Brief aan de raad Voortgang uitvoeringsplan gelijkwaardige kansen in het onderwijs

Postadres Gemeente Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Onderwerp

Contactpersoon Lieke Peeters l.peeters@nijmegen.nl T 024 – 329 0650030972

10 september 2024 Voortgang uitvoeringsplan gelijkwaardige kansen in het onderwijs

Ons kenmerk E24.003325

Geachte leden van de raad,

Middels deze brief informeren we u over de voortgang op het uitvoeringsplan gelijkwaardige kansen in het onderwijs. Context Vanuit het coalitieakkoord ‘Ons Nijmegen, stad van iedereen’ zijn voor de periode 20232026 extra middelen beschikbaar gesteld voor een totaalpakket aan maatregelen gericht op kansengelijkheid. Voor de jaren 2023, 2024 en 2025 is per jaar €1 miljoen extra beschikbaar gesteld en vanaf 2026 €750.000,-. Door gesprekken met het onderwijs, jongerenorganisaties, buurtteams en de jongeren zelf te voeren hebben wij een gewenste aanpak beschreven voor de verdeling van deze middelen. Op 27 september 2023 heeft u deze aanpak ‘gelijkwaardige kansen in het onderwijs 2023-2026’ vastgesteld. Deze aanpak heeft geleid tot een uitvoeringsplan ‘gelijkwaardige kansen in het onderwijs’, door u vastgesteld op 31 januari 2024. Dit heeft vervolgens geleid tot het evaluatieplan ‘gelijkwaardige kansen in het onderwijs’ welke 18 juni aan u is aangeboden. Aanpak gelijkwaardige kansen in het onderwijs Uitgangspunt is dat wij ongelijk investeren om gelijkwaardige kansen te creëren.

Dit gebeurt op twee manieren: Stadsbreed investeren in specifieke doelgroepen Ongelijk investeren gericht op specifieke stadsdelen en wijken Dit is verder uitgewerkt via drie programmalijnen: 1) Iedereen kan groeien 2) Iedereen kan meedoen 3) Iedereen kan hulp krijgen Bij het opstellen van het uitvoeringsplan met de hierbij gestelde doelen en geselecteerde interventies hebben we zoveel als mogelijk gebruik gemaakt van erkende, goed

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 6

onderbouwde interventies. Hierbij hebben we per doel gezocht naar een interventie die onderbouwd impact maakt op het gestelde doel. Hieronder zullen we per programmalijn een korte toelichting geven op de behaalde resultaten in 2023 en de voortgang betreffende Q1 en Q2 2024. 1) Iedereen kan groeien Het doel van de interventies behorende bij deze programmalijn is het versterken van de brede talentontwikkeling van jongeren en het vergroten van school- en loopbaankansen. Dit gebeurt onder meer door de inzet van jongerenwerkers binnen het voortgezet (speciaal) onderwijs en door kinderen en jongeren kennis te laten maken met diverse aspecten van de arbeidsmarkt, zoals bliksemstages en sollicitatietraining. JINC is een landelijke organisatie die middels diverse projecten kinderen tussen de 8 en 16 jaar helpt aan een goede start op de arbeidsmarkt. Uit extern impactonderzoek blijkt dat JINC een relevante en onderscheiden de functie heeft in het tegengaan van kansengelijkheid in het onderwijs en ondersteuning bidt aan jongeren die al vroeg keuzes moeten maken over opleiding en beroep. In Nijmegen is JINC in 2023 gestart met drie verschillende projecten: de bliksemstage, sollicitatietraining en de carrière coach. In 2023 hebben zij 437 Nijmeegse leerlingen bereikt.

Hiertoe hebben zij onder meer samengewerkt met diverse basisscholen uit Dukenburg, het Mondial College Meeuwse Acker en het Pro College. “Ik heb geleerd hoe ik me op mijn gemak voel tijdens een sollicitatie. Ik weet nu ook dat ik moet oppassen met wat ik op insta plaats, omdat iedereen dit kan zien en dus ook een baas.” Leerling Pro College Nijmegen, Sollicitatietraining door Achmea “Ik wil techniek gaan doen, maar hierdoor ben ik gaan twijfelen omdat ik niet wist dat de zorg zo leuk was. Ik wist niet dat ik houd van mensen helpen, dus bedankt.” Leerling Basisschool De Dukendonck, Bliksemstage bij Huize Rosa

Het jongerenwerk van Bindkracht10 is sinds een aantal jaar actief binnen het voortgezet (speciaal) onderwijs in Nijmegen. Het uitvoeringsplan kansengelijkheid en de ondersteunende motie ‘ongelijk investeren met jongerenwerk’ hebben het gesprek in gang gezet tussen Bindkracht10 en de scholen over het herverdelen van deze uren jongerenwerk, om zodoende recht te doen aan het uitgangspunt van ongelijk investeren voor gelijke kansen. Op scholen met meer leerlingen met een slechtere startpositie, waar sprake is van straatcultuur binnen school en/of waar mentale problemen groot zijn, is het jongerenwerk meer uren actief. Hierbij is tevens rekening gehouden met de aanbevelingen van Youth Spot, dat het rendement het grootst is daar waar de schoolstructuur open staat en bijdraagt aan de positie van de jongerenwerkers. Bij de start van schooljaar ‘24/’25 zal deze veranderde uren-inzet ingaan middels een vernieuwde samenwerkingsovereenkomst tussen het onderwijs en Bindkracht10. Komend schooljaar zal Bindkracht10 en afstemming met het onderwijs verdere focus aanbrengen in deze samenwerking.

