Corona crisismonitor: editie vierde kwartaal 2020

PDF: Druk op CTRL+L voor volledig scherm. Terug naar begin met home Esc om volledig scherm te verlaten

Corona-crisismonitor Nijmegen 2020, vierde kwartaal Inhoudsopgave Uitleg Dashboard Toelichting dashboard Verdieping en nowcasting Stadsontwikkeling Verdieping en nowcasting Werk en inkomen Verdieping en nowcasting Samenleving Verdieping en nowcasting Sentiment

O&S Nijmegen, februari 2021

Uitlegpagina Er is via de GGD’s, het RIVM en de Rijksoverheid inzicht beschikbaar voor het monitoren van de ontwikkeling van het coronavirus (data, dashboards). Deze monitor richt zich op de doorwerking van de coronacrisis op de economie en de maatschappij in Nijmegen. Deze corona-crisismonitor volgt daarom de actualiteit voor de domeinen stadsontwikkeling, werk en inkomen, samenleving en sentiment gedetailleerder dan gebruikelijk. Waar normaal volstaan wordt met jaarcijfers, worden nu cijfers zoveel mogelijk per maand of kwartaal weergegeven. De crisismonitor begint met een “dashboard” waar gekozen kernindicatoren per domein in één overzicht zijn samengebracht. In het dashboard gaat het telkens -wanneer mogelijk- om een beeld van laatste 24 maanden of 8 kwartalen van de hoofduitkomsten, met soms een trendlijn bij een grillig verloop. Tegenover het dashboard staat in het zelfde stramien een korte interpretatie van de gepresenteerde grafieken. Deze toelichtingen verschijnen ook in het dashboard wanneer de cursor boven de grafiek komt. laatste trendinfo is zeer positief

De kleur in het dashboard geeft aan of bij de recente metingen indicaties zijn voor een positieve trend (groentinten) of een negatieve (roodtinten). Grijs geeft een “zijwaartse beweging” aan (geen verandering) of een (nog) niet te duiden ontwikkeling. Bij dat laatste kan gedacht worden aan een plotselinge negatieve uitkomst in een daarvoor positieve trend of vice versa.

positief neutraal negatief zeer negatief

Bij elke nieuwe uitgave van de crisismonitor worden de dashboardgegevens zo ververst, dat er steeds een nieuwe maand/nieuw kwartaal bij komt, terwijl tegelijkertijd de oudste waarneming wegvalt. Door te klikken op de titels van de domeinen en grafieken in het dashboard, komt u in een verdere verdieping terecht over dat onderwerp en –wanneer beschikbaar – een grafiek met bijna real time gegevens (“nowcasting”). Aan het einde van de verdieping/nowcasting staat steeds een link om weer terug te komen in het dashboard.

Door naar dashboard Terug naar inhoudsopgave

Stadsontwikkeling

Werk en inkomen

Samenleving

Sentiment

Economie: aanwas nieuwe bedrijven

Werkloosheid (WW-uitkeringen)

Criminaliteit: overlast

Economisch sentiment ondernemers

350

3400

1200

300

3200

1000

250

3000

200

2800

150

2600

100

2400

50

2200

200

0

2000

0

I

II

19

III

19

20

60 40

zelfde periode voorgaand jaar =100

0

II

III

IV

I

II

19

III

Stedelijke ontwikkeling: woningbouw 40

300

35

250

30

10

50

5

IV

I

II

III

19

IV

I

II

20

III

20

-70

Vertrouwen stadspanel okt.2020

14000 13500 13000 20

j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d 19

21

Psychische gezondheid-eenzaamheid -+/-

-+/-

+

+

f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d j 19

20

21

Nmg

NL

Psych Gezondhd

reactie gem. bestuur + / ++

20

Nmg

NL

0

0

IV

gem. bestuur

14500

15

100

III

15000

20

150

19

II

toek. stad

15500

25

200

I

-80

Cliënten zorg en ondersteuning

Schuldhulpaanvragen

350

20

16000

19

20

IV

-60 19

mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d j f

IV

III

-50

20

8000 7800 7600 7400 7200 7000 6800 6600 6400 6200 6000

80

II

-30

j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d

Bijstand

100

I

-40

j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d

IV

120

I

-20

400

Centrum: parkeertransacties

20

600

enigsz/sterk

IV

-10

niet

III

0

800

enigsz/sterk

II

10

niet

I

20

eenzaamhd

neutraal

-/--

Reden ontevreden reactie stadsbestuur

Stadsontwikkeling

Werk en inkomen

Samenleving

Sentiment

Economie: aanwas nieuwe bedrijven

Werkloosheid (WW-uitkeringen)

