Bijlage bij adviesbrief auditcommissie - Analyse programma Werk en Inkomen
Tekst van het document
Analyse programma Wek en Inkomen Meetbare doelen en resultaten
Het programma Werk en Inkomen heeft twee ambities met daaronder 9 doelen. Deze maken goed duidelijk waar de gemeente aan werkt en de toelichting geeft daar nuttige achtergrondinformatie bij. De nieuwe opzet van de doelenboom is een verbetering ten opzichte van die in de begroting van 2024 Wat willen we komend jaar bereiken?
De activiteiten die in de doelenboom staan beschreven zijn ‘samengevat’ in een leesbare vertaling naar wat men wil gaan doen in 2025. Dit in tegenstelling tot veel andere programma’s (bijv. Economie en Toerisme, bereikbaarheid) waar de activiteiten uit de doelenboom veelal 1 op 1 zijn overgenomen. Dat maakt enerzijds ‘het jaar 2025’ concreter en leesbaarder, maar anderzijds is het moeilijker om de verbinding te leggen met de activiteiten uit de doelenboom. Het is even de vraag hoe hiermee om te gaan: Komen activiteiten in 2025 niet terug omdat er niets over te melden valt, is het eigenlijk geen activiteit die de gemeente effectueert, komt het pas later in een ander begrotingsjaar terug of is het college de activiteit per abuis vergeten te melden? Dat is een aandachtspunt straks bij de verantwoording in de stadsrekening. Een tweede aandachtspunt – die overigens vaker is gemaakt in de verschillende programma’s - is het grote aantal doelen: 9. Is dit nog behapbaar en geeft het voldoende focus om de ambities te realiseren? Tenslotte is de constatering dat er nogal verschil in abstractieniveau zit tussen de activiteiten onder de doelen.
Die variëren van ‘we bevorderen de toegankelijkheid van groente en fruit voor inwoners met een laag inkomen’ tot we coördineren regionale aanpak jeugdwerkloosheid en ontwikkelen deze verder door’ of ‘we bevorderen de regionale samenwerking in de arbeidsmarktregio’ Leesbaar en toegankelijk De teksten zijn goed en prettig leesbaar met weinig jargon. Al zijn daar uitzonderingen op: We trekken binnen het Human Capital Akkoord samen met de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland en The Economic Board op om te werken aan een arbeidsmarkt die werkt. Dit doen we met name op de speerpunten ‘Leven Lang Ontwikkelen’ en ‘Activeren onbenut arbeidspotentieel’ en door een bijdrage te leveren aan het delen van informatie, kennis en kunde vanuit de partners die actief zijn binnen de arbeidsmarkt. Daarnaast wordt gekeken welke lokale of regionale projecten kunnen worden opgeschaald waardoor we meer impact kunnen maken en een groter bereik kunnen hebben met de projecten Aansluiting bij vorige begroting (NB: er is een nieuwe opzet van de doelenboom) De ambities en doelen zijn concreter gemaakt t.o.v. voorgaande jaren.
Alle activiteiten hangen nu ook onder een doel en ambitie Verwerking van coalitieakkoord en aansluiting bij andere beleidsdocumenten Coalitieakkoord is verwerkt, deze begroting sluit aan bij andere beleidsdocumenten zoals het regionale arbeidsmarktbeleid wat begin dit jaar is vastgesteld, en het geactualiseerde beleidsplan schuldhulpverlening. Daarnaast zou het mooi zijn als er bij de indicatoren ook een ambitie over 2025 e.v. wordt uitgesproken die de raad kan vaststellen.
Inzicht in bezuinigingen en bezuinigingsopties Onder het kopje ‘Ombuigingsopties’ staat een duidelijk leesbare tabel met toelichting opgenomen. Daarin wordt helder omschreven welke mogelijkheden er zijn om te bezuinigen. Daarnaast is helder inzichtelijk gemaakt wat volgens het college het grootste ‘knelpunt’ is binnen de veranderingen in de begroting van dit programma: de Individuele studietoeslag (IST) Wat echter minder duidelijk wordt, is waar het college voor kiest. In de tekst staat het volgende: Wij hebben besloten om bovenop de voorgenomen bezuinigingen in het sociaal domein een taakstelling op de inkomensregelingen (armoedebestrijding) ter hoogte van 0,8 miljoen euro in 2025 en daarna structureel 1,5 miljoen euro in te boeken. De invulling van deze bezuiniging wordt de komende tijd nader uitgewerkt. Te denken
valt bijvoorbeeld aan een verlaging van de premiebijdrage aan de CAZ, een versobering van de Meedoenregeling en een verhoging van de eigen bijdrage bij het busabonnement. En een pagina later, bij Ombuigingsopties: Binnen het programma Werk en Inkomen is een taakstellende maatregel inkomensregelingen versoberen opgenomen van 1,5 miljoen euro. De invulling van deze taakstelling wordt later dit jaar bepaald. Daarom ontraden we om verdere ombuigingen ten behoeve van het tekort op het sociaal domein te zoeken binnen dit programma. Het is echter denkbaar dat onder andere de hierboven genoemde ombuigingsmogelijkheden ingezet moeten worden om aan deze taakstelling te voldoen. Er wordt een structurele bezuiniging van jaarlijks 1,5 miljoen voorgesteld waar het college nog geen dekking voor heeft. Dit terwijl er een hele duidelijke lijst met bezuinigingsopties is opgenomen. Onduidelijk is hoe deze bezuiniging ingevuld wordt. Betekent dit dat de raad – als de begroting is vastgesteld – in de komende maanden nog met elkaar in debat moet over de bezuinigingsvoorstellen?