Mobiliteitsvisie Nijkerk (concept, december 2021).pdf
Tekst van het document
Voetgangers Fietsverkeer Openbaar vervoer Gemotoriseerd verkeer Flankerend beleid
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
61
7.1 Voetgangers De voetganger verdient meer aandacht en prioriteit met name in verblijfsgebieden, schoolomgevingen en OV-haltes. Ook moet de inrichting voor de voetganger logisch en veilig zijn. Belangrijke aandachtspunten voor de voetgangersstructuur zijn oversteekplaatsen. Het gaat dan over de hoofdverkeersstructuur van gebiedsontsluitingswegen (50km/u). Op erftoegangswegen in verblijfsgebieden (30km/u) worden in principe geen geregelde of gemarkeerde oversteekplaatsen aangelegd omdat dit tegenstrijdig is met het Duurzaam Veilig-principe. Uitzonderingen hierop worden gemaakt bij belangrijke routes naar scholen en sportvoorzieningen/gezondheidscentra/stedelijke binnenring (gebiedsontsluitingswegen 30). Het inrichten van duidelijk herkenbare schoolzones op de wegen rondom de scholen is vanuit verkeersveiligheid wenselijk. Door de schoolzones herkenbaar en uniform in te richten is het voor inwoners duidelijk wanneer zij zich in een schoolzone bevinden. Bij het ontwerpen en inrichten van de openbare ruimte is het belangrijk dat de voorzieningen voor iedereen toegankelijk en bereikbaar is. Smalle stoepen of hoge drempels/ trottoirranden maken dat niet alle voorzieningen voor iedereen goed bereikbaar zijn, ook voor mensen met een (fysieke) beperking of met een rolstoel of rollator (voldoende breed trottoir zonder obstakels is hiervoor noodzakelijk).
Op 14 juli 2016 is het VN-verdrag handicap, Convention on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD), in Nederland in werking getreden. Het verdrag versterkt de positie van mensen met een beperking. Hierin wordt gewezen dat de wereld toegankelijk ontworpen moet worden en waar nodig individuele maatregelen worden getroffen. Een aanpak in het kader van toegankelijkheid is daarvoor wenselijk.
62
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
7.2 Fietsers De fiets is hét vervoersmiddel voor verplaatsingen in Nijkerk. Binnen de kernen, tussen de kernen en van/naar OV-haltes vervult de fiets een belangrijke rol in de mobiliteit. Om het gebruik van de fiets te stimuleren en te optimaliseren is het van belang dat de mogelijkheden voor het kiezen van de fiets als vervoersmiddel optimaal zijn. Hiervoor is het van belang dat er kwalitatief goede fietsnetwerken aanwezig zijn en dat er goede stallingsmogelijkheden zijn. Beide zijn apart uitwerkt.
7.2.1 Fietsnetwerk Om het fietsgebruik te faciliteren en te stimuleren is een comfortabel en direct fietsnetwerk nodig die de belangrijkste bestemmingen in en rond de gemeente met elkaar verbindt. Daarbij maken we bewust de keuze tussen vier type netwerken: • • • •
het snelfietsnetwerk een primair netwerk het secundair netwerk het recreatief netwerk.
Het snelfietsnetwerk is het hoofdnetwerk die de verbindingen vormt tussen de verschillende kernen. Deze is geschikt voor grotere stormen fietsers en snellere fietsers (zoals de e-bike). Ook de herkenbaarheid van deze routes voor de weggebruikers zijn van belang (vindbaarheid / Wayfinding). Qua inrichting is het van belang dat deze fietspaden voldoende breed worden uitgevoerd (buiten de bebouwde kom minimaal 4 meter breed met rood asfalt en kantmarkering, binnen de bebouwde kom passend bij de beschikbare openbare ruimte). En dat de routes duidelijk herkenbaar worden uitgevoerd, zowel qua bewegwijzering als bijvoorbeeld ook doormiddel van kleurgebruik in straatmeubilair. Ook is het van belang om waar mogelijk voor de voetganger een aparte voorziening aan te leggen (eigen voetpad/trottoir), ook buiten de bebouwde kom. Om dit netwerk te kunnen realiseren zijn wel maatregelen nodig, op veel van deze fietspaden voldoen nog niet aan de inrichtingseisen (zoals richting Barneveld/Foodvalley), er is op verschillende plekken geen voetgangersvoorziening aanwezig (waardoor voetgangers over het fietspad lopen) en de vindbaarheid van de routes tussen de kernen is niet optimaal. Het fietsnetwerk voor de primair netwerk is specifiek ingericht voor de grootste stromen van utilitaire fietsverplaatsingen (het doortrap netwerk maakt hier deel van uit).
