Brief aan de raad over het concept convenant bewindvoerders en de gemeente Nijmegen

Postadres Gemeente Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Betreft

Contactpersoon M. Buur m.buur@nijmegen.nl T 024 – 329 95 43

5 oktober 2021 Uitvoering toezegging inzake convenant bewindvoerders en de gemeente Nijmegen

Geachte leden van de raad,

Ons kenmerk D211183636

Op 2 september 2020 heeft u tijdens een bijeenkomst opiniërend gesproken over ons besluit ‘Regie op de kwaliteit van bewindvoering door het opstellen van een convenant met bewindvoerders’. Zie ook onze brief van 23 juni 2020 ’Vervolg bewind’ met het kenmerk E20.002709. Wij hebben u toegezegd dat wij, in het eerste kwartaal van 2021, met u in gesprek gaan over het concept convenant bewindvoerders en de gemeente Nijmegen. Met deze brief geven wij, hoewel wat later dan beloofd, uitvoering aan deze toezegging. Onze oprechte excuses voor deze vertraging. In deze brief geven wij een toelichting op de totstandkoming van het convenant en benoemen de belangrijkste onderdelen waarmee we de regie op de kwaliteit van bewindvoering willen versterken. Vervolgens geven we aan wat het convenant de Nijmeegse inwoner biedt die onder bewind wordt gesteld. In de bijlages treft u het concept convenant aan en een aantal bijlages zoals de concrete werkafspraken.

Bijlage(n) Bijgevoegd: Ja

Het voornemen is om het convenant per 1 januari 2022 in te laten gaan. Proces totstandkoming van het convenant a. In het afgelopen jaar hebben we samen met 12 bewindvoerderskantoren, het concept convenant opgesteld. Het overleg is voornamelijk digitaal verlopen. De keuze voor deze 12 kantoren is als volgt gegaan: 7 van de 12 bewindvoerderskantoren voeren voor ongeveer een derde van alle klanten waar Nijmegen bijzondere bijstand voor betaalt, de bewindvoering uit. De overige 5 bewindvoerderskantoren hebben zich spontaan gemeld met het verzoek of zij ook konden deelnemen aan de voorbereidingen. b. Bij de start van het proces hebben we input opgehaald bij de Cliëntenraad participatiewet en de Adviescommissie jeugd, maatschappelijke opvang- en

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 4

c. d.

gehandicaptenbeleid (JMG). Het concept convenant is aan deze commissies gestuurd en tevens aan de Seniorenraad. We hebben ook gesproken met een paar ervaringsdeskundigen. Daarnaast hebben we afgestemd met andere gemeenten die ook een convenant hebben waaronder de gemeente Arnhem: een deel van de bewindvoerderskantoren zijn zowel in Arnhem als Nijmegen actief.

Bevorderen regie op de kwaliteit van de bewindvoering We zijn bij het opstellen van het convenant uitgegaan van de eisen die de wet&regelgeving stellen aan de bewindvoerders. Bijvoorbeeld: een bewindvoerder moet benoembaar zijn door de rechtbank. Als gemeente hebben we niet de bevoegdheid om extra eisen stellen op basis van regelgeving. We hebben wel mogelijkheden om invloed te hebben op de stroomlijnen en tempo van het proces: de instroom, doorstroom en uitstroom van de onderbewindgestelde. Hier hebben we afspraken gemaakt waarvan een aantal hieronder staan genoemd. Tot op heden worden de meeste van de onderstaande afspraken niet uitgevoerd. Een ander belangrijk uitgangspunt bij deze afspraken, is dat we samenwerken vanuit vertrouwen en tegelijkertijd kritisch zijn naar elkaar over een ieders functioneren. a. Structureel regelmatige afstemming tussen gemeente en de bewindvoerders De bewindvoerder meldt de gemeente, op basis van het adviesrecht*, dat een inwoner onder bewind is gesteld door de rechtbank. De inwoner is dan direct bij de gemeente in beeld. Een bewindvoerder die is aangesloten bij het convenant krijgt, na een lichte toets, een positief advies op de melding. Voorwaarde is natuurlijk wel dat hij nog steeds aan de voorwaarden van het convenant voldoet.

Eén jaar na de melding: na de start van het bewindvoeringstraject, gaan Bureau Schuldhulpverlening (BSHV) en de bewindvoerder met elkaar in gesprek om te beoordelen of er al een aanvraag voor schuldhulpverlening kan worden ingediend. Alle partijen vinden de termijn van één jaar redelijk om een realistische inschatting te kunnen maken. In het eerste kwartaal van het derde jaar van een minnelijke of wettelijke schuldregeling wordt de cliënt met schuldenbewind door de bewindvoerder gescreend aan de hand van een indicatorenlijst met als doel om te beoordelen wat de mogelijkheden zijn van de onderbewindgestelde. Deze bevindingen worden gedeeld met de gemeente. Indien een rapportage uitblijft, neemt BSHV contact op met de bewindvoerder. *Op 1 januari 2021 is de wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek in werking getreden. Met deze wijziging kunnen gemeenten gebruik maken van het adviesrecht: drie maanden nadat het schuldenbewind door de rechter is uitgesproken, heeft de gemeente het recht om advies uit te brengen over de vraag of een voldoende behartiging van de belangen van de betrokkene kan worden bewerkstelligd met een meer passende en minder ver strekkende voorziening dan met de voortzetting van schuldenbewind. De rechter bepaalt vervolgens of dit advies wordt overgenomen.

