B3 d.d. 20 juni 2024 van de ODRN over Reactie DB ODRN op zienswijzen begrotingswijziging 2024, begroting 2025 en jaarstukken 2023
Tekst van het document
Omgevingsdienst
Regio Nijmegen
Mariënburg 75 6511 PS Nijmegen Telefoon (024) 751 7700 E-mail info@odrn.nl
Aan de gemeenteraden van Berg en Dal, Beuningen, Druten, Heumen, Nijmegen en Wijchen
Postbus 1603 6501 BP Nijmegen
Aan de provinciale staten van Gelderland
Datum
Ons kenmerk
Contactpersoon
20 juni 2024
E24.002408
Jochem Jacobs
Ondenwerp
Datum uw brief
Reactie DB ODRN op zienswijzen begrotingswijziging 2024, begroting 2025 en jaarstukken 2023.
Direct telefoonnummer
024-7517700
Aan de Raden en Staten,
De jaarstukken 2023, de wijziging begroting 2024 en begroting 2025 zijn op 18 april 2024 door het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) vastgesteld. We hebben u vervolgens om een zienswijze bij deze stukken gevraagd. In het kader van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) dienen we, voordat het algemeen bestuur deze vaststelt, onze reactie op uw zienswijzen terug te koppelen. Dat doen we met deze brief en bijlage. De bijlage bevat een samenvatting van de zienswijzen met onze reactie daarop. We hebben niet alle definitieve zienswijzen binnen de gestelde termijn (28 juni 2024) ontvangen. Een aantal raadsvergaderingen is gepland na 28 juni. We zijn bij de betreffende deelnemers van de concept zienswijzen uitgegaan.
Dille ma’s Uit de zienswijzen lezen we vooral veel instemming. Instemming ook bij een impopulaire maatregel zoals de voorgestelde tariefsverhoging vanaf 2025. Dat is een maatregel die we liever niet voorstellen. Zeker niet gezien de sombere financiële vooruitzichten voor gemeenten.
De dilemma's tussen dromen en daden hebben zich niet eerder zo scherp afgetekend. De uitdagingen zijn groot, onze leefomgeving staat er slecht voor, omgevingsdiensten functioneren niet naar behoren en burgers maken zich zorgen en worden steeds mondiger. Anderzijds zijn de middelen beperkt. Onze reserves zijn nagenoeg uitgeput, inhuur en ziekteverzuim zijn te hoog, we voorspellen een tekort over 2024 en onze deelnemende gemeenten stevenen af op het ravijnjaar 2026.
Vervolgvel
1
We delen de ambities van onze opdrachtgevers, maar soms ontkomen we er met aan keuzes te maken Keuzes omdat er geen geld en menskracht is Zo gaan zienswijzen in op de vraag wanneer we op outcome gaan rapporten Dat we hier nog geen stappen in gezet hebben, is geen onwil Natuurlijk willen we hiermee aan de slag Maar we kunnen nu eenmaal met alles tegelijk en sturen op outcome vraagt aanpassing van systemen en processen en dat kost tijd en geld Ook is het slimmer eerst de landelijke handreiking hierover af te wachten
Positieve ontwikkelingen Gelukkig zijn er ook positieve ontwikkelingen We zijn in sneltreinvaart aan het digitaliseren en boeken daar ook besparingen van in We worden ook zakelijker Zo sturen we scherper op stappen in de processen van vergunningaanvragen en afhandelen van meldingen Dat is met altijd klantvriendelijker, maar dat bevordert wel een soepele en snelle afhandeling Een samenwerking dan wel een fusie met een andere omgevingsdienst is een optie om ervoor te zorgen dat we opgewassen zijn tegen toekomstige taken Er is begrip voor deze ontwikkeling, maar er zijn ook zorgen van deelnemers Zorgen over het verlies van nabijheid en over de kosten We hebben een samenwerking dan wel fusie tussen de ODRA en de ODRN verkend Vervolgstappen zijn afhankelijk van een besluit van de provincie Gelderland hierover De provincie overziet het hele speelveld van Gelderse omgevingsdiensten en kan ook een eventuele samenwerking met andere diensten in overweging nemen Mochten we tot een vervolg komen, dan zullen we ons bestuur en onze deelnemers een plan met een financiële uitwerking en een dekkingsvoorstel voorleggen Aanpassingen Een aantal deelnemers heeft om aanpassing van dejaar- en begrotingsstukken gevraagd De gemeente Nijmegen vraagt ons om het jaarverslag 2023 aan te vullen met inzicht over de taken die met zijn uitgevoerd in 2023 en de risico’s die dit met zich meebrengt, vooral over