Criminaliteit: overlast

Economisch sentiment ondernemers

In Q4 2020 is de groei van het aantal Betreft het saldo van het percentage In de eerste maanden van de coronacrisis Sterke stijging van geregistreerde gevallen e bedrijven hoger dan in het 4 kwartaal van positieve en negatieve verwachtingen steeg het aantal WW-uitkeringen in van overlast sinds start coronacrisis. In 2019. Daarmee wordt de achterstand van over het economisch klimaat in de Nijmegen sterk. Van juli tot november is er september zet weer een daling in. 30% aanwas in de eerste drie kwartalen komende drie maanden. weer sprake van een daling. Dit hoeft niet Ten opzichte van het vierde kwartaal 2019 niet helemaal goedgemaakt. Over heel In het tweede kwartaal is het sentiment in per se goed nieuws te zijn: uitstroom kan is aantal geregistreerde gevallen van 2020 is de aanwas 20% lager, m.n. door de regio Arnhem-Nijmegen (en Nederland) zowel het gevolg zijn van het vinden van overlast in het vierde kwartaal van 2020 20% meer gestopte bedrijven. Het aantal gekelderd tot een historisch laag niveau. een nieuwe baan als van het aflopen van niettemin nog steeds 21% hoger (stijging starters was in 2020 zelfs een fractie hoger Na de eerste grote schrik, herstelt het de WW-uitkering, wat voor veel mensen al jeugdoverlast, overlast zwervers, overlast dan in ’19. Faillissementen zijn stabielvertrouwen zich wel veel scherper dan bij na 3 maanden het geval is.

De dynamiek in door verwarde personen, burengerucht en laag. Het is een heel kleine groep binnen de kredietcrisis van 2008. Het vierde de WW (+ en -) zit in de groep tot 27 jaar. geluidshinder). de stoppers (2-5%) kwartaal laat een terugval zien. Centrum: parkeertransacties In 2020 23% minder P-transacties, en min 30% P-duur. April dieptepunt, Q3 vrijwel normaal, daarna weer min 48% in december. Kortere parkeer en verblijfstijd. Passanten in april -66%, daarna herstel tot rond 20% onder normaal. Heel 2020 -37% passanten. Leegstandspercentage winkels (zie verdieping) vertoont in ’20 geen stijging, maar juist een lichte daling, tot een laag niveau vergeleken met andere steden. Stedelijke ontwikkeling: woningbouw Vergunde nieuwbouw van woningen (in figuur) herstelt in het derde kwartaal, na een dip in Q2. Het aanbod bestaande koopwoningen blijft laag en de prijzen erg hoog, wel met haperingen in Q2. Processen op de woningmarkt (opleveringen, doorstroming sociale huur en naar verzorgingshuizen) lijken trager te gaan in corona tijd. Voor het eerst in 20 jaar geen bevolkingsgroei dit afgelopen jaar.

Bijstand Ook het aantal bijstandsuitkeringen steeg aan de eerste maanden van de coronacrisis. Met zo’n 350 tussen maart en juni. Na een daling in de maanden augustus-november neemt het aantal uitkeringen de laatste drie maanden weer toe: de instroom stijgt en de uitstroom daalt.

Schuldhulpvraag

Cliënten zorg en ondersteuning Het totaal aantal cliënten Wmo/jeugdzorg laat al langere tijd een gestaag stijgende lijn zien. De oorzaken verschillen per subcategorie, maar vergrijzing en extramuralisering spelen een rol. Tijdens de 1e coronagolf waren er minder aanvragen. Hierdoor hebben de wijkteams kunnen inlopen op de wachtlijsten. Na de zomer wordt het groeipad hervat. Een duidelijke relatie met corona-effecten is vooralsnog niet te leggen. Psychische gezondheid-eenzaamheid

