Coalitieakkoord Nijmegen
Tekst van het document
Ons Nijmegen Stad van iedereen
Coalitieakkoord 2022 | 2026
Ons Nijmegen Stad van iedereen
Coalitieakkoord 2022 | 2026
Inhoud coalitieakkoord
In dit coalitieakkoord voor de periode 2022 – 2026 hebben wij de ambities van onze drie partijen bij elkaar weten te brengen én aan te vullen met ideeën van Nijmeegse organisaties en het belangrijkst: zoveel mogelijk Nijmegenaren. De wensen en ideeën die tijdens drie
4
In gesprek met de stad
8
Klimaat en biodiversiteit
12
Energie en warmtetransitie
stadsgesprekken en via mijnkijkop@nijmegen.nl op tafel kwamen zijn terug te lezen in dit akkoord. Ten slotte hebben we ook de andere politieke partijen in de gemeenteraad uitgenodigd om input te leveren. Het resultaat: een ambitieus en breed gedragen verhaal van een trotse en gastvrije stad die barst van het groen en van de cultuur en
18 26
Mobiliteit en bereikbaarheid
die vooral van iedereen is. Daarom blijven we praten en samenwerken met al die Nijmegenaren die samen met ons de stad nóg mooier, nóg groener en nóg eerlijker willen maken. Want onze geweldige stad is nooit ‘af’.
30
Binnenstad
32
Cultuur en erfgoed
voor Nijmegen, bovenop de afspraken en het beleid dat er al ligt.
36
Eerlijke kansen voor iedereen
Lees zelf maar.
40
Zorg en welzijn
44
Ondernemerschap en mismatch arbeidsmarkt
48
Financiën
58
Portefeuilleverdeling
In dit akkoord beschrijven we alle nieuwe plannen die we hebben Want we willen het leven in Nijmegen nog beter maken.
Dit is Ons Nijmegen. Stad van iedereen
Quirijn Lokker GroenLinks
Wendy Grutters Stadspartij Nijmegen
Lusanne Bouwmans D66
3
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
2
Goed wonen en leven voor iedereen
In gesprek met de stad Uit de Stadsgesprekken:
“Mensen willen veel doen, maar voelen zich geen eigenaar, omdat er vaak gemeentelijk beleid in de weg lijkt te staan.”
Afgelopen jaren hebben veel initiatieven van Nijmegenaren onze stad mooier, schoner, veiliger, duurzamer, groener en prettiger gemaakt. Daarom willen we met alle inspan ningen op dit thema de samenwerking met onze inwoners, ondernemers en instellingen nog verder versterken. We voelen de verantwoordelijkheid om met elkaar invulling te geven aan het mandaat dat we via de gemeenteraadsverkiezingen van de inwoners van Nijmegen hebben gekregen. We zijn ons daarbij bewust van de beperkingen: de opkomst bij de verkiezingen en het vertrouwen in de politiek zijn - ook in Nijmegen - lager dan gehoopt. We hebben de ambitie om gedurende de gehele coalitieperiode vaker en op ver schillende manieren in gesprek te zijn met de stad. En zo ruimte voor inspraak te organi seren en samen met inwoners ondernemers en organisaties de stad verder vorm te geven. We zijn op zoek naar een nieuwe manier van wer
organiseren. We nodigen inwoners vaker uit via een
ken, waarbij inwoners beter betrokken worden bij
steekproef uit de gemeentelijke basisadministratie
de besluitvormingsprocessen bij de gemeente. Zo
om zo te komen tot een afgewogen vertegenwoor
willen we werken aan democratische vernieuwing.
diging. En we zoeken ook naar andere vormen bij
We werken namens onze inwoners aan Nijmegen
voorbeeld door de inzet van games, visualisaties of
op basis van vertrouwen, gelijkwaardigheid en
simulaties. Zodat we tegemoet komen aan verschil
nabijheid. Tijdens de formatie zijn we daarmee
lende voorkeuren en verschillende stijlen en zo
begonnen door het voeren van de Stadsgesprek
meer diversiteit krijgen in de inwoners die ons van
ken. Daar gaan we deze coalitieperiode mee door.
hun beelden voorzien.
We hebben de ambitie de kwaliteit van het gesprek
Met het invoeren van de Omgevingswet gaan we
met de stad te vergroten. Dat doen we door vooraf
belangrijke stappen zetten in de participatiepro
duidelijke procedurele en inhoudelijke afspraken
cessen in het ruimtelijk domein. Maar ook op alle
vast te leggen over de wijze waarop inwoners wor
andere gebieden waarin overheid en inwoner met
den geïnformeerd over het proces, de inhoud, en
elkaar te maken hebben, gaan we onze inwoners
de uitkomsten. En natuurlijk over de wijze waarop
vaker en beter betrekken. Denk hierbij aan het ver
we het advies behandelen. We kiezen voor trans
sterken van de directe participatie in het sociale
parantie over de rol, het proces en de uitkomsten.
domein. We stellen tot en met 2025 jaarlijks
Het initiatiefvoorstel Inwonersparticipatie zal als
€ 800.000 aan budget beschikbaar voor participatie
basis dienen voor hoe we de samenwerking met de
en implementatie van de Omgevingswet en de Wet
stad vorm geven. We kiezen er op deze manier voor
kwaliteitsborging (WKB) voor het bouwen. Onder
om van participatie een stevig nieuw programma
de Omgevingswet maken we omgevingsplannen
te maken.
voor de hele stad die in de plaats komen van bestemmingsplannen. Ook willen we de bouw
Niet iedereen gedijt even goed in de standaardset
taken (BRIKS) terughalen van de Omgevingsdienst
ting van een gesprek. We hebben oog voor de door
naar de gemeente. In 2025 onderzoeken we hoe
ons moeilijk te bereiken doelgroepen. Daarom
veel structurele middelen er verder nodig zijn in
besteden we aandacht aan hoe we het gesprek
de uitvoering (inclusief participatie van Omgevingswet en WKB).
5
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
4
“ Richt communicatie en participatie echt anders in dan hiervoor. Voorkom dat je alleen maar tegenover mensen staat, ga ernaast staan. Betrek mensen eerder. ”
Samenwerken met de stad
Mijnwijkplan
krijgen. Maar ook andere vormen kunnen worden
zelf hun inloggegevens beheren. Zo laten gebrui
gezamenlijk beter kunnen aanpakken dan iedere
Wij gaan MijnWijkplan verder ontwikkelen waar
uitgeprobeerd, zoals bijvoorbeeld een preferen
kers alleen die dingen van zichzelf zien die nodig
gemeente apart. Onder andere voor het maken van
mee we participatieplannen en ruimtelijke initiatie
dum over de onderwerpkeuze of over welke voor
zijn voor bijvoorbeeld een subsidieaanvraag. Voor
de Regionale Energiestrategie (RES), op het gebied
ven in de stad met elkaar delen. Niet alleen kunnen
keur er is voor verschillende opties. Bij een prefe
het verbeteren van de dienstverlening voegen we
van openbaar vervoer, duurzaamheid, economi
inwoners hun initiatieven delen, ook bieden wij
rendum kunnen Nijmegenaren kiezen uit meerdere
jaarlijks € 500.000 toe. . Voor het invoeren van IRMA
sche ontwikkeling en verstedelijking in de Groene
onze plannen actief op Mijnwijkplan aan om te
opties, die mede door andere inwoners zijn
als digitale identiteitsvoorziening voegen we een
Metropoolregio, op onderdelen van de Wmo- en
toetsten bij de inwoners. Mijnwijkplan wordt hier
bedacht, voorafgaand aan het opstellen van een
malig €250.000 toe; en jaarlijks € 20.000 voor de
jeugdhulp en ict met het Rijk van Nijmegen, in de
mee het digitaal platform waarop inwoners alle
raadsvoorstel.
extra uitlevering van BRP-gegevens aan IRMA.
Veiligheidsregio en de Euregio. De afgelopen jaren
nodige informatie over vinden en erover meeden
Digitale agenda
Regionale samenwerking
ken en meepraten. We stellen daar in eerste instan
Digitalisering biedt kansen om de dienstverlening
We werken op veel gebieden samen met de andere
tie € 25.000 voor beschikbaar.
aan de stad te verbeteren en kansen te benutten.
gemeenten in onze regio, aan opgaven die we
ruimtelijke initiatieven kunnen bekijken, er alle
Uitdaagrecht
We gaan extra inzetten op deze vaardigheden en ontwikkelingen in de gemeentelijke organisatie.