Dit netwerk krijgt ook de voorkeur wanneer er beperkte middelen zijn om te investeren in het fietsnetwerk. Het secundaire netwerk ontsluit de overige gebieden en bestemmingen met elkaar en bestaat tevens uit recreatieve fietsroutes. Tot slot is er het recreatief netwerk. Deze wordt doormiddel van de zogenoemde knooppunten aan elkaar verbonden. Het onderscheid tussen het primaire en secundaire netwerk is hieronder nader omschreven: • Het primaire netwerk (rood): ◦ verbindt de belangrijkste kernen met elkaar (binnen en buiten de gemeente); ◦ verbindt wijken met (de rand van) het centrum (Nijkerk en Hoevelaken); ◦ ontsluit bedrijventerreinen; ◦ ontsluit de treinstations; ◦ ontsluit middelbare scholen; ◦ ontsluit sportlocaties; ◦ loopt langs regionale verbindingen; ◦ is een logisch aaneengesloten netwerk; • Secundaire netwerk (groen): ◦ verbindt wijken onderling (voor zover er geen primair netwerk ligt); ◦ ontsluit recreatieve bestemmingen; ◦ bestaat uit de overige wegen/routes waar reeds fietsinfra ligt;
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
63
Wensbeeld voor fietsnetwerk
Wensbeeld fietsnetwerk inclusief snelfietsroutes
64
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
7.2.2 Fietsparkeren Zoals beschreven in deze Mobiliteitsvisie zijn de belangrijkste fietsparkeervoorzieningen degene in de centra van Nijkerk en Hoevelaken en degene op de stations (Nijkerk en Hoevelaken). Dit zijn ook alle vier de plekken waar optimalisatie van het fietsparkeren gewenst is (zowel qua aantal plekken als qua voorzieningen zoals oplaadpunten voor electrische fietsen), om deze reden zijn alle vier de locaties ook benoemd als knelpunt. Station Nijkerk en Hoevelaken De stations krijgen in het fietsnetwerk een steeds belangrijkere functie als de plek waar alle openbaar vervoersstromen samenkomen. Door de zogenaamde HUB functie van de stations te versterken is het van belang dat ook de overstap van fiets naar trein of bus zo optimaal mogelijk kan plaatsvinden. Het vinden van een goede parkeervoorziening voor de fiets is hierbij van belang. Aandachtspunt hierbij is dat het aantal electrische fietsen toeneemt, maar ook dat de afmetingen van de fietsen zelf in diversiteit toeneemt (tranportfiets/bakfiets, etc). Hiermee moet rekening gehouden worden bij de invulling van het toekomstige parkeren bij stations. Centrum Nijkerk en Hoevelaken Speerpunt is om zowel de routes van en naar de centra toe voor fietsers aantrekkelijker te maken, als de centra zelf minder toegankelijk te maken voor het gemotoriseerde verkeer.
Door in te zetten op voetgangers en fietsers als belangrijkste gebruikers van de centra is het ook van belang om goede fietsparkeervoorzieningen in de centra te voorzien. Hierbij gelden dezelfde aandachtspunten als bij de stations.
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
65
7.3 Openbaar vervoer Conform de ambitie wordt ingezet op duurzame mobiliteitsvormen in verblijfsgebieden. Het stimuleren om met het openbaar vervoer te reizen valt daaronder. De gemeente zet in op: • • • • •
alle stations een verbinding van 4x per uur; een directe verbinding richting Apeldoorn; buslijnen vanuit Nijkerk aansluiten op HOV-punten Schothorst en/of Amersfoort Centraal; vergroten P&R terrein Hoevelaken en Nijkerk-oost; het minimaal vasthouden van het huidige voorzieningenniveau van het openbaar busvervoer. We streven ernaar dat in de kernen iedereen beschikking heeft tot openbaar vervoer, binnen 500 meter (hemelsbreed), op werkdagen tussen 7:00 en 18:00 uur.
