2026-062 Bijlage 2 - Tussentijdse MeerjarenPrognose Grondbedrijf 2026
Tekst van het document
TUSSENTIJDSE MEERJARENPROGNOSE GRONDBEDRIJF 2026
tMPG 2026 Pagina 2 van 45 Tussentijdse MeerjarenPrognose Grondbedrijf 2026 datum status 11/09/2026 definitieve versie portefeuillehouder behandeld door A.M.W. Rohen P. de Bruijn R. van Eeuwen M. Langerak Voorblad: De Bloesemgaarde in Doornsteeg Inhoudsopgave 1. | Inleiding ................................................................................................................................................... 4 2. | Systematiek ............................................................................................................................................. 5 3. | Rekenparameters .................................................................................................................................... 7 4. | Grondexploitaties .................................................................................................................................. 11 Nijkerkerveen ...................................................................................................................................... 12 4.1.1 | Deelplan 3 ............................................................................................................................................ 13 Nautenaseweg .....................................................................................................................................
15 Arkerpoort ........................................................................................................................................... 17 De Flier ................................................................................................................................................. 19 Spoorkamp fase 1 + locatie zwembad ................................................................................................. 21 Stadshaven Nijkerk .............................................................................................................................. 23 PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve ............................................................................................... 25 5. | Doornsteeg ............................................................................................................................................ 28 Doornsteeg: fase 1 ............................................................................................................................... 29 Doornsteeg: fase 2 ............................................................................................................................... 29 Doornsteeg: fase 3 ...............................................................................................................................
30 Deelplanoverstijgende investeringen .................................................................................................. 31 Doornsteeg op totaalniveau ................................................................................................................ 33 6. | Strategische gronden ............................................................................................................................. 34 Nijkerkerveen deelplan 2 (Landelijk) ................................................................................................... 34 Nijkerkerveen deelplan 4 ..................................................................................................................... 34 Spoorkamp fase 2 ................................................................................................................................ 34 Stadshaven - bedrijventerrein ............................................................................................................. 35 7. | Projectresultaten ................................................................................................................................... 35 8. | Programmabegroting ............................................................................................................................. 38 9.
| Vennootschapsbelasting ........................................................................................................................ 39 10. | Risicoanalyse ......................................................................................................................................... 40 11. | Reserve Bouwgrondexploitatie .............................................................................................................. 41 12. | Conclusies & Besluiten ........................................................................................................................... 44 tMPG 2026 | Pagina 3 van 45 tMPG 2026 Pagina 4 van 45 1. Inleiding Voor u ligt de tussentijdse MeerjarenPrognose Grondbedrijf (MPG) 2026. Hierin wordt de gemeenteraad integraal geïnformeerd over de financiële stand van zaken en ontwikkelingen van de projecten binnen het Grondbedrijf. Op basis van inzicht in het programma, de financiën en de risico’s is het mogelijk om efficiënte keuzes te maken voor de toekomst. De MeerjarenPrognose Grondbedrijf wordt tweemaal per jaar opgesteld. De jaarlijks verplichte herziening wordt aangeboden bij de Jaarrekening. Daarnaast biedt de gemeente Nijkerk met de tMPG een tussentijds inzicht bij de Programmabegroting. De tMPG 2026 geeft de stand van zaken weer per 1 juli 2026 waarbij de resultaten worden vergeleken met die van de MPG 2026.
Leeswijzer In de tMPG 2026 komen de volgende zaken aan bod: ▪ Systematiek. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op de systematiek van de MPG, waaronder de berekeningsmethodiek en het type projecten. ▪ Rekenparameters. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de rekenparameters die in de grondexploitaties worden gehanteerd. ▪ Grondexploitaties. In hoofdstuk 4 worden de vastgestelde grondexploitaties toegelicht en worden de actualisaties inzichtelijk gemaakt. ▪ Doornsteeg. In hoofdstuk 5 staat project Doornsteeg centraal waarbinnen sprake is van meerdere deelcomplexen en zowel een actief als een faciliterend grondbeleid. ▪ Strategische gronden en aankopen. In hoofdstuk 6 worden de gronden en aankopen toegelicht die door de gemeente nog niet in exploitatie zijn genomen. ▪ Projectresultaten. In hoofdstuk 7 wordt een overzichtelijke samenvatting van de projecten gegeven. ▪ Programmabegroting. In hoofdstuk 8 wordt ingegaan op de raakvlakken tussen de projecten binnen het Grondbedrijf en de Programmabegroting. ▪ Vennootschapsbelasting. In hoofdstuk 9 staat de reikwijdte van de Vpb-plicht voor het Grondbedrijf centraal. ▪ Risicoanalyse. In hoofdstuk 10 wordt ingegaan op de uitgevoerde risicoanalyse, de hierbij benoemde risico’s en het bijbehorende risicoprofiel. ▪ Reserve Bouwgrondexploitatie.