Nijmegenaren krijgen het recht om de gemeente
Tegelijkertijd kan digitalisering ook leiden tot
uit te dagen als zij denken dat ze een taak beter
een digitale kloof, ongelijkheid of veiligheids-
kunnen uitvoeren dan de gemeente. Hiermee krij
vraagstukken.
gen inwoners meer regie op bijvoorbeeld het orga niseren van zorg of het beheer van groen in hun
We willen een betrouwbare overheid zijn die de
buurt. We verwachten niet dat alle initiatieven een
Nijmegenaar centraal zet. We zetten daarom niet in
professioneel karakter hebben. Daarom bewegen
op meer digitaliseren, maar vooral op beter digita
we mee met hoe de initiatiefnemers het willen
liseren. We hebben daarbij nadrukkelijk aandacht
doen. We vinden het belangrijk dat het initiatief
voor de inwoner die niet digitaal vaardig is. Daarom
“eigendom” blijft van de inwoners. Voor gemeente
blijven we altijd een niet-digitaal alternatief bieden
lijke ondersteuning, toewijzing en samenwerking
in onze dienstverlening. Voor het verhogen van de
worden er wel minimale eisen van kwaliteit, conti
cyberveiligheid van onze systemen is een jaarlijkse
nuïteit, inclusiviteit en verantwoording opgesteld.
investering nodig van €163.000, oplopend tot
Inwonersberaad
€480.000 per jaar in 2025.
We zoeken naar een goede combinatie van praten
Dienstverlening
en stemmen. We willen tussen dit coalitieakkoord
De dienstverlening aan onze inwoners moet klant
en de volgende verkiezingen meer en beter in con
vriendelijk, van deze tijd en toekomstbestendig
tact zijn. Een van de instrumenten die ons kan hel
zijn. We willen dat alle Nijmegenaren kunnen mee
pen is het inwonerberaad. Dit zetten we in op een
doen en kunnen vertrouwen op veilige, ethische en
aantal relevante, urgente en afgebakende thema’s.
efficiënte dienstverlening en gegevensverwerking
Inwoners worden geselecteerd door representa
door de gemeente Nijmegen. Ook willen we dat
tieve loting en kunnen deelnemen op eigen initia
Nijmegenaren meer grip krijgen op hun eigen digi
tief. Met hen gaan we in gesprek op voet van gelijk
tale identiteit(en) en persoonsgegevens. Daarom
heid, begeleid door onafhankelijke proces-
gaan we IRMA gebruiken om de dienstverlening te
begeleiders en deskundigen. Het inwonersberaad
verbeteren, zonder dat er onnodig persoonsgege
geeft ons advies waardoor we nieuwe inzichten
vens worden gebruikt. Met IRMA kunnen gebruikers
goede resultaten bereikt, zoals bijvoorbeeld de Woondeal en de RES. Die lijn willen we doorzetten.
We willen vaker en op verschillende manieren in gesprek zijn met de stad.
7
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
6
is de regionale samenwerking versterkt en zijn er
Klimaat en biodiversiteit UitUit dede Stadsgesprekken: Stadsgesprekken:
De negatieve effecten van klimaatverandering komen sneller dan verwacht. We zien de gevolgen nu al in onze stad. We zetten alle zeilen bij voor deze urgente opgave. We nemen maatregelen om te komen tot een klimaatbestendige stad. Zodat we hitte stress verminderen en voorbereid zijn op periodes van droogte en wateroverlast. Ook creëren we meer natuur, zodat meer verschillende soorten planten en dieren zich in de stad thuis voelen. Maatregelen op openbaar én privaat terrein zijn nodig.
Klimaatadaptatie
We gaan de toolbox natuurinclusief bouwen uit
De tijd dringt. We komen snel met een strategie en
breiden naar alle nieuwbouwprojecten in de stad;
uitvoeringsplan voor klimaatadaptatie. We geven
tot nu toe deden we dat alleen in de Waalsprong.
prioriteit aan gebieden met wateroverlast en aan
We komen tenslotte met een voorstel voor een
stenige plekken, zoals de binnenstad, het stations
compensatieregeling als een leefgebied voor
gebied en in de wijken rondom het stadscentrum.
belangrijke soorten dieren en planten plaats moet
Hier is meer kans op extreme hitte. Klimaat
maken voor ruimtelijke ontwikkeling.
bestendigheid wordt een vast uitgangspunt bij ruimtelijke projecten en het beheer in onze groei
1000 bomen per jaar
ende stad. Dat doen we door bijvoorbeeld te kiezen
We planten meer bomen dan we eerder van plan
voor meer groen, meer schaduw en een betere
waren. We zetten de komende vier jaar in op 1000
waterberging. Hiervoor is een investering nodig
nieuwe bomen per jaar. Hiervoor is in totaal een
van € 1,7 miljoen per jaar. We proberen de geld
extra budget nodig van € 4 miljoen. We geven prio
stromen slim te bundelen, zoals bijvoorbeeld is
riteit aan nieuwe bomen met hoge kwaliteit in ver
gebeurd bij de vernieuwing van de Jerusalembuurt.
steende wijken en gebieden in de bestaande stad.
Stimuleren biodiversiteit en ecologisch verantwoord beheer We stimuleren de biodiversiteit door het groen in
We zorgen voor een verbetering van de groeiplaat sen en benutten kansen om het ecologisch beheer verder te verbeteren.
den, te versterken en te beschermen. Het gaat niet
Vergroenen van de openbare ruimte, voortuinen en private terreinen
alleen om de hoeveelheid groen, maar ook om de
In de openbare ruimte is onze ambitie: meer groen,
kwaliteit, de soortenrijkdom en de aantrekkelijk
minder verharding. Is verharding toch nodig? Dan
heid voor insecten. We werken daarom alleen met
kiezen wij liever voor klinkers dan voor asfalt. We
inheems en gifvrij plantgoed. We stellen een visie
gaan creatief om met vergroening in de openbare
met actieplan op voor biodiversiteit. We hanteren
ruimte en op bedrijventerreinen, bijvoorbeeld bij
hierbij de 3 – 30 - 300 regel als streven. Dit
kantoorpanden, bushokjes, vergroenen van de
betekent:
Waalkade of in de vorm van verticaal groen.
• Dat je vanuit elk huis zicht hebt op 3 bomen;
Hiervoor reserveren we extra groenbudget van
• Dat elke wijk bij voorkeur 30% schaduw heeft van
jaarlijks € 250.000.
onze stad en de verbindingen daartussen te behou
bomen; • En dat iedereen binnen 300 meter een park of ander groen gebied kan bereiken.
Met alleen oplossingen in de openbare ruimte lukt het niet om klimaatbestendig te worden en de bio diversiteit te vergroten. Een groot deel van de stad
9
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
8
“ Mijn idee over Nijmegen is dat het mij een goed idee lijkt om Nijmegen nòg groener te maken met veel fruitbomen, en meer vlinderstruiken e.d. voor de insecten, zodat mensen gratis fruit kunnen plukken.”
Klimaat, groen en biodiversiteit
is eigendom van private partijen. Inwoners, bedrij
jaarlijks tenminste 100.000 tegels te vervangen
of daar veel moeten zijn. Zodat zij de omslag kun
informeren wanneer de omstandigheden ongun
ven en organisaties in de stad zijn nodig om de
door groen en minimaal 100 regenpijpen af te kop
nen maken naar schoner vervoer zonder onevenre
stig zijn om te stoken en vragen hen om de kachel
opgave te realiseren. We pakken een grotere rol in
pelen. We evalueren de subsidieregeling voor
dige schade aan hun bedrijfsvoering. Dit doen we
dan uit te laten. Is er een stookalarm? Dan zorgen
het stimuleren van acties van inwoners. We gaan
groendaken en verbeteren deze als dat nodig is.
bijvoorbeeld door subsidie beschikbaar te stellen
we dat dit signaal beter bij de bewoners terecht
inwoners helpen hun private terrein te vergroenen.
Ook gaan we door met het ondersteunen van
voor het aanschaffen van laadinfrastructuur.
komt. Daarnaast blijven we het stoken van hout
We zetten daarom de succesvolle campagnes van
(nieuwe) initiatieven voor volkstuinen en
Operatie Steenbreek voort. Het streven is om
stadslandbouw.
