Brief aan de raad Wijkwarmteplan Bottendaal Aardgasvrij

Postadres Gemeente Nijmegen SR10 Postbus 9105

Aan de Gemeenteraad van Nijmegen

6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Onderwerp

15 december 2020 Wijk warmteplan Bottendaal

Contactpersoon Erik Maessen e.maessen@nijmegen.nl T 024 – 329 94 36

Geachte leden van de Raad,

Ons kenmerk D200906784

Aanleiding Op basis van het Klimaatakkoord moeten alle gemeenten in 2021 een Warmtetransitievisie voor de stad vaststellen met daarin een globale planning van de eerste wijken waarvoor een ‘uitvoeringsplan op wijkniveau’ wordt opgesteld. Voorts moet benoemd worden welke alternatieven voor aardgas mogelijk zijn. De gemeenteraad van Nijmegen heeft als een van de eerste gemeenten in Nederland reeds in september 2018 de warmtevisie vastgesteld. Hierin staat onder meer de ambitie voor een aardgasvrij Bottendaal in 2035 geformuleerd. De vervolgstap op de warmtevisie voor heel Nijmegen is het opstellen van een uitvoeringsplan op wijkniveau. Parallel aan het traject van de warmtevisie is in het voorjaar van 2018 de projectgroep aardgasvrij Bottendaal al gestart met de voorbereidingen van dit plan. Aan deze projectgroep hebben de gemeente, woningcorporatie Talis, de netbeheerder Liander, de BOB (bewonersorganisatie Bottendaal) en een vertegenwoordiging van de bewonersgroep Bottendaal deelgenomen. Inzet was de werkzaamheden van de projectgroep zo in te richten, dat het wijkwarmteplan waaraan werd gewerkt, geheel in overeenstemming zou zijn met de kenmerken zoals beschreven voor een uitvoeringsplan op wijkniveau in het Klimaatakkoord.

Het bijgevoegde plan is het resultaat van de input van de projectgroep, maar is nog geen Uitvoeringsplan op wijkniveau, omdat het nog niet aan alle vereisten van het Klimaatakkoord voldoet.

Volgens het Klimaatakkoord moet een Uitvoeringsplan op wijkniveau de volgende onderdelen bevatten:  Toelichting op de noodzaak voor een aardgasvrij alternatief;  Toelichting op de vraag waarom Bottendaal geprioriteerd wordt voor deze energietransitie;  Inzicht geven in:  de potentiële alternatieve energie infrastructuren in de wijk;  de betrouwbaarheid en duurzaamheid van de alternatieve energie

Brieven en huisstijldocumenten / sjab = Brief

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 3

    

 infrastructuren;  de maatschappelijke kosten en baten van de alternatieve energie infrastructuren;  andere wijkopgaven en daarmee koppelkansen;  de betaalbaarheid en integrale kosten voor eindverbruikers. Investeringsplannen van onder andere netbeheerders en gebouweigenaren, woningcorporaties en instellingen; Motivatie en onderbouwing van de keus voor het uiteindelijke aardgasvrij-alternatief; Beschrijving van de stappen die gemaakt moeten worden om het gekozen aardgasvrijalternatief te realiseren; Uitwerking van hoe het gekozen alternatief per stap wordt doorgevoerd; Vastleggen van de datum waarop daadwerkelijk de toelevering van aardgas wordt beëindigd.