de Nijmeegse onderbesteding We passen het jaarverslag op dit punt met aan We rapporteren in jaar- en begrotingsstukken over ODRN-brede ontwikkelingen Ontwikkelingen per opdrachtgever laten we zien in onze klantrapportages die we met onze opdrachtgevers bespreken Het is aan opdrachtgevers zelf of en hoe ze hun raden hierover willen informeren Een aantal gemeenten vraagt ook om een toelichting op te nemen over maatregelen om de klanttevredenheid op vergunningverlening te verbeteren In de tekst van de jaarstukken gaan we in op een vermoedelijke oorzaak van de afgenomen klanttevredenheid (van 80% naar 70%) Vanaf 1 januari 2023 vragen we alle klanten naar hun tevredenheid Voorheen deden we de uitvraag alleen bij klanten waarbij we de omgevingsvergunning verleend hadden De verlaging van de klanttevredenheid is vermoedelijk gevolg van een ander manier van uitvragen Er is dan dus geen sprake van een echte verlaging van de tevredenheid Alhoewel we met 70% tevredenheid nog een ruime voldoende scoren, heeft klanttevredenheid continu onze aandacht Zo zijn we met het brievenproject aan de slag om brieven in begrijpelijke taal op te stellen We blijven de klanttevredenheid monitoren en streven ernaar het percentage tevreden klanten te verhogen
Vervolgvel
2
De gemeente Nijmegen herkent zich met in het bedrag van € 456 000 dat wij hebben opgenomen als projectkosten voor ontvlechting van de BRIKS-taken De raad vraagt ons dit bedrag aan te passen Het bedrag van € 456 000 is gebaseerd op een prognose die we in het voorjaar 2024 hebben opgesteld Na nadere precisering en onderzoek stellen we de kosten voor ODRN - en daarmee de vergoeding van de gemeente Nijmegen daarvoor- met € 71 000 naar beneden bij
Een aantal gemeenten geeft aan dat aan de begroting 2025 de realisatie van 2023 dient te worden toegevoegd In de begroting 2025 vermelden we bij alle begrotingscategorieën de vergelijkende cijfers van 2023 Vanwege een herrubricering van onze kostencategorieen is het opnemen van een vergelijking met de realisatie 2023 op detailniveau ingewikkeld Wel stellen we voor aan de tabel met omzetbedragen per deelnemer de vergelijkende cijfers van 2023 toe te voegen Vanaf de begroting 2026 (de herrubricering speelt dan met meer) zullen we de realisatiecijfers aan alle tabellen toevoegen Sommige raden merken op dat in de begroting 2025 een aantal kpi’s ontbreekt waarover in eerdere rapportages wel is gerapporteerd Er zijn ten opzichte van de begroting 2024 een aantal wijzigingen in de kpi’s doorgevoerd Deze brengen we in de bijlage in beeld Bij de analyse van kpi’s bemerkten we dat een aantal kpi’s per abuis met in de begroting 2025 zijn opgenomen We zullen het algemeen bestuur voorleggen deze aan de begroting 2025 toe te voegen Voorstel We zullen ons algemeen bestuur adviseren in te stemmen met • de begrotingswijziging 2024 conform de versie die behandeld is in het dagelijks bestuur van 18 april 2024 met daarin verwerkt de volgende aanpassing een verlaging van het budget voor projectkosten ontvlechting BRIKS met 71 000 euro Tegelijkertijd de daarmee samenhangende baten in de begroting
erop aan te passen, • de begroting 2025 conform de versie die behandeld is in het dagelijks bestuur van 18 april 2024, met volgende aanpassingen o de aangepaste tabel omzetbedragen per deelnemer Deze is inclusief de vergelijkende cijfers van de realisatie 2023, o De toevoeging van volgende kpi’s Doel ___ __________________________________________________________________ ?L_ % tijdigheid meldingen (belang partners) - Milieu 90% % tijdigheid meldingen (belang partners) - BRIKS % tijdigheid afhandelen klachten (vanuit beginset) - BRIKS
90% 80%
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd (HUP)
90%
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd - BRIKS
90%
de jaarstukken 2023 conform de versie die behandeld is in het dagelijks bestuur van 18 april 2024
Vervolgvel
3
Planning De jaarstukken 2023 zullen na behandeling door het algemeen bestuur op 11 juli 2024 ingediend worden bij de toezichthouder, het ministerie van Binnenlandse Zaken (uiterste inleverdatum 15 juli 2024). De wijziging begroting 2024 en de begroting 2025 zullen na behandeling door het algemeen bestuur op 29 augustus 2024 ingediend worden bij de toezichthouder, het ministerie van Binnenlandse Zaken (uiterste inleverdatum 15 september 2024).
Namens het dagelijks bestuur van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Regio Niimeoen.
H. Zoet
rarzi/ter
Bijlagen: Bijlage samenvatting zienswijzen en reactie ODRN
S.
