Augustijnenstraat 1-9

Gemeentelijke Monumentenlijst Register van beschermde monumenten krachtens de Nijmeegse Erfgoedverordening

Plaatselijke aanduiding monument

Augustijnenstraat 1-9 Aanwijzingsbesluit

n.t.b

ID-code

3283

Redengevende omschrijving van het monument

INLEIDING Na de vaststelling van het wederopbouwplan voor Nijmegen in 1950, begon de herbouw van de binnenstad in 1955 in het commerciële hart uit het plan: de winkelloop Broerstraat - Burchtstraat en Plein 1944, gevolgd door de directe omgeving. Veel bedrijven keerden terug op dezelfde plaats als voor de oorlog; enkele percelen werden samengevoegd. W.J.Gerretsen, de supervisor, hanteerde per straat eenheid in schaal. Ook pakte hij de panden pandsgewijs aan. De panden variëren daardoor in vorm, kleur en materiaal. En in het straatbeeld ligt de nadruk op de ritmiek en continuïteit van de gevelwand. De architectuur is daaraan dienstbaar. Door de pandsgewijze aanpak sluit de wederopbouwarchitectuur aan op de vooroorlogse bebouwing. In de jaren vijftig ontwikkelde zich een mengvorm van traditionalistische en modernistische architectuur. TYPERING VAN HET MONUMENT Hoekpand op de kruising Plein 1944 – Houtstraat – Augustijenstraat. Het tracé BloemstraatAugustijnenstraat- Grote Markt is een as van het tweede assenkruis, dat in het wederopbouwplan aan het bestaande assenkruis werd toegevoegd. Deze as verbreedt bij Plein1944 om bij de Augustijnenstraat weer te versmallen. De plattegrond en het bouwvolume van het hoekpand zijn afgestemd op deze stedenbouwkundig e situatie.

In de plattegrond van het pand is op de hoek HoutstraatAugustijnenstraat een hoek uitgesneden om ruimte te geven aan Plein 1944 en om de versmalling van de Augustijnenstraat aan te kondigen. De wat hogere gevel aan de Houtstraat markeert de hoek en de voormalige pleinwand van Plein 1944. De gevel aan de Augustijnenstraat is lager want aangepast aan de hoogte van de aangrenzende bebouwing. Deze gevel heeft ook een andere vormgeving dan de gevel aan de Houtstraat. Winkel met zes bovenwoningen ontworpen in 1954-1955 door J.D.A. Okhuijsen uit Nijmegen in een shake hands stijl of gematigd modernistische stijl. De winkel beslaat de gehele begane grond met een ingang in de uitgesneden hoek aan de Houtstraat. In de drie bouwlagen daarboven bevinden zich in totaal zes appartementen aan weerszijden van een inpandig trappenhuis met de ingang aan een insnede ten opzichte van de rooilijn van de Augustijnenstraat. De wat hogere gevel aan de Houtstraat bestaat uit een stalen en glazen winkelpui waarboven een gevel omvat door een betonnen omlijsting. Daarin drie vensterassen met dubbele klapramen met zonweringen en met borstweringen van donkerbruine strips. De gevel wordt beëindigd met een betonnen fries waarin een zig-zag-motief. Plat dak met een overstek.

In de uitgesneden hoek links een gevel van gele baksteen Hilversums formaat en per verdieping een klein venster, rechts de slaapkamervensters met balkons, gele bakstenen borstweringen gemetseld in gestapeld verband en zichtbaar gelaten dragend beton, te weten grijs-witte betonband, een kolom en een balk. Aan de Augustijnenstraat is boven de stalen winkelpui met diep

blad 1 van 3

Adres.doc

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel 1

gelegen woningentree waarin zandstenen vloertegels, de gevel opgebouwd met donkerbruine baksteen. Daarvan is de linker zijde blind gevolgd door vijf vensterassen van respectievelijk keukenramen, slaapkamerramen en brede woonkamervensters waarvoor een balkon.

WAARDERING Augustijnenstraat 1-9 maakt stedenbouwkundig onderdeel uit van het wederopbouwplan van de Nijmeegse binnenstad en is hier een expressie van. Stedenbouwkundige waarde vanwege de inpassing aan de kruising Plein 1944, Houtstraat en Augustijnenstraat. De Augustijnenstraatzijde met bakstenen gevel en balkons past in het horizontale stramien van deze zijde van de Augustijnenstraat waar op meerdere plekken balkons en loggia´s zijn te vinden. Typologie van een grote winkel op een hoekkavel met ingang op de hoek waarboven appartementen is bijzonder. Er is sprake van ontwerpkwaliteit van de gevels vanwege de goede afwisseling tussen open betonvlakken en gesloten baksteendelen, tussen kleuren, vanwege de aandachtige materialisering en detaillering door verschillende metselverbanden, gebruik van strips en staal. Het beeldbepalende karakter van het pand is onvervangbaar in relatie tot de context van de Nijmeegse binnenstad.

Bronnen: Atlas van de wederopbouw, Nederland 1940-1965. Ontwerpen aan land en stad, A. Blom (red), nai 010 uitgevers, 2013 Rapport Wederopbouw Nijmegen centrum. Deel 1: inventarisatie, 2003 Rapport Wederopbouw Nijmegen centrum. Deel 2: waardering en beleid, 2005 Gebouwendossier Regionaal Archief Nijmegen [einde omschrijving] Kadastrale tenaamstelling Kadastrale aanduiding Gemeente: Sectie: Nummer(s):

gegevens december 2021

Nijmegen C 7616

foto’s op vervolgblad

blad 2 van 3

Adres.doc

Gemeentelijke Monumentenlijst

Vervolgvel 2

blad 3 van 3

Adres.doc

0 é

/

0

0 /'

6

2

r

'

'.

'

\ _,{)

0

0 0

0

/

-

0

o

O

0

O

0

°

/

O

Monumentenregister Nijmegen Augustijnenstraat 1-9, ID-code 3280

2022-02-08 0

5

Schaal 1:350

10m