Eind 4e kwartaal 2020 voelt 85% van de Aanmeldingen in 2020 bij bureau SHV Nijmegenaren zich psychisch gezond, 15% schommelden sterk. Over heel 2020 ligt minder of niet. Onder alle Nederlanders is het echter flink lager dan in 2019 (280 het beeld vrij stabiel in de tijd. De versus 376). Oorzaak is lastig te bepalen. psychische gezondheid is veel lager ligt bij Ondervinden huishoudens (nog) minder 16-24 jarigen; 62% is psychisch gezond. financiële problemen dan in 2019? Zoeken 60% van onze burgers voelt zich enigszins mensen, door de lockdownmaatregelen of sterk eenzaam, gelijk aan landelijk. minder hulp? Of moet er meer tijd voorbij Maar liefst 77% van de 16-24 jarigen (NLgaan voor financiële problemen aanleiding cijfer) voelt zich enigszins/sterk eenzaam. zijn tot een aanvraag schuldhulpverlening? Laatste cijfers zijn wel beter dan in april.

Vertrouwen en stemming (okt 2020) ***geen nieuwe data in deze editie*** 2/3 van het stadspanel heeft vertrouwen in de toekomst van Nijmegen en rond de helft ook in het gemeentebestuur. Beide lopen iets terug sinds het tweede kwartaal. In het derde kwartaal is 45% tevreden/zeer tevreden met de reactie van het stadsbestuur op de coronacrisis, 28% oordeelt neutraal en 11% negatief of zeer negatief. Reden ontevreden reactie stadsbestuur ***geen nieuwe data in deze editie*** 11% van het stadspanel geeft in okt. 2020 aan ontevreden of zeer ontevreden te zijn met de reactie van het stadsbestuur op de coronacrisis. Binnen die groep komen heel diverse antwoorden naar voren. Grotere groepen die zichtbaar zijn: 10% geeft aan dat het strenger moet qua beleid, regels en naleving en 12% dat de handhaving beter moet.

Verdieping en nowcasting: Stadsontwikkeling Economie Bedrijvendynamiek KvK 800 700 600 500 400 300 200 100

0 Q1

Q2

Q3

Q4

Q1

2018 starters

Bron: KvK-regiodata

Q2

Q3

Q4

Q1

2019 stoppers

Q2

Q3

Q4

2020 faillissementen

aanwas

Regionale economische ontwikkeling

Raming economische krimp 3e kwartaal 2020 t.o.v. een jaar eerder (CBS, 11 november 2020).

De regio Arnhem Nijmegen wijkt met een economische krimp van tussen min 1 en min 2 % in het derde kwartaal 2020 niet sterk af van het landelijk gemiddelde van -2,7%. De regionale krimp is aanzienlijk kleiner dan de -8 tot -10% van het tweede kwartaal. Onze regio behoort zeker niet tot de zwaarst getroffen gebieden, maar ook niet tot de minst geraakte regio’s. Terug naar dashboard

Stadscentrum Parkeertransacties centrumbezoek, per maand, indexcijfer waarbij dezelfde periode het jaar ervoor 100 is. 120 100 80 60 40 20 0 j

dj 15

dj 16

dj 17

dj 18

dj 19

d 20

Zeer scherpe terugval in de eerste lockdown-periode tot zelfs min 65% in april. Fors herstel in mei tot juli. In juli zelfs iets bovennormaal, ondanks vervallen Vierdaagse(feesten). Wellicht meer ruimte voor kortparkeerders en dus meer transacties? Na juli weer terug tot bijna de helft minder transacties in december 2020 vergeleken met december 2019.

Passanten stationsgebied en enkele centrumstraten, index, gemiddelde 2019=100 160