Naast het adviesrecht heeft de wijziging ook tot gevolg dat beschermingsbewind in het kader van problematische schulden enkel nog uitgesproken wordt voor bepaalde tijd.

-

-

b. c.

d. -

Bevorderen eenheid in de keten van schuldhulpverlening: de bewindvoerders en de gemeente (o.a. BSHV en Financieel Expert in de Wijk) weten van elkaar aan de hand van welke vragen/indicatoren hoe de situatie van een inwoner wordt beoordeeld of deze al dan niet in aanmerking komt voor schuldenbewind. Er is veel overlap in de vragen/indicatoren van de verschillende partijen. Bewindvoerders kunnen tussentijds overleggen met BSHV over de onderbewindgestelden: dit gebeurt voornamelijk bij ingewikkelde casuïstiek. Op dit moment komt dit af en toe voor. BSHV stimuleert bij de bewindvoerders om van deze mogelijkheid gebruik te maken. BSHV neemt steekproefsgewijs of op basis van signalen contact op met de bewindvoerder om de signalen te bespreken en dossiers door te nemen. BSHV voert jaarlijks een gesprek met de bewindvoerder om de afspraken van het convenant door te nemen o.a. aan de hand van de casuïstiek. Bevordering kwaliteit van bewindvoering door afstemming met overige partijen. We gaan in gesprek met de rechtbank en bewindvoerders om te bespreken hoe we samen de kwaliteit kunnen bevorderen. We betrekken de VNG en brancheorganisaties bij de bevordering van de kwaliteit en eenheid. Dit bespreken we ook in G-40 verband.

Deelname aan het convenant Bewindvoerderskantoren kunnen bij BSHV aangeven dat zij willen deelnemen aan het convenant en als zij voldoen aan de voorwaarden, kan tot ondertekening worden overgegaan. Op het moment dat wij klachten krijgen over een bewindvoerderskantoor, ondanks dat deze aan de objectieve voorwaarden voldoet, onderzoeken we de klachten door onder andere in gesprek te gaan met het betreffende kantoor en afspraken te maken over eventuele verbeteringen. In het uiterste geval melden wij onze bevindingen bij de rechtbank. Doorontwikkeling Ontwikkelagenda: we stellen jaarlijks vast welke onderwerpen gezamenlijkheid gestuurd gaat worden. We betrekken hier ervaringsdeskundigen bij. We starten met 12 bewindvoerders en willen zo snel mogelijk meer bewindvoerders laten aansluiten.

Wat merkt de Nijmeegse inwoner die onder bewind staat van het convenant? Na één jaar is er overleg een aanvraag schuldhulpverlening: nu is dat vaak pas na een paar jaar.

*Op 1 januari 2021 is de wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek in werking getreden. Met deze wijziging kunnen gemeenten gebruik maken van het adviesrecht: drie maanden nadat het schuldenbewind door de rechter is uitgesproken, heeft de gemeente het recht om advies uit te brengen over de vraag of een voldoende behartiging van de belangen van de betrokkene kan worden bewerkstelligd met een meer passende en minder ver strekkende voorziening dan met de voortzetting van schuldenbewind. De rechter bepaalt vervolgens of dit advies wordt overgenomen. Naast het adviesrecht heeft de wijziging ook tot gevolg dat beschermingsbewind in het kader van problematische schulden enkel nog uitgesproken wordt voor bepaalde tijd.

-

-

-

Indien schuldhulpverlening eerder van start kan gaan, komt er eerder een regeling met schuldeisers en komt er sneller rust in de financiële positie van de onderbewindgestelde. Als er eerder rust komt in de financiële positie van de onderbewindgestelde en hij in staat is om zelf weer de regie te nemen, bestaat de kans dat het schuldenbewind ook eerder kan worden beëindigd. Verbetering van de kwaliteit van het schuldenbewind.

Hopelijk geeft deze brief voldoende inzicht hoe we de regie op de kwaliteit van de bewindvoerders hebben vormgegeven. Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

mr. drs. A.H. van Hout gemeentesecretaris

drs. H.M.F. Bruls burgemeester

Bijlages Concept convenant bewindvoerders en de gemeente Nijmegen inclusief bijlages

*Op 1 januari 2021 is de wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek in werking getreden. Met deze wijziging kunnen gemeenten gebruik maken van het adviesrecht: drie maanden nadat het schuldenbewind door de rechter is uitgesproken, heeft de gemeente het recht om advies uit te brengen over de vraag of een voldoende behartiging van de belangen van de betrokkene kan worden bewerkstelligd met een meer passende en minder ver strekkende voorziening dan met de voortzetting van schuldenbewind. De rechter bepaalt vervolgens of dit advies wordt overgenomen. Naast het adviesrecht heeft de wijziging ook tot gevolg dat beschermingsbewind in het kader van problematische schulden enkel nog uitgesproken wordt voor bepaalde tijd.