Luchtkwaliteit
Houtstook
ontmoedigen: door voorlichting en bewustwor ding. Ook blijven we deelnemen aan landelijke
Wij erkennen de problematiek die houtstook met
pilots die kunnen bijdragen aan het verminderen
zich meebrengt voor de gezondheid en luchtkwali
van de negatieve gevolgen van houtstook.
teit. Zeker bij ongunstige weersomstandigheden. Wij gebruiken de stookwijzer om inwoners te
We streven naar een veilige en gezonde leefomgeving voor onze inwoners. Luchtkwaliteit is een belangrijk thema. We gaan door met de maatregelen uit het Uitvoeringsprogramma Luchtkwaliteit en zetten zo concrete stappen om vervuiling door wegverkeer, binnen vaart, industrie en houtrook te verminderen. We leggen de nadruk op schonere industrie en zoeken naar meer manieren om de industrie schoner te laten produceren. komen tot een toekomstbestendige oplossing voor
Dit geldt in het bijzonder voor Nijmegen West.
de locatie van de asfaltcentrale. Op korte termijn
We ontwikkelen voor het gebied rondom de
blijven we er samen met de Omgevingsdienst strikt
Energieweg een visie, waarmee we de negatieve
op toezien dat het bedrijf binnen de normen
impact van bedrijven op de leefomgeving willen
produceert.
verminderen. Bijvoorbeeld door te kiezen voor lichtere vormen van industrie en watergebonden
Om deze extra inzet waar te maken is structureel
bedrijvigheid.
€100.000 nodig voor extra capaciteit en extra metingen. Om te borgen dat de Omgevingsdienst
Ondertussen gaan we de uitstoot van bedrijven
voor de milieutaken kan voldoen aan ons gemeen
vaker meten en zien we samen met de Omgevings
telijke Vergunningen-, Toezicht- en Handhavings
dienst toe op de naleving van wet- en regelgeving.
beleid is structureel €500.000 nodig voor extra
We vinden dat bedrijven binnen de normen moeten
capaciteit en de uitvoering van het werkplan.
produceren. Een minimalisatie van de uitstoot van Zeer Zorgwekkende Stoffen en de inzet van de Best
Zero emissie zones
Beschikbare Technieken door bedrijven is van
Om de luchtkwaliteit te verbeteren is ook in
groot belang. Metingen aan de schoorsteen van
Nijmegen gekozen voor de invoering van Zero
bedrijven en de klachten van inwoners laten zien
emissie zones in 2025. In Nijmegen zijn drie zones
dat deze extra aandacht nodig is. Daar hoort ook
vastgesteld: in het stadscentrum, Hof van Holland
bij dat we inzicht geven in de luchtkwaliteit op
en Heijendaal. Hiervoor is al een investeringsbud
straatniveau. Een belangrijk deel van de opgave is
get beschikbaar. Wij vinden het logisch om hier
om dit steeds samen met de bewoners uit de
voor in de planning aansluiting te zoeken bij het
omliggende wijken te doen. We verkennen ten
landelijke beleid. We zetten ons extra in voor de
slotte langs verschillende sporen hoe we kunnen
kleine MKB’ers die in de gebieden wonen, werken
We nemen maatregelen om te komen tot een klimaatbestendige stad.
11
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
10
Nijmegen West
Energie en warmtetransitie Uit de Stadsgesprekken:
Voor ons klimaat is het van groot belang om minder fossiele brandstoffen te gaan gebrui ken. Bovendien is gas duur en de levering onzeker. Dat leidt tot financiële problemen. Mensen maken zich zorgen en willen aan de slag met de verduurzaming van hun woning of bedrijfspand. Dit bleek ook tijdens de stadsgesprekken, waarin het belang van de energietransitie vaak is genoemd. Niet iedereen kan dit zelf en er is een tekort aan instal lateurs. Als gemeente zijn we door het rijk verantwoordelijk gemaakt voor de opgave in de gebouwde omgeving. We willen betaalbare energie aan onze inwoners leveren. Vanuit die verantwoordelijkheid gaan we bewoners, bedrijven en organisaties ondersteunen om te verduurzamen.
Aanpak langs vier sporen
de doe-het-zelver in de eigen woning. We onder
Met een meerjarige en projectmatige aanpak
zoeken de mogelijkheden voor een subsidierege
gericht op woonwijken en bedrijventerreinen zet
ling, bijvoorbeeld voor de aanschaf van isolatiema
ten we in op de transitie naar duurzame, schone en
teriaal. Daarnaast zorgen we voor maatwerk-
betaalbare vormen van warmte en elektriciteit.
adviezen aan particuliere bewoners en kleine
Dat doen we langs vier sporen:
MKB’ers. De komende drie jaar reserveren wij
• We helpen bewoners, bewonersinitiatieven en
€ 1.7 miljoen per jaar aan uitvoeringsbudget om
bedrijven om energie te besparen door te isole
besparing en isolatie bij bewoners en bedrijven
ren en willen zo energiearmoede voorkomen;
te stimuleren.
• We kiezen voor een projectmatige aanpak van
“Jongeren moeten nog een jaar of 60-70 door op deze aarde. Maar hoe gaan die jaren eruit zien met de dreigende klimaatverandering?”
de warmtetransitie; • We stimuleren het duurzaam opwekken van energie;
Grootverbruikers Wij vinden dat ook bedrijven hun verantwoordelijk heid moeten nemen om energie te besparen.
• We leveren een bijdrage aan het oplossen van
Hiertoe zijn bedrijven die meer dan 50.000 kWh
het tekort aan technisch personeel voor de ener
elektriciteit of 25.000 m³ aardgas verbruiken al
gie- en warmtetransitie.
wettelijk verplicht. We blijven bedrijven hierop con
Energie besparen door te isoleren
troleren in samenwerking met de omgevingsdienst. We nemen maatregelen als bedrijven niet aan de
We zetten extra in op het isoleren van woningen en
wettelijke vereisten voldoen. Om onze aanpak rich
andere panden. Wij geven in onze aanpak prioriteit
ting bedrijven te verstevigen voegen we € 250.000
aan huishoudens met het risico op energiear
per jaar toe. We gaan met de tien bedrijven die de
moede. En aan het isoleren van woningen met de
meeste energie en warmte verbruiken om tafel en
laagste energielabels. Door te isoleren wordt de
gaan samen met hen op zoek om meer te doen dan
energierekening én de co2-uitstoot lager. We blij
de wet voorschrijft.
ven bewoners en bedrijven met campagnes en col lectieve acties stimuleren om energie, warmte en geld te besparen. We zoeken inwoners vaker op om ze te informeren en isolatie van hun huis te faci literen. We willen dit ook aantrekkelijk maken voor
13
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
12
Inwoners en bedrijven ondersteunen
Projectmatige aanpak De transitie naar andere vormen van warmte en energie is alleen haalbaar als we het samen met inwoners doen en als het betaalbaar is. De ambitie is om in 2045 energie neutraal te zijn en de stad aardgasvrij te verwarmen.
10.000 woningen aardgasvrij
van vele partijen. Er is veel kennis en ervaring
joen gaan investeren. Zoals eerder aangegeven
beschikbaar bij bewoners en ondernemers in de
gaan we ervan uit dat deze investering wordt terug
stad. In de stadsgesprekken hoorden we dat veel
verdiend. Er zal wel sprake zijn van enige aanloop
mensen bereid zijn om mee te denken over oplos
verliezen. Bij elke investering zal een voorstel aan
singen in hun buurt, wijk of stad. We starten
de raad worden gedaan waarin de financiële gevol
daarom met een Nijmeegs klimaatberaad, waar
gen opgenomen zijn.
bewoners, bedrijven en instellingen elkaar kunnen
Dit pakken we projectmatig aan. We gaan de
Warmte-infrastructuur en warmtebedrijf
komende vier jaar aan de slag met acht concrete
Als gemeente willen we zorgen voor een betaalbare
Nijmeegs klimaatberaad
projecten, die samen goed zijn voor de warmte
warmte-infrastructuur voor onze inwoners. We zet
Het realiseren van de energie- en warmtetransitie
transitie van 10.000 woningen. We kiezen voor pro
ten vaart achter het aanleggen van warmtenetten.
is een proces van lange adem en vraagt om inzet
jecten met gelijksoortige woningen en voor projec
Want vanaf 2026 mogen geen gasgestookte cv-ke
ten met woningen in dezelfde wijk. De projecten
tels meer worden geïnstalleerd. Betaalbare en
voeren we in samenwerking met de wijk uit door
duurzame warmte is van groot publiek belang. We
bewoners laagdrempelig en actief te ondersteu
beschouwen het daarom als een nutsvoorziening.
nen. Deze aanpak kost € 1,7 miljoen per jaar.
