Concept Begroting Park Lingezegen 2025

t p e c n o

Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

C

Begroting 2025

30 januari 2024

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

Inhoudsopgave 1. Inleiding ......................................................................................................................... 3 2. Richtlijnen begroting ..................................................................................................... 4 3. Beleidsbegroting ............................................................................................................ 5 Programmaplan ..................................................................................................................... 5 a. Wat willen we bereiken? ........................................................................................... 5 b. Wat gaan we daarvoor doen? ................................................................................... 5 c. Wanneer zijn we tevreden? ...................................................................................... 5 4. Paragrafen ..................................................................................................................... 6 a. Weerstandsvermogen ............................................................................................... 6 b. Financiering ............................................................................................................... 7 c.

Bedrijfsvoering........................................................................................................... 7 d. Verbonden partijen ................................................................................................... 7 5. Financiële Begroting ...................................................................................................... 8 a. Overzicht van baten en lasten ................................................................................... 8 b. Toelichtingen ............................................................................................................. 8 c. Dekkingsstaat tekort ................................................................................................ 10 d. Beheerfonds ............................................................................................................ 11 e. Structureel evenwicht ............................................................................................. 11 Bijlage 1: Geprognosticeerde balans en EMU-saldo ........................................................... 12 a. Geprognotiseerde balans ........................................................................................ 12 b. EMU-saldo ............................................................................................................... 13

t p e c n o

C

pagina 2

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

1. Inleiding De Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen is opgericht om Park Lingezegen te realiseren en te beheren. In een bestuursovereenkomst hebben de verschillende partijen besloten tot de oprichting van een Gemeenschappelijke Regeling zodat besluitvorming en uitvoering voor het park bij één partij komt te liggen. De Gemeenschappelijke Regeling werkt onder mandaat van de deelnemende partijen. Voor haar bedrijfsvoering, en het verstrekken van een inzicht in de plannen en financiën, stelt de Gemeenschappelijke Regeling jaarlijks een begroting op. Dit document bevat de begroting, inclusief meerjarenperspectief, een toelichting op de begroting en een uitwerking van een aantal essentiële paragrafen op financieel beleid.

t p e c n o

C

pagina 3

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

2. Richtlijnen begroting Algemene dekkingsmiddelen De Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen voert de werkzaamheden voor het beheer van Park Lingezegen gemandateerd uit. Dit houdt in dat Park Lingezegen geen algemene dekkingsmiddelen ontvangt. Personeelslasten De personeelslasten worden vooral gevormd door medewerkers die, sinds 2021, bij de parkorganisatie op de loonlijst staan. De parkorganisatie volgt de cao zoals die voor gemeenten geldt. BTW Park Lingezegen valt niet meer onder de transparantieregeling. Dit houdt in dat Park Lingezegen voor de BTW wordt gezien als ondernemer. De begroting gaat uit van de kosten exclusief BTW (conform de Wet op de Omzetbelasting 1968), aangezien de BTW is terug te vorderen. De bijdragen worden met BTW gefactureerd naar de deelnemende gemeenten.

t p e c n o

VPB De uitvoeringstaken van de Gemeenschappelijke Regeling aan de deelnemende gemeenten valt onder de Objectvrijstelling VPB voor samenwerkingsverbanden. Onvoorzien In deze begroting is binnen beheer een geringe post van ongeveer € 33.000 opgenomen voor onvoorziene uitgaven. Deze post is laag aangezien de lasten in het algemeen vrij goed zijn in te schatten. Daarnaast is er een bestuursbesluit wat de parkorganisatie de ruimte geeft om € 50.000 per jaar budgetoverschrijding te hebben. In 2023 heeft het bestuur goedgekeurd om een onderzoek voor exploitatie van het evenemententerrein uit te voeren en te financieren uit de post onvoorziene uitgaven. De kosten van dit onderzoek hebben ongeveer € 16.000 bedragen. Tot en met het begrotingsjaar 2025 leidt de post onvoorzien tot een extra reserve van € 134.000 binnen het weerstandsvermogen.