In hoofdstuk 11 wordt ingegaan op het benodigde weerstandsvermogen en het verloop van de Reserve Bouwgrondexploitatie. ▪ Conclusies & Besluiten. In hoofdstuk 12 worden de conclusies van de tMPG 2026 op hoofdlijnen toegelicht. tMPG 2026 Pagina 5 van 45 2. Systematiek Aanpak De grondexploitaties zijn voor het laatst geactualiseerd met de MPG 2026. Het proces om te komen tot geactualiseerde grondexploitaties heeft in enkele stappen plaatsgevonden. In de eerste plaats worden de uitgangspunten voor de actualisatie bepaald aan de hand van vier belangrijke P’s: ▪ Programma. Indien noodzakelijk wordt het beoogde programma voor woningbouw en bedrijvenlocaties aangepast aan de gewijzigde marktbehoefte. Voor de onderbouwing van de marktvraag dienen actuele behoefteramingen voorhanden te zijn. ▪ Planning. Voor een realistische planning van de gronduitgifte wordt onder meer aangesloten bij de realisatiecijfers van de grondverkopen over de afgelopen jaren. Ook worden contractuele afspraken en marktontwikkelingen in acht genomen. Op portefeuilleniveau is het van belang dat geen onrealistische pieken in de afzet ontstaan. ▪ Prijzen. Voor zover prijzen nog niet zijn vastgelegd in overeenkomsten worden gehanteerde grondprijzen op prijspeil 2026 zoveel mogelijk onderbouwd door middel van concrete grondtransactiecijfers en onafhankelijke waarde-adviezen of taxaties. ▪ Parameters.
Belangrijke indices binnen grondexploitaties zijn de gehanteerde inflatieparameters voor kosten- en opbrengstenstijging en de gemeentelijke rekenrente. Aan de hand van marktcijfers en adviesrapportages worden de inflatieparameters jaarlijks onderbouwd. In de tweede plaats vindt de herijking plaats. In deze fase zijn de (civiele) projectleiders de belangrijkste gesprekspartners van het Grondbedrijf. De projectleiders zijn volledig op de hoogte van de stand van zaken in het project, pikken in overleggen signalen vanuit de markt op en zijn verantwoordelijk voor het gehele project. Op basis van het cijfermatige vergelijk is met de (civiele) projectleiders besproken of budgetten naar boven of naar beneden moeten worden bijgesteld. Hierbij staan ook aanpassingen in de fasering van kosten en opbrengsten centraal. Rekensystematiek De exploitaties zijn doorgerekend met toepassing van de zogenaamde Dynamische Eindwaarde Methode. Hierbij wordt rekening gehouden met rente en inflatieparameters voor kosten- en opbrengstenstijging gedurende de voorziene looptijd van het project. In de berekening van de Dynamische Eindwaarde Methode komt een aantal begrippen voor, te weten de nominale waarde, eindwaarde en netto contante waarde. ▪ Onder nominale waarde wordt verstaan het saldo van kosten en opbrengsten zoals deze bekend zijn op het moment dat het kasstroomoverzicht wordt opgesteld.
In de nominale waarden worden rente - en indexatie-effecten niet verdisconteerd. ▪ Onder eindwaarde wordt verstaan het saldo dat ontstaat op het einde van de looptijd van het project, dus wanneer de vermoedelijke einddatum is bereikt. In dit resultaat zijn de invloeden van rente en inflatie wel verwerkt. De eindwaarde is letterlijk de waarde van een project op de voorziene einddatum. ▪ Onder netto contante waarde wordt verstaan het saldo dat ontstaat wanneer het saldo op eindwaarde wordt teruggerekend naar de prijspeildatum. Op deze wijze worden de projecten, ondanks verschillende looptijden, onderling vergelijkbaar. Daarnaast geeft de netto contante waarde de waarde van het project per heden weer. Om deze reden is dit de meest gebruikte vorm om het projectresultaat weer te geven. Immers, de netto contante waarde is de enige vorm van projectresultaat die niet alleen projecten onderling vergelijkbaar maakt maar ook aansluit op de geldwaarde van vandaag. tMPG 2026 Pagina 6 van 45 Vergelijking resultaten In de tMPG 2026 worden de resultaten vergeleken met de resultaten in de MPG 2026. Onderstaand wordt kort toegelicht hoe de vergelijkingstabel moet worden gelezen. De begrippen van de rekensystematiek komen hierbij terug. Het nominale resultaat en het eindwaarderesultaat worden vergeleken met het nominale resultaat en het eindwaarderesultaat van de MPG 2026.
