Actieplan Health & Hightech 2023-2027

Actieplan

Health en hightech

Definitieve versie Datum: 11 april 2023

Brieven en huisstijldocumenten / sjab = Huisstijl A4 (staand)

Inhoudsopgave

Inleiding.................................................................................................................................................................. 2 Samen met de triple helix .................................................................................................................................. 2 Context ................................................................................................................................................................... 3 Ambitie, doelstellingen en resultaten Wat willen we bereiken in de periode 2023-2026? ..................................... 4 Een vernieuwde ambitie .................................................................................................................................... 4 Doelstellingen .................................................................................................................................................... 4 Vertaling van doelstellingen naar concrete resultaten .................................................................................... 5 Toelichting programmatische aanpak .................................................................................................................. 6 Actielijn 1: Versterken van het innovatieve ecosysteem .......................................................................................

7 Ondersteunen en faciliteren van (groeiende) bedrijvigheid ............................................................................. 7 Aantrekken van nieuwe bedrijvigheid en kennis .............................................................................................. 8 Ondersteunen van innovatie en valorisatie ..................................................................................................... 9 Aantrekken en behouden van talent ............................................................................................................... 10 Actielijn 2: Ontwikkelen van bruisende campussen ........................................................................................... 11 Investeren in kwaliteit en ruimte voor groei van onze campussen ................................................................ 11 De campussen in verbinding met elkaar én de stad ....................................................................................... 12 Actielijn 3: Investeren in netwerk en zichtbaarheid ............................................................................................ 13 Verduidelijken van ons profiel en vertaling naar passende marketing en communicatie ............................ 13 Inzetten op een krachtige lobby en public affairs ...........................................................................................

14 Versterken van het lokale (bestuurlijke) netwerk .......................................................................................... 15 Randvoorwaarden ............................................................................................................................................... 16 Bijlage 1: Infographic Het belang van health en hightech voor Nijmegen ........................................................... 17 Bijlage 2: Begrippen ................................................................................................................................................. 18 Bijlage 3: Evaluatie plan van aanpak 2018-2022 Welke resultaten zijn er in de afgelopen periode bereikt? ...... 19 Resultaten spoor 1: clusterversnelling ............................................................................................................ 19 Resultaten spoor 2: gebiedsontwikkeling ....................................................................................................... 19 Resultaten spoor 3: organisatie op orde ......................................................................................................... 20 Conclusie en vooruitblik .................................................................................................................................. 20

1

Inleiding De economische clusters health en hightech zijn belangrijke motoren van de Nijmeegse en regionale economie, met een uitstraling op (inter)nationaal niveau. Vanaf 2018 is er door gemeente Nijmegen middels een meerjarige, integrale en dynamische clusterversnellingsaanpak gewerkt aan de ambitie om het innovatieve ecosysteem rondom de clusters health en hightech op de lange termijn te versterken. In 2022 hebben we ambtelijk de resultaten geëvalueerd. Dit vernieuwde actieplan voor de periode 2023-2026 is een vervolg hierop. In deze vervolgaanpak wordt de ambitie verder aangescherpt en kiezen we ervoor om in te zetten op drie actielijnen, welke in dit document nader worden toegelicht: Versterken van het innovatieve ecosysteem Ontwikkelen van bruisende campussen Investeren in netwerk en zichtbaarheid

Samen met de triple helix Als gemeente Nijmegen, kunnen en doen we dit niet alleen. De kennisinstellingen, bedrijven, medeoverheden en diverse uitvoeringsorganisaties en samenwerkingsverbanden zijn belangrijke partners in het realiseren van de acties uit dit plan. Een gezamenlijke aanpak die aansluit op de doelstellingen en ambities van de diverse partijen in het netwerk is noodzakelijk om het ecosysteem verder te laten groeien. Als gemeente Nijmegen willen en kunnen we regisseren, verbinden en faciliteren. Dit actieplan is een uitnodiging aan de partners om mee te werken aan een gezamenlijke aanpak. Belangrijke regionale partners zijn in ieder geval  de provincie Gelderland;  Bedrijven, van multinational tot het MKB en startups;  Kennisinstellingen (Radboudumc, Radboud Universiteit, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en ROC Nijmegen)  Briskr en de partijen die hier deel van uitmaken, zijnde: OostNL, Health Valley, HightechNL, de Radboud Universiteit, het Radboudumc, Noviotech campus, The Economic Board, de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en Kadans; Daarnaast zien we ook de Rijksoverheid en de Europese Unie als belangrijke partners in het realiseren van onze doelstellingen.

Deze hogere overheden zijn verantwoordelijk voor het opstellen van passend (economisch) beleid en hebben diverse investeringsmiddelen die van belang zijn voor het versterken van de werkgelegenheid en maatschappelijke impact van de clusters health en hightech.

2

Context

Waarom dit actieplan ‘health en high tech’? De economische clusters health en hightech zorgen samen voor zo’n 30.000 banen in Nijmegen, zowel bij grote bedrijven en instellingen zoals het Radboudumc en NXP als in het MKB en bij startups. Een groot deel van deze banen bevinden zich op de Nijmeegse campussen, Heijendaal en Noviotech. De verwachting is dat het aantal banen gestaag zal blijven toenemen. Naast de economische impact leveren bedrijven en kennisinstellingen in het health en hightech ecosysteem ook een belangrijke maatschappelijke bijdrage. Nieuwe innovaties en producten worden op de markt gebracht en leveren daarmee een bijdrage aan de brede welvaart onder andere door het versnellen van de digitale transitie en het verbeteren van de gezondheidszorg. Deze innovatieve oplossingen zijn nodig voor grote maatschappelijke vraagstukken zoals toenemende vergrijzing, het versnellen van de energietransitie en het transformeren naar een toekomstbestendige arbeidsmarkt. Op dit moment werkt 1 op de 7 mensen in Nederland in de zorg. Volgens de SER1 zal in 2040 1 op de 4 werkenden werkzaam zijn in de zorg. Dat betekent dat er meer mensen nodig zijn voor deze sectoren, ook in onze stad. Het blijvend investeren in health en high tech is belangrijk voor de ontwikkeling van Nijmegen en de Groene Metropoolregio. De groei die in de afgelopen jaren is gerealiseerd is niet vanzelfsprekend.