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 6

Afgelopen maanden heeft Bindkracht10 veel gedaan binnen het onderwijs. Zo zijn zij met veel individuele leerlingen en hun docenten en/of opvoeders in gesprek geweest om te ondersteunen bij diverse hulpvragen of ter voorkoming van schooluitval. Daarnaast hebben zij onder meer een training straatcultuur ontwikkeld, gericht op professionals die met jongeren werken die onderdeel uitmaken van de straatcultuur. 2) Iedereen kan meedoen We beogen dat alle kinderen mee kunnen doen aan de extra schoolactiviteiten, waarvoor een vrijwillige ouderbijdrage nodig is. Daarnaast verstevigen we het netwerk en de verbinding tussen de verschillende leefwerelden van jongeren zoals school, thuis, vrije tijd en online. Op 1 augustus 2021 trad de wetswijziging vrijwillige ouderbijdrage in werking. Deze houdt in dat alle kinderen moeten kunnen meedoen met schoolreisjes en andere activiteiten binnen schooltijd. De ouderbijdrage die scholen hiervoor vragen kan niet meer verplicht gesteld worden, maar is op vrijwillige basis. Scholen lopen hierdoor inkomsten mis en kunnen bepaalde activiteiten niet meer organiseren. Via Stichting Leergeld kunnen ouders deze vrijwillige ouderbijdrage alsnog financieren waardoor scholen deze activiteiten kunnen blijven aanbieden. In 2023 hebben 495 kinderen gebruik gemaakt van deze compensatie vrijwillige ouderbijdrage, voor een totaalbedrag van € 35.028,-.

Dit is aanzienlijk minder dan verwacht. In 2024 besteden we daarom extra aandacht aan de bekendheid van Stichting Leergeld bij het onderwijs en de opvoeders. Jongerenwerk draagt bij aan een positief opgroeiklimaat en faciliteert jongeren in hun ontwikkelingsproces. Middels de motie ‘ongelijk investeren met jongerenwerk’ is opgeroepen het jongerenwerk te verbinden aan het primair onderwijs in de stadsdelen met sociaaleconomisch zwakkere inwoners en waar scholen met een hoge schoolweging gesitueerd zijn. Voor jongeren voor wie meedoen niet vanzelfsprekend is, kan het jongerenwerk het verschil maken. Door de inzet van extra jongerenwerk wordt een netwerk gecreëerd rondom deze kinderen waarbij jongerenwerkers de verschillende leefwerelden met elkaar verbinden en laagdrempelig een relatie aangaan met kinderen en hun ouder(s). In Q1 2024 is het gesprek gevoerd met alle genoemde scholen in de motie om de behoeften te peilen en hierop een passend aanbod te ontwikkelen. Vervolgens is in de loop van Q1 en Q2 gestart met de uitvoering. Inmiddels zijn alle leerlingen uit groep 8 (september doorstromend naar het VO) in beeld. Scholen ervaren een grote meerwaarde wat betreft het intercultureel werken, mannelijke rolmodellen en individuele casuïstiek. Jongerenwerkers zorgen daarnaast voor de verbinding tussen de wijk en school. Leerlingen worden gezien en aangesproken.

Situaties van straat of thuissituatie worden sneller herkent en opgepakt binnen school en andersom. Dit schooljaar gaat Bindkracht10 verder met het beschrijven van deze werkwijze, rol- en taakopvatting van het jongerenwerk binnen het voortgezet onderwijs. Stichting MOVE koppelt studenten aan kinderen die minder kansen krijgen dan hun leeftijdsgenoten. Ze leren elkaars leefwereld kennen, ontdekken hun talenten en komen

Gemeente Nijmegen

Pagina 3 van 6

samen in actie voor een ander. Middels verschillende projecten, gericht op kansengelijkheid en burgerschap, verkleinen zij de kloof in de maatschappij. In 2023 hebben zij in Nijmegen vier keer het project ‘Move je Buurt’ uitgevoerd waarbij basisschoolleerlingen uit Dukenburg en Hatert zich inzetten voor zichzelf, een ander en de buurt. Hiermee hebben zij 84 leerlingen uit groep 8 bereikt, van vier verschillende basisscholen. Ook waren hierbij 20 verschillende studenten en 7 (maatschappelijke) organisaties betrokken. Een project heeft een looptijd van 4 tot 6 maanden waarbij zij elkaar en zichzelf beter leren kennen en samen de buurt een boost geven. Na een spannende kennismaking en wijkverkenning kozen de kinderen voor een bingo met ouderen. Ze bereidden het eten en versieringen voor, en bedachten extra spelletjes. De feestelijke afsluiting in het wijkcentrum, met hapjes en bingo, werd een succes met uitgenodigde ouderen en de buurtsportcoach! De Klumpert, groep 8, 26 leerlingen