120

140 100

120 100

80

80

60

60

40

40 20 0

20

index, gemiddelde2019 =100 f m a m

j

j

19

a

s

o

n

d

j

f m a m

j

j

20

a

s

o

n

d

index, zelfde maand 1 jaar eerder =100

0 f

m

a

m

j

j

a

s

o

n

d

In april duikt het aantal passanten 60% onder het jaargemiddelde van 2019. In mei tot juli volgt een herstel, met daarna de daling naar de tweede lockdown in december. Vergelijken we de maanden in 2020 met dezelfde maanden in 2019, dan is de scherpte van de terugval nog zichtbaarder. April 2020 telt maar één derde van het aantal passanten van april 2019. Het herstelt wel nadien, maar gemiddeld genomen blijft het rond 20% rustiger op straat. Er kunnen wel verschillen optreden door koopdageffecten (4 of 5 zaterdagen in een maand) en februari had in 2020 een dag meer. Na oktober valt de drukte weer terug door de steeds verder aangescherpte maatregelen. Al met al ligt het bezoekniveau aan de binnenstad in 2020 duidelijk lager dan normaal. Locatus schat het verlies op basis van summiere steekproeftellingen op 40%, in afgezette parkeeruren zien we een min van 30% in parkeerduur, -23% in transacties. Parkeerders blijven 25 minuten korter in de stad tijdens de lockdown-perioden. April was daarbij het dieptepunt, juli was vrijwel normaal. In de automatische passantentellingen in centrumstraten en het stationsgebied zien we 37% minder drukte in 2020 ten opzichte van 2019. April was het stilst met min 66%. Maar ook in de beste maanden van 2020 bleef het ca. 20% rustiger op straat.

Tussen 24 oktober en 12 november 2020 (met dichte horeca, maar nog wel met open winkels) zijn passanten in het stadscentrum ondervraagd. Sinds 1996 wordt dat elke twee jaar gedaan voor de Stadscentrummonitor. De 870 geënquêteerde passanten in de hoofdwinkelstraten komen in 2020 meer dan voorheen uit Nijmegen en minder uit het buitenland. De mensen komen veel meer te voet en ook wel op de fiets of met de auto, maar veel minder met het OV (26 naar 12%). Voor de groep die overstapt van OV naar auto, is voor ca. 40% corona de reden. De passanten komen veel vaker met winkelen als bezoekdoel en veel minder met recreatieve doelen. Binnen die recreatieve doelen daalt het horecabezoek en groeit het rondkijken en wandelen. Functioneel bezoek neemt ook af door het thuiswerken. Door de meer lokaal/regionale herkomst van het bezoek, zijn er minder incidentele bezoekers en ook minder mensen die de stad voor het eerst bezoeken. Mensen blijven ook veel korter in de binnenstad, mede door gesloten horeca. De besteding per bezoekgroep is niet sterk veranderd in 2020, een fractie minder lijkt het.

Percentage zuivere detailhandelsleegstand, winkelgebied Centrum Nijmegen 18% 16%

14% 12% 10% 8% 6% 4%

2% 0% I II III IV I II III IV I II III IV I 18

19

20

21

Bron: Locatus BV. Het leegstandspercentage vertoont in 2020 geen stijging. In het vierde kwartaal worden de uitkomsten van het jaarlijkse complete veldwerk zichtbaar. Tussenliggend zijn de wijzigingen beperkt tot de uitkomsten van deskresearch. We zien in het vierde kwartaal een verdere lichte daling van de leegstand in het winkelgebied Centrum Nijmegen tot 6,5%. Dat is laag in vergelijking met 11,8% gemiddeld van de centra van de benchmarksteden (Groningen, Enschede, Arnhem, Nijmegen, Leiden, Tilburg, Eindhoven en Maastricht). Terug naar dashboard

Stedelijke ontwikkeling Woningmarkt Woningmarkt, bestaande particuliere koopwoningen (woningmarktcijfers.nl.; basis is kadaster)

transacties

prijs x 1000

700 600 500 400 300 200 100 0

340 330 320 310 300 290 280 270 260 250 IV 18

I

II

III 19

IV

I

II 20

III

IV 18

I

II

III 19

IV

I

II

III

20

Bij een blijvend laag aanbod, zien we nog geen wezenlijke breuken in aantal transacties en de prijsontwikkeling. De markt blijft krap en duur. In het tweede kwartaal wel iets meer transacties tegen een fractie lagere gemiddelde verkoopprijs. In het derde kwartaal stijgt de gemiddelde prijs weer verder bij een voortgaande lichte stijging in het aantal transacties. Vraagprijzen woningen op huizenzoeker.nl (indicatieve gegevens op basis van een beperkt aantal huizensites) dalen aanvankelijk in april-juli 2020. Maar deze daling zet niet door. Van de andere kant lijkt de forse groei in de vraagprijzen (vooral opvallend in het halfjaar vóór de coronacrisis) vooral bij de mediane vraagprijs er wel uit. Dat de gemiddelde vraagprijs harder stijgt dan de mediaan duidt er waarschijnlijk op dat er meer huizen in de dure categorie in het aanbod zitten. Die trekken wel het gemiddelde omhoog, maar de mediaan veel minder.