We hebben de afgelopen jaren als lokale overheid samen met onze partners uit de stad én de regio een aantal belangrijke stappen gezet waardoor het fundament er ligt. De komende jaren bouwen we verder aan het versterken van het innovatieve ecosysteem voor beide clusters, het ontwikkelen van bruisende campussen en het vergroten van de zichtbaarheid als health en high tech stad en regio. Op die manier werken we aan het behouden van talent, behoud en verdere groei van werkgelegenheid en vergroten van de maatschappelijke impact van innovaties in onze stad, maar ook daarbuiten. Het versterken van de clusters health en high tech is een belangrijk speerpunten binnen het economisch beleid van de gemeente Nijmegen. Vanuit de Economische Visie wordt er vanuit verschillende actielijnen geïnvesteerd in projecten en samenwerkingsverbanden. Het ontwikkelen van ‘sterke campussen’ maakt onderdeel uit van de omgevingsvisie ‘Nijmegen 2020-2040 Stad in beweging: ‘De Nijmeegse bedrijven binnen de clusters Health & High Tech behoren tot de wereldtop. De komende jaren blijven we investeren in deze clusters, onder meer om nieuwe banen te creëren.

Zo willen we ruimte bieden aan nieuwe bedrijven en meewerken aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat.’ Tot slot is in het coalitieakkoord ‘Ons Nijmegen, stad van iedereen’ de ambitie opgenomen om ons krachtige profiel op het gebied van health en hightech met trots uit te dragen.

Dit wordt onder andere beschreven in het Advies Aan de slag voor de zorg : een actieagenda voor de zorgarbeidsmarkt (ser.nl) 1

3

Ambitie, doelstellingen en resultaten Wat willen we bereiken in de periode 2023-2026? Een aangescherpte ambitie Aan het vorige plan van aanpak, vastgesteld op 20 februari 2018, is de volgende ambitie gekoppeld: ‘We versterken de economische kracht van de clusters, omdat Health & High Tech een cruciale motor zijn van onze economie. […] We moeten meer doen om de aanwezige kansen en potentie van de clusters Health & High Tech te verzilveren ten dienste van de stad Nijmegen, onze inwoners, instellingen en bedrijven, en voor de regio.’ Investeren in de clusters health en hightech vergt een lange adem. Met dit actieplan gaan we door in de lijn van de bovenstaande ambitie en sluiten we aan bij ambities uit het coalitieakkoord, de Nijmeegse Omgevingsvisie en de Economische Visie. Dat doen we door vast te houden aan wat we de afgelopen jaren bereikt hebben en daar waar energie zit en kansen liggen extra te ondersteunen en/of investeren. Daarnaast zien we een groeiende aandacht voor campusontwikkeling en bijbehorend ondernemerschaps- en innovatieklimaat de provincie Gelderland, het Rijk en de Europese Unie. Het is daarom belangrijk om samen met onze lokale en regionale partners Nijmegen als health en high tech stad op de kaart te zetten.

Hiermee vergroten we bijvoorbeeld onze kansen op (extra) financiering en/of het actief meedenken over passend beleid vanuit de hogere overheden (provincie, rijksoverheid en Europese Unie). Dit alles is samen te vatten in de volgende ambitie:

We zetten in op behoud en groei van werkgelegenheid in de stad door de bedrijvigheid en innovatiekracht van de clusters health en high tech verder te versterken en de unieke kracht van deze clusters met trots uit te dragen waardoor we Nijmegen zichtbaar maken en positie geven op regionale, nationale én internationale schaal als health en high tech stad.

Doelstellingen Om de ambitie te bereiken moeten we werken aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor het health en hightech ecosysteem in onze stad. Daarmee dragen we bij aan een aantal algemene (economische) doelstellingen: behoud en groei van werkgelegenheid (in kwantitatieve en kwalitatieve zin); het behouden en aantrekken van talent; het vergroten van de maatschappelijke impact van innovaties;

4

Vertaling van doelstellingen naar concrete resultaten Om bovenstaande doelstellingen te behalen zetten we in op het bereiken van een aantal resultaten. Deze resultaten monitoren we gedurende de looptijd van het actieplan, zodat we kunnen bijsturen waar nodig. Ieder jaar presenteren we de voortgang via een factsheet (zie bijlage 1 voor een voorbeeld). Hieronder geven we een overzicht van de doelstellingen en de wijze waarop het behalen van resultaat onder andere zal worden gemeten: Resultaat

Wijze van monitoring

Behoud en groei van het aantal bedrijven in de stad in de sectoren Health en High Tech

Dit monitoren we via de provinciale werkgelegenheidsenquête;

Behoud en groei van het aantal banen in de clusters Health en High Tech, zowel voor kenniswerkers als praktische beroepen

Dit monitoren we via de provinciale werkgelegenheidsenquête;

Mate waarin we als topregio worden (h)erkend als regionale en landelijke gesprekspartner

Dit kan gemeten worden door de mate waarin dit profiel regionaal en nationaal wordt erkend en herkend, maar ook door deelname van partijen uit het ecosysteem aan (inter)nationale initiatieven, publicaties, bijeenkomsten, onderzoeken e.d.

Een aantrekkelijk vestigingsklimaat op de campussen

Dit monitoren we via accountmanagementgesprekken

Het aantrekken en behouden van talent

Dit monitoren we via accountmanagementgesprekken en via KPI’s binnen verschillende projecten op het gebied van talent (bijvoorbeeld het Lifeport Welcome Center)

De maatschappelijke en economische impact van innovaties

Dit meten we door deelname van partijen uit het ecosysteem aan (inter)nationale initiatieven, publicaties, bijeenkomsten, onderzoeken e.d. en via accountmanagementgesprekken.