C

pagina 4

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

3. Beleidsbegroting De Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen is opgericht om Park Lingezegen te realiseren en te beheren. In een bestuursovereenkomst hebben de verschillende partijen besloten tot de oprichting van een Gemeenschappelijke Regeling zodat besluitvorming en uitvoering voor het park bij één partij komt te liggen. De Gemeenschappelijke Regeling werkt onder mandaat van de deelnemende partijen, vastgelegd in een bestuursovereenkomst. De Gemeenschappelijke Regeling is operationeel sinds 1 december 2010. Park Lingezegen beschikt over middelen uit een beheerfonds, gevormd aan het einde van de looptijd van de inrichting. Vanuit dat beheerfonds wordt het tekort op de lopende exploitatie van beheervergoedingen en beheeruitgaven langjarig gedekt. Met de deelnemende gemeenten is afgesproken dat na het uitputten van het beheerfonds een herziening van uitgaven en inkomsten volgt, waardoor weer structureel evenwicht ontstaat.

t p e c n o

Deze begroting is opgesteld voor 2025. Deze begroting sluit per saldo voor 2025 en de daaropvolgende 3 jaren. Om de begroting te laten sluiten wordt een bedrag van (niet geïndexeerd) € 201.000 onttrokken aan het beheerfonds, waarop vanaf 2019 een beroep wordt gedaan. In het meerjarenperspectief zijn de gevolgen daarvan zichtbaar. Het beheerfonds is volgens de laatste berekeningen voldoende om (bij ongewijzigde omstandigheden) tot 2048 (situatie per 31 december 2023) te voorzien in de dekking van het verschil tussen kosten en opbrengsten.

Programmaplan

a. Wat willen we bereiken?

De parkorganisatie wil het gebruik van Park Lingezegen stimuleren, zodat het een Park wordt waar bewoners van de omringende gemeenten een plek hebben waar ze kunnen genieten van de natuur en bezienswaardigheden. Landelijk, lokaal, actief en recreatie op een steenworp afstand van de woonkernen rondom Park Lingezegen.

C

b. Wat gaan we daarvoor doen?

Om haar doelen te bereiken zet de Parkorganisatie in op actief en goed beheer, het betrekken van lokale partijen bij het park en het organiseren en faciliteren van evenementen. Lokale partijen worden uitgenodigd initiatieven te ontplooien binnen park Lingezegen. Bovendien streeft de parkorganisatie naar het inzetten van lokale partijen bij het beheer van park Lingezegen. Vanuit deze aanpak wordt park Lingezegen een park dat een verbindend geheel vormt waar lokale belangen elkaar versterken. De parkorganisatie heeft een kernteam dat op verschillende elementen (beheer, netwerk & events en doorontwikkeling & projecten) zorgt voor die verbinding.

c. Wanneer zijn we tevreden? Wij zijn tevreden wanneer Park Lingezegen: - door de inwoners van de woonkernen rondom Park Lingezegen wordt erkend en gewaardeerd; - een goed beheerd gebied is; - lokale partijen initiatieven ontwikkelen in Park Lingezegen; - park Lingezegen regelmatig waardevolle evenementen mag huisvesten. pagina 5

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

4. Paragrafen a. Weerstandsvermogen Definitie: Onder weerstandsvermogen wordt verstaan “het vermogen om niet-structurele risico’s op te vangen teneinde de taken te kunnen voortzetten”. Weerstandscapaciteit: Hiermee worden de middelen bedoeld die kunnen worden aangewend om financiële tegenvallers (risico’s) op te vangen. Deze capaciteit is van belang om, ingeval één of meerdere risico’s zich voordoen, toch het voorgenomen programma tot uitvoering te brengen. De weerstandscapaciteit kan zowel de exploitatie als het vermogen betreffen. In de exploitatiesfeer is te denken aan een raming voor onvoorziene uitgaven. In de vermogenssfeer gaat het om de (vrij aanwendbare) reserves.

t p e c n o

De Parkorganisatie heeft een vrij aanwendbaar Eigen Vermogen. Een risico dat leidt tot een tegenvaller moet primair worden opgevangen via de exploitatie. In de begroting is voor het ondervangen van potentiële risico’s rekening gehouden met een post onvoorzien. Deze post lijkt, met het afnemen van de risico’s binnen de begroting, nog altijd ruim te zijn. De ontwikkeling van de weerstandscapaciteit van de parkorganisatie is als volgt:

C

Het grootste risico voor de begroting is de situatie die kan ontstaan als de kosten sterker stijgen dan de GWW-index. De inkomsten volgen voor het overgrote deel de ontwikkeling van de GWWindex. Als de kosten jaarlijks met eenzelfde percentage stijgen als de inkomsten, dus conform de ontwikkeling van de GWW-index, dan stijgt het jaarlijks tekort eveneens met de GWW-index. Voor Park Lingezegen is voorzien dat er een jaarlijks tekort van € 201k uit de Algemene Reserve mag worden onttrokken. Het risico is aanwezig dat het jaarlijks tekort dat mag worden onttrokken uit de Algemene Reserve groter wordt dan € 201k. Dit risico wordt nog vergroot als de kosten harder stijgen dan de ontwikkeling van de GWW-index.