De gemeenteraad is bevoegd tot de vaststelling van een Uitvoeringsprogramma op wijkniveau. Het maakt juridisch gezien onderdeel uit van het Omgevingsplan. Het voorliggende plan voldoet aan een aantal van de vereisten voor een Uitvoeringsplan op wijkniveau, maar nog niet aan alle. Zo is het op dit moment nog niet mogelijk om een verantwoorde keuze voor een aardgasalternatief te maken. Daardoor is het bieden van totaalinzicht van de (maatschappelijke) kosten, de betaalbaarheid en het opstellen van investeringsplannen op dit moment niet mogelijk. De redenen waarom we nog niet aan alle vereisten uit het Klimaatakkoord kunnen voldoen, zijn:  Geothermie wordt benoemd als de gewenste warmtebron voor het stedelijk warmtenet waar Bottendaal mogelijk op kan worden aangesloten. Echter er is nog veel onderzoek nodig om te bepalen of geothermie als warmtebron ook daadwerkelijk beschikbaar zal komen voor Nijmegen. Dit is een opgave die niet op wijkniveau maar stadsbreed zal worden afgewogen en besloten.  Alhoewel het stedelijk warmtenet met de ARN als bron een haalbaar alternatief voor de wijk lijkt te zijn, is de bewonersgroep van mening dat het afnemen van warmte van de warmteleverancier ongewenst is (monopolie en een niet transparante tariefstructuur).  Geen enkel onderzocht alternatief lijkt duurzaam, betaalbaar én betrouwbaar.

Alle doorgerekende varianten brengen meer kosten met zich mee dan de prijs die mensen nu betalen voor aardgas. Deze kosten kunnen nog niet opgevangen worden. Daarnaast zijn er onvoldoende financieringsmogelijkheden, zodat niet alle huiseigenaren een alternatief kunnen betalen.  Massaal overstappen op ‘all-electric’ kan nog niet. Het huidige elektriciteitsnetwerk kan dit niet aan. Liander doet onderzoek om de effecten voor het elektriciteitsnet te toetsen. Zo kan de netwerkbeheerder inschatten welke investeringen nodig zijn en wat deze betekenen voor de openbare ruimte. Denk aan het plaatsen van extra middenspanningsruimtes en het vernieuwen van kabels. Het inpassen van de middenspanningsruimtes zal een gezamenlijke inspanning moeten zijn van de gemeente en Liander.  De bewonersgroep wil de haalbaarheid onderzoeken van een lage temperatuur hybride warmtenet in de wijk. We hebben de wijk in beeld gebracht, veel bewoners hebben inzicht gekregen in het waarom van een aardgasvrije toekomst en waarom Bottendaal als startwijk is aangewezen. In het plan is ook beschreven welke stappen we de komende tijd gaan zetten

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 3

in de wijk om toe te werken naar een aardgasvrij Bottendaal. Zo worden de vervolgacties zoals het starten van een intensieve energie-bespaar-campagne aangekondigd. Daarnaast starten we met het haalbaarheidsonderzoek van een lage temperatuur hybride warmtenet en de all-electric-varianten voor de woningen op het voormalige Dobbelmanterrein. Al doende krijgen we meer inzicht in de daadwerkelijke kosten, de randvoorwaarden waaraan voldaan moet worden en de effecten die deze varianten gaan hebben op het huidige elektranetwerk. Op basis van deze studies in combinatie met de stedelijke duurzame bronnen-en warmtenetstrategie verwachten we over een aantal jaren wel een volledig uitvoeringsplan Warmte conform de eisen van het Klimaatakkoord te kunnen opstellen. Waarom presenteren we een tussenrapport? Het bijgevoegde rapport is dus enerzijds opgesteld om zowel de wijkbewoners als de Gemeenteraad te informeren over de stand van zaken. De betrokken wijkbewoners, MKB en instellingen willen geïnformeerd worden over de huidige stand van zaken. Dit is belangrijk omdat een groep pandeigenaren welwillend zijn om zelf het initiatief te nemen de eerste stappen naar aardgasvrij te zetten. Eigen initiatief dient in deze fase van de energietransitie gestimuleerd en ondersteund te worden. De verduurzamingsopgave voor de particuliere huiseigenaren is immers groot. Hiermee moet tijdig gestart worden.

Iedereen krijgt vier weken de tijd om te reageren op dit plan. De reacties worden verwerkt en het definitieve wijkwarmteplan wordt u ter vaststelling voorgelegd. Inmiddels zijn we gestart met de activiteiten die gericht zijn op het besparen van energie en het isoleren van woningen. Begin 2021 starten we met de haalbaarheidsstudie Begin 2022 worden de activiteiten geëvalueerd. Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

mr. drs. A.H. van Hout gemeentesecretaris

drs. H.M.F. Bruls burgemeester

Gemeente Nijmegen

Pagina 3 van 3