Ook zet Nijkerk in op het vergroten van de veiligheid bij spoorwegovergangen door onderzoek te doen naar ongelijkvloerse overweg Domstraat in relatie tot de uitbreiding in Nijkerkerveen en de verbinding richting Vathorst. Daarnaast zetten we in op goede fietsverbindingen en voorzieningen naar de stations en HOV-hubs (Hoogwaardig Openbaar Vervoer). Bij deze hubs is het mogelijk om gemakkelijk over te stappen naar andere OV-lijnen (met hoge frequentie, >4 per uur). Ook zet Nijkerk in op het verder uitbouwen van het openbaar vervoer aanbod via het spoor. Met het oog op de woningbouwontwikkelingen ten oosten van de wijk Corlear ontstaan er mogelijkheden om hier een nieuw station te ontwikkelen (ter hoogte van de Amersfoortseweg/ Arkenheemseweg). Een besluit tot het openen van een nieuw treinstation is afhankelijk van vele factoren, wel is het belang van een goede gemeentelijke lobby richting de Provincie, Rijk en NSreizigers cruciaal.
66
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
7.4 Gemotoriseerd verkeer De basis voor het verkeersnetwerk voor het gemotoriseerd verkeer is de wegcategorisering. Doel hiervan is dan op basis van de Duurzaam Veilig categorieën bepaald wordt welke functie de weg heeft in het verkeersnetwerk. In onderstaand figuur zijn de verschillende wegfuncties weergegeven. De stroomwegen (A1/A28) welke gericht zijn op het afwikkelen van het gemotoriseerd verkeer op hoger niveau (zonder conflicten met onderliggend verkeer), de gebiedsontsluitingswegen die gericht zijn op het afwikkelen van het verkeer tussen de gebieden in de gemeente (met zoveel scheiden van gemotoriseerd en langzaam verkeer), binnen de bebouwde kom met een maximum snelheidslimiet van 80 km/h. Daarnaast is er ook een wegcategorie GOW30, dit zijn wegen met een belangrijke ontsluitende functie, maar met dusdanig veel langzaam verkeer dat het gewenst is dat deze wegen een lagere maximum snelheid hebben (30 km/h binnen de bebouwde kom) en ook een inrichting die meer gericht is op het langzame verkeer. De overige wegen vormen de verblijfsgebieden, hier staat het langzame verkeer centraal en dient het gemotoriseerde verkeer zich aan te passen (maximum snelheid 30 km/h binnen de bebouwde kom en 60 km/h buiten de bebouwde kom).
Wegencategorisering
Het huidige verkeersnetwerk voor het gemotoriseerd verkeer werkt deels naar behoren, wel heeft het netwerk een aantal ‘zwakke’ punten. Op deze locaties is in de huidige situatie een knelpunt op het gebied van doorstroming aanwezig (zoals eerder beschreven): • Centrumring Nijkerk is ongewenst en niet volledig: • Belangrijkste route vanuit Putten richting de A28 is via het netwerk binnen Nijkerk wat al zwaar belast is. • De N301 is nu een ontsluitende route richting de A1, terwijl deze liever wordt afgewaardeerd naar een weg zonder ontsluitende functie. • De Westerdorps- /Oosterdorpsstraat door Hoevelaken is ongewenst als doorgaande route.
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
67
Vanuit veiligheid en leefbaarheid is het cruciaal dat het gemotoriseerd verkeer geconcentreerd wordt op de hoofdwegen. Van binnen naar buiten dus. Hierdoor neemt het aantal conflicten tussen langzaam- en snelverkeer af. Vanuit deze basis is gekeken naar de situatie en de maatregelrichtingen ingedeeld naar korte en lange termijn.
68
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
7.4.1 Korte en middellange termijn De korte en middellange termijn richt zich primair op de kernen Nijkerk en Hoevelaken. Onderstaand zijn beide kernen uitgewerkt. Vervolgens is ook de wenstructuur (wegencategorisering) voor de gemeente weergegeven. Nijkerk Op korte termijn moet eerst geconcentreerd worden op het beperken van de intensiteiten op de Hoefslag/Oranjelaan (binnenring centrum Nijkerk). Wanneer de centrumring in Nijkerk volledig wordt gemaakt is het grote nadeel dat het verkeer aantrekt en dit is ongewenst. Dit zou een nog zwaardere doorsnijding geven. Onderstaand is een specifieke beschrijving gegeven van zowel het wensbeeld van het gemotoriseerd verkeersnetwerk van de hele gemeente, als specifiek voor kern Nijkerk en Hoevelaken. In Nijkerk ligt de focus op de leefbaarheid. Dit houdt in dat op veel wegen een lagere snelheid en autoluwe buurten beoogd wordt. Dit wordt mogelijk gemaakt door verkeer (en de bufferruimte) naar de randen te brengen. Aan de randen voorzien we twee sterke verbindingen met snelweg om het verkeer te verspreiden in Nijkerk én het verkeer te geleiden uit Nijkerk. Deze verbindingen worden stapsgewijs uitgebouwd om problemen niet te verplaatsen en voldoende ontwikkelruimte te creëren: • Berencamperweg: De verruiming van de Berencamperweg leidt tot meer verkeer op de N301 en N798.