5

Toelichting programmatische aanpak Hoe gaan we dit doen? Het faciliteren van een aantrekkelijk vestigingsklimaat is een belangrijke randvoorwaarde voor het versterken van de economische kracht van de health en hightech clusters in Nijmegen. Er zijn verschillende elementen in het vestigingsklimaat waar een lokale overheid invloed op kan uitoefenen. Je kunt deze elementen grofweg indelen in drie succesfactoren2: Economische ontwikkeling: bedrijven, instituties en organisaties hebben een innovatie-rijke omgeving, voldoende geschikt personeel en investeringsmogelijkheden nodig om te kunnen groeien en bloeien; De fysieke omgeving: publieke en private ruimte – gebouwen, open plekken, technologieën, voorzieningen, infrastructuur – die zo zijn ontworpen dat ze bijdragen aan verbinding, samenwerking en innovatie en met elkaar een bruisende woon én werkomgeving vormen. Het letterlijk creëren van voldoende ruimte voor uitbreiding van bestaande en nieuwe bedrijvigheid; Het netwerk: het verbinden van actoren - bijvoorbeeld individuen, bedrijven, instituties – en organiseren van (in)formele ontmoetingen binnen een platform, programma of community zodat ideeën en kennis samen én verder komen. In deze actieagenda bouwen we voort op deze succesfactoren en komen we tot de volgende actielijnen: -

-

-

Actielijn 1: Versterken van het innovatieve ecosysteem o Ondersteunen en faciliteren (groeiende) bedrijvigheid (business support) o Aantrekken van nieuwe bedrijvigheid (acquisitie) o Ondersteunen van innovatie en valorisatie o Aantrekken en behouden van talent Actielijn 2: Ontwikkelen van bruisende campussen o Investeren in de kwaliteit en groei van onze campussen o De campussen in verbinding met elkaar én de stad Actielijn 3: Investeren in het netwerk en zichtbaarheid o Verduidelijken van ons profiel en vertaling naar passende marketing en communicatie o Inzetten op een krachtige lobby en public affairs o Versterken lokale (bestuurlijke) netwerk

Voor de uitvoering van de acties in de drie actielijnen is het van belang om te zorgen voor voldoende uitvoeringskracht, (financiële) middelen en communicatie, zowel intern als extern. Deze drie punten zien we dan ook als randvoorwaardelijk en worden onder het hoofdstuk ‘randvoorwaarden’ nader toegelicht. Tot slot, dit is een dynamische actieagenda op meerdere vlakken. De rol van de gemeente verschilt per actie(lijn) en ook de samenwerkingspartners per actie(lijn) zijn divers. Afhankelijk van actualiteiten, nieuwe trends en ontwikkelingen kunnen (nieuwe) acties en projecten worden toegevoegd. Zo spelen we in op datgene waar bedrijven en kennisinstellingen behoefte aan hebben en daar waar energie zit.

J. Wagner, B. Katz & T Osha (2019) The evolution of innovation districts: the new geography of global innovation The Global Institute on Innovation Districts 2

6

Actielijn 1: Versterken van het innovatieve ecosysteem De rol van de lokale overheid in het innovatieve ecosysteem is beperkt in vergelijking met de rol en impact van (grote) bedrijven en kennisinstellingen. Ook vanwege de geringe beschikbare financiële middelen. Desalniettemin kan de gemeente de stedelijke (kennis)economie beïnvloeden door samen met lokale en regionale partners het ondernemerschap in de stad te stimuleren en passend te ondersteunen, bepaalde type bedrijvigheid of kennisdrager actief aan te trekken, de samenwerking tussen onderwijs, onderzoek en bedrijfsleven te faciliteren en samen met werkgevers in te zetten op het aantrekken en behouden van talent. In deze actielijn richten we ons dus op de economische succesfactoren die van belang zijn voor het versterken van het vestigingsklimaat voor de health en hightech clusters.

Ondersteunen en faciliteren van (groeiende) bedrijvigheid We staan via het gemeentelijk accountmanagement in nauw contact met een groot deel van de bedrijven binnen het health en hightech cluster. Daardoor hebben we zicht op de (groei)behoeften van bedrijven in de stad. Als lokale overheid spelen we hierin een signalerende en faciliterende rol. We werken nauw samen met partners uit het netwerk op het gebied van business support in Briskr en gaan daarnaast op zoek naar nieuwe instrumenten.

3

Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

We zetten in op Briskr als de regionale uitvoeringsorganisatie op het gebied van scouten & screenen, coachen & ondersteunen, begeleiden naar financiering (bijvoorbeeld het Business Angels Netwerk Nijmegen) en stimuleren van kennisuitwisseling tussen business developers van betrokken partners3. Een aandachtspunt daarbij is de monitoring van de resultaten en het ontwikkelen van een duurzaam financieringsmodel samen met de partners. Financiering is nu in de begroting vastgelegd tot en met 2024.

(Partners binnen) Briskr (OostNL, Radboudumc, Radboud Universiteit, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, Noviotech campus, Kadans) en het bedrijfsleven

Doorlopend

Het ontwikkelen van een doorgroeistrategie op twee niveaus 1) van Heijendaal naar Noviotech campus en 2) van Heijendaal of Noviotech campus naar elders in de stad/regio. Deze doorgroeistrategie dient als leidraad voor het faciliteren en begeleiden van groeiende bedrijven naar de juiste plek.

Noviotech campus en partners Heijendaal (Radboud Universiteit, Radboudumc, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen) en OostNL

Een eerste strategie is gereed in 2023 en daarna volgt doorlopend de gezamenlijke uitvoering, monitoring en eventuele actualisatie

Het leveren van een actieve bijdrage aan de uitwerking van de ambitie ‘Scale-up Nijmegen’ uit het coalitieakkoord 2022-2026. We zetten in op het verbinden van bestaande netwerken binnen het health en high tech cluster, zoals Briskr en Mercator Launch, aan dit plan wat als doelstelling heeft op stedelijk niveau groeiende bedrijven (actief) te ondersteunen.

