Bijlage bij Raadsbrief Infographic ondermijning en criminaliteitscijfers 2022 - Criminaliteitscijfers 2022
Tekst van het document
Criminaliteitscijfers 2022 Geregistreerde misdrijven en incidenten in Nijmegen
Gemeente Nijmegen Bureau Onderzoek en Statistiek & Afdeling Veiligheid Januari 2023
www.nijmegen.nl
1 Vermogensdelicten 2022 versus 2021 2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 2 Geweldsdelicten 2022 versus 2021 2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 3 Overlast en vernieling 2022 versus 2021 2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 4 Digitale criminaliteit 2022 versus 2021 2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 5 Overige grafieken
2 2 2 3 6 6 6 7 10 10 10 11 14 14 14 15 16
1
1 Vermogensdelicten Er is tussen 2021 en 2022 sprake van een toename in het aantal geregistreerde vermogensdelicten: het aantal vermogensdelicten is gestegen met 31%. Het is van belang om hierbij in het achterhoofd te houden dat 2021 een uitzonderlijk jaar was vanwege het coronavirus. Inwoners hebben in 2022 het ‘normale leven’ grotendeels hervat: mensen werken minder thuis, er gelden geen beperkingen meer voor horeca/evenementen en winkels zijn weer volledig geopend. Naar waarschijnlijkheid vergroot dit de criminele gelegenheid voor delicten als woninginbraak, fietsendiefstal, zakkenrollerij en winkeldiefstal. Absoluut gezien is de stijging tussen 2021 en 2022 het sterkste voor fietsendiefstal en diefstal van/uit overige voertuigen. Voor deze delicten geldt dat het aantal registraties in 2022 hoger is dan in 2019 (pre-corona). Ook het aantal registraties winkeldiefstal, woninginbraak, diefstal motorvoertuigen en zakkenrollerij is gestegen tussen 2021 en 2022, maar hiervoor geldt dat het aantal registraties in 2022 lager is dan in 2019.
2022 versus 2021 periode januari december 2022 VERMOGENSDELICTEN woninginbraak diefstal uit schuur, garage e.d. auto-inbraak diefstal motorvoertuigen fietsendiefstal (incl. brom-/snorfietsen) diefstal van/uit overige voertuigen zakkenrollerij (zonder geweld) winkeldiefstal bedrijfsinbraak diefstal en inbraak overige instellingen
periode januari december 2021
339 131 524 171 2527 485 190 590 104 38
absoluut verschil
263 166 583 110 1744 259 122 475 154 29
relatief verschil (in %)
76 -35 -59 61 783 226 68 115 -50 9
29 -21 -10 55 45 87 56 24 -32 31
2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 periode januari - december VERMOGENSDELICTEN woninginbraak diefstal uit schuur, garage e.d. auto-inbraak diefstal motorvoertuigen fietsendiefstal (incl. brom-/snorfietsen) diefstal van/uit overige voertuigen zakkenrollerij (zonder geweld) winkeldiefstal bedrijfsinbraak diefstal en inbraak overige instellingen
2022
2021
2020
2019 gemiddeld
339 131 524 171 2527 485 190 590 104 38
263 166 583 110 1744 259 122 475 154 29
329 178 738 157 2095 282 112 609 137 47
490 196 966 209 2222 271 340 640 171 48
2
355 168 703 162 2147 324 191 579 142 41
Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 Woninginbraak 90 80 70 60
2022
50
2021
40
2020
30
2019
20 10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties woninginbraak is tussen 2021 en 2022 gestegen met 29%. Evengoed is het aantal woninginbraken in 2022 lager dan in 2019 (pre-corona). Er is tussen 2012 en 2022 zelfs sprake van een daling van 76%. Gezien de impact van woninginbraak op slachtoffers is hier blijvende aandacht voor. In 2022 is er in het bijzonder aandacht geweest voor het tegengaan van woninginbraak tijdens de donkere dagenperiode. Er zijn op hotspots voorlichtingsflyers verspreid en er is ingezet op bewustwording via diverse mediakanalen. Auto-inbraak 210
160 2022
110
2021
2020 60
2019
10 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
-40
Het aantal registraties auto-inbraak is tussen 2021 en 2022 gedaald met 10%. Er is al langer sprake van een dalende trend: tussen 2012 en 2022 is het aantal auto-inbraken in totaal gedaald met 61%.