Er ontstaat een bottleneck op de A28 bij Nijkerk, dus elke verruiming op de Berencamperweg betekent meer verkeer van de A28 (Zwolle-Nijkerk) naar de N798. • Ambachtstraat: Op de Ambachtstraat zijn weinig mogelijkheden tot verruiming van de capaciteit. In de spitsrichting heeft ongeveer 50% een herkomst of bestemming op het bedrijventerrein, hierdoor is het ontmoedigen van gebruik onwenselijk. • Centrum: Het afwaarderen van wegen rondom het centrum naar 30 km/uur leidt tot minder ongewenste verkeersbewegingen in het centrum. • Arkemheenweg: Het verruimen van de capaciteit op de Arkemheenweg leidt tot een betere doorstroming richitng aansluting A28. Hoevelaken De route Koninginneweg dient de hoofdroute te zijn voor het gemotoriseerde verkeer. De route via de Westerdorps-/ Oosterdorpsstraat is vooral bedoeld voor lokaal en langzaam verkeer. Belangrijk daarin is ook de aansluiting van de route met knooppunt Hoevelaken (ook met het oog op de komende aanpassing van dit knooppunt). Op korte termijn is vooral het doel om het gemotoriseerd verkeer te beperken op de Westersdorps-/ Oosterdorpsstraat en een structurele maatregel is nodig op lange termijn Wegcategorisering De wegcategorisering in de gemeente Nijkerk richt zich op vier verschillende type wegen : erftoegangswegen, gebiedsontsluitingswegen 30, gebiedsontsluitingswegen 50 en stroomwegen.
Per type weg is onderstaand weergegeven welke kenmerken horen bij deze type wegen. • Erftoegangswegen. Deze wegen zijn de verblijfsgebieden, de bedoeling van deze wegen is dat gemotoriseerd verkeer hier alleen komt om naar de bestemming in dit gebied te rijden. Het langzame verkeer, de kwetsbare verkeersdeelnemers, (voetgangers, fietsers, etc) hebben hier prioriteit. Bij deze wegen past een inrichting van elementen verharding en mening van het verkeer. De maximum snelheid op deze wegen is 30 kilometer per uur binnen de bebouwde kom en 60 kilometer per uur buiten de bebouwde kom. • Gebiedsontsluitingswegen 30. Dit is een relatief nieuwe categorie weg, het zijn de wegen die bedoeld zijn voor het verbinden van de woongebieden met elkaar (gebiedsontsluitingswegen), maar waar het vanuit leefbaarheid en veiligheid gewenst is om het langzaam verkeer meer prioriteit te geven. Dit zijn wegen binnen de bebouwde kom met relatief meer verkeer dan de erftoegangswegen. Bij deze wegen past een inrichting van elementen verharding en beperkte scheiding van het verkeer (bijvoorbeeld fietsstroken). De maximum snelheid op deze wegen is 30 kilometer per uur binnen de bebouwde kom.
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
69
• Gebiedsontsluitingswegen 50. Deze wegen ontsluiten de verblijfsgebieden, de bedoeling van deze wegen is dat het gemotoriseerd verkeer tussen de woongebieden over deze wegen wordt afgewikkeld. De wegen hebben een doorstromingsfunctie en het langzame verkeer, de kwetsbare verkeersdeelnemers, (voetgangers, fietsers, etc) wordt waar mogelijk gescheiden van het gemotoriseerde verkeer. Bij deze wegen past een inrichting van asfaltverharding en scheiding van het verkeer (fietspaden en trottoir). De maximum snelheid op deze wegen is 50 kilometer per uur binnen de bebouwde kom en 80 kilometer per uur buiten de bebouwde kom. • Stroomwegen. Dit zijn de snelwegen, deze zijn uitsluitend bedoeld voor de afwikkeling van het gemotoriseerde verkeer op hoger niveau. Deze zijn in beheer bij Rijkswaterstaat.