We kiezen voor twee oplossingsrichtingen:
Investeren in warmtebronnen
• We investeren samen met andere publieke par tijen in grote en kleine collectieve transportnet
Met het oog op de haalbaarheid is landelijke wetge
ten. Hiermee kunnen we het publieke belang
ving leidend bij investeringen in nieuwe warmte
waarborgen: duurzaamheid, haalbaarheid en
bronnen. We verwachten hierover snel meer duide lijkheid. Per project onderzoeken we samen met
ontmoeten en kunnen meedenken.
Duurzame energie opwekken We grijpen alle mogelijkheden aan om duurzame elektriciteit op te weken: we gaan op zoveel mogelijk daken zonnepanelen leggen. 15 een zo laag mogelijk energieverbruik en zo hoog
betaalbaarheid voor bewoners en ondernemers.
Nieuwbouw maximaal benutten voor zonnepanelen
We doen dit zonder winstbejag en met lange ter
We willen dat op alle daken van nieuwe gebouwen -
te bereiken gaan we op logische momenten aan
betrokken partijen wat mogelijk is. Alleen als er
mijnrendement. We starten met collectieve
of dit nu woningen zijn, kantoren, bedrijven of
passingen en verbeteringen uitvoeren aan de
zicht is op een warmtebron, leggen we de infra
publieke warmtelevering in de wijken Dukenburg
maatschappelijk vastgoed – zonnepanelen komen.
gemeentelijke gebouwen om van het aardgas af te
structuur aan. Per project worden businesscases
en Winkelsteeg, omdat daar al een concrete
We onderzoeken wat de juridische mogelijkheden
komen, energiebesparende maatregelen te nemen,
uitgewerkt en voorgelegd aan de gemeenteraad,
warmtebron is. Daarnaast zien we het Stations
zijn om dit te verplichten en komen vervolgens met
energiemanagement toe te passen en duurzame
zodat we maatwerk kunnen leveren in de extra
gebied en in het verlengde daarvan het Centrum
een voorstel om deze ambitie voor elkaar te krij
energie op te wekken. Om dit te bereiken is tot
investeringen die hiervoor nodig zijn. Tegelijkertijd
en Bottendaal als logische vervolgprojecten,
gen. Hiervoor stellen we € 250.000 per jaar beschik
2035 jaarlijks een extra krediet nodig van €1,4 mil
volgen we innovatieve ontwikkelingen op het
omdat hier sprake is van een mix van bestaande
baar. Daarbij mag de betaalbaarheid voor goed
joen. We dragen hier ook aan bij door te investeren
gebied van bijvoorbeeld geothermie en waterstof.
woningen en nieuwbouw.
kope koopwoningen niet onder druk komen te
in circulaire pilots en duurzame aanbestedingen.
staan. Daarnaast voeren we de motie uit over aan
Ook laten we ons certificeren voor de CO2prestatieladder.
• We ondersteunen bewonerscollectieven in Op langere termijn kunnen dit aantrekkelijke bron
de stad die zelf een andere duurzame warmte
passing van de erfgoedverordening om eigenaren
nen zijn voor Nijmegen. Alle (duurzame) bronnen
oplossing vinden.
van monumenten meer mogelijkheden voor zonne panelen te bieden. Regionaal zetten we in op de
samen zijn op korte en lange termijn nodig om
mogelijke realisatie van duurzame energie. Om dit
Verduurzamen maatschappelijk vastgoed, schoolgebouwen en huurwoningen.
Nijmegen te voorzien van duurzame warmte.
De komende jaren zijn er forse investeringen nodig
uitvoering van de vastgestelde Regionale
Ondertussen blijven we stevig inzetten op lande
voor de warmtevoorziening. Wij vinden het belang
Energiestrategie (RES).
lijke lobby om de nieuwste innovaties en kennis
rijk om mede investeerder te zijn om op die manier
naar Nijmegen te halen.
het publieke belang te waarborgen. Deze investe
We geven zelf het goede voorbeeld
ringen verdienen zich in principe voor het over
We willen een energieneutrale organisatie worden.
aansporen om te verduurzamen. Daarbij gaat het
grote deel terug. Voor het onrendabele deel vragen
Daar hoort ook de realisatie van een energieneu
niet alleen om vastgoed dat bij ons in eigendom is,
we het rijk om bij te springen. Op dit moment
trale en aardgasvrije vastgoedportefeuille bij met
maar ook bijvoorbeeld van verenigingen. We
We willen sportclubs, onderwijsinstellingen en andere eigenaren van maatschappelijk vastgoed
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
14
schatten we in dat wij de komende 8 jaar € 30 mil
stellen hiervoor een budget van € 100.000 jaar
Steeds meer mensen en bedrijven stappen over
bedrijfsleven, leer- en werkbedrijven, innovatie
Circulaire bouw
beschikbaar. We vinden het van belang dat ook
op elektrisch vervoer. Hierdoor is er op steeds
partners en overheden. Via-T wordt hét centrum
We willen een circulaire stad zijn, waarin we verant
huurders het gebruik van gas kunnen verlagen. We
meer plekken in de stad behoefte aan laadinfra
voor vakmanschap, innovatie, circulariteit en duur
woord omgaan met grondstoffen en deze zoveel
gaan daarover met de woningbouwcorporaties in
structuur. We gaan meer elektrische laadpalen
zaamheid in de bouw-, installatie en electrotech
mogelijk opnieuw gebruiken. We kiezen vaker voor
gesprek. Ook verkennen we met hen wat de moge
plaatsen en gaan hiervoor creatief om met de
niek. Op deze plek willen we jonge mensen enthou
houtbouw en minder voor beton. Dit is landelijk
lijkheden zijn om bij renovaties meer zonnepane
ruimte. Dat doen we bijvoorbeeld met innova
siast maken voor techniekonderwijs, vakmensen
nog een redelijk nieuw thema en kost heel veel
len te plaatsen en voor het gebruik van thuisaccu’s.
tieve laadvoorzieningen, zoals het combineren
bijscholen, de zij- en herinstroom vergroten en
geld. Via ons opdrachtgeverschap kunnen we in de
van laadpalen en lantaarnpalen in nieuwbouw
kennisdeling stimuleren. Zo pakken we het tekort
bouw en infrastructuur toch al wat stappen zetten.
Als gemeente hebben we de wettelijke zorgplicht
wijken. We stellen hiervoor tot en met 2025 jaar
op de arbeidsmarkt in de bouw- en installatietech
Dit is ook nodig voor een toekomstbestendige eco
voor onderwijshuisvesting in het primair en voort
lijks een budget beschikbaar van € 300.000, vanaf
niek aan en stimuleren we tegelijkertijd ontmoe
nomie en verstedelijking. Samen met de regio wil
gezet onderwijs. In Nijmegen is deze zorgplicht in
2026 wordt dit € 100.00 en een eenmalig investe
ting en innovatie.
len we circulair bouwen versnellen en initiatieven
2008 via de doordecentralisatie-overeenkomst gro
ringsbudget van € 500.000.
tendeels overgeheveld naar de schoolbesturen.
Waterstof in binnenvaart en industrie
zaamheidambities van het nieuwe bouwbesluit
We willen voorloper zijn door mogelijkheden op
uit 2021. De schoolbesturen geven aan dat de
het gebied van groene waterstof te benutten. We
komende vijf jaar € 4,3 miljoen per jaar extra nodig
denken hierbij vooral aan mogelijkheden voor de
is om in het afgesproken tempo scholen te blijven
binnenvaart, vrachtvervoer en industrie. Samen
vernieuwen. Voor de uitvoering van de nog hogere
met andere Europese steden die aan een rivier
ambities uit het Klimaatakkoord zijn nog eens vele
liggen hebben we afspraken gemaakt over duur
miljoenen extra nodig. Wij vinden dat het de ver
zame binnenvaart. We ondersteunen initiatieven
antwoordelijkheid is van het rijk om deze middelen
voor waterstoftankstations op de Griftdijk,
beschikbaar te stellen. We ondersteunen de
Bijsterhuizen en bij de overslagterminal op het
schoolbesturen om hier samen met de VNG bij
Engie-terrein.
het rijk stevig op aan te dringen.