huizenzoeker.nl 500000

4000

450000

3500

400000

3000 350000 2500

300000 250000

2000

200000

1500

150000 1000 100000 500

50000 0

0 j

f

m

a

m

j

j

a

s

o

n

d

j

19 mediaan vraagprijs

Terug naar dashboard

gemiddelde vraagprijs

f

m

a

m

o

n

20 koopwoningaanbod (rechter-as)

gem vraagprijs p m2 (rechter-as)

d

Verdieping en nowcasting: Werk en inkomen Werkloosheid WW-uitkeringen naar leeftijd 3.500 3.000 2.500

2.000 1.500

1.000 500

2019-1 2019-2 2019-3 2019-4 2019-5 2019-6 2019-7 2019-8 2019-9 2019-10 2019-11 2019-12 2020-1 2020-2 2020-3 2020-4 2020-5 2020-6 2020-7 2020-8 2020-9 2020-10 2020-11 2020-12

0

50+

27-50

tot 27

Bron: UWV Zowel de stijging als de daling van het aantal WW-uitkeringen in Nijmegen in de loop van de coronacrisis komt hoofdzakelijk voor rekening van de groep tot 27 jaar oud. Daar is het aantal uitkeringen in het tweede kwartaal van 2020 ongeveer verdrievoudigd. In absolute cijfers gaat het om een stijging van ongeveer 200 naar meer dan 600 jongeren met een WW-uitkering in juni. Eind september was dit cijfer weer gedaald tot ruim 400. Een daling kan zowel het gevolg zijn van uitstroom naar werk als van het einde van de WW-periode (voor jongeren vaak 3 maanden). In Nederland als geheel is een ongeveer vergelijkbare ontwikkeling te zien. Terug naar dashboard

Bijstand en inkomensondersteuning Instroom bijstand 250 200 150

100 50

jan feb mrt apr mei juni juli aug sept okt nov dec jan feb mrt apr mei juni juli aug sept okt nov dec

0

2019

2020 instroom

uitstroom

In de eerste maanden van de coronacrisis (april-juni) is zowel een verhoogde instroom in de bijstand als een verlaagde uitstroom uit de bijstand te zien. In de zomer van 2020 zakt de instroom weer naar een min of meer “normaal” niveau. De uitstroom in deze periode stijgt ook weer, naar het voor augustus/september/oktober altijd wat hogere niveau (o.a. samenhangend met uitstroom van mensen/jongeren die een opleiding beginnen). Aan het eind van 2020 slaat deze positieve tendens weer om: de instroom stijgt, de uitstroom daalt.

Tozo toegekende aanvragen 1400 1200 1000

800 600 400 200

Tozo-1

Tozo-2

week 2

week 53

week 51

week 49

week 47

week 45

week 43

week 41

week 39

week 37

week 35

week 33

week 31

week 29

week 27

week 25

week 23

week 21

week 19

week17

week 15

week 13

0

Tozo-3

Voor de TOZO-1 regelingen, de overbruggingsregeling voor zelfstandigen, zijn ongeveer 3500 toekenningen gedaan. Op een totaal van ongeveer 8400 ZZP-ers (met het ondernemerschap als hoofdbaan) betekent dat dat ongeveer 40% van hen een beroep op deze regeling heeft gedaan. Overigens geldt voor enige honderden toegekende aanvragen tot het uiteindelijk toch niet tot gebruik van de TOZO-regeling is gekomen, bv omdat toch niet aan de voorwaarden voldaan werd of omdat de aanvrager ervan af zag. Voor de opvolgers TOZO-2 en Tozo-3 zijn inmiddels ruim 1000 en ruim 1100 toekenningen gedaan. Deze regelingen worden bijna altijd gebruikt als vervolg op een eerdere TOZO uitkering. Bij de 2500 ZZP-ers voor wie de TOZO-1 regeling niet verlengd is, kan dat verschillende redenen hebben. Of de uitkering is niet meer nodig/mogelijk omdat er voldoende inkomsten/verdiensten zijn (eventueel door de toegevoegde partnerinkomenstoets bij de vervolgregeling). Of de uitkering is niet zinvol omdat er onvoldoende perspectief is op herstel van de omzet in de toekomst.