70
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
7.4.2 Lange termijn Door de steeds uitgebreidere woningbouwplannen, niet alleen op de middellange maar vooral op de langere termijn, is het wenselijk om duurzame keuzes te maken. 1. Binnenring centrum Nijkerk niet geschikt voor uitbreiding. 2. Netwerk kern Hoevelaken niet geschikt voor uitbreiding. 3. Netwerk rondom Nijkerkerveen niet geschikt voor uitbreiding (na realisatie deelplan 3). Daarom zijn de volgende netwerkkeuzes voor de langere termijn van belang: 1. 2. 3. 4.
Berencamperweg verder versterken naar minimaal 2x2 rijstroken; Ring Nijkerk niet rond maken, maar wel optimaliseren voor woningbouwontwikkeling; Zuid-oost verbinding Hoevelaken; Arkenheemweg doortrekken richting N301.
In onderstaande figuur is de hoofdwegennet voor het gemotoriseerd verkeer weergegeven. Goede bereikbaarheid van de automobiliteit is belangrijk, maar de verkeersveiligheid en leefbaarheid in woongebieden krijgt absolute prioriteit. Dit zien we terug door het gemotoriseerd verkeer naar de randen te sturen. Het mobiliteitsnetwerk in Nijkerk is voorbereid op een groei van 250 woningen per jaar. Daarnaast willen we de verbinding optimaliseren tussen Hoevelaken, Nijkerkerveen en Nijkerk. De analyse van de doorstromingsknelpunten en de effecten van de voorgestelde maatregelen zijn weergegeven in bijlage1.
Visie hoofdwegennet gemotoriseerd verkeer
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
71
7.5 Flankerend beleid De mobiliteitsvisie biedt een breder beeld dan alleen de netwerkgebonden verkeersonderwerpen. Denk hierbij aan de mogelijkheden van mobiliteitsmanagement, maar ook aan educatie en voorlichtingsmaatregelen. Ook monitoringsmaatregelen kunnen een plek krijgen in het mobiliteitsplan.
Schoolzones Schoolomgevingen worden vaak gevaarlijk gevonden, vooral vanwege de kwetsbaarheid van de verkeersdeelnemers (jonge kinderen). Het inrichten van duidelijk herkenbare schoolzones op de wegen rondom de scholen is een landelijke ontwikkeling. Rondom verschillende scholen in de gemeente zijn al schoolzones ingericht. Ook zijn schoolzones natuurlijk onderdeel van wegenstructuur voor gemotoriseerd verkeer en zijn de schoolroutes voor langzaam verkeer onderdeel van zowel de fietsroutes als de voetgangersroutes. Door de schoolzones herkenbaar en uniform in te richten is het voor inwoners duidelijk wanneer zij zich in een schoolzone bevinden. Onderstaand wordt een indicatie gegeven van de extra maatregelen voor het inrichten van een schoolzone. Idealiter wordt een schoolzone samen met de school en eventuele oudervereniging heringericht. De gemeente stelt een algemeen kader op voor de inrichting van schoolomgevingen, en werken dit per school in overleg met de gebruikers uit. De volgende elementen krijgen bij het inrichten van een schoolzone een plaats: mobiliteitsgedrag in kaart brengen, beïnvloedingsmogelijkheden inventariseren, essentiële inrichtingseisen opstellen, herkenbaarheid vergroten, snelheid remmen en de ingangen aansluiten op het fietsroutenetwerk.
Duurzame mobiliteit en laadpalen De gemeente Nijkerk zet in op duurzame vervoersmiddelen. Daarbij verbeteren en realiseren we fietsverbindingen en wandelvoorzieningen en wordt het intern gericht automobiliteit niet actief gefaciliteerd. De verkeersbewegingen die plaatsvinden wil de gemeente vooral gaan inzetten op de duurzame vormen van automobiliteit. De volgens de Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL) benodigde capaciteit is niet te realiseren met laadpalen in woonstraten. Als gemeente willen we, samen met onze regiopartners, gaan inzetten om oplossingen en geschikte locaties te zoeken voor (regionale) laadvoorzieningen. Als onderdeel van het landelijke Klimaatakkoord is een Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL) opgesteld, waarbij iedere gemeente is verzocht een integrale visie op laadinfrastructuur te ontwikkelen waarin onder meer snellader locaties worden aangewezen. In de eerste helft 2022 is deze visie door gemeente Nijkerk vastgesteld.