Onder andere Briskr, en Mercator Launch

Analyse in Q1 en 2 2023 en daarna uitvoering

Voor meer informatie zie het werkplan Briskr 2022-2024

7

Aantrekken van nieuwe bedrijvigheid en kennis Voor het versterken van het economische cluster is het belangrijk om op zoek te gaan naar bedrijven en kennispartners die een toegevoegde waarde kunnen hebben voor het ecosysteem en hen te verleiden om zich te vestigen in Nijmegen. Hiermee versterken we het ecosysteem, stimuleren we samenwerking en kennisuitwisseling en dragen we bij aan de groei van werkgelegenheid. Als gemeente Nijmegen signaleren we samen met onze samenwerkingspartners de verbeterpunten in het ecosysteem en voeren we een actief ‘rodeloper-beleid voor nieuwe bedrijven. In de komende periode gaan we ons richten op de volgende acties: Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Inzetten op het verder professionaliseren van de acquisitiestrategie. Belangrijk daarbij is om samen met het bedrijfsleven te definiëren welke bedrijven en/of kennispartners onmisbaar zijn in het ecosysteem en daar vervolgens actief de juiste bedrijvigheid op aan te trekken. Daarin speelt de accountmanager een belangrijke rol.

(Partners binnen) Briskr en bedrijfsleven

In 2023 wordt de acquisitie aanpak geactualiseerd en vertaal naar de uitvoering daarna doorlopende uitvoering.

Afspraken maken met o.a. de campuspartijen zodat de nieuwe bedrijven op de juiste plek in de stad ‘landen’. Dit gezamenlijke afwegingskader wordt vanaf medio 2023 gebruikt voor het aanbieden van een passend aanbod aan actieve ‘leads’.

Noviotech campus en partners Heijendaal (Radboud Universiteit, Radboudumc, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen) en OostNL

Strategie is gereed in 2023 en daarna volgt de gezamenlijke uitvoering, monitoring en eventuele actualisatie

8

Ondersteunen van innovatie en valorisatie Binnen het Nijmeegse Health en hightech ecosysteem wordt er door bedrijven en kennisinstellingen continu gewerkt aan het vernieuwen van producten, diensten en bedrijfsprocessen. Die innovatie is van groot belang voor de groei en behoud van bedrijvigheid. Kennis, zowel nieuwe inzichten vanuit de wetenschap, als uit de praktijk, speelt hierin een belangrijke rol. Valorisatie is het benutten en omzetten van wetenschappelijke kennis naar toepassingen. Daarbij speelt vaker niet alleen een economisch belang, maar staat voor de kennisinstellingen, de overheid, maar ook bedrijven maatschappelijk impact centraal. In de brede context van innovatie is de rol van lokale overheid met name ondersteunen en verbinden.

Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Investeren in het innovatieprogramma van het CITC (Chip Integration and Technology Center). De meerjarige financiering loopt door tot en met 2025. Afhankelijk van de evaluatie wordt het vervolg bepaald.

CITC en provincie Gelderland

Financiering tot en met 2025

Actief meewerken aan de ontwikkeling van het Digital Health Challenge lab. In 2022 is een consortium van zorgpartijen, overheden en woningcorporaties bij elkaar gebracht met als doel het versnellen van het toepassen van digitale zorginnovaties samen met zorgprofessionals, inwoners en bedrijven. Met elkaar willen we toewerken naar de nationale doelstelling om in 2030 50% van de zorg in de thuissituatie te laten plaatsvinden.

Oost NL, kennisinstellingen, Health Valley, Briskr, lokale en regionale zorginstellingen

Focus in 2023 op verwerving financiering (o.a. Regiodeal), daarna uitvoering en monitoring.

Het in kaart brengen van innovatieve bedrijven en valorisatiekansen vanuit de kennisinstellingen op basis van onze vijf speerpunten. Op basis van deze inventarisatie bepalen we welke (extra) inzet vanuit de gemeente nodig is en/of maken we verbinding met de juiste netwerkpartners.

Samen met (de partners binnen) Briskr

Analyse gereed eind 2023 en daarna uitvoeren passende acties

9

Aantrekken en behouden van talent In de komende jaren zal de vraag naar geschikt personeel verder groeien. Ook in de health en hightech clusters. Dit vraagt om een brede aanpak rondom het binden en behouden van talent. We sluiten daarom aan bij de ontwikkeling van een human capital agenda op regionale schaal en zetten de komende jaren in op:

Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Het leveren een actieve bijdrage aan het human capital akkoord van The Economic Board en de Groene Metropool regio, meer specifiek de twee werkgroepen rondom de thema’s ‘health’ en hightech’. . Daarbij ligt de focus bij ‘health’ op de kansen die digitale transitie in de zorg biedt voor het efficiënter inzetten van personeel en leveren van passende zorg. Bij thema ‘hightech’ ligt de focus op een leven lang leren en ontwikkelen. Personeel van alle leeftijden, afkomst en niveaus is noodzakelijk om de vraag aan te kunnen. Dat vraagt om programma en promotie voor alle relevante doelgroepen in een doorlopende (leer)lijn.

Groene Metropool Regio, The Economic Board, Briskr en het bedrijfsleven H&HT

Akkoord is gereed in 2023, daarna uitvoering tot en met 2026

Een bijdrage leveren aan het verder uitbouwen van het programma voor internationaal talent in het Lifeport Welcome Center (LWC). Daarbij willen we samen met onze partners extra aandacht vestigen op de samenwerking met het bedrijfsleven, zowel de werkgevers als werknemers en het benutten van kansen op het gebied van onbenut/ongezien arbeidspotentieel. Ook gaan we graag actief in gesprek met de expats die gebruik maken van onze dienstverlening op het LWC om te inventariseren welke kansen er liggen in het verder versterken van het vestigingsklimaat voor deze doelgroep. Hierin werken we nauw samen met de afdeling publiekzaken binnen gemeente Nijmegen.