Ook de netto contante waarde, ofwel de huidige waarde van de projecten, wordt rechtstreeks vergeleken met het resultaat op netto contante waarde in de MPG 2026. De prijspeildatum is immers onveranderd (1 januari 2026). Indien binnen een grondexploitatie tussentijdse winsten zijn genomen, dan zijn deze volledigheidshalve ook in de vergelijkingstabel opgenomen. Type projecten Binnen de tMPG worden drie soorten projecten onderscheiden. ▪ Grondexploitaties Als eerste categorie worden de Bouwgronden In Exploitatie (BIE) weergegeven als aparte projectbladen. Een BIE is een grondexploitatie in uitvoering. Hierbij zijn de ruimtelijke kaders bekend en is de grondexploitatie door de gemeenteraad vastgesteld. Per project wordt ingegaan op de geactualiseerde en herijkte versie van de grondexploitatie. ▪ Gemengde projecten Als tweede categorie worden de gemengde projecten benoemd, waarbij het project zich kenmerkt door zowel een actief als faciliterend grondbeleid. Conform het BBV dienen dergelijke projecten administratief te worden opgeknipt. Teneinde het totaaloverzicht te bewaken, worden gemengde projecten als aparte categorie gepresenteerd. ▪ Strategische gronden en aankopen Als derde categorie worden de strategische gronden en aankopen onder de MVA (materiële vaste activa) behandeld.
Voor de strategische gronden en aankopen zijn nog geen ruimtelijke kaders en een grondexploitatie vastgesteld. Per project is een toelichting gegeven op de huidige stand van zaken. Geheime bijlage Bij de tMPG 2026 is een geheime bijlage toegevoegd. In deze bijlage wordt relevante projectinformatie weergegeven waarvan openbaarheid schadelijk zou kunnen zijn voor de (onderhandelings)positie van de gemeente. Het gaat hierbij met name om informatie over cashflows, budgetten , risico’s, onderhandelingen en overeenkomsten. 3. | Rekenparameters Kostenstijging Bij grondexploitatieberekeningen moet doorgaans over vele jaren in de toekomst een inschatting worden gemaakt van de kasstromen. Hierbij speelt het effect van inflatie waardoor het gemiddelde prijsniveau stijgt. Het is mogelijk om per kostensoort een aparte index in de grondexploitatie op te nemen. ▪ | Voor de verwerving van grond en opstallen kan worden aangesloten bij de index voor bestaande koopwoningen (Bron: CBS/Kadaster). In 2025 was voor de provincie Gelderland sprake van een waardestijging van 10,0%. Voor de huidige grondexploitaties van de gemeente is verwerving van woningen niet of nauwelijks relevant. Wat betreft bedrijfsruimte is het aanbod | relatief beperkt (4,5% van de voorraad) en zal de vraag zich met name concentreren op hoogwaardige locaties.
Adviesbureau Stadkwadraat verwacht over 202 | 6 een waardeontwikkeling van +1% tot +4%. ▪ | Voor het bouw- en woonrijp maken zijn indices beschikbaar voor grond | -, weg- en waterbouw (GWW). Het CBS rapporteerde in 2025 over een stijging van 1,1%. Volgens Bouwkostenkompas stegen de kosten in 2025 met 2,8% (bouwkostenindex) respectievelijk 2,5% (aanbestedingsindex). Adviesbureau Metafoor verwacht dat op korte en middellange termijn de GWW | -kosten gestaag verder stijgen. Dat heeft onder meer te maken met een personeelstekort en een stijging van personeelskosten. Ook zullen de materiaalprijzen naar verwachting weer gaan stijgen. In 202 | 6 wordt daarom een stijging verwacht van +2,5% tot +4,5%. Voor de jaren 2027 en 2028 geldt een bandbreedte van +2% tot +4%, en vanaf 2029 een afvlakking naar het langjarig inflatiegemiddelde van | +2%. Stadkwadraat verwacht over geheel 2026 een prijsstijging van de GWW | -kosten tussen de +2% en +4%, voor 2027 een stijging van +1% tot +4%. ▪ | Voor de plankosten kan de index cao-lonen voor de sector overheid (Bron: CBS) worden gehanteerd. In 2025 zijn de betreffende cao-lonen met ongeveer 3,9% gestegen. Metafoor verwacht voor 2026 een verdere stijging van de plankosten tussen | +3,5% en +5,5%. In de jaren hierna geldt een stapsgewijze afvlakking naar 2% op jaarbasis.