Educatie en voorlichting Over alle vervoersmiddelen heen speelt educatie een grote rol. Niet alle knelpunten zijn oplosbaar met een fysieke maatregel, maar komen vaak voort uit het feit dat mensen niet goed begrijpen wat er van hun wordt verwacht. Niet vreemd, want na het halen van een rijbewijs is er geen verplichte verkeersscholing terwijl voertuigen, wetten en wegen steeds veranderen. Door in te zetten op verkeerseducatie en voorlichting van de risicogroepen, schoolkinderen en ouderen, kan een bijdrage geleverd worden aan het veiliger bewegen in het verkeer.
Parkeren Voor het onderdeel parkeren is een apart parkeerbeleidsplan opgesteld in 2019. In het parkeer-beleidsplan 2019 – 2024 staat het vigerend parkeerbeleid beschreven. Hierin is ook een visie voor het parkeren in opgenomen. Hierin gelden twee uitgangspunten voor de oplossingsrichtingen: • Maatwerk per gebied; • Parkeren binnenstad Nijkerk: concentreren in grote parkeervoorzieningen; Een update van het vigerende beleidsplan op het gebied van parkeren is gewenst en in voorbereiding. Maatschappelijke discussie dient plaats te vinden om het maatwerk per gebied, maar ook vooral de parkeernorm in de binnenstad van Nijkerk aan te scherpen (dit zijn gebieden waar veelal alternatieven voorhanden zijn voor de auto).
72
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
Met name het maatwerk per gebied, zoals verdere differentiatie van de parkeernorm, afhankelijk van de verschillende woonmilieus, heeft ook effect op de parkeervraag. Vooral bij nieuwe woonwijken is dit element van grote invloed op de hoeveelheid verkeer. Bij het uitwerken van de verschillende woningbouwplannen is het van belang dat zowel het parkeerbeleidsplan als deze mobiliteitsvisie in onderlinge samenhang betrokken worden. Hierbij is aandacht voor nieuwe ontwikkelingen, zoals het stimuleren van de deelauto, een mogelijk aandachtspunt.
Handhaving In de gemeente wordt soms verkeersoverlast ervaren. Met name in woonwijken, maar ook op de gebiedsontsluitende wegen wordt overlast ervaren van hardrijders, asociaal rijgedrag, geluidshinder, etc. Dit geldt zowel voor het gemotoriseerde verkeer als ook door ongewenst gedrag door fietsers en brommers. Daar waar mogelijk wordt door de gemeente het gedrag gestuurd door de wegen dusdanig in te richten dat het verkeersoverlast beperkt is en de leefbaarheid van de woonwijken optimaal is. Naast inrichting en voorlichting is het relevant om ook vanuit verkeershandhaving hier aandacht voor te hebben. Handhaving van het verkeer ligt in eerste instantie bij de (regionale en landelijke) politie. Om deze reden is extra aandacht voor bepaald verkeersgedrag alleen mogelijk in overleg met de politie.
Monitoring De Mobiliteitsvisie is gebaseerd op de situatie in 2019 (voor de coronacrisis) en met de beste kennis van de ontwikkelingen en verwachtingen per 2021. Aangezien de situatie op de weg niet een vaststaand gegeven is, is het verstandig om regelmatig te monitoren of de visie nog voldoet aan de ambities en praktijk. De monitoring wordt op verschillende niveaus uitgevoerd. Daarbij wordt onderscheid gemaakt naar ad-hoc monitoring, reguliere monitoring en grootschalige monitoring. Per onderdeel beschrijven we hieronder wat daarmee wordt bedoeld. Ad-hoc monitoring Ad-hoc monitoring is in principe reactief. Dit geldt bijvoorbeeld wanneer er in de praktijk blijkt dat er veel klachten over een bepaalde situatie komen. Of dat zich externe ontwikkelingen voordoen waardoor de visie mogelijk achterhaald is of op details bijgesteld dient te worden. Denk bijvoorbeeld aan het gereedkomen van nieuwe regionale visies, landelijk beleid of normen/ richtlijnen van het CROW. Deze monitoring vindt primair plaats binnen de reguliere werkzaamheden van de verkeerskundigen en beleidsmedewerkers van de gemeente. Wanneer er sprake is van grote (voorgestelde) wijzigingen van het beleid, wordt dat door, en in overleg met, bestuur en/of raad vastgesteld.