Radboud Universiteit, IND, The Economic Board, Groene Metropoolregio en bedrijfsleven H&HT

Pilotfase loopt van Q1 2023 t/m Q4 2024, nadruk op uitbreiding programma vanaf Q1 2024.

10

Actielijn 2: Ontwikkelen van bruisende campussen In de Nijmeegse omgevingsvisie wordt ingezet op sterke campussen. De Nijmeegse campussen (Novio Tech Campus en Campus Heijendaal) zijn een vestigingsfactor voor bedrijven en een voedingsbodem voor innovatie en nieuwe bedrijvigheid. De campussen zijn van groot belang voor de stedelijke en regionale economie, met name voor bedrijvigheid en innovatie in de clusters health en hightech. Er is sprake van een clustering van bedrijvigheid op het gebied van health en high tech, hetgeen bijdraagt aan kennisuitwisseling en – ontwikkeling. Om die reden bieden we ruimte aan de groei van beide campussen en verbeteren we het vestigingsklimaat door te investeren in de samenwerking tussen de campussen. In deze actielijn richten we ons dus op de fysieke succesfactoren die van belang zijn voor het versterken van het vestigingsklimaat voor de health en hightech clusters.

Investeren in kwaliteit en ruimte voor groei van onze campussen De Nijmeegse campussen zijn een belangrijke plek voor bedrijvigheid en innovatie in de clusters health & high tech. In de afgelopen jaren is er op de Nijmeegse campussen een grotere groei van werkgelegenheid zichtbaar dan elders in de stad. We vinden het daarom van belang dat er hier voldoende ruimte is voor de vestiging van nieuwe en de groei van bestaande bedrijven. Een campus is geen standaard werkomgeving. Karakteristiek voor een campus is de aanwezigheid van zowel harde als zachte vestigingsvoorwaarden. Hierbij kun je denken aan hoogwaardige gebouwen, openbare ruimte en faciliteiten (labs en onderzoeksfaciliteiten) in combinatie met de nabijheid van kennis, relevante netwerken en programma’s die ontmoeting en kennisuitwisseling ondersteunen. Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

We werken aan een gebiedsvisie voor Campus Heijendaal. Een belangrijk onderdeel in de visie is het bieden van ruimte aan bedrijvigheid die voortkomt uit of een verbinding heeft met de kennisinstellingen die zijn gevestigd op de campus. Op deze manier vergroten we de waarde van bedrijven voor onderzoek, onderwijs, maatschappelijke impact en werken we aan behoud en groei van werkgelegenheid.

Radboudumc, Radboud Universiteit en Hogeschool Arnhem Nijmegen.

In 2023 is de gebiedsvisie gereed, daarna werken we samen aan de uitvoering

We werken aan de doorontwikkeling van de Noviotech campus en het bieden van ruimte voor bedrijvigheid in de clusters health & high tech als onderdeel van de Ontwikkelvisie Winkelsteeg. De focus de komende jaren voor dit onderdeel ligt bij de aanpak van Stationsomgeving Goffert-NTC en planontwikkeling voor verdere groei van Noviotech Campus, hierin werken we samen met team Winkelsteeg binnen gemeente Nijmegen.

Noviotech campus (als campusorganisatie), bedrijven, kennisinstellingen

Doorlopend

11

De campussen in verbinding met elkaar én de stad De Nijmeegse campussen hebben de ambitie uitgesproken om meer met elkaar samen te werken. Zij geven daarbij ook aan dat zij de gemeente Nijmegen zien als een verbindende partij. Er is een aantal zaken die het beste op stadsniveau kunnen worden belegd, omdat daarmee bijvoorbeeld een grotere doelgroep bereikt wordt en/of in aanmerking komt voor (aanvullende) financiering. Ook zien we kansen om health en hightech beter zichtbaar te maken in de binnenstad met als doel dit innovatieve karakter van de Nijmeegse economie toegankelijk te maken voor een breder publiek.

Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Onder de werktitel ‘Campus Nijmegen’ werken we toe naar een versterking van de samenwerking tussen bovengenoemde campussen. De doorontwikkeling van beide gebieden nemen we daarin als vertrekpunt. We werken samen met de partners aan een dynamische uitvoeringsagenda. We starten met een aanpak met een focus op het juiste bedrijf op de juiste plek, de zichtbaarheid van onze campussen regionaal, nationaal en internationaal vergroten en toewerken naar een gezamenlijke ‘health en hightech’ community op stadsniveau.

Radboud Universiteit, Hogeschool ArnhemNijmegen, Noviotech campus, Radboudumc, OostNL

Uitwerking gezamenlijke actieagenda in 2023 en daarna uitvoering van diverse actielijnen en jaarlijkse evaluatie en eventuele bijsturing.

We maken Health en Hightech meer zichtbaar in de binnenstad. Hierop zoeken we actief de samenwerking met de programma’s cultuur en binnenstad met als doel om te komen tot inspirerende ideeën om de zichtbaarheid van de clusters in het stadscentrum op korte en lange termijn te vergroten.

Kennisinstellingen en bedrijven

In 2023 ontwikkelen we twee aansprekende projecten, lange termijnaanpak gereed in 2024

12

Actielijn 3: Investeren in netwerk en zichtbaarheid Het verkrijgen van (inter)nationale erkenning van het belang van Nijmegen als innovatieve health en hightechstad gebeurt niet vanzelf. Daarvoor is een (tijds)investering en een lange adem nodig. Het college heeft er voor gekozen om binnen de citymarketingstrategie ‘Old City, Young Vibe het speerpunt health & high tech te benoemen. Daar willen we de komende periode aan blijven vasthouden. Het neerzetten van de kracht van de clusters health & hightech kunnen we als stad niet alleen. We verwachten actieve bijdrage van de Nijmeegse kennisinstellingen en het health en hightech bedrijfsleven. Samen met hen willen we het innovatieve ecosysteem en de kansen die dat biedt voor werkgevers en talent met trots uitdragen.

