B26 d.d. 7 september 2021 van Natuurmonumenten inzake Petitie voor insectvriendelijker groenbeheer in uw gemeente

Van: Luc Berris Verzonden: dinsdag 7 september 2021 14:27 Onderwerp: Petitie voor insectvriendelijker groenbeheer in uw gemeente Geachte griffie, Mag ik u verzoeken deze brief en petitie door te sturen aan alle fracties in de gemeenteraad? Bij voorbaat dank voor uw moeite. In de afgelopen 25 jaar zijn insectenpopulaties ingestort: in sommige gebieden zijn die met wel 76% afgenomen! Namens de ondertekenaars van de petitie ‘Red de Insecten’, schrijft Natuurmonumenten de gemeenten van Nederland aan. Ook inwoners van uw gemeente maken zich grote zorgen over de biodiversiteit in hun omgeving. Onze petitie ‘Red de Insecten’ werd massaal ondertekend. In enkele maanden ontving Natuurmonumenten meer dan 100.000 handtekeningen uit heel Nederland. Met het aanbieden van de petitieresultaten, willen we ook in uw gemeente een insectvriendelijker groenbeheer blijvend op de agenda plaatsen. Insecten staan aan de basis van een natuurinclusieve gemeente: krijgen ze bij u een thuis? In parken, langs sloten en in bermen; overal waar u ruimte maakt voor groen en wilde bloemen, krijgen insecten leefgebied terug. Overal waar het landschap kleur krijgt, vinden zij voedsel en beschutting. Zo kunnen dorpen en steden hun biodiversiteit vergroten. Het is een goed moment om te kiezen voor een meer insectvriendelijk groenbeheer.

In de aanloop naar de Gemeenteraadsverkiezingen van 2022 maakt u op dit moment plannen voor de komende vier jaar: u kunt met insectvriendelijker groenbeheer uw gemeente in bloei zetten! U doet daarmee niet alleen de insecten een plezier, ook uw inwoners willen een prettige leefomgeving, met een goede waterhuishouding, recreatiemogelijkheden en verkoeling op warme dagen! In de bijlage kunt u lezen hoeveel van uw eigen burgers een insectvriendelijker groenbeleid wensen. U kunt op de petitielijst ook zien hoe uw gemeente ‘scoort’ ten opzichte van andere gemeenten. Als u dat wenst kan ik u een lijst met de ondertekenaars in uw gemeente toesturen. Heeft u de afgelopen jaren al stappen gezet om uw gemeente groener te maken? Dank daarvoor, namens de insecten. Naar aanleiding van de petitie hebben veel ondertekenaars complimenten gegeven voor het groen in hun eigen gemeente. Daarom reiken we in september aan de gemeente Zwolle de prijs ‘Beste Thuis voor Insecten’ uit, als blijk van waardering voor de stappen die deze gemeente heeft gezet voor insectvriendelijk groenbeheer. Achttien tips voor groenbeheer Natuurlijk werkt uw gemeente al aan het behoud van de biodiversiteit. Toch zijn de komende vier jaar cruciaal. U kunt het verschil maken. Door (nog meer) te kiezen voor een natuurinclusieve aanpak. Natuurmonumenten helpt u graag met de expertise van onze boswachters.

Bij de petitieresultaten vindt u achttien praktische en haalbare tips voor een insectvriendelijker groenbeheer. Zo kan het verbeteren van de biodiversiteit op de stoep van het gemeentehuis beginnen. Kom in actie, red onze insecten!

Dit vragen wij u mede namens al die 100.000 burgers, ook de inwoners van uw gemeente. De Gemeenteraadsverkiezingen van 2022 bieden allerlei kansen. Door onze adviezen over te nemen in uw verkiezingsprogramma’s kunt u een nog aantrekkelijker, natuurinclusievere gemeente worden. Mocht u willen onderzoeken wat u nog meer kunt doen voor de biodiversiteit, dan gaan wij graag met u in gesprek. Bijlage: De resultaten van de petitie, met het aantal ondertekenaars per gemeente en achttien tips voor insectvriendelijk groenbeheer van de boswachters van Natuurmonumenten (PDF).