Datum 20 juni 2024 Onderwerp Bijlage brief – samenvatting zienswijzen en reactie ODRN
Samenvatting en reactie ODRN In deze bijlage geven we een samenvatting van de zienswijzen en geven we een reactie van de ODRN hierop. Jaarstukken 2023 inclusief voorstel resultaatbestemming 2023 In de volgende tabel geven we u een overzicht van de zienswijzen bij de jaarstukken 2023 inclusief het voorstel resultaatbestemming 2023: Instemmend Gemeente Berg en Dal Gemeente Beuningen Gemeente Druten Provincie Gelderland Gemeente Heumen Gemeente Nijmegen Gemeente Wijchen
Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja
Onze deelnemers stemmen unaniem in met de jaarstukken 2023. De raad van gemeente Nijmegen stelt wel een aantal aanpassingen voor. We gaan hier in de reactie op de zienswijzen op in. We gaan ervan uit dat de vragen hiermee afdoende beantwoord zijn en zien onvoldoende aanleiding de jaarstukken aan te passen. Resultaatbestemming Alle deelnemers stemmen in met de jaarrekening en met het voorstel om het resultaat 2023 van € 99.318 aan onze algemene reserves toe te voegen. Reactie ODRN: We zullen ons algemeen bestuur vragen met de voorgenomen resultaatbestemming 2023 in te stemmen Onderbesteding gemeente Nijmegen De gemeente Nijmegen vraagt ons om het jaarverslag 2023 aan te vullen met inzicht over de taken die niet zijn uitgevoerd in 2023 en in de risico’s die dit met zich meebrengt, vooral over de Nijmeegse onderbesteding van € 690.331. Reactie ODRN: We maken onderscheid tussen de jaarstukken/bestuursrapportages en de klantrapportages. In de jaarstukken en bestuursrapportages gaan we in op ODRN-brede ontwikkelingen. Afwijkingen per opdrachtgever brengen we in beeld in de klantrapportages. In een digitaal dashboard delen we deze maandelijks met onze opdrachtgevers. Hieruit blijkt per
Vervolgvel
1
product en project de besteding en afwijking ten opzichte van de werkplannen. Deze rapportages bespreken onze accounthouders met de accounthouders van opdrachtgevers. Blijven we achter op de werkplannen? Dan vindt in onderling overleg prioritering en risicoafweging plaats. Ook met de gemeente Nijmegen vinden deze gesprekken plaats. We passen het jaarverslag niet op dit punt aan. Het is aan accounthouders van opdrachtgevers te bepalen of en hoe zij hun raden over afwijkingen ten opzichte van werkplannen en begroting rapporteren. Klanttevredenheid vergunningverlening De gemeente Nijmegen vraagt om een toelichting op te nemen over maatregelen om de klanttevredenheid op vergunningverlening te verbeteren. Vooral bij de afdelingen Vergunningverlening is er een afname van de klanttevredenheid (rond de 70%, zie tabel op pagina 8 Jaarstukken 2023) ten opzichte van het jaar ervoor (gemiddeld 80%). Reactie ODRN: In de tekst van de jaarstukken gaan we in op de vermoedelijke oorzaak van de afgenomen klanttevredenheid. Voor 2023 we de uitvraag alleen bij klanten waarbij we de omgevingsvergunning verleend hadden. Vanaf 2023 bevragen we ook klanten waarvan de vergunning is geweigerd, ingetrokken of buiten behandeling is gelaten. We verwachten zo een evenwichtiger beeld maar ook een lagere score te krijgen.
Want het is logisch dat klanten met een verleende vergunning het proces eerder positief ervaren dan klanten waarvoor de aanvraag met een andere uitkomst is geëindigd. De afgenomen klanttevredenheid bij vergunningverlening komt mogelijk ook door een andere koers welke wordt gehanteerd door de ODRN. Om vergunningen en meldingen binnen behandeltermijnen af te handelen en om efficiency te bevorderen, stellen we ons zakelijker op. We sturen vanaf medio 2023 scherper op stappen in het vergunningenproces. Eén van de aanpassingen gaat over het aanleveren van documenten door bedrijven. We communiceren helder welke documenten we nodig hebben om de vergunning te verlenen. We vragen maximaal één tot twee keer om aanvullingen. Als de kwaliteit dan nog onvoldoende is, laten we de aanvraag buiten behandeling. Het bedrijf moet dan een nieuwe aanvraag indienen. Bedrijven zijn niet van ons gewend dat we op deze manier werken. De huidige werkwijze is om keer op keer aanvullingen te vragen en mee te denken om maar tot een (als het kan positief) besluit te komen. De verantwoordelijkheid van een goede aanvraag komt te liggen daar waar het hoort. Gezien de oorzaken van de mutaties (andere uitvraag en verzakelijking) en omdat we met 70% tevredenheid een nog ruime voldoende scoren, hebben we geen nieuwe maatregelen geformuleerd. Klanttevredenheid heeft wel continu onze aandacht.
Zo zijn we met het brievenproject aan de slag om brieven in begrijpelijke taal op te stellen. We blijven de klanttevredenheid monitoren en streven ernaar het percentage tevreden klanten te verhogen. Weerstandsratio provincie Gelderland De provincie Gelderland vraagt het algemeen bestuur om op korte termijn te voldoen aan de gestelde norm voor het weerstandsratio. Reactie ODRN: Wij verkennen op dit moment de mogelijkheden. In het plan van Aanpak Robuustheid hebben wij de urgentie hiervan kenbaar gemaakt. Op korte termijn zal er een voorstel worden voorbereid welke aan ons bestuur wordt voorgelegd.