Gelet op de onzekerheid in de ontwikkeling van de diverse indices, is het | gebruikelijk om één index voor de kosten te hanteren. Veel gemeenten hanteren | het historisch gemiddelde van de inflatie als percentage kostenstijging voor de komende tien jaar. | Dit komt neer op ongeveer 2,5% per jaar. Gegeven de soms extreme prijsontwikkelingen de afgelopen jaren, is een andere benadering gewenst. Voor de grondexploitaties van de gemeente Nijkerk gelden dan ook de volgende uitgangspunten: ▪ | Er is bij de MPG 2026 een onderscheid gemaakt tussen de kostenstijging ten aanzien van civiele kosten (sloop, sanering, bouw- en woonrijp maken) en de stijging van de overige kostenposten (waaronder verwerving en plankosten). ▪ | De civiele kosten zijn doorgerekend met een kostenstijging van 3,0% voor 2026 en 2027. Vanaf 2028 geldt een percentage van 2,5% per jaar. ▪ | De overige kosten zijn doorgerekend met een kostenstijging van 2,5% per jaar over de gehele looptijd van de exploitatie. Dit is ongewijzigd ten opzichte van de MPG 2025. Uiteraard worden de ontwikkelingen aandachtig gevolgd en zullen de rekenparameters zo nodig bij de tussentijdse rapportage weer worden aangepast. tMPG 2026 | Pagina 7 van 45 tMPG 2026 Pagina 8 van 45 Stand van zaken bij tMPG 2026 Tot 2022 bestond bij de tussentijdse actualisatie van de grondexploitaties geen aanleiding om de reken - parameters aan te passen.
Deze waren daarom telkens gelijk aan de gehanteerde parameters in de MPG van een half jaar eerder. Als gevolg van extreme macro-economische omstandigheden was het in 2022 voor het eerst noodzakelijk om het percentage kostenstijging tussentijds wel te herzien. Dit jaar is het beeld als volgt . In het eerste halfjaar van 2026 is sprake van een stijging van het prijsniveau, onder meer als gevolg van hogere personeelskosten. Dit is verklaarbaar door een stijging van CAO-lonen per 1 januari 2026. Aanvullend zijn de energie- en olieprijzen het afgelopen half jaar gestegen, wat invloed heeft op de kosten voor materialen en transport. Vanwege de oorlog in het Midden-Oosten zal de stijging naar verwachting in de loop van 2026 verder toenemen. Ten opzichte van begin 2026 rapporteert het CBS over een kostenstijging op de GWW-markt van 8,6%. Op basis van andere bronnen zijn de kosten in het eerste halfjaar minder hard gestegen. Volgens BouwkostenKompas gaat het om een stijging van ongeveer 1,4% (bouwkostenindex). Het BDB gaat uit van een stijging van ongeveer 3,9%. In de halfjaarlijkse update van de parametervisie van adviesbureau Stadkwadraat is de voorziene prijsstijging voor 2026 naar boven bijgesteld, namelijk tussen +3% en +4%. De voorspeling voor 2027 is ongewijzigd, zijnde een bandbreedte van +1% tot +4%.