gebruikers TOZO-3 ongeveer 1100

9% 5%

56%

30%

tozo 1,2,3

tozo 1,3

tozo 2, 3

nieuw in tozo 3

De NOW-regeling (gedeeltelijke betaling loonkosten van werknemers bij bedrijven en veel omzetverlies) kende in Nijmegen in de eerste tranche van de regeling 1126 toekenningen. In de tweede en derde tranche resp. 554 en 780. Totaal dus 2400 toekenningen in Nijmegen. Dat is per 1000 banen iets minder dan gemiddeld in de kennissteden en per 1000 vestigingen duidelijk minder (zie tabel hieronder). NOW toekenningen in Nijmegen en vergelijkingssteden

NOW-1+2+3 toekenningen per 1000 banen per 1000 vestigingen Arnhem 2352 21,9 144,6 Eindhoven 4211 25,4 183,4 Enschede 2292 25,8 179,6 Groningen 3374 21,5 157,4 Leiden 1629 22,4 140,7 Maastricht 2352 31,3 213,2 Nijmegen 2400 23,1 146,6 Tilburg 2992 24,9 154,9 kennissteden totaal 21602 24,3 164,0 Bron: UWV

Bij de getroffen sectoren binnen de (inmiddels gesloten) TOGS-regeling1, viel op dat 39% van de vestigingen en 24% van de banen in Nijmegen in principe binnen de “getroffen sectoren” vielen. In het stadsdeel Nijmegen-Centrum viel maar liefst 45% van de banen binnen de getroffen sectoren.

Terug naar dashboard

1

sectoren die het meest zijn geraakt door de overheidsmaatregelen rond het coronavirus (COVID-19). Lijdt een onderneming schade door de noodgedwongen sluiting, de inperking van bijeenkomsten en/of het negatieve reisadvies buitenland? Dan kon men via de Beleidsregel tegemoetkoming ondernemers getroffen sectoren COVID-19 (TOGS) een eenmalige tegemoetkoming van € 4.000 ontvangen.

Verdieping en nowcasting: Samenleving Geregistreerde criminaliteit en overlast 2000 1800 1600 1400 1200 1000 800 600 400 200 0 j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d

18 vermogensdelicten

19 geweldsdelicten

20 overlast

TOTAAL

Vermogensdelicten  

Laag aantal geregistreerde vermogensdelicten in maart, april en mei 2020, en daarna een stijging tot september en daarna weer een daling richting december. Ten opzichte van het vierde kwartaal 2019 is aantal geregistreerde vermogensdelicten in het vierde kwartaal van 2020 28% lager (minder woninginbraak, zakkenrollerij, auto-inbraak, autodiefstal). Geweldsdelicten  

Vanaf april een licht dalende lijn voor geregistreerde geweldsdelicten in totaliteit. Ten opzichte van het vierde kwartaal 2019 is het aantal geregistreerde geweldsdelicten in het vierde kwartaal van 2020 16% lager (minder straatroven, mishandelingen en zedendelicten, meer bedreigingen).

Overlast  

Sterke stijging van geregistreerde gevallen van overlast sinds start coronacrisis, met vanaf september een daling. Ten opzichte van het vierde kwartaal 2019 is aantal geregistreerde gevallen van overlast in het vierde kwartaal van 2020 niettemin nog steeds 21% hoger (stijging ten opzichte van vierde kwartaal vorig jaar in jeugdoverlast, overlast zwervers, overlast door verwarde/overspannen personen, burengerucht en geluidshinder, overlast van horeca en evenementen is vrijwel afwezig in het vierde kwartaal van 2020).

