Bijlage 3b 20251009 gevraagd Advies KSN OV visie_Geredigeerd
Tekst van het document
College van burgemeester en wethouders Postbus 9105 6500 HG Nijmegen
Betreft: gevraagd advies Startnotitie ov-visie Nijmegen, 9 oktober 2025
Geacht college, Gemeente Nijmegen werkt momenteel aan een nieuwe ov-visie die beschrijft hoe het openbaar vervoer (ov) in Nijmegen de komende 10-20 jaar bijdraagt aan de opgaven waar de stad de komende jaren voor staat. Mensen met een migratieachtergrond zijn bovengemiddeld afhankelijk van het openbaar vervoer. Wij maken dan ook van de gelegenheid gebruik om op dit belangrijke onderwerp advies te geven. 1. Aantrekkelijkheid ov De gemeente wil inwoners stimuleren om vaker voor het ov te kiezen, maar noemt hierbij nog geen concrete punten. Behalve betaalbaarheid, wat vaak doorslaggevend is in de keuze voor het ov, is de toegankelijkheid van het ov uitermate belangrijk voor de doelgroep. Knelpunten zijn bijvoorbeeld taalbarrières, de veiligheid van gebruikers en het kunnen begrijpen van het ov-systeem. 1.1 Betaalbaarheid ov De betaalbaarheid van het ov blijft een probleem. Wij vragen de gemeente zich, waar mogelijk, hard te maken voor betere betaalbaarheid. De startnotitie lijkt voor te sorteren op toename van het gebruik van het ov ten koste van het gebruik van de auto. Advies: Wij pleiten niet voor het minder aantrekkelijk maken van de auto, maar juist voor het bieden van een aantrekkelijk alternatief voor de auto. Niet door autogebruikers te benadelen, maar door ov-gebruikers te belonen. 1.2 Meertaligheid Wij pleiten er voor om informatievoorziening meertalig aan te bieden.
Denk daarbij aan Engels, maar ook aan veelgebruikte minderheidstalen in Nijmegen, zoals Turks, Arabisch of Pools. Daarnaast kan het gebruik van “makkelijke taal” de toegankelijkheid van het OV verder vergroten. Advies: Geschreven informatievoorziening meertalig en in “makkelijke taal” aanbieden en het netwerk van ovambassadeurs uitbreiden met mensen uit diverse migratiegemeenschappen, zodat reizigers die daar behoefte aan hebben ondersteuning kunnen krijgen van iemand die hun taal spreekt en hun culturele achtergrond begrijpt.
1
1.3 Veilig voelen De startnotitie benoemt het aspect veiligheid niet of nauwelijks. Wij vinden dat het ov veilig moet zijn en blijven. Vooral in de avond en nacht is het belangrijk dat het ov rekening houdt met de veiligheid van kwetsbare groepen, zoals mensen met een migratieachtergrond, ouderen, kinderen, mensen met een beperking en lhbtiq+’ers. Advies: Wij pleiten voor meer surveillancerondes in de avond- en nachtelijke uren en daarbij zichtbare aanwezigheid van de handhavers. 1.4 Uitleg gebruik ov Vaak leren reizigers het ov te gebruiken door het te gaan gebruiken. Instructies zijn schaars en vaak alleen online te raadplegen. De informatievoorziening kan wat ons betreft eenvoudiger. Het is het wenselijk om een duidelijk en overzichtelijk informatiesysteem te ontwikkelen met routes, voorzieningen en uitleg, speciaal gericht op migranten die de taal nog niet goed beheersen, de stad niet goed kennen of te maken hebben met andere belemmeringen, zoals fysieke of neurodiverse beperkingen. Advies: Wij pleiten voor het plaatsen van eenvoudige, maar duidelijke (meertalige) instructies en afbeeldingen op cruciale plekken, zoals het station of bij bushaltes. 2. Vrijwilligers voor het fijnmazige ov in wijken Ons lijkt het bevorderen van vrijwillige initiatieven, zoals ondersteuning van de fijnmazige ov in de wijken, een goed idee.
Vrijwillig betekent echter dat de gemeente niet zelf in de hand heeft vanuit welke groep en voor welke groep dit wordt aangeboden. Wijken waar bijvoorbeeld veel migrantengroepen wonen kunnen gebaat zijn bij vrijwilligers die ervaring hebben met deze groepen en hen daardoor beter kunnen ondersteunen bij het gebruik van dit soort initiatieven/alternatieven. Daarbij is het ook belangrijk om bij het werven en inzetten van deze vrijwilligers rekening te houden met de culturele, sociale en taalachtergrond van onze doelgroep en om bewustwording te creëren over de diversiteit binnen de migrantengroepen. Advies: Wij vragen de gemeente om bij het bevorderen van de vrijwillige initiatieven en alternatieven oog te hebben voor de samenstelling van de wijken waar dit wordt aangeboden, om ervoor te zorgen dat het aanbod zoveel mogelijk aansluit bij de bestaande demografie. 3. Busvoordeelabonnement Veel mensen uit onze doelgroep weten de weg naar de gemeentelijke diensten nauwelijks te vinden. Vooral deze mensen kunnen snel geïsoleerd raken door het ontbreken van vervoer en zij zijn gebaat bij deze betaalbare mogelijkheid voor het ov. Advies: Wij vinden het belangrijk dat de gemeente inwoners actief informeert en blijft informeren over dergelijke diensten van de gemeente. Denk hierbij aan het jaarlijks verstrekken van een fysieke (meertalige) folder hierover aan alle inwoners.
Daarnaast ondersteunen wij het voornemen om het Busvoordeelabonnement uit te breiden naar inwoners met een laag inkomen. 4. Klankbordgroep en participatie fase 2 en 3 U geeft aan dat er op een gegeven moment wordt gewerkt met een zogenaamde klankbordgroep. Wij zouden deze klankbordgroep graag willen uitnodigen om aan te schuiven bij een van onze reguliere overleggen, om ervaringen uit te wisselen en daarnaast om hen beter te kunnen adviseren bij fase 2 in wijken met een groot aandeel van migrantengroepen. Advies: Wij vinden het van groot belang dat de doelgroep zelf, evenals migrantenorganisaties en sleutelpersonen, onderdeel uitmaken van de klankbordgroep, of dat de klankbordgroep nauw met deze groep samenwerkt.
2
5. Slotopmerking Met deze adviezen verwachten wij bij te dragen aan een inclusief en toegankelijk openbaar vervoersbeleid, waarin alle Nijmegenaren zich welkom, gehoord en veilig voelen.
Namens de Adviescommissie Kleurrijk Samenleven Nijmegen b.a.
Voorzitter Kleurrijk Samenleven Nijmegen Postbus 9105 6500 HG Nijmegen kleurrijksamenleven@nijmegen.nl
3