Vervolgvel
2
Begrotingswijziging 2024 en begroting 2025 Deze tabel geeft een overzicht van de zienswijzen bij de begrotingswijziging 2024 en begroting 2025:
Gemeente Berg en Dal Gemeente Beuningen Gemeente Druten Provincie Gelderland Gemeente Heumen Gemeente Nijmegen Gemeente Wijchen
Begrotingswijziging 2024 instemmend
Begroting 2025 instemmend
Meerjarenraming 2026-2028 Ter kennisgeving
Ja Ja Ja pm Ja Ja Ja
Ja Ja Ja pm Ja Nee Ja
Ja Ja Ja pm Ja Ja Ja
De deelnemers stemmen in met de begrotingswijziging 2024 en met de begroting 2025 mits deze op een aantal punten worden aangepast. We stellen voor de meeste van deze aanpassingen door te voeren en gaan ervan uit dat de begrotingsstukken daarmee op instemming kunnen rekenen. We hebben een aantal bezwaren van de gemeente Nijmegen bij de begroting 2025 niet kunnen aanpassen. We gaan hierop bij de beantwoording van de zienswijzen in. Eventuele aanpassingen op de begroting nemen we mee bij wijziging van de begroting 2025. Deze leggen we in 2025 aan de raden en staten van onze deelnemers voor. Begrotingswijziging 2024 Projectkosten ontvlechting BRIKS-taken De gemeente Nijmegen herkent zich niet in het bedrag van € 456.000 dat wij hebben opgenomen als projectkosten voor ontvlechting van de BRIKS-taken. De raad vraagt ons dit bedrag aan te passen. Reactie ODRN: De begroting 2024 is inclusief een budget van € 456.000 projectkosten ontvlechting BRIKS en een bijdrage van de gemeente Nijmegen voor dit bedrag. Dit bedrag is gebaseerd op prognose die we in het voorjaar 2024 hebben opgesteld. Na het opstellen van de begrotingswijziging 2024 is overeengekomen dat de gemeente Nijmegen over 2024 € 385.000 aan projectkosten vergoedt. Dat is € 71.000 minder dan de begrote € 456.000.
We menen te kunnen sturen op beperking van de projectkosten en verlagen de baten en lasten van de projectkosten in de begroting 2024 met € 71.000. Meerkosten inhuur De provincie Gelderland vindt het billijk dat de meerkosten rondom de inhuur van personeel in 2024 als gevolg van de overheveling van de bouwtaken naar de gemeente Nijmegen voor een meer dan evenredig deel bij de gemeente Nijmegen zouden moeten liggen.
Vervolgvel
3
Reactie ODRN: De gemeente Nijmegen en de ODRN zijn in overleg over de meerkosten inhuur en andere frictiekosten. Vanaf de start van de ontvlechting is afgesproken geen vast personeel te werven voor functies die door de ontvlechting bij ODNR zouden komen te vervallen. Dit werd verstandig geacht in verband met het mogelijk van toepassing zijn van de Wet Overgang van Onderneming bij het terughalen van de BRIKS-taken. Intussen is na juridisch adviezen tussen partijen en vakbonden overeengekomen deze wet niet toe te passen en te kiezen voor maatwerk, vastgelegd in een sociaal plan. De ODRN is van mening dat de meerkosten als gevolg van de (extra) inhuur ook door de gemeente Nijmegen vergoed zouden moeten worden. Incidentele projecten De provincie Gelderland acht het wenselijk dat er een volledige onderbouwing van € 8 ton voor projectkosten aanwezig is. De begroting 2024 omvat een bestedingsplan van € 4 ton voor ICTprojecten en het project Omgevingswet. De overige projectkosten zijn nog opgenomen in de begrotingswijziging. Reactie ODRN: De ODRN stelt een bestedingsplan op voor de projectkosten en laat het bestuur beslissen over de uitgaven voor deze incidentele projecten. Begroting 2025 Indexering en tariefsverhoging Onze gemeentelijke deelnemers stemmen in met de toegepaste indexering 2025 (4,77%) en de voorgestelde tariefverhoging van € 2,50 per uur.
De provincie Gelderland plaatst kanttekeningen bij deze ophoging. Zij verzoeken het ziekteverzuimpercentage van 5% te handhaven. De tariefsverhoging zoals wordt voorgesteld is volgens de ODRN nodig in verband met het hoge ziekteverzuim, om te kunnen voldoen aan de opleidingsvereisten en om de meerkosten van inhuur te dekken. Een aantal deelnemers roept op om aan te sturen op kostenbesparingen en een toekomstige tariefsverlaging. Reactie ODRN: Een aanvullende tariefsverhoging is een maatregel die we liever niet voorstellen. Zeker niet gezien de sombere financiële vooruitzichten voor gemeenten. We blijven inzetten op een zinnige en zuinige besteding van middelen en zullen hier ook op rapporteren. Daarnaast streven wij naar een lager ziekteverzuim en inhuurpercentage. Vertrekkend vanuit het huidige percentage vind wij gezien de huidige en toekomstige arbeidsmarkt 25% realistisch. Dit gaan we in de jaren na 2025 afbouwen conform de norm van de robuustheidscriteria. Als er een toekomstige tariefsverlaging mogelijk is, zullen we dat voorstellen. KPI’s en sturen op outcome Sommige raden merken op dat in de begroting 2025 een aantal KPI’s ontbreekt waarover in eerdere rapportages wel is gerapporteerd. Ook vragen raden ons om de sturing op outcome hoge prioriteit te geven en met de deelnemers in gesprek te gaan over welke stappen we gaan zetten om tot outcomegericht werken te komen.