pagina 6

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen Dit risico vraagt niet direct om maatregelen, aangezien het huidige beheerfonds bij een jaarlijks tekort van € 201k nog ongeveer 25 jaar aan beheer mogelijk maakt (situatie per 31 december 2023). Eventuele tegenvallers kunnen op dit moment voor een deel worden opgevangen door het feit dat over de rekening courantverhouding met het Rijk met ingang van 2023 rente wordt vergoed, wat een extra inkomstenbron is voor de organisatie. In de begroting voor 2025 en later wordt geen rekening gehouden met deze rentebate. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de toelichting op de begroting.

b. Financiering De financiering van de realisatie van Park Lingezegen is gebeurd door middel van bijdragen van verschillende deelnemende partijen in de gemeenschappelijk regeling. Nu de realisatie is afgerond dragen de vier deelnemende gemeenten jaarlijks een beheervergoeding bij. Naast deze beheervergoeding beschikt de parkorganisatie over een beheerfonds, dat wordt gebruikt om 25 jaar lang evenwicht te brengen in de begroting.

t p e c n o

c. Bedrijfsvoering

De bedrijfsvoering omvat de hele organisatie van het openbaar lichaam. Het succes van de uitvoering van Park Lingezegen is afhankelijk van een goede bedrijfsvoering en scherpe planning en control op de uit te voeren projecten. Bestuur Voor de dagelijkse bedrijfsvoering kent het Openbaar Lichaam een bestuur. Het bestuur wordt gevormd door een dagelijks bestuur en een algemeen bestuur. De parkorganisatie wordt aangestuurd door een parkdirecteur die bevoegdheid heeft te handelen namens het Algemeen en Dagelijks Bestuur. Personeel De gemeenschappelijke regeling heeft een mandaat gekregen om mensen in dienst te nemen. Dat betekent dat per 2020 verschillende functionarissen in loondienst zijn bij de parkorganisatie.

C

Planning en Control Voor het Openbaar lichaam wordt ter ondersteuning van de bedrijfsvoering gebruik gemaakt van een volledige planning en control cyclus. De Administratieve organisatie wordt inclusief controle maatregelen beschreven en voor de juiste inrichting wordt gebruik gemaakt van de verordeningen 216 en 217 zoals die ook voor provincies (en als artikelen 212 en 213 ook voor gemeenten) gelden, inclusief een treasury statuut. Financiële administratie Het openbaar lichaam voert een financiële administratie die in staat is gedetailleerde rapportages op te leveren over voortgang van de uitgaven afgezet tegen de begroting.

d. Verbonden partijen Het Openbaar Lichaam heeft geen bestuurlijke of financiële belangen in een andere rechtspersoon.

pagina 7

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

5. Financiële Begroting a. Overzicht van baten en lasten

t p e c n o

De begrote kosten zijn zo goed mogelijk ingeschat op basis van contracten en afspraken die zijn gemaakt met verschillende beherende partijen. Hiertoe zijn de kosten ten opzichte van de begroting 2024 geïndexeerd met 5% en de daaropvolgende jaren eveneens met 5%. De kosten voor ‘Doorontwikkeling’ zullen de komende jaren toenemen. Daardoor is in de begroting voor 2025 uitgegaan van een verhoging van de begrote kosten en een indexatie van 5% per jaar. Voor de kosten van de organisatie is geconcludeerd dat de personeelskosten in 2023 aanzienlijk hoger waren dan geraamd. De oorzaak daarvan is drieledig. Enerzijds zijn de werkzaamheden betreffende de doorontwikkeling, in 2023 met name project Waterrijk, en het algemeen beheer sterk toegenomen. Daardoor is er extra geïnvesteerd in personeel. Deze investering drukt ook op de begroting van de komende jaren. Daarnaast is de salarisstijging in 2023 hoger geweest dan begroot. In 2023 zijn de salarisstijgingen volgens de CAO 9,1% geweest. Tenslotte is de post personeelsverzekeringen een stuk te laag ingeschat. De begroting van de personeelskosten is gebaseerd op de werkelijke kosten in 2023, met een indexatie. Voor 2024 is rekening gehouden met een loonkostenstijging van 6% conform de afspraken in de CAO, vervolgens met 5% per jaar.