Actieve aanpak tekort op het elektriciteitsnet en laadinfrastructuur
Meer slimme handen voor de energietransitie We zien dat de transitie naar een circulaire en
Het aantal woningen neemt toe en er wordt steeds
duurzame economie niet vanzelf gaat. Met name
meer energie duurzaam opgewekt. Dit leidt tot een
in de gebouwde omgeving ligt een enorme
explosieve vraag en aanbod van elektriciteit, waar
opgave. Hier moet het bestaande vastgoed wor
door het gaat knellen op het elektriciteitsnet. Door
den verduurzaamd en er moeten heel veel
netbeheerders wordt hard gewerkt om de capaci
nieuwe woningen worden gebouwd. Door een
teit uit te breiden. We werken hiervoor actief
nijpend tekort aan technisch personeel en vakin
samen met de netbeheerder. Waar mogelijk ver
houdelijke kennis zijn we nu niet in staat om deze
snellen we vergunningprocedures. Ook brengen
opgave te realiseren. Wij willen meer mensen in
we in kaart wat de vraag is naar elektra en (slimme)
onze gemeente laten kiezen voor leren, werken
laadvoorzieningen, zodat marktpartijen en netbe
en innoveren in de techniek. We zetten daarom
heerder aan de slag kunnen met de uitrol van de
met een bijdrage van € 1,05 miljoen in op de tot
publieke laadinfrastructuur. De komende vier jaar
standkoming van Via-T op het NYMA terrein.
zetten hiervoor € 100.000 extra in.
Via-T is een samenwerking tussen onderwijs,
grond-, weg- en waterbouw.
We gaan bewoners en bedrijven ondersteunen om te verduurzamen.
17
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
16
Deze vergoeding houdt geen rekening met de duur
ondersteunen die bijdragen aan een duurzame
Goed wonen en leven voor iedereen
Bouwen en wonen Nijmegen is een stad die groeit. De stad heeft een van de grootste woningtekorten van Nederland. We willen dat er in onze stad voldoende en betaalbare woningen zijn. Voor veel Nijmegenaren is het lastig om een passende en betaalbare woning te vinden. Dit is in de stadsgesprekken door veel deelnemers aan orde gesteld. We willen dat iedere Nijmegenaar goed kan wonen in een fijne wijk, met voldoende groen en voorzieningen en goede bereikbaarheid.
Woningbouwprogramma
alleen als we er financieel aan bijdragen. We rich
Tot 2040 zijn 15.000 nieuwe woningen nodig,
ten daarvoor een woonfonds in en vullen dat met
we zorgen dat die er komen. We gaan dan ook door
€ 10 miljoen. We zetten geld uit het fonds in om
met de ontwikkeling van het Stationsgebied en
betaalbare koop- en huurwoningen, flexwoningen
Winkelsteeg/Kanaalzone. We voltooien de Waal
en studentenhuisvesting, gemeenschappelijk
sprong en het Waalfront en blijven bouwen op vrij
wonen en wonen voor bijzondere doelgroepen
komende schoollocaties en op andere plekken in
financieel haalbaar te maken. Kortom: woningen
de stad.
voor de groepen mensen die niet zelf op de regu liere woningmarkt een woning kunnen vinden.
Uit de Stadsgesprekken:
“ Alle wijken maken de stad.”
Er zijn niet alleen meer, maar vooral betaalbare
Als we positieve resultaten in de grondexploitaties
woningen nodig. Daarom zorgen we ervoor dat er
halen, voegen we in deze collegeperiode zo nodig
bij nieuwbouw 30% sociale huur, 15% middeldure
per jaar maximaal € 2 miljoen toe aan het Woon
huur (max € 988, prijspeil 2022) en 20% betaalbare
fonds. We maken een plan voor de inzet van het
koopwoningen (tot € 280.000) worden gebouwd.
fonds en leggen dat voor aan de gemeenteraad.
De rest is vrije sector. We maken hier afspraken over met ontwikkelaars en we zetten de samenwer
Bij het beoordelen van initiatieven voor woning
king met rijk, provincie en regio via de Woondeal en
bouw en het woningbouwprogramma van onze
Verstedelijkingsstrategie door. We vragen ook van
eigen projecten, hanteren we de volgende
ontwikkelaars dat ze de woningcorporaties mee
principes:
laten ontwikkelen. We gebruiken het nieuwe
• We sturen op betaalbare woningen die ook van
woningbehoefteonderzoek van 2022 om de uitvoe
goede kwaliteit zijn, dus met voldoende vier
ringsagenda wonen te actualiseren. We nemen in
kante meters om normaal te kunnen wonen.
het woonbehoefteonderzoek ook de behoefte aan
• Bij sociale en middeldure huur maken we lang
rolstoelgeschikte woningen en knelpunten bij het
jarige afspraken over maximale huur en kwaliteit
vinden hiervan mee.
van nieuwbouwwoningen. • In principe gelden de percentages voor betaal
Door de gestegen kosten en prijzen op de woning
bare woningen voor ieder project. Beredeneerd
markt is het niet meer mogelijk om goedkope
afwijken daarvan kan, mits een bestaande wijk
koopwoningen marktconform aan te bieden.
daardoor diverser, gemengder en beter leefbaar
Ook op andere betaalbare woningbouw is vaak een
wordt en op stadsniveau onze ambitie voor het
financieel tekort (onrendabele top). We willen dat
betaalbare woningbouwprogramma nog steeds
deze woningen toch worden gebouwd. Dat kan dat
gehaald wordt. We kijken bv. naar meer
19
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
18
maatwerk om zo Dukenburg een impuls te geven
hoogbouw zijn. We houden rekening met de histo
Ontwikkelagenda Dukenburg
andere door meer te bouwen voor senioren. Met
• Om beter te kunnen sturen op voldoende betaal
rische binnenstad. Het Stationsgebied, -ook rond
We geven Dukenburg een extra impuls door het
supercomfortabele seniorenhuisvesting en inzet
bare woningen van goede kwaliteit zetten we
station Dukenburg- en Winkelsteeg zijn wat ons
realiseren van een diverser woningaanbod. Hier
van de verhuiscoach maken we het voor hen
extra regulering in, zoals een doelgroepenver
betreft geschikte locaties voor hoogbouw. Ook aan
door wordt Dukenburg een levendigere en meer
gemakkelijk en fijn om door te stromen. Met de
ordening. We gaan door met de Zelfbewonings
het water zoals in het Waalfront en de Waalsprong
gemengde wijk. Daarvoor zetten we ons woonbe
woningcorporaties maken we afspraken dat oude
plicht en breiden die uit naar duurdere woningen
vinden we hoogbouw passend.
leid ten volle in: we bouwen woningen voor onder
ren die verhuizen naar een kleinere woning, geen
andere eenpersoonshuishoudens, senioren en
hogere huur gaan betalen. Goede doorstroom leidt
als dat nodig is. • Bij ieder project bekijken we of we er ook wonin
De wijken zijn het kloppend hart van onze stad.
starters. Beredeneerd afwijken van de gevraagde
ook tot ruimte voor starters. Ook woningdelen
gen voor bijzondere doelgroepen kunnen bou
We willen goede wijken, waar mensen fijn kunnen
percentages betaalbare woningen in het nieuw
biedt meer mensen een plek. Het splitsen van grote
wen. Tegelijkertijd vragen we ook de regioge
wonen, die goed bereikbaar zijn en waar voldoende
bouwprogramma, maken we hier mogelijk. We
eengezinswoningen en onderverhuur in zelfstan
meenten hierin hun aandeel te leveren.
voorzieningen zijn zoals winkels, cultuur, gezond
staan woningsplitsing makkelijker toe om de grote
dige woningen staan we makkelijker toe en dan
• Bij woningbouwprojecten hanteren we het
heidszorg, scholen, sport, ontmoetingsplekken,
voorraad eengezinswoningen beter te benutten en
korten we niet op de uitkering.
groen enzovoort.
bevorderen de doorstroom van senioren naar pas
nieuwe participatiebeleid voor ruimtelijke
Studentenhuisvesting en goed verhuurderschap
Binnen de gebieden Waalfront, NYMA en Engie is
We investeren € 7,2 miljoen om verder uitvoering te
We hebben tot 2030 ongeveer 2000 extra wooneen
het doel het transformeren van een deel van het
geven aan de ontwikkelagenda voor de delen van
heden voor studenten nodig. Wij zetten ons in om
industriegebied (Waalfront) tot woonomgeving
Dukenburg die bij het ontwikkelgebied Kanaalzone
deze ambitie mogelijk te maken. Met SSH& is al
met ruimte voor ambacht/creatieve industrieën
Zuid horen; Zwanenveld rond het winkelcentrum,
afgesproken dat deze partij 1000 wooneenheden
Voor regulering, zoals het uitvoeren van de zelf
(Honig en NYMA) en het transformeren van het
Meijhorst 60e straat en de zone langs het kanaal,
gaat realiseren. Voor deze wooneenheden zijn al
bewoningsplicht, stellen we € 170.000 per jaar
Engieterrein naar een open en groen gebied met
inclusief de ROC-locatie. We investeren hiermee in
locaties aangewezen. Dat betekent dat we nog
beschikbaar.
ruimte voor innovatie op het gebied van energie
de openbare ruimte bij de ontwikkellocaties en in
1000 plekken voor studenten via de SSH&, particu
transitie. Zo ontwikkelt zich aan de westkant van
verbetering van de bereikbaarheid en toegankelijk
liere verhuur of op een andere manier te realiseren
het centrum een nieuw stuk stad. Waar de stad met
heid. Dit geld gebruiken we ook om andere instan
hebben.