Reactie ODRN: Er zijn ten opzichte van de begroting 2024 een aantal wijzigingen in de kpi’s doorgevoerd. In de tabel in de bijlage ziet u de verschillen tussen de kpi’s uit de begroting 2024 en de begroting 2025. Dit zijn de wijzigingen tussen de kpi’s in de begroting 2024 en de begroting 2025:
Vervolgvel
4 • In totaal 4 kpi’s vervallen vanaf 2025. Deze kunnen we niet afdoende meten. • In totaal 13 kpi’s zijn specifiek voor de provincie Gelderland. Voor zover deze relevant zijn, rapporteren we hier separaat over met de provincie • Diverse kpi’s over actuele vergunningen hebben we gecomprimeerd tot 1 kpi • Er is in 2025 1 nieuwe kpi bijgekomen, namelijk het % naleving bedrijven Seveso-inspecties (geen overtredingen) Verder bleek dat 5 kpi’s per abuis niet in de begroting 2025 waren meegenomen. Het gaat op de kpi’s in deze tabel. We voegen deze aan de begroting 2025 toe.
% tijdigheid meldingen (belang partners) – Milieu
Doel % 90%
% tijdigheid meldingen (belang partners) – BRIKS % tijdigheid afhandelen klachten (vanuit beginset) – BRIKS
90% 80%
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd (HUP)
90%
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd – BRIKS
90%
KPI
Onze stip op de horizon is sturen op outcome. Het gaat om de effecten van ons handelen op meetbare indicatoren over de kwaliteit van de leefomgeving. Hierover voeren we gesprekken met onze deelnemers. Zo zijn we aan de slag met een regionaal uitvoeringsprogramma. Daarin hebben we samen met onze deelnemers aandachtsgebieden gedefinieerd. Voorbeelden van deze aandachtsgebieden zijn ‘inventarisatie van emissie zeer zorgwekkende stoffen’, ‘indirecte lozingen’ of het ‘schone lucht akkoord’. Per aandachtsgebied zijn voor 2025 en 2026 doelen gedefinieerd. We leggen de uitwerking van het regionale uitvoeringsprogramma medio 2024 aan ons bestuur voor en zullen de uitkomsten meenemen in de werkplannen voor 2025 en 2026. Met het regionale uitvoeringsprogramma zijn we er nog niet. De doelen zijn nog gefragmenteerd en ook nog niet verankerd in ons digitale dashboard. In 2023 heeft bureau Lysias in het rapport ‘Voorwaarts! Op weg naar outcomesturing’ een stappenplan om te komen tot outcomesturing beschreven. Lysias geeft aan dat de uitvoering van de toertocht de eerste jaren om een investering vraagt in personeelskosten (jaarlijks € 3,2 ton), ICT-kosten (pm), kosten voor monitoring (pm) en kosten voor de programmaorganisatie (5% van de personeelskosten).
Alhoewel wij ook van mening zijn dat outcomesturing hoge prioriteit heeft, was het gezien de veelheid van projecten (ontvlechting van de bouwtaken, invoering Omgevingswet en WKB, visitatie, vervanging van onze ICT-systemen) nog niet opportuun om hier actief mee aan de slag te gaan. Bovendien wachten we op een landelijke handreiking hierover. We verwachten dat deze medio 2024 wordt uitgebracht. Daarna gaan we aan de slag met outcomesturing. We zullen een plan opstellen en de kosten hiervan in beeld brengen. We komen hier in de begroting 2026 op terug. Opdrachtverlening 2025 obv productie in 2023 De gemeente Nijmegen vraagt ons om in onze omzetverwachting er rekening mee te houden dat
Vervolgvel
5
Nijmegen in de opdrachtverlening voor 2025, vanwege de zorgen rondom de haalbaarheid daarvan, uitgaat van de productie die is gerealiseerd in 2023. De gemeente Berg en Dal vraagt ons om in voortgangsrapportages specifiek in te gaan op de ingeschatte omzet 2025. Reactie ODRN: We hebben de begroting 2025 gebaseerd op advieslijsten 2025. In deze lijsten, die door onze mensen, experts ‘uit ‘t veld’, zijn opgesteld, houden we rekening met actuele ontwikkelingen zoals de effecten van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen. Terug naar 2023 is niet reëel omdat de wereld er in 2025 nu eenmaal anders uitziet. Alleen al de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de WKB, maakt terug naar 2023 niet reëel. In de advieslijsten gaan we uit van een zinnige besteding van onze middelen en we houden rekening met haalbaarheid van de plannen. De advieslijsten zijn niet in beton gegoten. We voeren met onze opdrachtgevers gesprekken over de definitieve werkafspraken voor 2025. Deze gesprekken ronden we eind 2024 af zodat we eventuele bijstellingen kunnen meenemen bij de actualisatie van de begroting 2025. Deze bijstellingen zullen we u in de loop van 2025 voorleggen. We zullen in voortgangsrapportages blijven monitoren op omzetontwikkelingen en afwijkingen ten opzichte van onze begroting.