C

b. Toelichtingen Toelichting bij de opbrengsten - Beheerbijdragen De beheerbijdragen zijn de bijdragen die de deelnemende partijen jaarlijks betalen aan de parkorganisatie. De vier deelnemende gemeenten (Arnhem, Nijmegen, Overbetuwe en Lingewaard) betalen allen een gelijke bijdrage. Voor 2025 wordt uitgegaan van een bijdrage van € 329.477, op basis van een indexering in overeenstemming met de GWW-index.

pagina 8

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen De indexering op basis van de GWW-index is afgesproken in de oorspronkelijke bestuursovereenkomst die is gesloten voor de realisatie van Park Lingezegen. De parkorganisatie gebruikte de definitieve GWW-index om haar beheerbijdragen aan de deelnemende partijen te indexeren. Met ingang van het begrotingsjaar 2024 is op verzoek van de deelnemende partijen de berekening van de beheerbijdragen gewijzigd. De beheerbijdragen worden niet meer vastgesteld op basis van het verloop van de index van het meest recente jaar maar op basis van de index van een jaar eerder. Daardoor komen geen verschillen meer voor tussen de begrote beheerbijdragen en de definitieve bijdragen.

- Pacht De Parkorganisatie heeft een aantal gronden in bezit die worden gepacht door agrariërs. In 2023 is een daarnaast een pachtovereenkomst gesloten met Herenboeren. Daardoor stijgen de inkomsten uit hoofde van pacht in 2025 naar verwachting tot ongeveer € 47.000

t p e c n o

- Incidentele baten en lasten De jaarlijkse incidentele baten en lasten bestaan uit een bijdrage in de exploitatie van het park vanuit het beheerfonds welke ter beschikking staat voor de exploitatie van het Park Lingezegen. - Rentebaten op rekening courantverhouding met het Rijk Door de oplopende ECB-rente waren er in 2023 aanzienlijke rentebaten op de rekening courantverhouding met het Rijk. Deze waren niet begroot. Doordat de rente sterk kan variëren is aan het bestuur goedkeuring gevraagd om in de begroting van 2025, uit voorzichtigheidsoverweging, geen rekening te houden met rentebaten. Het bestuur heeft dit in een Bestuursbesluit goedgekeurd. Daardoor is in de begroting van 2025 en latere jaren geen rekening gehouden met rentebaten.

Toelichting bij de kosten - Afwikkeling realisatie Voor 2025 verwacht de parkorganisatie veel minder uitgaven voor de afwikkeling van de realisatie. Een en ander is formeel vastgelegd in bestuursbesluiten.

C

- Beheer Voor het beheer sluit de parkorganisatie contracten met lokale partijen om het beheer uit te voeren. Naast deze specifieke contracten wordt rekening gehouden met posten die voor het hele park gelden, zoals bijvoorbeeld de middelen om de BOA in te kunnen zetten en posten voor parkmeubilair. In totaal wordt uitgegaan van een post van € 533.317. -

Doorontwikkeling Doorontwikkeling is een post die de parkorganisatie inzet om park Lingezegen verder te ontwikkelen op onderdelen waar dat nodig is. Deze post wordt gebruikt om kleine aanpassingen te doen of aanvullende initiatieven te financieren die het gebruik van park Lingezegen verder optimaliseren. Naarmate het park ouder wordt nemen de kosten voor doorontwikkeling toe. Er moet meer geld aan doorontwikkeling en herinvestering worden besteed. Voor de begroting van 2025 en latere jaren wordt een extra structurele uitgave van € 30.000 verwacht. De totale begrote kosten voor 2025 komen dan uit op € 100.615.

pagina 9

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

- Netwerk en Events Het is een streven van de parkorganisatie om een netwerk te activeren rondom park Lingezegen. Daarnaast probeert de parkorganisatie aansprekende events, die in lijn zijn met de doelstellingen van de parkorganisatie, naar park Lingezegen te halen. De parkorganisatie voorziet voor € 71.663 aan uitgaven, waarbij de verwachting is dat deze kosten zullen reduceren naarmate het netwerk meer geactiveerd wordt. -