Met vriendelijke groet,

Luc Berris Provinciaal Ambassadeur Gelderland en Utrecht Postbus 2166 3800 CD Amersfoort

Secretariaat: Mirjam Knol (033) 479 7000

www.natuurmonumenten.nl

Natuurmonumenten maakt zich grote zorgen over het verdwijnen van het leefgebied van insecten in steden en dorpen. In aanloop naar de Gemeenteraadsverkiezingen 2022 worden nu al plannen gemaakt voor de komende vier jaar. Dit is een goed moment om te kiezen voor insectvriendelijk groenbeheer. Daarmee doen we niet alleen de insecten een plezier: meer groen in uw gemeente draagt bij aan een fijne leefomgeving, een goede waterhuishouding, verkoeling op warme dagen en recreatie. Groen bermbeheer is daarbij een goed begin: zet uw gemeente in bloei door te kiezen voor insectvriendelijk beheer. Tips van de boswachters van Natuurmonumenten • Maai bermen rond twee keer per jaar (medio juni en eind september) en voer het maaisel af. Laat (versnipperd) maaisel niet liggen, want het vormt een rottende laag die funest is voor al het leven op die plek. Voer maaisel dus af: het zorgt voor lucht en leven voor plant en dier. • Laat bloemen echt uitbloeien. Maai daarom gefaseerd. Laat per maaibeurt 15-33 procent staan. Laat ook bij de laatste maaibeurt van het seizoen minimaal 20 procent staan tot de volgende zomer. Zo kunnen de planten zich uitzaaien en hebben insecten een beschutte overwinterings­plek. • Verrijk grasvelden, die wel geheel gemaaid worden, met snelle bloeiers als madeliefjes, paardenbloemen en witte en rode klaver.

Dat levert niet alleen veel voedsel en ­beschutting voor insecten: het staat nog schitterend ook. • Grasland voor hooi maximaal drie keer per jaar maaien, maar liever nog minder vaak. • Vermijd zware machines. Ze beschadigen de bodem en pletten de bloemen. • Ruigtekruiden zijn nest- en overwinteringsplaats (holle stengels) voor veel insecten. Maai deze stukken zo min mogelijk (eenmaal in de 2-5 jaar). En laat ook dan altijd een gedeelte staan. • Gebruik bij inzaaien bij voorkeur inheemse bloemenmengsels.

• Zorg voor variatie in soorten (sommige insectensoorten houden maar van een enkele plant). • Zorg voor variatie in bloeiperioden, van vroege ­stinsenplanten tot najaarsbloeiers. • Zorg voor een geleidelijke overgang tussen bos/bomen en grasland (via mantel- en zoomvegetaties). • Laat takken in stapels liggen. Hier kunnen niet alleen insecten, maar ook vogels en kleine zoogdieren nestelen en overwinteren. • Laat – indien mogelijk – een dode boom staan of een ­omgevallen of -gezaagde bomen liggen. Het is een bron van leven voor insecten en kleine dieren. • Bedekking gewenst? Schorssnippers (ook van onverharde paden) zijn beter dan asfalt. • Leg hoopjes stenen in parken, geluidswallen of recreatiegebied. • Ontwikkel natuurlijke, flauwe oevers waarbij een deel mag verlanden. Dit overgangsgebied tussen water en land is voor veel diersoorten belangrijk omdat het veel soorten (water)planten bevat en in het voorjaar snel opwarmt. • Schoon en bagger de watergangen altijd gefaseerd. • Stimuleer de eigen inwoners met voorlichting en/of subsidie om eigen tuin en/of balkon te verwilderen en insectenvriendelijk te maken. • Leg inwoners uit wat er verandert: van glad, strak en netjes naar meer natuurlijke wilde begroeiing met het oog op de natuurwaarde.

Insecten petitie ondertekenaars per gemeente: AA EN HUNZE 177 46 AALBURG AALSMEER 200 147 AALTEN ACHTKARSPELEN 90 80 ALBLASSERDAM ALBRANDSWAARD 110 819 ALKMAAR ALMELO 362 1.103 ALMERE ALPHEN AAN DEN RIJN 648 44 ALPHEN-CHAAM AMELAND 29 1.252 AMERSFOORT AMSTELVEEN 586 5.528 AMSTERDAM APELDOORN 936 46 APPINGEDAM ARNHEM 1.377 326 ASSEN ASTEN 69 33 BAARLE-NASSAU BAARN 209 235 BARENDRECHT BARNEVELD 267 49 BEDUM BEEK 80 162 BEEKDAELEN BEEMSTER 40 BEESEL 53 219 BERG EN DAL BERGEIJK 70 55 BERGEN (L.) BERGEN (NH.) 260 347 BERGEN OP ZOOM BERKELLAND 250 169 BERNHEZE BEST 190 125 BEUNINGEN BEVERWIJK 209 155 BINNENMAAS BLADEL 70 68 BLARICUM BLOEMENDAAL 200 BODEGRAVEN173 REEUWIJK 49 BOEKEL BORGER-ODOORN 145 147 BORNE BORSELE 121 BOXMEER 154 BOXTEL 157 1.057 BREDA BRIELLE 118 BRONCKHORST 232 BRUMMEN 122 148 BRUNSSUM BUNNIK 122 BUNSCHOTEN 78 BUREN 154 CAPELLE AAN DEN IJSSEL 347 CASTRICUM 250 COEVORDEN 168 CRANENDONCK 92 CROMSTRIJEN 79 CUIJK 130 CULEMBORG 172 DALFSEN 124 DANTUMADIEL 90 DE BILT 355 DE FRYSKE MARREN 230 DE MARNE 87 DE RONDE VENEN 300 DE WOLDEN 161 DELFT 794 DELFZIJL 89 DEN HELDER 291 DEURNE 138 DEVENTER 761