Verduidelijken van ons profiel en vertaling naar passende marketing en communicatie We geven verdere uitvoering aan de uitvoeringsagenda citymarketing. We zoeken daarin de verbinding met de acties op het speerpunt health en hightech in een aantal actie zoals hieronder beschreven: Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

We blijven zetten in op IntoNijmegen als dé online plek waar informatie over wonen, werken en leven in Nijmegen zichtbaar is. We koppelen het actief aan de marketing van onze samenwerkingspartners, delen succesverhalen en zetten in op het vergroten van het bereik en leggen daar waar mogelijk de verbinding met het speerpunt Oudste & Bruisende Stad waarmee we de andere kant van ons aantrekkelijke vestigingsklimaat zichtbaar maken.

Kennisinstellingen en bedrijven

Doorlopend

Het stimuleren en (financieel) ondersteunen van events die met trots de innovatiekracht van onze clusters nationaal en internationaal uitdragen. Voor de toekenning van financiering voor event ontwikkelen we een heldere werkwijze met als doel het belang voor de health en hightech doelgroep te toetsen. Daarnaast gaan we ook structureel evalueren wat events hebben opgeleverd, bijvoorbeeld qua bereik en inhoudelijke doelstellingen.

Eventorganisatoren

Werkwijze gereed in Q2 2023, daarna toepassing

Toewerken naar een strategische aanpak rondom beurzen, conferenties en andere werkbezoeken die relevant zijn ten behoeve van de acquisitie. We ontwikkelen een overzichtelijke en dynamische agenda en zorgen voor de inzet van de juiste communicatiemiddelen.

The Economic Board, Oost NL, Hightech NL, Health Valley, provincie Gelderland, het Rijk, de Groene Metropoolregio en de NFIA

Gereed in Q1 2024 en daarna uitvoering

13

Inzetten op een krachtige lobby en public affairs Een van onze grootste uitdagingen voor de komende jaren is om zichtbaar te worden als stad van health en high tech en ons daarmee te positioneren en profileren. Public affairs kan daar een bijdrage aan leveren. Zoals hierboven benoemd werken we samen met onze lokale en regionale partners aan projecten die bijdragen aan het vestigingsklimaat voor bedrijven, het aantrekken en behouden van talent en werken we met prioriteit aan de gebiedsontwikkeling van campussen. De bedrijvigheid, kennis en innovaties die daaruit voorkomen zijn niet alleen van lokaal belang, maar ook (inter)nationaal. Het is daarom nodig om de krachten te bundelen met de ‘hogere’ overheden, zoals de provincie, het Rijk en/of de Europese Unie. Het zijn namelijk de grote investeringsbudgetten die op nationale en Europese schaal beschikbaar zijn of beleidskaders op dezelfde schaalniveaus die voor ons ecosysteem het verschil kunnen maken. Health en Hightech is een van de lobbydossiers van de gemeentelijke lobbyagenda. In de komende periode willen we het bijbehorende lobbyplan verder uitwerken en in uitvoering brengen met speciale aandacht voor: Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Adviseren en (indien wenselijk en/of op verzoek) actief deelnemen aan het verwezenlijken van lobbydoelen die van belang zijn voor health en hightech ecosysteem van onze stad vanuit bedrijven en/of kennisinstellingen. Als lokale overheid kunnen we een neutralere en verbindende rol spelen richting hogere overheden.

Lokale kennisinstellingen en bedrijven

Op verzoek

Samen met The Economie Board en de Groene Metropoolregio volgen we de (beleids)ontwikkelingen op het gebied van innovatie en campusontwikkeling in Den Haag en Brussel. Indien zich kansen voordoen op het gebied van financiering en/of beleidsbeïnvloeding spelen we daar gecoördineerd op in.

Groene Metropoolregio, Economic Board en indien relevant lokale bedrijven en kennisinstellingen

Doorlopend

We investeren ambtelijke capaciteit in de lobby richting het Rijk aangaande meer middelen voor de ontwikkeling van kennisintensieve ecosystemen samen met de twaalf andere universiteitssteden binnen het Netwerk Kennissteden Nederland (NKN). Nijmegen is namelijk niet de enige stad die werkt aan het generen van aandacht op Rijksniveau voor gezamenlijke investeringen en bijpassend beleid voor het laten groeien van kennisintensieve ecosystemen.

Gemeente Delft, Enschede, Leiden, Utrecht, Amsterdam, Tilburg, Eindhoven, Maastricht, Wageningen, Den Haag, Rotterdam en Groningen en de UNL (Universiteiten van Nederland) en het nationaal campus overleg

De ambitie is om in 2023 tot een verbindingsagenda te komen met ministeries OWC, BZK en EZK en de jaren daarna gezamenlijk te werken aan de uitvoering daarvan

14

Versterken van het lokale (bestuurlijke) netwerk De samenwerking met lokale en regionale partners is belangrijk voor het laten slagen van een groot deel van de acties die zijn omschreven in dit actieplan. Op bestuurlijk en ambtelijk niveau is de verbindende rol van de gemeente Nijmegen belangrijk. Ons stadsbestuur stelt beleid vast op het stedelijk niveau, is continue in gesprek met hogere overheden en kan fungeren als brug tussen onderwijs, onderzoek en het bedrijfsleven. Via het accountmanagement en de samenwerking binnen netwerkorganisatie Briskr staan we ambtelijk ook in nauw contact met belangrijke partners in het ecosysteem. In de komende periode willen we de bestuurlijke en ambtelijke samenwerking verder versterken door de volgende acties: Wat is de actie?

Met wie?

Wanneer?

Het ontwikkelen van een plan voor stakeholder management op basis van een stakeholder analyse.

-

Stakeholder analyse gereed Q3 2023, stakeholdermana gement plan gereed in Q4 2023

We kiezen er voor om géén aparte governance structuur in te richten, maar per (cluster van) actie(s) de juiste bestuurlijke coalitie samen te brengen indien richtinggevende besluiten genomen moeten worden. En indien passend benutten we bestaande bestuurlijke gremia zoals Briskr of the Economic Board.

