Brief aan de raad Aanpak overlast omgeving Van Schevichavenstraat

Postadres Gemeente Nijmegen Postbus 9105 6500 HG Nijmegen

Aan de gemeenteraad van Nijmegen

Bezoekadres Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen T 14 024 nijmegen.nl

Datum

9 januari 2024

Onderwerp

Aanpak overlast rondom Van Schevichavenstraat

Contactpersoon Suzanne Arts S2.arts@nijmegen.nl Ons kenmerk E23.003741

Geachte leden van de raad,

In de afgelopen maanden hebben we een toename van overlast en onveiligheidsgevoel rondom de Van Schevichavenstraat geconstateerd. Cliënten van het MFC (ongeveer 40%) en mensen die zich aangetrokken voelen door de omgeving rondom het MFC (ongeveer 60%) veroorzaken onder andere geluidsoverlast, vervuilen de omgeving, gebruiken drank en drugs in de openbare ruimte en vechten op straat. Verschillende ketenpartners werken integraal om de overlast beheersbaar te houden en de overlastgevende personen in zorg te krijgen. We merken echter dat er meer dak- en thuislozen met zwaardere, psychische problematiek naast hun (zware) verslaving in het straatbeeld verschijnen, dat vraagt om een andere aanpak. Sinds eind vorig jaar hebben we in Nijmegen Centrum een versterkte aanpak leefbaarheid en veiligheid opgezet, waarbij we ons vanuit het veiligheidsperspectief specifiek richten op een aantal hotspots. De Van Schevichavenstraat en omgeving MFC is er daar één van. Daar waar de overlast fors is en/of toeneemt, intensiveren we de aanpak en inzet. Korte termijn aanpak Sinds de zomer is vanuit politie, Toezicht & Handhaving en de toezichthouders vanuit het MFC de inzet in het gebied verhoogd. Zij maken extra toezichtrondes langs de straten rondom het MFC.

Ze delen boetes uit en leggen verblijfsontzeggingen op, maar deze huidige groep overlastgevers laat zich hierdoor maar kort afschrikken en komt snel weer terug met de hiermee gemoeide overlast- en onveiligheidsproblematiek. Op basis van gesprekken met diverse betrokkenen waaronder politie, Toezicht & Handhaving, IrisZorg en het OM is een aantal oplossingsrichtingen ingezet:.

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 4

Scherpere intake bij MFC en consequenties ongewenst verstevigen In principe is iedereen die zwaar verslaafd en dakloos is welkom bij het MFC. Vanuit de Centrale Toegang Maatschappelijke Opvang wordt kritisch gekeken naar regiobinding en kansrijkheid van de dakloze die zich meldt. Naast een scherpere intake zijn er ook afspraken gemaakt over de consequenties bij het meerdere malen niet nakomen van afspraken. Het betreft dan afspraken over onder andere behandeling, gedrag en overlast. Als de afspraken niet nagekomen worden dan kan de cliënt niet meer terecht bij het MFC. De consequentie hiervan in de praktijk is meestal een doelloos en uitzichtloos leven op straat. Dat is niet gewenst. Een alternatief voor het MFC is er in Nijmegen niet. Persoonsgerichte aanpak top 5 meest overlastgevende personen De actuele top 5 overlastgevers, een mix van wel en geen cliënten van het MFC, worden binnen het veiligheidsoverleg besproken. Er is een persoonsgerichte aanpak gemaakt, vanuit het perspectief van het individu, net zoals bij de top 15/15 ketenaanpak. Dit zijn langere maatwerktrajecten, die niet van vandaag op morgen effect hebben. De eerste zichtbare resultaten zijn al wel geboekt. Er is bijvoorbeeld gekeken om cliënten te begeleiden naar een andere locatie of regio. Dit zorgt op straat voor een verstoring van de overlastgevende groep, die kleiner wordt.