DIEMEN 186 105 DINKELLAND DOESBURG 89 348 DOETINCHEM DONGEN 130 96 DONGERADEEL DORDRECHT 697 81 DRECHTERLAND DRIMMELEN 128 215 DRONTEN DRUTEN 79 111 DUIVEN ECHT-SUSTEREN 156 163 EDAM-VOLENDAM EDE 626 50 EEMNES EEMSMOND 97 83 EERSEL EIJSDEN-MARGRATEN 178 1.495 EINDHOVEN ELBURG 130 512 EMMEN ENKHUIZEN 118 834 ENSCHEDE EPE 145 164 ERMELO ETTEN-LEUR 191 40 FERWERDERADIEL GEERTRUIDENBERG 72 GELDERMALSEN 158 237 GELDROP-MIERLO GEMERT-BAKEL 137 92 GENNEP GIESSENLANDEN 98 162 GILZE EN RIJEN GOEREE-OVERFLAKKEE 318 213 GOES GOIRLE 160 528 GOOISE MEREN GORINCHEM 241 509 GOUDA GRAVE 67 1.812 GRONINGEN GROOTEGAST 54 96 GULPEN-WITTEM HAAKSBERGEN 90 76 HAAREN HAARLEM 1.501 734 HAARLEMMERMEER HALDERBERGE 143 HARDENBERG 277 HARDERWIJK 207 HARDINXVELD68 GIESSENDAM HAREN 163 HARLINGEN 114 58 HATTEM HEEMSKERK 198 HEEMSTEDE 202 HEERDE 79 HEERENVEEN 248 HEERHUGOWAARD 255 HEERLEN 475 HEEZE-LEENDE 99 HEILOO 224 HELLENDOORN 157 HELLEVOETSLUIS 305 HELMOND 381 HENDRIK-IDOAMBACHT 131 HENGELO 546 HEUMEN 165 HEUSDEN 208 HILLEGOM 160 HILVARENBEEK 114 HILVERSUM 768 HOF VAN TWENTE 181 HOLLANDS KROON 241 HOOGEVEEN 224 HOORN 434

HORST AAN DE MAAS 177 316 HOUTEN HUIZEN 288 95 HULST IJSSELSTEIN 227 160 KAAG EN BRAASSEM KAMPEN 256 60 KAPELLE KATWIJK 280 174 KERKRADE KOGGENLAND 109 1 KOLLUMERLAND CA KOLLUMERLAND EN 54 NIEUWKRUISLAND KORENDIJK 70 KRIMPEN AAN DEN IJSSEL 191 344 KRIMPENERWAARD LAARBEEK 84 83 LANDERD LANDGRAAF 181 82 LANDSMEER LANGEDIJK 201 403 LANSINGERLAND LAREN 84 102 LEEK LEERDAM 102 824 LEEUWARDEN LEIDEN 995 LEIDERDORP 153 LEIDSCHENDAMVOORBURG 504 363 LELYSTAD LEUDAL 196 215 LEUSDEN LINGEWAAL 49 268 LINGEWAARD LISSE 131 265 LOCHEM LOON OP ZAND 111 62 LOPIK LOPPERSUM 77 100 LOSSER MAASDRIEL 109 150 MAASGOUW MAASSLUIS 153 680 MAASTRICHT MARUM 50 220 MEDEMBLIK MEERSSEN 116 MEIERIJSTAD 408 MEPPEL 277 281 MIDDELBURG MIDDEN-DELFLAND 127 MIDDEN-DRENTHE 152 MIDDEN-GRONINGEN 331 52 MILL EN SINT HUBERT MOERDIJK 145 MOLENWAARD 138 MONTFERLAND 207 MONTFOORT 63 MOOK EN MIDDELAAR 94 NEDER-BETUWE 62 NEDERWEERT 65 NEERIJNEN 46 NIEUWEGEIN 346 NIEUWKOOP 161 NIJKERK 241 NIJMEGEN 1.738 NISSEWAARD 431 NOORD BEVELAND 0 NOORD-BEVELAND 45 NOORDENVELD 181 NOORDOOSTPOLDER 191 NOORDWIJK 164 NOORDWIJKERHOUT 116 NUENEN, GERWEN EN NEDERWETTEN 152 NUNSPEET 124 OEGSTGEEST 196