3
Fietsendiefstal (incl. brom-/snorfietsen) 350 300 250 2022
200
2021 150
2020
100
2019
50 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties fietsendiefstal ligt in 2022 45% hoger dan in 2021. Ook ten opzichte van 2019 is het aantal fietsendiefstallen aan de hoge kant. Landelijk neemt de waarde van gestolen fietsen toe vanwege een toename in diefstal van e-bikes.1 Het lijkt aannemelijk dat dit ook voor Nijmegen geldt. Per stadsdeel zijn in 2022 losse acties ontplooid om fietsendiefstal tegen te gaan. In meerdere stadsdelen zijn lokfietsen ingezet (o.a. Centrum, Midden en Dukenburg). Daarnaast is rondom Station Dukenburg een voorlichtingsdag georganiseerd door politie en handhaving. Diefstal van/uit overige voertuigen 70 60 50 2022 40
2021
30
2020 2019
20 10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties diefstal van/uit overige voertuigen is tussen 2021 en 2022 gestegen met 87%. Binnen deze categorie vallen verschillende typen diefstal, waaronder diefstal van accu’s en displays van e-bikes, diefstal van kentekenplaten en diefstal uit een camper/bedrijfsbus. Ook landelijk is in 2022 een duidelijke stijging zichtbaar in het aantal registraties diefstal van/uit overige voertuigen.2
1
Kuppens, J., Wolsink, J., Van Esseveldt, J., & Ferwerda, H. (2020). Fietsdiefstal in Nederland.
2 Zie https://data.politie.nl/#/Politie/nl/
4
Zakkenrollerij (zonder geweld) 60 50 40
2022 2021
30
2020 20
2019
10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties zakkenrollerij is tussen 2021 en 2022 met 56% gestegen. Deze stijging wordt deels veroorzaakt door een piek in zakkenrollerijen tijdens de Vierdaagsefeesten 2022. Wel is het aantal zakkenrollerijen in 2022 lager dan in 2019 (pre-corona). In het kader van de heropening van de (nachtelijke) horeca zijn in maart 2022 diverse maatregelen getroffen om de verwachte toename in zakkenrollerij te voorkomen (o.a. posters in horeca en een waarschuwingsscherm). Winkeldiefstal 100
90 80 70 60
2022
50
2021
40
2020
30
2019
20 10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Winkeldiefstal vormt na fietsendiefstal het meestvoorkomende vermogensdelict in Nijmegen in 2022. Het aantal registraties winkeldiefstal is tussen 2021 en 2022 met 24% gestegen. Hier lijkt mee te spelen dat het aantal winkeldiefstallen in 2021 uitzonderlijk laag was, vermoedelijk vanwege de coronamaatregelen die toen golden (beperkte openingstijden en een maximaal aantal bezoekers). Het aantal registraties winkeldiefstal is in 2022 lager dan in de jaren 2012 tot en met 2020.
5
2 Geweldsdelicten Er is tussen 2021 en 2022 sprake van een toename in geregistreerde geweldsdelicten. Het aantal geweldsdelicten is tussen 2021 en 2022 gestegen met 25%. Deze stijging is absoluut gezien het sterkste voor de categorieën mishandeling en bedreiging. Voor de categorieën mishandeling en bedreiging geldt dat er op de lange termijn wel een daling zichtbaar is: het aantal het aantal mishandelingen is ten opzichte van 2012 gedaald met 22% en het aantal bedreigingen met 23%. Het aantal registraties huiselijk geweld, zedenmisdrijf, wapenbezit en openlijk geweld tegen personen is tevens gestegen3 tussen 2021 en 2022.
2022 versus 2021 periode januari december 2022 GEWELDSDELICTEN bedreiging mishandeling openlijk geweld tegen personen moord, doodslag zedenmisdrijf overval woningen overval bedrijven en transport straatroof wapenbezit huiselijk geweld
periode januari december 2021
353 595 80 39 135 2 3 23 131 441
absoluut verschil
275 483 68 29 88 3 3 22 92 380
relatief verschil (in %)
78 112 12 10 47 -1 0 1 39 61
28 23 18 34 53
5 42 16
2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 periode januari - december GEWELDSDELICTEN bedreiging mishandeling openlijk geweld tegen personen moord, doodslag zedenmisdrijf overval woningen overval bedrijven en transport straatroof wapenbezit huiselijk geweld
3
2022
2021
2020
2019 gemiddeld
353 595 80 39 135 2 3 23 131 441
275 483 68 29 88 3 3 22 92 380
373 460 51 23 106 1 6 17 90 523
259 570 52 29 75 5 7 70 76 575
Meer dan 10% en meer dan 10 absolute gevallen.