Alle kernpartners zoals benoemd op pagina 2.

Doorlopend

Om de relatie tussen de bestuurders die onderdeel uitmaken van de verschillende (bestuurlijke) coalities te versterken organiseren we de komende jaren interessante netwerkbijeenkomsten en werkbezoeken.

Alle kernpartners zoals benoemd op pagina 2.

Doorlopend

15

Randvoorwaarden Voldoende uitvoeringskracht, middelen en bijpassende communicatie zijn van belang om de actieagenda uit te voeren.

Uitvoeringskracht Het is belangrijk dat datgene wat aan ambities staat beschreven in lijn is met de beschikbare uitvoeringskracht. Mochten er zich veranderingen voordoen, of op het gebied van de ambities, of in de beschikbare uitvoeringskracht, dan moet de actieagenda worden herijkt. Bij een hogere ambitie betekent dat méér uitvoeringskracht, bij vermindering van de uitvoeringskracht betekent dat bijstellen van ambities. Daarnaast zal door het bestendigen van Briskr4 ook de uitvoeringskracht extern groeien, bijvoorbeeld door het aantrekken van een adviseur op het gebied van acquisitie.

Financiën Er wordt niet alleen door de gemeente, maar vooral ook door partners uit de stad (bedrijven en kennisinstellingen) en medeoverheden (zoals de provincie en het Rijk) flink geïnvesteerd in de cluster- en campusontwikkeling. Dat doen we vaak samen in projecten en netwerken (bijvoorbeeld CITC, Briskr, het Lifeport Welcome Center, Mercator Launch, IntoNijmegen). Daarnaast zetten we als gemeente ook budgetten in voor een eenmalig impuls bijvoorbeeld voor een event met lokale uitstraling. In de stadsbegroting van de komende jaren zullen er onder het programma ‘Economie en toerisme’ financiële middelen beschikbaar zijn voor het ondersteunen van bovenstaande acties. Voor 2023 is er in ieder geval €700.000,- gereserveerd voor het versterken van het health en hightech ecosysteem. Daarnaast zijn aanvullende middelen beschikbaar via diverse actielijnen van de Economische Visie. Ook verwachten we door een versterking van de lobby en public affairs dat we op termijn (extra) middelen kunnen binnenhalen vanuit het Rijk, Europa of de provincie ten behoeve van specifieke activiteiten/projecten.

Communicatie Dit strategisch actieplan is sterk afhankelijk van samenwerking met interne en externe stakeholders. Het is daarom belangrijk om structureel te communiceren over waar we mee bezig zijn en wat dat voor de stad oplevert. Daarin hanteren we, in het verlengde van de ambitie van dit actieplan, de volgende kernboodschap: De onderscheidende kracht van de clusters health en high tech zorgt voor een duurzame groei en behoud van werkgelegenheid in Nijmegen. De innovaties die voortkomen uit de verbinding tussen deze bedrijvigheid en kennis op de campussen maakt Nijmegen zichtbaar en leidt tot positie op regionale, nationale én internationale schaal. Daarom investeren we als gemeente Nijmegen, samen met de bedrijven, kennisinstellingen en medeoverheden in het versterken van het innovatieve ecosysteem, het ontwikkelen van bruisende campussen en bijpassende profilering om ons te ontwikkelen tot dé stad waar innovaties op het gebied health en hightech een bijdrage kunnen leveren aan een duurzaam en gezond leven.

4

In 2023 gaat de samenwerking binnen Briskr een nieuwe fase in. Met het oprichten van een stichting verandert de governance

structuur. Vanuit daar kan er de komende jaren in gezamenlijk toegewerkt worden naar een passend en duurzaam financieringsmodel. Dit samenwerkingsverband richt zich op het versterken van het regionale en (inter)nationale innovatie- en ondernemersecosysteem voor start-ups, scale-ups en grownups, het stimuleren van ondernemerschap en het faciliteren van bedrijfsontwikkeling binnen de clusters Health en Hightech.

16

Bijlage 1: Infographic Het belang van health en hightech voor Nijmegen

17

Bijlage 2: Begrippen Toelichting begrippen cluster, campus, innovatiedistrict en ecosysteem In het plan worden de begrippen cluster, campus en ecosysteem naast elkaar gebruikt. Het zijn drie verschillende begrippen. - Een cluster is een (min of meer) begrensd geografisch gebied waarin triple helix-partijen (onderwijs-kennisinstellingen-overheden) in bepaalde sectoren/ technologiedomeinen intensief samenwerken op het gebied van innovatie, export, opleidingen, start-ups, etc. - Een campus is een duidelijk ruimtelijk begrensd gebied waarin onderzoekers van kennisinstellingen en bedrijven intensief met elkaar samenwerken op het gebied van R&D en innovatie. - Een innovatiedistrict is een hoogwaardig gemengd binnenstedelijk gebied waar wonen, werken, onderwijs, voorzieningen en een veelheid aan bedrijven (verschillende omvang, achtergrond en activiteiten) wordt gecombineerd. Een ecosysteem is een brede set aan voorwaarden om economische activiteiten (niet sector- of technologie gebonden) te stimuleren.

18

Bijlage 3: Evaluatie plan van aanpak 2018-2022 Welke resultaten zijn er in de afgelopen periode bereikt? De evaluatie van het plan van het plan van aanpak ‘Versterken economische kracht Health en High Tech’ is het startpunt van dit vernieuwde actieplan voor de komende periode. In het vorige plan, vastgesteld in februari 2018, staan drie sporen centraal. Hieronder blikken we terug op wat we de afgelopen periode hebben bereikt door kort in te gaan op de belangrijkste resultaten per spoor. Vervolgens volgt een aantal algemene conclusies.

