12

€14.169,-

Totaalbedrag schuldregelingen

€10.655,-

9

€1.184,-

Waarvan betaald door gemeente

€5.211,- (49%)

6

€868,-

Waarvan betaald door jongere

€5.444,- (51%)

9

€605,-

Overige tegemoetkomingen

€2.102,-

3

€701,-

Tabel 1: Cijfermatige analyse JPF

Dit overzicht laat duidelijk zien dat er positieve resultaten zijn voor de jongeren die uiteindelijk instromen. De aanvullingen van de gemeente helpen in meerdere situaties om het traject door te laten gaan en te laten slagen. Het laat echter ook zien dat de aantallen achterblijven bij de verwachting van het coalitieakkoord. Conclusie Ondanks deze achterblijvende resultaten ziet het college dat deze aanpak belangrijk is voor de kleine groep die er gebruik van maakt. Dit zijn kwetsbare jongeren die zonder het JPF verder vast zouden lopen door hun schulden. Ook versterkt het JPF de samenwerking tussen de gemeente, Bindkracht10 en R75 voor alle jongeren met geldzorgen. Het college zet de aanpak daarom voort en blijft werken aan de ontwikkeling van het JPF.

Uitbreiding outreachend werken Een van de doelen van dit beleidsplan was het meer wijkgericht en vooruitgeschoven werken vanuit schuldhulpverlening. Onze FEW is al jaren die vooruitgeschoven post. Maar met de drukte van hulpvragers was er weinig tijd om verder in het netwerk van wijken te investeren. Daarom heeft het college in de Tweede Voortgangsmonitor van 2023 middelen geclaimd om met dit idee aan de slag te gaan. Opzet pilot Om deze pilot goed uit te voeren heeft het college uitgezocht in welke wijken er relatief veel geldzorgen zijn, maar waar het aantal aanmeldingen bij de FEW relatief laag was. Zo zijn we op de wijken Biezen en Heseveld uitgekomen. In deze wijken heeft van maart 2024 tot en met februari 2026 een pilot gelopen. De aanvullende opdracht bestond uit 2 FTE per wijk. Dit was volgens het college nodig om fatsoenlijke pilot te kunnen uitvoeren. In deze twee jaar heft de FEW veel nieuwe contacten gelegd en zijn er goede samenwerkingen gestart en verbeterd. De FEW heeft intensiever samengewerkt met stadsbrede partners zoals de Buurtteams, maar ook met lokale initiatieven als een Hobbycentrum. Onderzoek Het college heeft deze pilot na één jaar extern laten onderzoeken om de kansen en valkuilen van deze uitbreiding beter te identificeren. Daaruit zijn verschillende positieve resultaten gekomen die leiden tot drie aanbevelingen. De belangrijkste resultaten zijn: 23

-

Inwoners ervaren drempels om hulp te zoeken, maar zodra ze de stap zetten krijgt de FEW een goede waardering; De effecten van het outreachende werken zijn merkbaar, maar niet altijd goed meetbaar doordat inwoners niet altijd meteen actie ondernemen; Samenwerking met partners in de wijk levert meer op dan directe acties richting inwoners waar nog geen hulpvraag is; Samenwerking met de Stips, de BuurtteamsJeugd en Gezin & Buurtteam Volwassenen en woningcorporaties hebben het meeste effect; Met deze aanpak kan de FEW betere aanvullende hulp aanbieden en beter aansluiten bij de leefwereld van bewoners; Samenwerkingen met kleine buurtinitiatieven leveren minder op, maar bekendheid bij deze initiatieven is positief; Om de aanpak succesvol te houden moet de FEW goede kennis van de wijk hebben en werken met een warme overdracht tussen partners.

Hieruit komen drie aanbevelingen voort waar het college vanaf 1 maart 2026 stadsbreed mee aan de slag gaat: 1. Elke FEW sluit regelmatig aan bij de nabesprekingen van de Stips. Hier komen regelmatig signalen binnen van beginnende geldzorgen. Als daar sprake van is kan de FEW een warme overdracht doen met een vrijwilliger van het Stip. In dat geval hoeft een inwoner niet twee keer het eigen verhaal te vertellen. Daarmee verwacht het college dat de no-show lager blijft. 2. De FEW is in te schakelen door beide Buurtteams om een driegesprek met een inwoner of gezin te kunnen voeren. Dan komen in een gesprek zowel de financiële als de maatschappelijke kant van het huishouden aan bod. Daarmee is de hulp die zowel de FEW als het Buurtteam kan bieden beter op elkaar afgestemd. 3. De FEW gaat op huisbezoek mee met de woningcorporaties. Als de corporatie al weet dat er sprake is van geldzorgen, zoals bijvoorbeeld een huurachterstand, kan de FEW daar het gesprek met de inwoner over voeren. Conclusie De pilot Uitbreiding outreachend werken is gestart om beter samen te kunnen werken in de wijk. Zo zou de FEW meer inwoners in een vroeger stadium kunnen bereiken. De pilot zelf heeft laten zien dat de samenwerkingen met grote, stadsbrede partners het meest oplevert. Lokale en kleinere initiatieven zijn belangrijk om in beeld te hebben maar vragen geen intensieve samenwerking.

Wel kunnen deze initiatieven belangrijk zijn om aanvullende hulp te bieden. Denk aan het tegengaan van eenzaamheid door inwoners te wijzen op een hobbycentrum of samen eten via ‘Van Tuin tot Bord’.

24