Frictiekosten De raad van de gemeente Nijmegen stemt niet in met in met het door ons opgenomen bedrag van € 3,4 miljoen aan frictiekosten in de meerjarenbegroting van 2025 tot en met 2028. De raad geeft aan dat ODRN en Nijmegen over de hoogte van deze frictiekosten nog in onderhandeling zijn en roepen ons op om zo snel mogelijk met elkaar tot overeenstemming te komen en het bedrag daaraan aan te passen. Een aantal gemeenten vraagt om in de voortgangsrapportages de ontwikkeling van de frictiekosten overhead te monitoren en apart inzichtelijk te maken. Dit met de opdracht om deze kosten met maatregelen terug te brengen. Reactie ODRN: we hebben de begroting 2025 opgesteld op basis van de geformuleerde uitgangspunten, waaronder een percentage van 30% voor overhead, en op basis van reële inschattingen van de kosten. In de meerjarenbegroting 2025 t/m 2028, is er een discrepantie tussen het budget voor overhead en de raming van de overheadkosten van in totaal € 3,4 miljoen. Dat komt door de ontvlechting van de bouwtaken. De overhead betreft deels vaste kosten. Deze kunnen we niet gelijk aanpassen aan de daling van het omzetvolume. Het is goed te realiseren dat de omzet vanaf 2025 tov 2024 met zo’n € 7 miljoen krimpt. Hiermee verliezen we op jaarbasis ruim € 2 miljoen (€ 7 miljoen * 30%) aan overheaddekking.
De maximale exposure (we doen niets) is dus € 2 miljoen per jaar en over 4 jaar (2025 tot en met 2028) € 8 miljoen. Dat is natuurlijk niet reëel. Een deel van de kosten is flexibel en ademt mee bij omzetdalingen. Bij onze meerjarige kostenramingen hebben we hier zo goed mogelijk rekening mee gehouden. We denken na over oplossingen en zijn hierover met de gemeente Nijmegen in gesprek. De uitkomst hiervan nemen we mee in de actualisatie van de begroting 2025 en de begroting 2026. We komen hier in de kadernota 2025/2026 en in 2025 op terug.
Vervolgvel
6
We komen hier in de kadernota 2025/2026 en in 2025 op terug en brengen de frictiekosten apart in beeld. Weerstandscapaciteit en risicobeheersing De provincie Gelderland stelt dat het risico van de frictiekosten overhead en het risico van meerkosten inhuur als gevolg van de overheveling van de bouwtaken naar de gemeente Nijmegen voor rekening zouden moeten komen voor de gemeente Nijmegen. Reactie ODRN: Zie paragraaf meerkosten inhuur en frictiekosten. Financiële ontwikkelingen Een aantal gemeenten benoemt zorgelijke financiële ontwikkelingen, er is met name vanaf het jaar 2026 financieel zwaar weer op komst voor gemeenten, het zogenoemde ravijnjaar. De raden roepen ons op om, waar mogelijk, kosten te besparen. Zij vragen ons om kritisch te zijn op nieuw beleid door het nut en de noodzaak hiervan goed tegen het licht te houden en om zoveel als mogelijk dekking te zoeken binnen de eigen begroting. Reactie ODRN: we hebben begrip voor zwaar weer en dillema’s van onze deelnemers. We zijn en blijven kritisch op onze uitgaven. Zo hebben we en aantal jaar geleden als reactie op het invoeren van het hybride werken, geanticipeerd door het aantal gehuurde m2 te verlagen. En we blijven vernieuwen. Met de nieuwe systemen richten we onze bedrijfsvoering steeds efficiënter in. We realiseren hierdoor bezuinigingen.
Bezuinigingen waarmee we bijvoorbeeld in staat zijn geweest de gestegen energiekosten en extra kosten voor datasecurity binnen onze begroting te dekken. Analyse kostprijs De raad van de gemeente Nijmegen uit zorgen over de ontwikkeling van de kostprijs en vraagt om een analyse naar het verloop van de kostprijs van de meest gangbare producten vanaf realisatie 2021 en 2022 en begrotingsaanname 2023, 2024 en volgende jaren. De raad geeft aan dat we de productstructuur jaarlijks wijzigen en dat daardoor een jaarlijks vergelijk niet mogelijk is. De raad verzoekt ons deze analyse uit te voeren en de resultaten met de ambtelijke opdrachtgevers te bespreken. Reactie ODRN: Dat we de productstructuur jaarlijks aanpassen, is een misvatting. Dat doen we eigenlijk maar zelden. Maar in 2023 is er wel een flinke aanpassing geweest. Dat heeft te maken met de vereenvoudiging van de bedrijfsvoering en met de invoering van de Omgevingswet. Met deze vereenvoudiging, die past binnen het ontwikkelprogramma 2020 -2023, zijn we vanaf 2023 teruggegaan van bijna 400 producten naar ongeveer 65 externe producten. Hiermee vergroten we de transparantie voor onze opdrachtgevers en maken we het tijdschrijven eenvoudiger. Deze wijziging is in 2021 i.s.m. adviesbureau Twijnstra Gudde voorbereid. Twijnstra Gudde heeft ons geadviseerd over de nieuwe kengetallen (ureninzet per product).