Terug naar dashboard

Cliënten zorg en ondersteuning 12000 11000 cliënten wmo

10000 9000 8000 7000 6000 5000 4000

cliënten jeugd

3000 2000

cliënten beschermd wonen

1000

december

oktober

november

september

juli

augustus

juni

mei

april

maart

februari

januari

december

oktober

november

september

juli

2019

augustus

juni

mei

april

maart

februari

januari

december

oktober

2018

november

september

juli

augustus

0

2020

Het zorggebruik laat op het eerste gezicht geen opmerkelijke wijzigingen zien die samenvallen met de corona-uitbraak en de maatregelen die daartegen genomen zijn. De grote groep Wmo-cliënten2 groeit trendmatig door, deels als gevolg van de demografische groei van de groep ouderen in Nijmegen (ouderen doen m.n. beroep op hulp bij het huishouden, hulpmiddelen en woonaanpassingen) en extramuralisering. De groep gezinnen/cliënten met jeugdhulp en beschermd wonen vertonen een stabiel beeld. Geven we elke zorgcategorie een eigen y-as mee, dan ontstaat meer tekening. Bij cliënten jeugd is er in de zomer van 2019 een daling naar een lager niveau. Na de zomer van 2020 zien we een herhaling van die daling. Dit soort seizoenseffecten zijn normaal. Het algemene beeld is stabiel. Een duidelijke relatie met de corona-uitbraak en de genomen maatregelen daartegen, is vooralsnog niet te leggen. Bij de Wmo-cliënten is er –na een administratieve dip in februari- een hapering in de groei in april en mei 2020 tijdens de eerste “intelligente lockdown”-periode. In deze periode kwamen er minder aanvragen binnen. Mede hierdoor hebben de wijkteams kunnen inlopen op de wachtlijsten en zijn er nu kortere wachttijden. Na de zomer wordt 2

hulp bij het huishouden, hulpmiddelen, vervoersvoorzieningen, woonaanpassingen, ambulante begeleiding, dagbesteding

een wat afgevlakt groeipad hervat. Bij de cliënten beschermd wonen zie we wel een kentering van krimp naar groei vanaf februari 2020, maar dat gaat wel om zeer kleine aantallen.

clienten jeugd

clienten WMO

3250

10800 10600

3200

10400 3150

10200

3100

10000 9800

3050

9600

3000

9400 j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d 19

j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d

20

19

cliënten beschermd wonen

alles

1220

16000

1200

20

15500

1180 15000

1160

1140

14500

1120

14000

1100

13500

1080 1060

13000 j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d 19

20

j f mam j j a s o n d j f mam j j a s o n d 19

20

Alles bij elkaar genomen, lijkt er weinig acute/directe invloed van de coronacrisis op het zorggebruik waar de gemeente verantwoordelijk voor is. Zie eventueel ook de Voortgangsrapportage Interventieplan voor meer duiding. Terug naar dashboard

Psychische gezondheid en eenzaamheid Het landelijk onderzoek van de RIVM en GGD biedt (onder meer) inzicht in het draagvlak voor de coronamaatregelen en het welzijn van inwoners. De crisismonitor toont de Nijmeegse cijfers waar mogelijk en landelijke cijfers waar het volume van de Nijmeegse data ontoereikend is (dat is het geval als het gaat om specifieke groepen of de ontwikkeling door de tijd). Het onderzoek vraagt naar het draagvlak voor 19 coronamaatregelen die tijdens de meting van kracht waren. De steun voor deze maatregelen varieert van 72% tot 95%. Het minste draagvlak is er voor het buiten zijn met maximaal 2 personen of één huishouden (72%), sportbeperkingen (met maximaal 2 personen op 1,5 meter afstand; 76%) en het maximum aantal bezoekers thuis (79%). Voor geen van de maatregelen is het draagvlak gedaald sinds de vorige meting (in de eerste helft van november). Het maximum bezoekaantal thuis en zoveel mogelijk thuis werken laten een toename in draagvlak zien (beide +5 procentpunt). Voor bijna alle maatregelen is het draagvlak lager als ze nog veel langer gaan duren. Dat geldt met name voor het maximum bezoekaantal, zoveel mogelijk thuis blijven, buiten zijn met maximaal 2 personen, sporten met maximaal 2 personen en niet naar het buitenland reizen. Het gast hierbij om landelijke cijfers.