6
315 527 63 30 101 3 5 33 97 480
Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 Bedreiging 60 50 40
2022 2021
30
2020 20
2019
10
0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
In 2021 en 2022 is het aantal geregistreerde bedreigingen gestegen met 28%. Er is in september 2022 een piek in het aantal bedreigingen, die veroorzaakt wordt door een tijdelijke toename in bedreigingen in meerdere stadsdelen. Tussen 2012 en 2022 is het aantal bedreigingen in totaal gedaald met 23%, waarbij het aantal registraties schommelt tussen 2018 en 2022. Mishandeling 100 90
80 70 60
2022
50
2021
40
2020
30
2019
20
10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal geregistreerde mishandelingen is tussen 2021 en 2022 gestegen met 23%. Vermoedelijk wordt dit deels veroorzaakt door de heropening van de (nachtelijke) horeca en evenementen. Een gedeelte van de mishandelingen lijkt immers gerelateerd aan het uitgaansleven. In 2022 is het aantal mishandelingen vergelijkbaar met het aantal mishandelingen in 2019 (pre-corona).
7
Zedenmisdrijf 25
20 2022
15
2021 2020
10
2019 5
0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Tussen 2021 en 2022 is het aantal registraties zedenmisdrijven toegenomen. Deze stijging wordt deels veroorzaakt door een verhoogd aantal registraties tijdens de Vierdaagsefeesten 2022. We zien tussen 2017 en 2022 een stijging van 91 naar 135 registraties, waarbij het aantal registraties schommelt per jaar. Landelijk wordt geopperd dat de drempel om seksueel overschrijdend gedrag te melden voor mensen wordt verlaagd door de MeToo-beweging.4 In hoeverre dit ook de meldingsbereidheid in Nijmegen heeft verhoogd is niet met zekerheid te zeggen. Wapenbezit 20 18 16
14 12
2022
10
2021
8
2020
6
2019
4 2
0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties wapenbezit is tussen 2021 en 2022 gestegen met 42%. Er wordt door gemeente en partners gewerkt aan een campagne om bewustwording te creëren over de risico’s van wapenbezit onder jongeren. Naast de stijging van het aantal incidenten wapenbezit in brede zin, vormt ook het dodelijke steekincident op Plein ‘44 hiervoor aanleiding. Een onderdeel van de campagne is het aanbieden van de les Wapens en Geweld van Stichting HALT aan scholen. 4
Schippers, E., Hoogsteder, L., & Sweers, N. (2022). Wat betekent# MeToo voor de behandeling en positie van plegers van seksueel grensoverschrijdend gedrag?. Justitiele Verkenningen, 8(4).
8
Huiselijk geweld 80 70 60
50
2022
40
2021 2020
30
2019 20 10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Tussen 2021 en 2022 is het aantal geregistreerde incidenten huiselijk geweld in Nijmegen gestegen met 16%. Deze stijging vormt een kentering in de daling tussen 2019, 2020 en 2021. Het aantal incidenten is in 2022 alsnog lager dan het aantal incidenten in 2019 en 2020. Deze cijfers zeggen niets over de ernst en aard van het huiselijk geweld dat plaatsvindt. Dierenverwaarlozing en –mishandeling
Aantal 2022 Uitheemse planten en dieren Gezondheid en welzijn dieren en dierenvervoer Bijtincident Overige meldingen betreffende dieren Gevaarlijke hond Loslopend dier Aantreffen dood/gewond dier Diefstal dier 0
50
100
150
200
250
Het politieregistratiesysteem biedt inzicht in het aantal meldingen en aangiften met betrekking tot overtredingen en misdrijven in relatie tot dieren. Politie treedt onder meer op tegen dierenmishandeling, dierenverwaarlozing, dierengevechten en stroperij. In bovengaande grafiek zijn meldingen en aangiften met betrekking tot dieren in de breedste zin weergegeven. In 2022 vallen de meeste incidenten binnen de categorie overige meldingen betreffende dieren.