Communicatie Om het gebruik van park Lingezegen aan te moedigen, en een goed beeld te geven van de mogelijkheden voor mensen om te genieten van park Lingezegen, zorgt de parkorganisatie voor een heldere en goede communicatie. Onder deze post valt het beheer van de website, uitingen in de media, maar bijvoorbeeld ook het beschikbaar hebben van materiaal als recreatiekaarten. De kosten zijn in 2023 eenmalig € 30.000 hoger dan begroot, veroorzaakt door een project ‘Lingezegen te voet’. In de begroting van 2025 zijn de uitgaven voor communicatie gebaseerd op de begrote kosten van 2023 en een verwachte jaarlijkse kostenstijging van 5%. In totaal gaat de parkorganisatie uit van een bedrag van € 56.145 aan uitgaven.

t p e c n o

-

Organisatie Deze post omvat de parkorganisatie zelf en bestaat uit de medewerkers van de parkorganisatie en de daaraan gerelateerde kosten voor bijvoorbeeld verzekeringen, huisvesting en ICT. Het gaat in totaal om een post van € 804.169 voor 2025. Deze kosten zijn gebaseerd op de personeelskosten van 2023. Vervolgens zijn deze verhoogd met de vastgestelde loonstijging volgens CAO van 6% in 2024 en een verwachte stijging in 2025 van 5%. Daarnaast zijn de kosten van Kantoor en ICT ten opzichte van de begroting van 2024 verhoogd met 5%.

c. Dekkingsstaat beheerfonds

De begroting van de parkorganisatie heeft jaarlijks incidente baten vanuit het beheerfonds. Aan het eind van 2028 is volgens de laatste meerjarenprognose nog een bedrag van € 3.979k over. Dit bedrag staat ter vrije beschikking van het park voor haar exploitatie. Naast het eigen vermogen beschikt de parkorganisatie op dit moment nog over grond die te verkopen is. De verkoop van de grond is echter niet voorzien in de periode 2025 tot en met 2028. In de dekkingsstaat van het beheerfonds is daarom ook geen rekening gehouden met deze verkoop.

C

pagina 10

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen Schematisch ziet het verloop van de beschikbare middelen voor de periode 2023 – 2028 er als volgt uit:

t p e c n o

d. Beheerfonds

Bij de oprichting van de Gemeenschappelijke Regeling is afgesproken het beheer langdurig te financieren. De dekking voor het beheer moet komen uit een beheerfonds. Het beheerfonds wordt gevormd door een gecreëerd overschot aan het einde van de looptijd van het project. Voor het beheerfonds storten de verschillende deelnemers aan de Gemeenschappelijke Regeling bovendien jaarlijks een bijdrage aan de parkorganisatie. De stand van het beheerfonds aan het einde van de meerjarenprognose is € 3.979k. Dit laat zien dat met de incidentele baten uit dit fonds er een tijdelijke oplossing is voor de begroting van het park. De oorspronkelijke doelstelling voor beheer van minimaal 20 jaar wordt hiermee ruimschoots gerealiseerd. Echter hierbij is geen rekening gehouden met vervangingsinvesteringen en mogelijke tegenvallers.

e. Structureel evenwicht

Bij de oprichting van de parkorganisatie is gekozen voor een structuur waarbij een beheerfonds werd gecreëerd. Dat beheerfonds was bedoeld om het verschil tussen de uitgaven en de opbrengsten voor een periode van minimaal 20 jaar te dekken. Ondanks het feit dat het beheerfonds deze dekking van 20 jaar ruimschoots mogelijk maakt, is formeel in het kader van BBV geen sprake van een structureel evenwicht aangezien er sprake is van incidentele baten, welke ten laste van het vermogen van het park gaat.

C

De deelnemende partijen weten dat dit structurele evenwicht op dit moment niet aanwezig is. De afspraak tussen de deelnemende partijen is om structureel evenwicht in de begroting te herstellen op het moment dat het beheerfonds geen middelen meer bevat om het tekort af te dekken. Dat betekent dat bij het opstellen van de begroting voor 2048 het saldo van de baten volledig in lijn wordt gebracht met het saldo van de lasten. In 2048 wordt dan concreet gekeken of de uitgaven naar beneden worden gebracht door alleen te focussen op het beheer of de inkomsten omhoog worden gebracht door een aanzienlijke verhoging van de beheerbijdrage.

pagina 11

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

Bijlage 1: Geprognosticeerde balans en EMU-saldo

a. Geprognosticeerde balans

t p e c n o

C

pagina 12

Begroting 2025 Gemeenschappelijke Regeling Park Lingezegen

b. EMU-saldo

t p e c n o

C

pagina 13