• We werken alleen mee aan initiatieven die pas sen binnen ons beleid. • Voldoende groen in de omgeving bij iedere woningbouwlocatie 20
Goed wonen in een fijne wijk en omgeving
Waalfront, NYMA & Engie
de rug naar de rivier stond, wordt de rivier nu aan
ties over te halen om mee te financieren en voor
Binnenkort neemt de raad een besluit over Veur
beide zijden omarmd. In dit nieuwe deel is ruimte
uitbreiding van de capaciteit. We willen het stads
Wij onderzoeken of wij goede verhuurders, waar
Lent. De uitslag van de stadspeiling neemt de raad
voor innovatie en experiment en worden wonen,
deel ook economisch sterker maken en de ontmoe
onder SSH&, bereid kunnen krijgen om de 1000
daarbij in overweging. Op basis van dat besluit
werken, sport en vrijetijd en evenementen
tingsfunctie versterken. Daarvoor transformeren
extra studentenkamers te realiseren voor 2028.
maken we een plan voor de inrichting van het
gecombineerd.
we Winkelcentrum Dukenburg naar een locatie
Daarvoor zijn locaties en middelen nodig. Het
voor winkelen, wonen, cultuur en ontmoeten.
woonfonds is ook inzetbaar voor voldoende stu
eiland. We ontwikkelen de nieuwe westentree van het centraal station, die de verbinding gaat vormen
Nu het bestemmingsplan Engie steeds verder vor
De omgeving rond Winkelcentrum Dukenburg is
dentenhuisvesting. Bij nieuwbouw maken we ook
tussen het station en Nijmegen-West, een gebied
dert willen we met Engie onderzoeken hoe de
onderdeel van Kanaalzone zuid en ontwikkelen
met particuliere verhuurders van studentenhuis
dat volop in ontwikkeling is. We investeren € 6,5
samenwerking er in het vervolgtraject uit kan zien.
we tot een gemengd woon-werkgebied.
vesting afspraken over de hoogte van de huur voor
miljoen in de westentree. Ook maken we een visie
Hiervoor is capaciteit nodig, intern en externe
voor het gebied aansluitend aan het Valkhof
expertise. Hiervoor is een eenmalig bedrag nodig
kwartier: de Lindenberg, het casino en het Groene
van rond de 75.000 euro en structureel € 60.000
Beter benutten van de bestaande woningen
Balkon. Dit is een gebied met kansen op langere
voor stedelijke verwildering, herstel van het lokale
Naast een stevig nieuwbouwprogramma willen we
naar zelfstandig wonen. Hierdoor neemt de krapte
termijn, dat we goed willen verbinden met het
ecosysteem. Voor het in stand houden van de
de woningvoorraad vergroten door het makkelijker
op de kamermarkt af. Ook studentenhuisvesting
Valkhofkwartier en de Waalkade.
watertoren als gemeentelijk monument stellen
te maken om een (bedrijfs)pand te om te bouwen
draagt bij aan gemengde en diverse wijken.
We vinden dat hoogbouw past bij Nijmegen, mits er
wij €500.000 beschikbaar.
naar woningen. We gaan de doorstroom op de
Dus krijgt studentenhuisvesting een plek in het
woningmarkt verbeteren. Dat doen we onder
Stationsgebied, Winkelsteeg en op de Campus.
voldoende groen en voorzieningen rond de
een aantal jaren en de kwaliteit. Doordat we meer betaalbare zelfstandige woningen gaan bouwen verbetert ook de doorstroom van kamerbewoning
21
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
sende seniorenhuisvesting.
projecten
goed verhuurderschap te bevorderen en discrimi
Gezamenlijk wonen en wonen voor aandachtsgroepen
natie op de woningmarkt tegen te gaan. We kijken
Mensen met een plan voor gezamenlijk wonen,
uit naar de nieuwe wettelijke mogelijkheden die de
zoals Collectief Particulier Opdrachtgeverschap,
minister ons daarvoor gaat bieden. We versterken
woonverenigingen en hofjeswoningen voor senio
de Huurteams zodat zij misstanden zoals huis
ren helpen we met hun initiatief en met het vinden
jesmelkerij, slecht onderhoud, brandonveiligheid
van een kavel of een gebouw dat geschikt te maken
en intimidatie beter kunnen bestrijden. Hiervoor
is. Daarvoor stellen we € 100.000 beschikbaar.
In deze coalitieperiode nemen we maatregelen om
stellen we € 150.000 extra per jaar beschikbaar.
De openbare ruimte heeft vele functies en biedt veel kansen om de stad mooier, aangena mer, socialer, veiliger en gezonder te maken. Daarom willen we meer dan alleen een fat soenlijk onderhoudsniveau. Bij onderhoud en vervanging, richten we de ruimte in voor ontmoeting, sport, spel en beweging. Ook planten we meer groen en leggen we beweeg routes en watertappunten aan. We maken de openbare ruimte toegankelijk, aangepast aan de klimaatverandering, duurzaam en sociaal en verkeersveilig. Voor deze ambitie stellen we een investeringsbudget van € 1,4 miljoen beschikbaar. Hoe, dat bedenken we samen met onze inwoners. We gaan bijvoorbeeld kinderen mee laten praten over hoe zij willen dat de speeltuinen en speelplekken ingericht zijn.
Ook zorgen we dat huurders gevallen van slecht
We realiseren meer (flexibele) woonruimte voor
verhuurderschap kunnen melden. We onderzoeken
spoedzoekers, daklozen, statushouders en andere
de mogelijkheid van een keurmerk voor goed ver
speciale doelgroepen. Een passende woning is een
huurderschap. Het doel is het verhogen van brand
absolute voorwaarde om een (nieuwe) start te
We maken werk van de grote vervangingsgolf die
Opgeruimd en begaanbaar
veiligheid, duurzaamheid, goede woonomstandig
maken met zelfstandig leven. Bovendien kosten
eraan komt, voor de openbare ruimte, wegen,
Nijmegenaren zijn heel betrokken bij het scheiden
heden en het voorkomen van overlast.
haperende doorstroom uit de zorg, dakloosheid en
bruggen e.d. die 40-50 jaar geleden gebouwd zijn
van afval. Daarom hebben we een hoge ambitie op
Op basis van de uitkomsten van de steekproef
dergelijke veel geld in het sociaal domein, dat we
en die nu allemaal tegelijkertijd aan het einde van
het gebied van verdergaande afvalscheiding. We
‘controle kamerverhuurpanden op brandveilig
graag effectiever besteden. Hiervoor putten we uit
hun levensduur zijn. Daarvoor maken we investe
hebben oog voor de kwaliteit van herbruikbare
heid’ ondernemen we zo nodig extra actie. In het
het Woonfonds en stellen we een exploitatie
ringsbudget vrij; in 2023 € 3 miljoen en vanaf 2024 €
afvalstromen. We willen hergebruik en reparatie
kader van goed verhuurderschap kijken we ook
bijdrage van € 300.000 per jaar beschikbaar. Voor
5 miljoen per jaar. Ook hier nemen we de vergroe
stimuleren en zetten ons actief in om plastic zwerf
hoe we goede woon- en huuromstandigheden voor
het aanpassen van eigen vastgoed voor huisvesting
ning mee.
afval terug te dringen. Daarnaast willen we dat
arbeidsmigranten kunnen waarborgen. De midde
van bijzondere doelgroepen stellen we daarnaast
len voor de uitvoering van het kamerverhuurbeleid
een investeringskrediet van € 2,5 miljoen beschik
Dierenwelzijn
lopen tot en met 2023. Voor voortzetting stellen we
baar. Voor mensen zonder vaste woon- of verblijf
Op het gebied van dierenwelzijn zijn de afgelopen
len we € 300.000 per jaar beschikbaar. Dit helpt ook
vanaf 2024 € 300.000 per jaar beschikbaar.
plaats regelen we binnen een maand een brie
jaren goede stappen gezet. We hebben een uitvoe
tegen dumpen en verloedering.
fadres, zodat zij een uitkering kunnen krijgen, een
ringsagenda Dierenwelzijn. Deze zetten we met
zorgverzekering afsluiten of in aanmerking komen
kracht voort. De hondenbelasting zien we als een
De bezuiniging op de gladheidsbestrijding draaien
voor schuldsanering. Zonder dit, kunnen zij geen
belasting op dierenliefde en schaffen we af.
we terug, zodat er weer meer straten in de wijken
ieder huishouden in Nijmegen één keer per jaar gratis het grofvuil kan laten ophalen. Hiervoor stel
nieuwe start maken. Ook blijven we zoeken naar
goed begaanbaar zijn als er sneeuw en ijs ligt.
locaties voor voldoende woonwagen-
Daarvoor stellen we jaarlijks € 100.000
standplaatsen.
beschikbaar.