Twijnstra Gudde heeft ook een benchmark uitgevoerd en geconcludeerd dat de onze kengetallen concurrerend zijn. Ons bestuur is hier in 2021 in meegenomen. Deze nulmeting is de basis van de nieuwe producten die we vanaf 2023 hanteren. We zijn niet van plan de productstructuur op korte termijn weer ingrijpend te wijzigen. Vanaf 2023 is er dus een goede meerjarig vergelijking en analyse mogelijk. We zijn transparant over
Vervolgvel
7
uurtarieven, aantallen producten en over de gemiddelde besteding per product en hebben onze deelnemers in maart 2024 lijstwerk aangeleverd van onze kengetallen van 2023 1 tot en met 2025. We gaan ook met onze deelnemers in gesprek over mogelijkheden om de inzet per product te verlagen. Dat vraagt overigens soms ook om een inspanning van opdrachtgevers. Zo zijn behandeltermijnen soms (te) lang doordat opdrachtgevers benodigde stukken niet tijdig aanleveren. Effecten Wet kwaliteitsborging De raad van de gemeente Nijmegen vraagt ons om het effect van de getrapte invoering van de Wkb op de bijbehorende formatie afzonderlijk inzichtelijk te maken zowel als meerjarenraming als op de realisatie en hierover te rapporteren in de klantrapportages. Reactie ODRN: We kunnen het verzoek om inzicht in de effecten van de wetten niet honoreren. Niet omdat we dat niet willen, maar omdat dat niet mogelijk is. Het wegwijs worden met de nieuwe wetten vraagt ons soms meer tijd. Tijd die verweven is met de reguliere inzet voor onze producten. We kunnen van onze medewerkers niet vragen de extra tijdsbesteding op een aparte code te verantwoorden want dat is niet werkbaar. De extra inzet als gevolg van de nieuwe wetgeving is (grotendeels) tijdelijk. We zijn transparant over de meerkosten en de afbouw hiervan.
We verschaffen onze deelnemers overzichten met de ontwikkeling van de kengetallen, zie analyse kostprijs, zodat we hier het gesprek over kunnen voeren. In de kadernota van 2025/2026 zullen we hier nog een keer bij stilstaan. Samenwerking van ODRN met ODRA De raad van de gemeente Berg en Dal is bezorgd dat samenwerking van ODRN met ODRA ten koste gaat van de dienstverlening aan burgers en bedrijven van de gemeente de gemeente Berg en Dal. De raad geeft aan dat mogelijke samenwerking de kwaliteit van de dienstverlening naar inwoners en bedrijven hoog dient te worden geprioriteerd om er zodoende zeker van te zijn dat de door onze gemeente gewenste dienstverlening (laagdrempeligheid en toegankelijkheid) wordt bereikt en bij voorkeur zelfs wordt verbeterd ten opzichte van de huidige situatie. Andere deelnemers benadrukken het belang van de samenwerking en zien dit als een goede optie om robuust te worden. De gemeenten Wijchen en Druten maken zich zorgen over de financiële consequenties van een fusie. Om een indicatie te krijgen, vragen ze op de hoogte gehouden te worden van de financiële consequenties van de fusie van de Omgevingsdienst Veluwe IJssel en de Omgevingsdienst Noord-Veluwe. Deze diensten zijn vanaf 1 januari 2024 samengegaan als Omgevingsdienst Veluwe (ODVeluwe). De gemeente Heumen vraagt om ook de samenwerking met een andere of met meerdere OD’s te overwegen.
1
Een vergelijking tussen 2023 en de jaren daarvoor is vanwege de gewijzigde productstructuur niet mogelijk
Vervolgvel
8
Reactie ODRN: Vervolgstappen in de samenwerking dan wel fusie tussen de ODRA en de ODRN zijn afhankelijk van besluit van de provincie Gelderland hierover. Mochten we tot een vervolg komen, dan zullen we ons bestuur en onze deelnemers een plan met een financiële uitwerking en een dekkingsvoorstel voorleggen. Om een indicatie krijgen van de financiële consequenties, zullen we ook informatie ophalen bij de OD Veluwe. Ook zullen we verkennen of er mogelijkheden zijn de kosten (deels) uit externe dekkingsbronnen te dekken. We komen hierop terug zodra er een grotere mate van concreetheid is over de plannen. Realisatie 2023 Een aantal gemeenten geeft aan dat in de begroting 2025 de realisatie van 2023 dient te worden toegevoegd. Reactie ODRN: Op pagina 27 van de begroting 2025 vermelden we bij alle begrotingscategorieën de vergelijkende cijfers van 2023. Vanwege de leesbaarheid, we willen tabellen met uitwerking beknopt houden, zijn de vergelijkende cijfers 2023 in het vervolg niet altijd gegeven. Soms is de vergelijking met 2023 lastig omdat we vanaf begroting 2024 zijn overgestapt op een andere rubricering. We zullen in ieder geval bij de tabel met omzetbedragen per deelnemers de vergelijkende cijfers toevoegen en zullen voorstellen de begroting 2025 op dit punt aan te passen.