Nijmegenaren geven hun leven in de periode tussen 30 december en 3 januari een 7,1; vergelijkbaar met de 7,2 van Nederland als geheel. Hoewel het landelijke onderzoek laat zien dat dit cijfer beperkt beweegt, was er een piek in de zomermaanden (7,6 tussen 8 en 12 juli). Dit komt mogelijk door een versoepeling van de maatregelen destijds, maar ook met ‘reguliere’ seizoenseffecten moet rekening worden gehouden. Het onderzoek laat zien dat 85% van de Nijmegenaren psychisch gezond is (het gaat om een schaalscore o.b.v. gerapporteerde stress, angst, slaapproblemen, stemming). Met 15% gaat het psychisch minder goed, van wie 2% in ernstige mate. Het beeld is vergelijkbaar met Nederland als geheel. Het onderzoek onder alle Nederlanders laat zien dat het totaalbeeld vrij stabiel is over de tijd. Deze gegevens laten ook zien dat de psychische gezondheid veel lager ligt bij 16-24 jarigen; 62% is psychisch gezond.

Van de Nijmegenaren is 60% enigszins tot sterk eenzaam (een schaalscore o.b.v. stellingen over emotionele en sociale eenzaamheid); vergelijkbaar met Nederland als geheel. 16-24 jarigen scoren het laagst; van hen voelt 77% zich enigszins tot sterk eenzaam. Het landelijke onderzoek laat zien dat het aantal mensen met eenzaamheidsgevoelens

afnam tussen april en juli. Tot (half) augustus is het beeld stabiel, daarna is sprake van een stijging. Deze stijging zet in de ronde van 30 december tot 3 januari door, maar de eenzaamheid dan nog steeds lager dan in april, tijdens de eerste lockdownperiode.

Bron: https://www.rivm.nl/gedragsonderzoek/maatregelen-welbevinden/welbevinden-en-leefstijl

Terug naar dashboard

Verdieping en nowcasting: Sentiment Economisch sentiment ondernemers Verwachting ondernemers t.a.v. het economisch klimaat in de komende drie maanden, regionaal en nationaal; saldo van de positieve en negatieve antwoorden, 2008-2020 (Bron KvK, CBS)

verwachting economisch klimaat Q+1 09

10

11

12

13

30 20 10 0 -10 -20 -30 -40 -50 -60 -70 -80

14

15

16

17

18

19

20

Regionaal

Nederland

De vertrouwensbreuk in het tweede kwartaal van 2020 is groter dan bij de kredietcrisis van 2008. Na de eerste grote schrik, herstelt het vertrouwen zich in het derde kwartaal wel veel scherper dan bij de kredietcrisis (tot 5%-punt meer pessimisten dan optimisten). In het vierde kwartaal is het percentage ondernemers dat het economisch klimaat in het komende kwartaal negatief inschat weer 17% groter dan het percentage dat er positief tegenaan kijkt.

Terug naar dashboard

Vertrouwen en stemming Meningspeiling vertrouwen in toekomst stad en het gemeentebestuur binnen het digitale stadspanel, juli en oktober 2020 (in het vierde kwartaal zijn geen nieuwe gegevens toegevoegd) 20%

40%

60%

80%

100%

70%

19%

9%

20Q3

67%

23%

8%

20Q2

48%

gem. bestuur

20Q2

20Q3

45%

33%

reactie gem best

toekomst stad

0%

20Q3

45%

28%

+ / ++

31%

neutraal

16%

17%

11%

-/--

Twee derde van de stadspanelleden hebben vertrouwen in de toekomst van Nijmegen en rond de helft ook in het gemeentebestuur. In het derde kwartaal is 45% tevreden of zeer tevreden met de reactie van het stadsbestuur op de coronacrisis, 28% is geeft een neutraal oordeel en nog eens 15% kan geen oordeel geven. 11% geeft aan ontevreden of zeer ontevreden te zijn met de reactie van het stadsbestuur. Binnen die groep komen heel diverse antwoorden naar voren. Grotere groepen die zichtbaar zijn: 10% geeft aan dat het strenger moet qua beleid, regels en naleving en 12% dat de handhaving beter moet. Terug naar dashboard

Stadsproblemen Zie wordcloud. (in het vierde kwartaal zijn geen nieuwe gegevens toegevoegd)

11% van het stadspanel geeft aan ontevreden of zeer ontevreden te zijn met de reactie van het stadsbestuur op de coronacrisis. Binnen die groep komen heel diverse antwoorden naar voren. Grotere groepen die zichtbaar zijn: 10% geeft aan dat het strenger moet qua beleid, regels en naleving en 12% dat de handhaving beter moet. Terug naar dashboard