Gegeven de huidige indexcijfers en de voorspellingen voor de komende jaren is het de conclusie dat de gehanteerde percentages voor kostenstijging in de grondexploitaties mogelijk onvoldoende zijn. Een tussentijdse bijstelling is derhalve wenselijk. Om die reden is de voorziene kostenstijging in 2026 verhoogd van 3,0% naar 4,5%. Voor 2027 wordt nog steeds uitgegaan van een kostenstijging van 3,0%. Indien nodig worden de rekenparameters bij de MPG 2027 weer aangepast. Opbrengstenstijging De opbrengstenstijging is het percentage waarmee de grondopbrengsten in de grondexploitatie jaarlijks toenemen. Hierbij kan een onderscheid worden gemaakt naar verschillende marktsectoren, zoals woningbouw , bedrijventerreinen en kantoren. Voor de woningbouw verwacht adviesbureau Metafoor op korte termijn een ontwikkeling van +5% tot +8% voor woningen in de vrije sector (midden woningmarktgebied). Voor betaalbare woningen (sociale huur, middenhuur en betaalbare koop) worden prijsgrenzen gereguleerd en ligt de bandbreedte lager op +1% tot +4%. Stadkwadraat gaat voor 2026 uit van +2 % tot +5%, maar geeft tegelijkertijd aan dat sprake kan zijn van grote verschillen wat betreft segmenten en locaties. Netbeheerder TenneT maakte op 12 februari 2026 bekend dat de beschikbare transportcapaciteit in delen van de provincie Gelderland volledig is benut.
Hierbij is gewaarschuwd dat vanaf de zomer een algehele aansluitstop door TenneT kan worden afgekondigd. Dit zou onder meer betekenen dat n ieuwe woningen niet kunnen worden aangesloten en bedrijven zich niet kunnen vestigen of uitbreiden. Wat de precieze gevolgen zijn, wordt de komende tijd onderzocht door TenneT en de regionale netbeheerders. Op dit moment is namelijk nog niet duidelijk of, wanneer en voor welke gebieden een aansluitstop daadwerkelijk gaat gelden en voor hoe lang. Gelet op de urgentie en het voorkomen van stilval is het niet ondenkbaar dat betrokken partijen nog meer inzetten op het beter benutten van bestaande netruimte en het versnellen van (tijdelijke) oplossingen. Zo nodig via noodwetgeving vanuit het Rijk. In het kader van netcongestie kan netbewust bouwen in de toekomst noodzakelijk zijn. Netbewust bouwen vereist investeringen in de woning om de piekbelasting op het net te verlagen. Denk bijvoorbeeld aan passieve warmte/koeling, slimme energiesystemen en thuisbatterijen. Veel oplossingen zijn nog volop in ontwikkeling en brengen daarom extra risico’s met zich mee qua installatie, beheer en onderhoud. Uiteindelijk vertalen zowel de extra kosten als risico’s zich door in een lagere residuele grondwaarde.
In een rapportage van de CoP Grootschalige Woningbouw Gebieden over Robuuste Energiesystemen (ministerie van BZK) staat dat projectontwikkelaars aangeven dat de extra kosten neerkomen op zo’n € 5.000 tot € 15.000 per woning. tMPG 2026 Pagina 9 van 45 Gezien de hoge mate van onzekerheid wat betreft marktontwikkeling en netcongestie, vanuit een behoedzame en behoudende benadering in de grondexploitatie en een afweging per project, hanteert de gemeente Nijkerk een opbrengstenstijging van 0% per jaar. Enerzijds is het niet onrealistisch dat grondwaarden in de toekomst dalen vanwege maatregelen in het kader van netbewust bouwen, anderzijds geldt voor meerdere projecten (waaronder Doornsteeg fase 3 en Stadshaven Nijkerk) dat een deel van het woningbouwprogramma via een tender kan worden verkocht. De ervaring leert dat, als gevolg van concurrentie tussen deelnemende marktpartijen, inschrijvingen bij een tender doorgaans hoger liggen dan de getaxeerde grondprijzen. Voor grondexploitatie Stadshaven Nijkerk geldt een uitzondering op de jaarlijkse opbrengstenstijging van 0%. I n het kader van de subsidieaanvraag in 2021 is namelijk uitgegaan van een stijging van 2% op jaarbasis, hetgeen is overgenomen bij het openen van de grondexploitatie (raadsbesluit d.d. 23 juni 2022) .