9
3 Overlast en vernieling Het aantal registraties overlast en vernieling is tussen 2021 en 2022 gedaald met 9%. Deze daling wordt veroorzaakt door een daling5 van geluidshinder overig, jeugdoverlast en overlast door zwervers. Hiervan is het aantal registraties tussen 2021 en 2022 gedaald met respectievelijk 43%, 32% en 22%. Daarentegen is er tussen 2021 en 2022 een stijging5 te zien in het aantal registraties overlast door verward persoon, drugs-/drankoverlast, geluidshinder horeca, drugsbezit en vandalisme en baldadigheid.
2022 versus 2021 periode januari december 2022 VERNIELING EN OVERLAST vernieling vandalisme en baldadigheid jeugdoverlast drugs-/drankoverlast drugsbezit geluidshinder horeca geluidshinder evenement geluidshinder overig burengerucht overlast zwervers overlast door verward persoon overlast prostitutie
periode januari december 2021
821 62 889 1508 109 132 11 1997 693 502 2157 29
789 42 1317 995 75 60 9 3493 692 645 1629 37
absoluut verschil
relatief verschil (in %)
32 20 -428 513 34 72 2 -1496 1 -143 528 -8
4 48 -32 52 45 120 22 -43 0 -22 32 -22
2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022 periode januari - december VERNIELING EN OVERLAST vernieling vandalisme en baldadigheid jeugdoverlast drugs-/drankoverlast drugsbezit geluidshinder horeca geluidshinder evenement geluidshinder overig burengerucht overlast zwervers overlast door verward persoon overlast prostitutie
2022
2021
2020
2019 gemiddeld
821 62 889 1508 109 132 11 1997 693 502 2157 29
789 42 1317 995 75 60 9 3493 692 645 1629 37
825 56 1442 1083 93 139 2 2649 608 834 1628 24
843 59 814 988 73 207 34 1866 474 484 1224 13
5 Meer dan 10% en meer dan 10 absolute gevallen.
10
820 55 1116 1144 88 135 14 2501 617 616 1660 26
Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 Jeugdoverlast 250
200 2022
150
2021 2020
100
2019 50
0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties jeugdoverlast is tussen 2021 en 2022 gedaald met 32%. In 2022 vielen Centrum en Lindenholt in negatieve zin op in het kader van jeugdoverlast. Er hebben in 2022 zowel groeps- als persoonsgerichte aanpakken plaatsgevonden, waarbij het doel was om overlast te verminderen en jongeren weer werk-/schoolfit te maken. Op een aantal middelbare scholen is sprake geweest van een gecombineerde inzet van jeugdcoaches en jongerenwerkers. Drugs-/drankoverlast 200 180
160 140 120
2022
100
2021
80
2020
60
2019
40
20 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties drugs-/drankoverlast is in 2022 52% hoger dan in 2021. Drugs-/drankoverlast vond in 2022 het meeste plaats in Centrum. Daar is extra geïnvesteerd in de aanpak van de gebieden Joris Ivensplein, Molenstraat/Tweede Walstraat en Centraal Station. Daarnaast krijgt momenteel de Kwaliteitsmeter Veilig Uitgaan (KVU) vorm. De KVU richt zich op het in kaart brengen van lokale (veiligheid)problemen m.b.t. uitgaan en het selecteren van passende maatregelen.
11
Geluidshinder overig 500 450 400
350 300
2022
250
2021
200
2020
150
2019
100 50
0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties geluidshinder overig is in 2022 43% lager dan in 2021. Het gaat binnen deze categorie onder meer om geluidshinder in de openbare ruimte van harde muziek of schreeuwende mensen. Mogelijk heeft deze daling te maken met versoepeling van de coronaregels, waardoor feesten e.d. zich weer hebben verplaatst naar horeca en evenementen. Een deel van deze overlast komt voor uit overlast door kamerverhuur. In 2022 is de samenwerking met SSH&, politie en gemeente geïntensiveerd om de overlast in relatie tot kamerverhuur meer structureel en vroegtijdig aan te pakken. Burengerucht 120 100 80
2022 2021
60
2020 40
2019
20 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal geregistreerde incidenten burengerucht is in in 2022 vergelijkbaar met 2021. Het aantal registraties piekt in 2022 in augustus. Het gaat binnen deze categorie om overlast veroorzaakt door buren.