OIRSCHOT 97 185 OISTERWIJK OLDAMBT 165 90 OLDEBROEK OLDENZAAL 150 118 OLST-WIJHE OMMEN 104 38 ONDERBANKEN OOST GELRE 125 258 OOSTERHOUT OOSTSTELLINGWERF 141 55 OOSTZAAN OPMEER 62 142 OPSTERLAND OSS 459 126 OUD-BEIJERLAND OUDE IJSSELSTREEK 203 97 OUDER-AMSTEL OUDEWATER 45 287 OVERBETUWE PAPENDRECHT 142 198 PEEL EN MAAS PEKELA 46 PIJNACKER-NOOTDORP 307 PURMEREND 356 122 PUTTEN RAALTE 178 90 REIMERSWAAL RENKUM 337 RENSWOUDE 22 50 REUSEL-DE MIERDEN RHEDEN 374 115 RHENEN RIDDERKERK 200 153 RIJSSEN-HOLTEN RIJSWIJK 321 129 ROERDALEN ROERMOND 336 306 ROOSENDAAL ROTTERDAM 3.105 15 ROZENDAAL RUCPHEN 55 320 SCHAGEN SCHERPENZEEL 34 400 SCHIEDAM SCHIERMONNIKOOG 4 17 SCHINNEN SCHOUWEN202 DUIVELAND ‘S-GRAVENHAGE 3.028 ‘S-HERTOGENBOSCH 1.010 SIMPELVELD 65 40 SINT ANTHONIS SINT-MICHIELSGESTEL 171 SITTARD-GELEEN 521 SLIEDRECHT 95 87 SLUIS SMALLINGERLAND 224 SOEST 299 SOMEREN 61 SON EN BREUGEL 111 STADSKANAAL 139 STAPHORST 56 STEDE BROEC 93 STEENBERGEN 125 STEENWIJKERLAND 268 STEIN 139 STICHTSE VECHT 425 STRIJEN 59 SUDWEST-FRYSLAN 3 SÚDWEST-FRYSLÂN 504 TEN BOER 51 TERNEUZEN 221 TERSCHELLING 25 TEXEL 101 TEYLINGEN 282 THOLEN 108 TIEL 183 TILBURG 1.168 TUBBERGEN 74

TWENTERAND 116 248 TYNAARLO TYTSJERKSTERADIEL 163 164 UDEN UITGEEST 78 228 UITHOORN URK 22 2.788 UTRECHT UTRECHTSE 504 HEUVELRUG VAALS 41 VALKENBURG AAN DE GEUL 106 167 VALKENSWAARD VEENDAM 107 322 VEENENDAAL VEERE 118 0 VEGHEL VELDHOVEN 229 468 VELSEN VENLO 465 193 VENRAY VIANEN 91 346 VLAARDINGEN VLAGTWEDDE 0 7 VLIELAND VLISSINGEN 248 60 VOERENDAAL VOORSCHOTEN 141 VOORST 108 177 VUGHT WAADHOEKE 244 117 WAALRE WAALWIJK 237 179 WADDINXVEEN WAGENINGEN 355 151 WASSENAAR WATERLAND 157 186 WEERT WEESP 154 107 WERKENDAM WEST MAAS EN WAAL 88 212 WESTERVELD WESTERVOORT 102 128 WESTERWOLDE WESTLAND 492 WESTSTELLINGWERF 146 WESTVOORNE 94 89 WIERDEN WIJCHEN 171 WIJDEMEREN 198 WIJK BIJ DUURSTEDE 173 89 WINSUM WINTERSWIJK 177 WOENSDRECHT 104 WOERDEN 297 123 WORMERLAND WOUDENBERG 87 WOUDRICHEM 68 ZAANSTAD 945 ZALTBOMMEL 140 ZANDVOORT 108 ZEDERIK 58 ZEEWOLDE 101 ZEIST 486 ZEVENAAR 247 ZOETERMEER 586 ZOETERWOUDE 60 ZUIDHORN 141 ZUIDPLAS 342 ZUNDERT 92 ZUTPHEN 414 ZWARTEWATERLAND 92 ZWIJNDRECHT 188 ZWOLLE 995 Totaal 101.043