Vanaf de begroting 2026 (de herrubricering speelt dan niet meer) zullen we de vergelijkende cijfers van de realisatie toevoegen. Overige Digitale klantrapportages De gemeente Heumen vraagt om verbetering van de digitale klantrapportages. De gemeente geeft aan dat deze rapportages in het programma Power BI, geen verklaring voor een over- of onderbesteding van het werkprogramma door de ODRN geven. Door het ontbreken van deze informatie kunnen de cijfers onvoldoende geduid worden. De gemeente vraagt ons om hier verbetering in aan te brengen. Reactie ODRN: We zijn met dit verzoek aan de slag gegaan. De digitale klantrapportage zijn inmiddels uitgebreid met de optie om teksten over afwijkingen ten opzichte van de plannen toe te voegen. De overgang van ‘papier’ naar digitaal is wennen. We zullen de rapportages met onze opdrachtgevers evalueren en deze daar waar mogelijk verbeteren.
Vervolgvel
9 Bijlage Tabel KPI’s begroting 2024 en 2025 KPI % tijdigheid, vergunningen regulier – Milieu % tijdigheid, vergunningen uitgebreid – Milieu % tijdigheid, vergunningen regulier – BRIKS
2
Doel %
Begroting 2024
Begroting 2025
90%
V
V
90%
V
V
V
V V
90%
2
% tijdigheid, vergunningen uitgebreid – BRIKS
90%
V
% actueel, vergunningen – Milieu
80%
V
V
V
V Toegevoegd
% tijdigheid meldingen (belang partners) – Milieu
90%
% tijdigheid meldingen (belang partners) – BRIKS
90%
V
V Toegevoegd
% tijdigheid afhandelen klachten (vanuit beginset) – Milieu
80%
V
V
% tijdigheid afhandelen klachten (vanuit beginset) – BRIKS
80%
V
V Toegevoegd
% volledige naleving na 1e controle (naleefgedrag) – Milieu
60%
V
V
% volledige naleving na 1e controle (naleefgedrag) – BRIKS
60%
V
V
% hercontroles < 3 weken – Milieu
75%
V
Vervallen
% hercontroles < 3 weken – BRIKS
75%
V
Vervallen
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd (HUP)
90%
V
% van geplande bezoeken afgezet tegen werkelijk uitgevoerd – BRIKS
90%
V
% van herstelde overtredingen na opgelegd handhavingsbesluit – Milieu
85%
V
V Toegevoegd Vervallen
% van herstelde overtredingen na opgelegd handhavingsbesluit – BRIKS
85%
V
Vervallen
% werkelijk uitgevoerd afgezet tegen de geplande Brzo-controles
100%
V
Pr Gld
% werkelijk uitgevoerd afgezet tegen de geplande Wabo-controles bij Brzo- en RIE4-bedrijven
100%
V
Pr Gld
% hercontroles < 3 weken Wabo Brzo- en RIE4-bedrijven
100%
V
Pr Gld
% hercontroles < 3 weken Brzo-controles
100%
V
Pr Gld
% handhavingscontroles/traject (dwangsom) < 3 weken na begunstigingstermijn
75%
V
Pr Gld
% van de klachten waarbij de veroorzaker bekend is wordt < 6 maanden opgelost: alleen in groeiscenario
95%
V
Pr Gld
% van de Brzo-inspectierapportages dat binnen 8 weken na het controlebezoek aan de inrichtinghouder is verzonden % volledige naleving bedrijven gemiddelde en lage prioriteit (naleefgedrag)
80%
V
Pr Gld
75%
V
Pr Gld
% volledige naleving bedrijven zeer hoge en hoge prioriteit (naleefgedrag)
70%
V
Pr Gld
% actualiteit Wabo in beeld
100%
V
Pr Gld
% actuele Wabo vergunningen voor BRZO/RIE4 bedrijven
100%
V
Pr Gld
% actuele Wabo vergunningen voor bedrijven met risicocategorie zeer hoog
90 %
V
Pr Gld
% actuele Wabo vergunningen voor bedrijven met risicocategorie hoog – gemiddeld - laag
80 %
V
Pr Gld
% actualiteit Wabo in beeld
100%
V
% actuele Wabo vergunningen voor BRZO/RIE4 bedrijven
100%
V
% actuele Wabo vergunningen voor bedrijven met risicocategorie zeer hoog
90 %
V
% actuele Wabo vergunningen voor bedrijven met risicocategorie hoog – gemiddeld - laag
80 %
V
% actualiteit Omgevingswetvergunningen Milieu
100%
% beschikkingen dat overeind blijft in juridische procedures - Bezwaar – Milieu
90%
V
V
% beschikkingen dat overeind blijft in juridische procedures - Bezwaar – BRIKS
90%
V
V
In begroting 2024 per abuis 98%
V Toegevoegd
V
Vervolgvel
10 % beschikkingen dat overeind blijft in juridische procedures - (Hoger) Beroep – Milieu
90%
V
V
% beschikkingen dat overeind blijft in juridische procedures - (Hoger) Beroep – BRIKS
90%
V
V
Cijfer 7 of 80%
V
V
Nieuw vanaf 2025
V
Klanttevredenheid over activiteit en deelaspect (uitgedrukt in cijfer van 1-10) of ontevreden, tevreden en zeer tevreden % naleving bedrijven Seveso-inspecties (geen overtredingen)
60%