12
Overlast dak- en thuislozen 120 110 100 90 80
2022
70 60
2021
50
2020
40
2019
30 20
10 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Stadsbreed neemt het aantal registraties overlast door dak- en thuislozen na een piek in 2020 langzaam af. De overlast door dak- en thuislozen is in 2022 22% lager dan in 2021. Een groot deel van de overlast centreerde zich in 2022 in het centrum. Sinds 2021 loopt daar de aanpak Top15&15, waarin de meest zorgwekkende en overlastgevende casussen worden besproken en behandeld. Overlast door personen met verward gedrag 240 220 200 180 160
2022
140 120
2021
100
2020
80
2019
60 40
20 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Het aantal registraties overlast door personen met verward gedrag is met 32% gestegen tussen 2021 en 2022. Ook landelijk wordt een forse toename in overlast door personen met verward gedrag gezien, waarbij eerder is geconstateerd dat een kleine groep verantwoordelijk lijkt te zijn voor een een relatief hoog aantal meldingen.6 Ook voor deze vorm van overlast geldt dat de meest zorgwekkende en overlastgevende casussen worden besproken en behandeld binnen een persoonsgerichte aanpak. Daarnaast kan bij zeer ernstige woonoverlast een bestuurlijke maatregel worden opgelegd. In 2022 ging het in Nijmegen in bijna de helft van de registraties om overlast vanuit een woning. 6
https://www.rivm.nl/nieuws/13000-personen-verantwoordelijk-voor-groot-deel-meldingen-verward-gedrag
13
4 Digitale criminaliteit Het aantal registraties digitale criminaliteit is tussen 2021 en 2022 gedaald met 25%. Digitale criminaliteit bestaat uit twee verschillende vormen van criminaliteit: cybercriminaliteit en gedigitaliseerde criminaliteit (zie definities hieronder). Voor zowel cyber- als gedigitaliseerde criminaliteit is deze daling in registraties zichtbaar. - Cybercriminaliteit Bij cybercriminaliteit gaat het om feiten die worden gepleegd met ICT en gericht op ICT (bijvoorbeeld hacking en DDoS-aanvallen). - Gedigitaliseerde criminaliteit Bij gedigitaliseerde criminaliteit gaat het om klassieke delicten die niet offline, maar online gepleegd worden (bijvoorbeeld internetoplichting). Voor gedigitaliseerde criminaliteit worden ter bevordering van de uniformiteit de categorieën uit het jaarplan van de politie aangehouden (= horizontale fraude). Naar waarschijnlijkheid zijn deze registraties een onderschatting van het daadwerkelijke aantal incidenten: uit de Landelijke Veiligheidsmonitor blijkt dat in 2021 slechts 19% van de slachtoffers van digitale criminaliteit aangifte heeft gedaan bij de politie.
2022 versus 2021 periode januari december 2022 CYBERCRIME cybercriminaliteit gedigitaliseerde criminaliteit
periode januari december 2021
121 914
absoluut verschil
211 1168
relatief verschil (in %)
-90 -254
-43 -22
2022 versus 2021, 2020, 2019 én het gemiddelde voor de jaren 2019-2022
periode januari - december CYBERCRIME cybercriminaliteit gedigitaliseerde criminaliteit
2022
2021
2020
2019 gemiddeld
121 914
211 1168
92 1377
20 996
14
111 1114
Ontwikkelingen van maand tot maand voor de periode 2019-2022 Cybercriminaliteit 30 25 20
2022
2021
15
2020 10
2019
5 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Er is tussen 2021 en 2022 sprake van een daling in het aantal geregistreerde incidenten cybercrime. In mei 2022 is door politie en gemeente een voorlichtingsweek Digitale Veiligheid georganiseerd in het kader van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Het doel van deze week was om inwoners, meer specifiek jongeren en ouderen, bewust te maken van online gevaren en hen te informeren over hoe zij kunnen voorkomen dat zij slachtoffer worden van digitale criminaliteit. Met het Mobiel Media Lab zijn gedurende deze week meerdere wijken bezocht om bewoners te informeren.
Gedigitaliseerde criminaliteit 200
180 160 140 120
2022
100
2021
80
2020
60
2019
40 20 0 jan
feb
maa
apr
mei
jun
jul
aug
sept
okt
nov
dec
Na een stijging tussen 2019 en 2020, is het aantal registraties gedigitaliseerde criminaliteit tussen 2020 en 2022 juist gedaald. Het aantal incidenten ligt in 2022 lager dan in 2019.
15
5 Overige grafieken Diefstal uit schuur, garage, e.d.
Diefstal motorvoertuigen
Bedrijfsinbraak
16
Diefstal en inbraak overige instellingen
Openlijk geweld tegen personen
Straatroof
17
Vernieling
Geluidshinder horeca
18