3) Iedereen kan hulp krijgen Door het versterken van diverse maatjes- en coachingsprojecten worden jongeren en hun ouders dichtbij en laagdrempelig ondersteund bij de overstap van het primair naar het voortgezet onderwijs. Eén van de organisaties die hieraan bijdraagt is School’s Cool. Door middel van de inzet van vrijwillige thuismentoren ondersteunen zij leerlingen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken, met als resultaat meer zelfvertrouwen en succes op school en in het leven. In 2024 willen zij extra aandacht besteden aan de rol van ouders door het organiseren van diverse ouderbijeenkomsten. Dit doen zij in samenwerking met Stichting MOVE en Bindkracht10. Ook zijn de mentoren extra getraind in het aanspreken en betrekken van ouders. Daarnaast hebben zij extra vrijwilligers kunnen aantrekken en extra leerlingen kunnen begeleiden uit de wijken Hatert, Dukenburg en Lindenholt. Hoogbegaafdheid In de gespreksronde van 13 december 2023 heeft het college de toezegging gedaan via deze brief een update te geven met betrekking tot hoogbegaafdheidsonderwijs. In het voorjaar zijn er gesprekken gevoerd met zowel het onderwijs en samenwerkingsverband als diverse zorgorganisaties met kennis van en ervaring met hoogbegaafdheid. Buurtteams jeugd & gezin zijn bij beide gesprekken aangesloten. In het najaar volgt een gezamenlijk overleg om hier een vervolg aan te geven.

Stagevergoeding In de gespreksronde van 13 december 2023 heeft de wethouder tevens een toezegging gedaan om een voortgang te geven over de gesprekken omtrent stagevergoedingen. Een aantal vaak kwetsbare doelgroepen kunnen geen stage lopen, omdat sommige bedrijven aangeven dat zij geen stagevergoeding kunnen betalen en dus geen stagiaires meer aannemen. Daardoor krijgen, vaak de meest kwetsbare jongeren, niet de stagebegeleiding die bij hen past en verkleint dit ook hun kansen op het krijgen van een diploma. Zowel op

Gemeente Nijmegen

Pagina 4 van 6

landelijk als op regionaal niveau wordt gezocht naar oplossingen. Binnen de aanpak jongeren van school naar werk is er in 2024 eenmalig budget vrijgemaakt om, voor leerlingen vanuit het voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs met uitstroomprofiel dagbesteding, een bijdrage te kunnen betalen aan de zorgaanbieders waar deze leerlingen stagelopen. Daarnaast zijn er, binnen de aanpak, voorzieningen voor studenten in een kwetsbare positie voor extra begeleiding tijdens de stage. De komende maanden gaan we aan de slag met het nieuwe regionale programma waarbij onder andere het knelpunt rondom stagevergoedingen op de agenda staat. Financiën Vanuit het coalitieakkoord zijn voor de periode 2023-2026 extra middelen beschikbaar gesteld voor een totaalpakket aan maatregelen gericht op kansengelijkheid. Voor de jaren 2023, 2024 en 2025 is per jaar €1 miljoen extra beschikbaar gesteld en vanaf 2026 €750.000,-. In 2023 is € 550.000,- begroot. € 440.000,- is overgeheveld naar 2024. Middels de motie ‘ongelijk investeren met jongerenwerk’ zijn deze niet bestede middelen van 2023 begroot voor de inzet van het jongerenwerk op het primair onderwijs in 2024, 2024 en 2026. In 2023 is € 550.000,- begroot, als volgt: Jongerenwerk V(S)O

€ 270.000,-

-

Vrijwillige ouderbijdrage Stichting Leergeld € 100.000,-

-

Maatschappelijke diensttijd

€ 30.000,-

-

JINC

€ 35.000,-

-

School’s Cool

€ 5.500,-

-

Inzet vanuit de preventieplatforms

€ 9.500,-

-

Uitvoeringskosten

€ 100.000,-

Gemeente Nijmegen

Pagina 5 van 6

Vervolg Alle interventies uit het uitvoeringsplan zijn gestart. In Q3 2025 informeren we u opnieuw over de voortgang van het uitvoeringsplan, waarbij we ook uitgebreid stil zullen staan bij de evaluatie en monitoring over het jaar 2024. Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

A.P.W. van de Klift gemeentesecretaris

H.M.F. Bruls burgemeester

Bijlagen Aanpak gelijkwaardige kansen in het onderwijs Uitvoeringsplan gelijkwaardige kansen in het onderwijs Evaluatieplan gelijkwaardige kansen in het onderwijs Motie ‘ongelijk investeren met jongerenwerk’

Gemeente Nijmegen

Pagina 6 van 6