Resultaten spoor 1: clusterversnelling Er is in de vorige periode voortgang geboekt op het stimuleren van ondernemerschap, de acquisitiestrategie en het realiseren van een kennismagneet: De uitvoeringsorganisatie Briskr is flink versterkt. Er is een meerjarenplan opgesteld dat financieel wordt ondersteund door gemeente Nijmegen en provincie Gelderland. Het verder professionaliseren van de acquisitiestrategie is één van de speerpunten, net als het verzorgen van passende programma’s voor het ondersteunen van (snel)groeiende bedrijven. Project- en programmaontwikkeling is als lijn toegevoegd en de focus op kernactiviteit business support is versterkt. Het CITC (Chip Integration Technology Center) ontwikkelt zich als belangrijke kennisdrager voor het Nijmeegse cluster. Ook zal in de komende jaren het Robotlab, ondersteund vanuit het nationaal Groeifonds, een plek krijgen op Noviotech campus. Dit is in potentie een nieuwe kennisdrager op het gebied van Artifical Intelligence. Met de oprichting van het Business Angels Netwerk Nijmegen zijn de mogelijkheden tot private financiering verbeterd. Er zijn bijvoorbeeld 10 supporting partners in de vorm van bedrijven die financieel bijdragen aan de activiteiten van het netwerk en een duurzaam businessmodel. Er zijn verschillende ontwikkelingen rondom het thema human talent.

De sectoren health en high tech maken onderdeel uit van het regionale human capital akkoord in wording. Door het CITC is in samenwerking met de HAN een minor Semiconductor Packaging ontwikkeld. Daarnaast gaat in 2023 de tweejarige pilot rondom het Lifeport Welcome Center van start met als doel om talent wat zich tijdelijk of permanent in onze stad of regio wil vestigen te ondersteunen en daarmee ook werkgevers daarin te ontlasten.

Resultaten spoor 2: gebiedsontwikkeling De gebiedsontwikkeling op de Nijmeegse campussen is een stap verder gebracht. Noviotech campus maakt onderdeel uit van de grotere gebiedsontwikkeling Winkelsteeg. De gebiedsvisie voor Winkelsteeg is vastgesteld door de raad, daarin is ruimte opgenomen voor de doorontwikkeling van het health en hightech ecosysteem. Begin 2023 zal ook het bestemmingsplan voor Winkelsteeg naar de Raad worden gebracht. Op campus Heijendaal wordt met de partners Radboud Universiteit, Radboudumc en de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen gewerkt aan een gebiedsvisie die de uitgangspunten en plannen beschrijft voor de verdere ontwikkeling van campus Heijendaal op de middellange (2030) en lange termijn (2040). Zo ontwikkelen de vier partijen een gezamenlijk toekomstbeeld waarin de ruimtelijke ontwikkelmogelijkheden van het gebied duidelijk zijn. De gemeente Nijmegen en Oost NL werken samen met de belangrijkste partners op de twee campussen (campusorganisatie Noviotech, Radboud Universiteit, Radboudumc en de Hogeschool

19

van Arnhem en Nijmegen) aan een plan van aanpak hoe de samenwerking tussen en profilering van beide campussen (Novio Tech Campus en Campus Heijendaal) kan worden versterkt onder de noemer van Campus Nijmegen (werktitel).

Resultaten spoor 3: organisatie op orde -

-

-

Het versterken van de clusters health en hightech staat expliciet benoemd in het coalitieakkoord 2022-2026 en in onze Economische Visie. Ook in de stadsbegroting is binnen het programma economie het versterken van de economische kracht van de clusters health en high tech als een apart doel benoemd. De samenwerking met het Nijmeegse ecosysteem wordt ondersteund door diverse subsidies van de provincie Gelderland, onder andere voor het CITC en Briskr. De citymarketing strategie ‘Old city, young vibe’ zich in ieder geval tot 2030 op twee speerpunten: Oudste & Bruisende stad en Health & High Tech. In juni 2020 is de Uitvoeringsagenda Citymarketing 2030 vastgesteld. Hieraan wordt samen met de stad uitvoering gegeven. Voor health en high tech is er een merkteam opgericht, waarin de marketeers vanuit belangrijke spelers in het ecosysteem verenigd zijn. Daarnaast zijn de afgelopen periode verschillende events met regionale, landelijke en internationale uitstraling ondersteund, zoals Innobooth, Radbodumc Investment day, het Health Valley event, de RF conferentie, het Vibe of the Future festival, Innovate en de jaarlijkse Parkison-op-maat conferentie. Ook hebben we met verschillende partners een pilot ‘de Newsroom’ gedraaid met als doel om via de (landelijke) media bekendheid te generen voor innovatieve ontwikkelingen die ontstaan in de Nijmeegse clusters.

Conclusie en vooruitblik In de afgelopen vier jaar hebben we resultaten bereikt op alle sporen. Dat hebben we niet alleen als gemeente gedaan, maar samen met de kennisinstellingen, het bedrijfsleven en uitvoeringsorganisaties ‘in het veld’. De ruimtelijke ontwikkeling van de plekken waar het health en high tech ecosysteem het meest aanwezig is, campus Heijendaal en Noviotech campus, gaan een volgende fase in. We blijven een actieve bijdrage leveren aan het versterken van onze campussen in ruimtelijke zin, maar daarnaast willen we ook focus houden op de economische ontwikkeling van de clusters door te blijven investeren in het ondersteunen van ondernemerschap, aantrekken en vasthouden van talent en het lokale innovatieklimaat. Afhankelijk van het onderwerp zien we verschillende rollen voor de gemeente, van faciliteren tot regisseren. Deze verschillende rollen zullen per actie nader worden toegelicht. We zien kansen onze impact te vergroten door focus aan te brengen in wat we doen, het beter en slimmer monitoren van (tussentijdse) resultaten en waar nodig meer de samenwerking in de regio en op nationale schaal op te zoeken. Ook de bestuurlijke governance vraagt aandacht. Hoe, met wie en in welke fases we dit willen gaan doen zal in dit plan verder worden toegelicht.

20