Het overplaatsen/schorsen is wel een uitdaging gezien de volle maatschappelijke opvang. Participatie en maatwerk bij MFC De begeleiding van het MFC is in gesprek met cliënten over wat hen zou binden om niet meer op straat te hangen. Naar aanleiding van deze gesprekken is onder andere het activiteitenaanbod verruimd. Daarnaast wordt er maatwerk geleverd bijvoorbeeld naar gebruikersbehoefte van de cliënt met als doel dat het gebruik minder op straat plaatsvindt. Daar wordt ook actief op toegezien door onder andere de toezichthouders van het MFC. Actief toezicht houden door MFC Het MFC beschikt over eigen toezichthouders. De lijnen tussen de toezichthouders van het MFC, de collega’s van Toezicht & Handhaving en de politie zijn kort. Er zijn nieuwe afspraken met elkaar gemaakt om daadkrachtiger op te treden. Bij het constateren van overlast door toezichthouders van het MFC wordt het sanctieprotocol actief ingezet. Prioritering bij OM voor strafrechtelijke vervolging top 5 meest overlastgevende personen Het lik op stuk beleid moet, waar mogelijk, bevorderd worden. Het OM is bereid om te onderzoeken hoe er hogere prioriteit en voorrang gegeven kan worden aan de top 5 van meest overlastgevende personen. De notoire overlastgevers rondom het MFC moeten concreet en zichtbaar aangepakt worden, zodat die aanpak een afschrikwekkende uitwerking heeft op de andere overlastgevers.

Samen met de partners is ook gekeken naar wat er nog meer van invloed is op/wat helpend zou kunnen zijn in de aanpak. Het betreft de volgende omgevingsfactoren:

Gemeente Nijmegen

Pagina 2 van 4

Opleggen van winkelverboden door Albert Heijn Er is een gesprek gevoerd met de manager van de Albert Heijn. De overlast wordt herkend. De Albert Heijn werkt met winkelverboden en spreekt ook overlastgevende personen voor de Albert Heijn aan. Bij overtreding van een winkelverbod schakelt de manager van de Albert Heijn direct met de politie. Er zijn korte lijnen tussen de Albert Heijn, het MFC, politie en Toezicht & Handhaving. Er is samen gekeken naar het stoppen van alcoholverstrekking maar dit is geen optie voor de Albert Heijn. Stichting Straatmensen Stichting Straatmensen deelt van maandag- tot en met vrijdagavond aan de Tweede Walstraat maaltijden en lunchpakketten uit aan dak- en thuislozen. In contact met Stichting Straatmensen wordt door hen aangegeven dat er een toename van de doelgroep wordt gezien; meer mensen sluiten zich aan. Dit zijn onder andere dak- en thuislozen maar ook Oost-Europese arbeidsmigranten. Stichting Barka Er is een toename van Oost-Europese arbeidsmigranten. Stichting Barka helpt dakloze arbeidsmigranten uit EU-landen, voornamelijk uit Midden en Oost Europa. We gaan in gesprek met Stichting Barka over het in kaart brengen van deze arbeidsmigranten en de gewenste ondersteuning.

Lange termijn aanpak Onderstaande oplossingsrichtingen worden verder uitgewerkt: Huisvesting kwetsbare doelgroepen Het vinden van passende en betaalbare huisvesting is voor veel doelgroepen in onze stad een probleem. In het centrum, maar ook daarbuiten. Momenteel wordt extra ingezet op het inzichtelijk krijgen van de woonbehoeftes van kwetsbare doelgroepen in de stad, waaronder dak- en thuislozen, bewoners van extramurale instellingen, statushouders, en ex-justitiabelen. Het vraagstuk van huisvesting en passende woonvoorzieningen wordt breder stedelijk bezien, ook in nauwe samenhang met landelijke en regionale ontwikkelingen op gebied van huisvesting en woningtekorten. Camera voor hotspot locaties Er zijn hotspots die gebruik van cameratoezicht mogelijk zouden rechtvaardigen, bijvoorbeeld nu bij de overlast rondom de Van Schevichavenstraat. Onze inzet is om deze maatregel op dit soort locaties mogelijk te maken. Verschillende facetten om dit middel in te zetten moeten echter goed worden uitgezocht, zoals de juridische en technische mogelijkheden, de effectiviteit en de financiële implicaties. Bewoners en ondernemers Er is individueel contact geweest met een aantal bewoners en ondernemers. Op 15 januari zijn de bewoners en ondernemers geïnformeerd over de aanpak en is besproken waaraan zij behoefte hebben, hoe we contact houden en samen kunnen optrekken.

Gemeente Nijmegen

Pagina 3 van 4

Ten slotte Op dit moment is de overlast aan het afnemen. Met de huidige maatregelen zetten we in op een stevige basis om dit voorjaar de overlast beheersbaar te houden. Factoren die hierin een rol spelen zijn de gefaseerde afbouw van de winteropvang en het mooie weer dat er in het voorjaar weer aan komt. Beide hebben invloed op het gedrag van de groep. Begin van dit jaar vindt er een themabijeenkomst met u plaats om door te praten over de problematiek rondom dak- en thuislozen.

Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders van Nijmegen

A.P.W. van de Klift gemeentesecretaris

H.M.F. Bruls burgemeester

Gemeente Nijmegen

Pagina 4 van 4