23
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
22
Openbare ruimte
Sportaccommodaties Veel Nijmegenaren beleven plezier aan sport, door zelf te sporten of als toeschouwer. Sporten is bovendien gezond en brengt mensen in contact met elkaar. Topsport en sport evenementen zetten Nijmegen op de kaart en werken verbindend voor onze stad. We vinden het dan ook heel belangrijk dat iedereen kan sporten en bewegen en dat we daar goede voorzieningen voor hebben in onze stad. We investeren dan ook in sportverenigingen onder
zwemmen toegankelijk voor iedereen. Het monu
de voorwaarde dat ze ernaar streven financieel
mentale Goffertbad blijft bij Sportfondsen.
gezond te zijn. We bespreken ook met ze dat ze hun
Waalhalla en urban sports
activiteiten. En dat ze hun accommodaties ver
Waalhalla is al jaren hèt indoor skatecentrum van
duurzamen, zodat de exploitatie goedkoper wordt.
Nijmegen. Ook is onze stad sterk in (andere) urban
In deze coalitieperiode nemen we besluiten over
sports. Dit levert een bloeiende jeugdcultuur op en
een aantal investeringen in grote sportaccommo
stimuleert jongeren om te bewegen. Waalhalla is
daties die we belangrijk vinden voor de stad.
cruciaal voor de hele urban scene. Waalhalla wil
Plannen NEC
toekomstbestendig doorgroeien. Wij vinden dat urban sports onderdeel is van onze jonge stad en
We steunen NEC in hun zoektocht naar een
willen dit dus mogelijk maken. Daarom geven we
gezonde toekomst en zien het uitgewerkte plan
een jaarlijkse bijdrage van € 50.000 t.b.v. de exploi
voor herontwikkeling van het stadion tegemoet.
tatiekosten. Daarnaast is de staat van het pand dat
Goede inpassing in het monumentale Goffertpark
Waalhalla van de gemeente huurt niet goed. We
vinden we voorwaardelijk. De grote natuurwaarde
stellen een krediet ter beschikking voor de aanpak
van dit park voor de stad willen we absoluut in
van het pand van € 9,5 ton. Rond de 6,5 ton is voor
stand houden.
dakrenovatie, de rest Is nodig voor upgrade en
Zwembaden Er komt een nieuw zwembad in Winkelsteeg. We maken een keuze over de plek van het nieuwe
modernisering van het pand (o.a. gevels en kanto ren). Financiering loopt via een onrendabele investering.
zwembad Winkelsteeg op het moment dat het
Triavium
locatieonderzoek is afgerond. We willen het
Over 9 jaar loopt het huurcontract met het
Zwembad combineren met andere functies voor
Triavium af. We doen nu vast de voorbereidende
ontmoeting en recreatie. Ook wordt zwembad
onderzoeken die nodig zijn om later tot een goede
Winkelsteeg een duurzaam zwembad, dat bv. ver
keuze voor de schaatssport in te komen. Deze coa
warmd wordt met restwarmte van bedrijven in het
litieperiode houden we de entreeprijzen voor
gebied. We investeren € 30 miljoen in het nieuwe
bezoekers en huurtarieven voor verenigingen
zwembad. Doordat de exploitatie van twee oudere
die gebruik maken van het Triavium betaalbaar.
zwembaden vervalt gaan we uit van lagere exploi tatielasten, hiervoor boeken we een besparing in van € 500.000 vanaf 2026. We houden het
25
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
24
accommodaties beschikbaar stellen voor buurt
We willen dat iedere Nijmegenaar goed kan wonen in een fijne wijk, met voldoende groen en voorzieningen.
Mobiliteit en bereikbaarheid Uit de Stadsgesprekken:
“ Maak de oversteek van de busbaan voor het station veilig, ook voor mensen die slecht zien. Maak een zebrapad en een verkeerslicht met rateltikkers.”
De komende jaren worden er veel woningen bijgebouwd en zal de bevolking in korte tijd fors groeien. Om ervoor te zorgen dat de stad bereikbaar blijft voor bewoners, bezoekers en bedrijven gaan we versneld mobiliteitsmaatregelen doorvoeren. We zetten in op de bereikbaarheid van de stad. Om het extra aantrekkelijk te maken om te voet, met de fiets of het openbaar vervoer te reizen, geven we hieraan prioriteit. Dat doen we onder meer met het goedkope bus
Fietsen
abonnement voor minima en 65+. En zetten we
Nijmegen is en blijft ook een echte fietsstad. We
voor de binnenstad bijvoorbeeld in op het gemak
verwachten dat het aantal fietsbewegingen de
van een stap op/stap af busje. We investeren in
komende jaren alleen maar toeneemt. Daarom
betere stadstransferia met goede overstap op fre
hebben we extra ruimte nodig voor rijdende en
quent OV. Goede doorstroom van het verkeer is
gestalde fietsen en moeten we de veiligheid op
belangrijk voor de bereikbaarheid en zorgt voor
drukke fietsverbindingen waarborgen. Dit speelt
minder uitlaatgassen. Op alle onderdelen zijn
ook in regionaal verband nu de elektrische fiets
maatregelen noodzakelijk. We gaan hier fors in
steeds vaker als alternatief voor de auto wordt
investeren met een budget van € 21 miljoen.
gebruikt. Drukke fietspaden maken we waar moge
Daarnaast hebben we een aanvraag ingediend bij
lijk tweebaans. We zorgen voor voldoende fiets
het rijk voor aanvullende financiële middelen voor
parkeerplekken en zetten in op slimme straatver
mobiliteitsmaatregelen waarmee de woningbouw
lichting. We houden hierbij wel rekening met
versnelling kan plaatsvinden. Aan de programma
natuur, leefbaarheid en veiligheid.
begroting voegen we jaarlijks € 200.000 toe.
Lopen
Openbaar vervoer De nieuwe woningbouwlocaties liggen dichtbij
We geven ruim baan aan de voetganger en leggen
openbaar vervoerknooppunten. Om de bereikbaar
een netwerk aan van aantrekkelijke looproutes
heid te garanderen vinden we het van groot belang
van, naar en in de binnenstad en rondom andere
dat treinstations en busverbindingen goed functio
centrale bestemmingen, zoals de universiteit. Dit
neren en dat er voldoende en goed ontsloten trans
creëert niet alleen ruimte voor de toename van het
feria zijn. Hiervoor zijn infrastructurele aanpassin
bevolkingsaantal, maar draagt ook bij aan het ver
gen nodig. Daarnaast willen we de kwaliteit van
beteren van de luchtkwaliteit, gezondheid en soci
het openbaar vervoer verbeteren waar nodig.
ale cohesie. Op het stationsplein en in de winkel
We blijven erop inzetten bij de provincie dat het
straten gaan we de verkeersstromen zoveel
busvervoer in onze stad op peil blijft, zodat elke
mogelijk van elkaar scheiden en maken we goede
wijk verbonden is met het openbaar vervoer. We
voetgangersverbindingen van het station naar de
wijzen de provincie erop de gebiedsontwikkelingen
binnenstad.
en de groei van de stad mee te nemen in hun OVplannen. Bij het Rijk blijven we inzetten op goede en frequente treinverbindingen in alle richtingen, een rechtstreekse verbinding naar Eindhoven, de elektrificatie van de Maaslijn, de ontwikkeling van
27
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
26
Versneld inzetten op mobiliteitsmaatregelen
het stationsgebied en een goede treinverbinding
Autoverkeer en doorstroming
naar Duitsland via Arnhem. De goedkope busabon
De S100 is belangrijk voor de doorstroming van het
nementen voor minima en voor ouderen blijven
autoverkeer in de stad. In 2018 zijn de knelpunten
behouden.
op de S100 in beeld gebracht en aangepakt.
