Brief aan de raad Evaluatie Groene Snelheidsmeterspaarpot

Postadres Gemeente Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Postbus 9105 6500 HG Nijmegen Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum Onderwerp

Contactpersoon Titia Bijma t.bijma@nijmegen.nl T 024 – 329 0629656056

21 november 2023 Evaluatie Groene Snelheidsmeterspaarpot

Geachte leden van de raad,

Ons kenmerk D231000444

Op 23 maart 2021 heeft de heer V. Vintges van fractie GroenLinks het initiatiefvoorstel voor een pilot met een Groene Snelheidsmeterspaarpot ingediend. Deze groene snelheidsmeterspaarpot meet van elk voertuig de werkelijke snelheid en koppelt via het LED-display die snelheid direct terug aan de weggebruiker. Automobilisten die zich houden aan de maximum toegestane snelheid krijgen daarbij te zien dat hij/zij een aantal centen mee spaart aan een goed doel. Het college heeft die initiatiefvoorstel gesteund en tot uitvoering gebracht en koppelt in deze brief de resultaten aan u terug.

Bijlage(n) Bijgevoegd: Ja

Samenvatting De pilot is in het najaar van 2022 uitgevoerd op de Fleminghstraat, voor een periode van vier weken. De bewoners in de omgeving zijn actief betrokken bij het proces, bijvoorbeeld bij de keuze wat er met de opbrengst in de straat gerealiseerd ging worden. Omdat de blijvende resultaten van snelheidsvermindering minimaal zijn, kiezen we er als college niet voor om dit concept op meer plekken in de gemeente toe te passen. Aanloop In 2021 zijn er verschillende gesprekken met het project Safety-Safe, dat op verschillende plekken in Nederland tijdelijke projecten uitvoert met een snelheidsmeterspaarpot. Hun werkwijze is in het evaluatierapport terug te lezen. Het project is met name gericht op wegen met veel lokaal verkeer, zodat weggebruikers zich met de buurt verbonden voelen en het spaardoel hen aanspreekt. Het initiatiefvoorstel van GroenLinks was echter in eerste instantie gericht op een aantal grotere wegen waar structureel te hard werd gereden, met name de Prins Mauritssingel in Lent. Ook de Graafseweg werd genoemd. In overleg met het project Safety-Safe is besloten om de pilot eerst op een andere plek in Nijmegen uit te voeren die beter in hun aanpak past en daarna te kijken of het project ook in aangepaste vorm op de Prins Mauritssingel uitgevoerd zou kunnen worden.

Na verschillende gesprekken met wijkregisseurs en analyse van verkeersdata (wordt er daadwerkelijk te hard gereden?) is de Fleminghstraat gekozen als geschikte locatie.

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 4

Uitvoering Gedurende een periode van vier aaneengesloten weken heeft op de Fleminghstraat een bord gehangen. Snelheden onder de 30 km/u werden beloond met een beetje geld in de spaarpot, te zien op het digitale scherm. Het bord gaf een negatieve terugkoppeling bij een te hoge snelheid. Bewoners zijn vooraf middels een informatieavond betrokken door de organisatie van Safety-Safe. Tijdens deze bijeenkomst mochten zij een aantal mogelijke spaardoelen benoemen. Na een online stemming is hier het uiteindelijke spaardoel uit gekozen, namelijk het aanbrengen van 30-markeringen op het wegdek van de Fleminghstraat. In het bijgevoegde evaluatierapport is de werkwijze uitvoeriger te lezen.

Afbeelding 1: Snelheidsmeterspaarpot op de Fleminghstraat

Resultaten Gedurende de pilot heeft de snelheidsmeterspaarpot een positief effect gehad op het aantal automobilisten dat zich aan de snelheid hield, zichtbaar in Figuur 1.

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 4

Figuur 1: Percentage hardrijders tijdens nulmeting (vóór plaatsing snelheidsmeterspaarpot) en 1-meting (tijdens aanwezigheid snelheidsmeterspaarpot)

Een aantal weken na afloop van de pilot is opnieuw een meting gedaan (2-meting) om de blijvende effecten te meten. In Figuur 2 is te zien dat het percentage hardrijders helaas alweer bijna op het oude niveau was.

Figuur 2: Percentage hardrijders tijdens de nul-, 1- en 2-meting.

Een aantal aandachtspunten die tijdens en na de pilot zijn geconstateerd en die in het rapport na te lezen zijn betreffen: • De straat heeft een lange zichtlijn, waardoor er goed overzicht is van het aanwezige verkeer. Zeker langs de kant van het spoor, waar geen trottoirs of zijstraten zijn, is er meer kans op harder rijden. • Ook brom- en snorfietsen veroorzaken volgens bewoners (geluids)overlast in de Fleminghstraat. Omdat de straat een fietsstraat is, zijn ook deze weggebruikers

Gemeente Nijmegen

Pagina 3 van 4

•

•

hier te gast, maar deze doelgroep vereist een andere aanpak dan de automobilist en werd met deze pilot niet goed bereikt. Het gekozen spaardoel door bewoners was om meer 30-markeringen op het wegdek aan te brengen. Helaas heeft het realiseren hiervan vertraging opgelopen, enerzijds vanwege het winterse weer en anderzijds omdat binnen 30-zones normaliter geen extra wegmarkeringen worden aangebracht en hier extra interne gesprekken over gevoerd moesten worden. De markeringen zijn uiteindelijk pas een halfjaar na afronding van het project op het wegdek aangebracht. In het project Safety-Safe is het juist de bedoeling dat de beloning voor de buurt gelijk – dus vanaf het weghalen van het digitale meetbord – zou moeten bijdragen aan het in stand houden van een lager percentage hardrijders. Ook in 2023 in de maanden na het plaatsen van de wegmarkeringen, is er geen duidelijke afname van het aantal hardrijders in de verkeersdata terug te zien.

Conclusie De pilot met de snelheidsmeterspaarpot heeft op de Fleminghstraat helaas maar zeer beperkt effect gehad. Om het aantal hardrijders effectief naar beneden te brengen, zouden er ook een aantal maatregelen in de weginrichting moeten worden getroffen, maar dat valt behalve de aangebrachte 30-markeringen buiten de scope van deze pilot. De toepasbaarheid van een tijdelijke snelheidsmeterspaarpot voor een weg als de Prins Mauritssingel komt hiermee verder onder druk te staan. Een lokaal spaardoel voor de buurt leek op deze locatie al niet heel toepasbaar vanwege de grote hoeveelheid doorgaand verkeer. We blijven hier inzetten op andere gedragsmaatregelen in het kader van de mobiliteitstransitie. Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

A.P.W. van de Klift gemeentesecretaris

H.M.F. Bruls burgemeester

Gemeente Nijmegen

Pagina 4 van 4