Reguliere monitoring Het is goed om periodiek te inventariseren hoe de knelpunten zich ontwikkelen en of de doelstellingen en wensbeelden van de visie nog steeds in beeld zijn. Idealiter wordt deze reguliere monitoring gekoppeld aan de beleidscyclus van de gemeente, bijvoorbeeld de Jaarrekening. Hierin wordt jaarlijks op de belangrijkste indicatoren gerapporteerd hoe de voortgang is en in hoeverre er bijsturing nodig is om langetermijndoelstellingen te halen. Op basis van deze monitoring maken we vervolgens in de programmabegroting keuzes over de uit te voeren maatregelen. Concreet voorstel is om de volgende indicatoren te hanteren in deze jaarlijkse monitoring: • • • •
Intensiteiten op de weg (middels het jaarlijkse telprogramma). Vertraging/ reistijd op de belangrijkste wegen. Het aantal en de ernst van ongevallen. Fietsintensiteiten op een x-aantal belangrijke routes (nog nader te bepalen op welke plekken).
Grootschalige monitoring (en evaluatie) Vanuit beleidsoogpunt is het verstandig om op bepaalde momenten het gehele Mobiliteitsvisie opnieuw te heroverwegen. Een logisch moment daarvoor is aan het einde van de coalitieperiode van vier jaar. Op basis van de speerpunten van de (nieuwe) coalitie kunnen nieuwe/ gewijzigde beleidsdoelstellingen naar voren komen die in de visie een plek dienen te krijgen. Dat wil overigens niet zeggen dat er telkens een geheel nieuwe Mobiliteitsvisie opgesteld dient te worden. Het volstaat in eerste instantie om een evaluatie van ruimtelijke ontwikkelingen, risico’s en knelpunten uit te voeren, en op basis daarvan, eventuele bijstellingen van netwerken en/ of maatregelen door te voeren. Parallel daaraan willen we ten minste elke vier jaar het regionale verkeersmodel actualiseren. Eens per twee jaar kan dan lokaal worden gekeken of de ontwikkelingen binnen Nijkerk aanleiding geven om aanpassingen door te voeren in het model.
Wensbeelden verkeerstructuur
concept |
73
Mobiliteitmanagement In de huidige situatie zijn de alternatieven op de industrie- en bedrijventerreinen voor de keuze voor de auto beperkt De actieradius van de fietser wordt vergroot, door de ontwikkelingen op het gebied van (regionale)snelfietsroutes en elektrische fietsen. Om die reden loont het om de mogelijkheden van mobiliteitsmanagement verder te onderzoeken. Bij mobiliteitsmanagement draait het om collectief maatwerk. De uitdaging is om meerdere reismogelijkheden en alternatieven voor autogebruik te faciliteren en dit met aantrekkelijke prikkels te stimuleren. Ook de keuze om wel of geen rit te maken, komt door technologische ontwikkelingen steeds prominenter naar voren. Thuiswerken, televergaderen, mobiel internet en andere manieren van ‘slim werken’ maken bepaalde vervoersbewegingen overbodig. Door de COVID crisis is ook gebleken dat de kansen voor thuiswerken groot zijn. Op de schaal van Nijkerk zijn de kansen beperkt(er) om in te spelen op mobiliteitsmanagement. Wel liggen er kansen om met de bedrijven zelf afspraken te maken over de (beïnvloeding van) mobiliteit van werknemers en/of bezoekers van bedrijven. Als voorbeeld wordt de mobiliteit van en naar het eigen gemeentehuis genoemd. Ook bij eventuele toekomstige ontwikkelingen kunnen op dit vlak aanvullende afspraken gemaakt worden.
74
| concept
Wensbeelden verkeerstructuur
8 Maatregelrichtingen De huidige mobiliteitsvisie bevat nog geen aparte hoofdstuk met daarin de maatregelen. Echter is de gemeente Nijkerk reeds bezig met een grote reeks aan verkeerskundige maatregelen die er op gericht zijn het mobiliteitsnetwerk duurzaam, veiliger en leefbaarder te maken. Specifiek ook met de aandacht voor de voetgangers en fietsers. Een uitvoeringsprogramma zal worden opgesteld nadat deze visie is vastgesteld waar specifiek aandacht is voor maatregelen op de diverse thema’s en de uitdagingen die er liggen op het gebied van mobiliteit (en deels duurzaamheid).
Maatregelrichtingen
concept |
75