Mobility as a service
gericht aan de slag kunnen met eventuele nieuwe
Er kunnen in onze stad niet evenredig meer auto’s
knelpunten. Goede doorstroming van het verkeer
als meer mensen bijkomen. Daarvoor is te weinig
is immers belangrijk voor de bereikbaarheid en
ruimte. Naast het stimuleren van lopen, fietsen en
geeft minder uitstoot van uitlaatgassen. We behou
gebruik van het OV bieden we ook vervoermidde
den het lage avondtarief voor de parkeergarages
len aan die onze inwoners in staat stellen zonder
in het stadscentrum. Wel gaan we het bezoekers
eigen auto overal naartoe te gaan. We zetten bij
parkeren in de Binnenstad in de toekomst meer
voorbeeld in op een verantwoorde groei van deel
op afstand organiseren. Dat is alleen kansrijk als
mobiliteit en meer laadpalen in de openbare
we tegelijkertijd zorgen voor transferia aan de
ruimte, zodat meer Nijmegenaren andere keuzes
stadsranden. Hiervoor komen we met een voorstel.
kunnen maken. Ook zetten we bij nieuwe bouwont
Samen met de regio blijven we actief aandacht
wikkelingen waar naar verwachting een hoge par
vragen bij de provincie en het rijk om knelpunten
keernorm niet wenselijk is (eenpersoonhuishou
in de bereikbaarheid op te lossen.
dens, expats appartementen), in op lagere parkeernormen in combinatie met deelmobiliteit.
Om de stad bereikbaar te houden gaan we versneld diverse mobiliteits maatregelen doorvoeren.
29
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
28
We gaan dit opnieuw in kaart brengen, zodat we
Binnenstad
Gastvrije, groene, veilige en toegankelijke binnenstad In onze binnenstad komen wonen, werken en bezoeken, winkelen, ontspannen en ont moeten samen. Het hart van onze stad is een levendige plek. Onze stad groeit en daarmee ook de drukte in de binnenstad. Levendigheid én leefbaarheid willen we de komende jaren versterken. Daarbij bewaken we de goede balans tussen deze
Vlaams Kwartier op termijn verdwijnen uit de binnen
twee aspecten, samen met bewoners en onderne
stad. Als de garage Hezelpoort klaar is, wordt de par
mers zodat de Binnenstad ook veilig en leefbaar
keergarage aan de Eiermarkt exclusief voor bewoners
blíjft. In totaal gaan we € 15 miljoen investeren in
en ondernemers in de binnenstad.
onze binnenstad en stellen we € 500.000 beschik
We verkennen tenslotte de opties om op termijn de
baar voor activiteiten en capaciteit.
bussen van de Waalkade te laten verdwijnen. We kie
Groene en toegankelijke binnenstad Uit de Stadsgesprekken:
We maken de binnenstad aantrekkelijker door diverse locaties beter in te richten. We gaan aan de
binnenstad goed bereikbaar te houden, bijvoorbeeld met een stap op stap af busje.
slag met de route Burchtstraat - Augustijnenstraat
Een veilig gevoel voor iedereen
-Plein 1944 inclusief het busplein, Ziekerstraat, het
Overlast is een hardnekkig probleem voor bewoners
Vlaams Kwartier, het Joris Ivensplein en ook de wes
en bezoekers van een aantal plekken in de binnen
telijke Waalkade. We maken deze plekken groener
stad: het Joris Ivensplein, Kronenburgerpark,
en beter aangepast aan het klimaat en veiliger waar
Westelijke Waalkade, in de Ringstraten en op het
nodig. Ook scheiden we het fiets- en voetgangers
Waalstrand. We zetten in op meer preventie en gaan
verkeer beter. In de Ringstraten en om te beginnen
overlast op maat en bij de bron aanpakken. We doen
in de Tweede Walstraat geven we voorrang aan voet
aanpassingen in de openbare ruimte die overlast en
gangers, inwoners en ondernemers. Dit doen we van
verloedering tegengaan, we maken mensen weer
wege de herontwikkeling van het Vlaams Kwartier
meer eigenaar van hun straat en gaan zo nodig hand
en ook om de leefbaarheid op deze plek te verbete
haven, zodat het probleem zich niet verplaatst.
ren. De activiteiten uit het Actieplan Binnenstad
Hiervoor stellen we € 300.000 per jaar extra beschik
maken de binnenstad aantrekkelijker en versterken
baar. Deze extra middelen zetten we in om regie te
de economie, dus dit actieplan zetten we voort.
krijgen op de overlasthotspots en voor een preven
We maken de binnenstad in de toekomst autoluw.
tieve aanpak van jongerenoverlast en de jonge aan
Parkeren voor bewoners en laden & lossen blijft in
was in de ondermijnende criminaliteit.
de Binnenstad wel mogelijk. Om dit mogelijk te maken realiseren we betere stadstransferia met
Te weinig fietsparkeerplekken zorgt voor overlast.
een goede overstap op frequent OV. We vinden het
Verkeerd geparkeerde fietsen hinderen de doorgang
belangrijk dat deze transferia door de goede dienst
en kunnen vluchtroutes blokkeren. We stellen de
verlening en prijs voor bezoekers interessanter zijn
bewaakte fietsenstallingen ruimer open en gaan
om te gebruiken dan de parkeervoorzieningen in het
publieksacties uitvoeren om mensen hier beter op
centrum. Het avondtarief in de parkeergarages blijft
te wijzen. Als dit onvoldoende werkt, gaan we hand
€ 0,50. De parkeergarages Molenpoort en Mariën
haven. We stellen voor deze maatregelen € 25.000
burg zullen in het kader van de ontwikkeling van het
beschikbaar.
31
Ons Nijmegen. Stad van iedereen - coalitieakkoord 2022 | 2026
30
“ Er blijft een stevig investeringsbudget nodig om een vervolg te geven aan het succesvolle actieplan ‘Hartje Nijmegen’ in de volgende coalitieperiode.”
zen hier alleen voor als we mogelijkheden zien om de
Cultuur en erfgoed
Cultuur Cultuur verbindt mensen, is leerzaam en zorgt voor levendigheid in de wijken. In onze stad zijn veel talentvolle makers actief die we tot bloei willen laten komen. We willen dat alle Nijmegenaren kunnen genieten van een cultureel aanbod dat bij hen past. We hebben dan ook stevige ambities om het culturele leven te versterken door flinke investeringen. We verhogen het budget naar het gemiddelde van met Nijmegen vergelijkbare steden. Dit betekent een verhoging met € 2 miljoen. Dat zetten we in om knelpunten op te lossen, ook door de nasleep van corona èn voor kansen voor versterking.
Een stevige infrastructuur voor cultuur
kunstenaars kunnen behouden voor de stad. We
We vinden het belangrijk de Schouwburg te behou
breiden het aantal ateliers en broedplaatsen uit in
den voor de stad. De schouwburg is een belangrijke
bestaande wijken en nemen ateliers mee bij de
ontmoetingsplek voor Nijmegenaren. Niet alleen
inrichting van nieuwe wijken. Florerend atelier-
de brede programmering draagt daaraan bij. Maar
en broedplaatsenbeleid draagt bij aan levendige
ook het gebouw zelf moet breder inzetbaar en toe
wijken, zo snijdt het mes aan twee kanten. We
gankelijker worden. Daarom investeren we in de
investeren hierin € 1 miljoen.
renovatie van de schouwburg en kiezen voor de
Uit de Stadsgesprekken:
“Cultuur is belangrijk, mensen bloeien erdoor op, worden geïnspireerd, ontmoeten andere mensen en doen mee.”
variant schouwburg-plek in de stad. We investeren
Cultuur voor iedereen
daarvoor € 22,7 miljoen.
We zorgen dat er een gevarieerd cultuuraanbod is,
We zorgen voor goede spreiding van culturele acti
dat veel mensen aanspreekt. Ook urban culture
viteiten en functies over de stad. We maken een
met grote aantrekkingskracht is daar onderdeel
nieuwe vestiging van de Lindenberg en de Open
van. We willen dat cultuur ook toegankelijk is voor
bare bibliotheek in Nijmegen Noord mogelijk. We
mensen met weinig geld. Door cultuur aan te laten
ramen dat daarvoor op termijn, op zijn vroegst
haken bij de sociale basis, bereiken we meer men
vanaf 2026, € 500.000 nodig is. Ook in Winkel
sen. Ieder kind moet kunnen werken aan zijn eigen
centrum Dukenburg brengen we beide onder en
culturele talenten.
zorgen dat er voldoende middelen zijn voor de exploitatie, als het zover is. Deze coalitieperiode
Nachtvisie
gaan we onderzoek doen naar herhuisvesting van