Als het gaat om de grondwaarden voor bedrijfsvastgoed, dan is het de verwachting dat deze voor toplocaties blijven stijgen. De voornaamste reden hiervoor is de hoge vraag in combinatie met een schaars aanbod van nieuwbouwkavels. Op midden- en basisbedrijfslocaties zal de groei beperkt zijn en zal stabilisatie van de grondwaarde aanhouden. Voor dergelijke locaties gaat Metafoor uit van een bandbreedte van 0% tot +3%. Vanuit dit advies en een mogelijk negatief effect op de grondwaarde als gevolg van netbewust bouwen, is het aannemelijk om voor de gemeentelijke bedrijfs- en kantorenkavels uit te blijven gaan van een opbrengsten- stijging van 0%. Stand van zaken bij tMPG 2026 De grondopbrengsten voor woningen worden overwegend residueel bepaald. Bij deze methode wordt een directe relatie gelegd tussen de marktwaarde, de bouwkosten en de grondwaarde van een woning. De huidige prijsontwikkeling van de bouwkosten is redelijk vergelijkbaar met die op de GWW -markt. Zo rapporteert het BDB over een stijging van ongeveer 3,8% in het eerste halfjaar van 2026. In de halfjaarlijkse update van de parametervisie van adviesbureau Stadkwadraat wordt uitgaan van + 4% aan de onderkant en +5% aan de bovenkant. Gegeven het voorgaande heeft de prijsontwikkeling van de bouwkosten in 2026 een negatief effect op de residuele grondwaarde van woningen.
De gemiddelde transactieprijs van een nieuwbouwwoning bedroeg € 500.000 in het tweede kwartaal van 2026 (NVM). Daarmee blijven de prijzen oplopen. Ten opzichte van begin 2026 is sprake van een prijsstijging van ongeveer € 6.000 (+1,2%). Ook de prijs per vierkante meter stijgt verder. Dit hangt samen met het blijvende effect van krimpflatie: ontwikkelaars proberen de totale koopsom beheersbaar te houden door woningen compacter te maken. Daardoor blijft een deel van het aanbod bereikbaar in absolute prijs, maar krijgen kopers minder woonruimte voor hun geld. Kopers betalen gemiddeld 4% meer dan in het tweede kwartaal van 2025. Bij appartementen ligt de meterprijs met ongeveer € 6.000 duidelijk hoger dan bij grondgebonden woningen. De gemiddelde verkoopprijs van een appartement bedraagt inmiddels € 432.000. Stadkwadraat verwacht over 2026 een waardestijging van 3% aan de onderkant en 4% aan de bovenkant. Deze voorspelling is enigszins lager dan die van een half jaar geleden. Gegeven de diverse cijfers en verwachtingen kan worden geconcludeerd dat zowel de bouwkosten als de huizenprijzen in 2026 stijgen. Door de ontwikkelingen te combineren, ontstaat inzicht in het effect op de residuele grondwaarde. Voor een gemiddelde grondgebonden rijwoning in de koopsector komt Stadkwadraat tot een bandbreedte van +1% aan de onderkant en +2% aan de bovenkant.
Maar er kunnen grote verschillen zijn per project, regio en woningtype. Ook zijn er op macro-economisch gebied veel factoren die de handel, de markt en de economie kunnen verstoren. Vanuit behoedzaamheid wordt bij de tMPG 2026 blijvend uitgegaan van een voorziene opbrengstenstijging van 0% in 2026. De herijking van de opbrengsten zal plaatsvinden bij de MPG 2027 op basis van de marktcijfers over geheel 2026 en een extern waarde-advies van de grondprijzen. tMPG 2026 Pagina 10 van 45 Netcongestie In februari 2026 waarschuwde netbeheerder TenneT voor een mogelijke totale aansluitstop op het elektriciteitsnet in Gelderland, Utrecht en de Flevopolder. Voor het grootste deel van Utrecht is door netbeheerder TenneT inmiddels besloten tot een aansluitstop. Voor Gelderland en de Flevopolder is dat vooralsnog niet het geval. Door maatregelen om het stroomnet slimmer te gebruiken en sneller uit te breiden, is een brede aansluitstop voorkomen. Er zijn echter nog steeds extra maatregelen nodig om een aansluitstop in de toekomst te voorkomen. Een voorbeeld van een maatregel is netbewuste nieuwbouw. Bij een netbewust ontwerp blijft de piek in de elektriciteitsvraag van een wijk beperkt. Dat kan door slimme ontwerpkeuzes en maatregelen in bouw- en installatietechniek, zoals goede isolatie en efficiënte warmtesystemen.
Hoe netbewuster een wijk wordt gebouwd, hoe meer ruimte er op het net overblijft voor andere ontwikkelingen. De borging van netbewust bouwen gaat waarschijnlijk plaatsvinden met het opnemen van instructieregels in de provinciale Omgevingsverordening (per 1 juli 2027) of met het opnemen van netbewuste woningbouw door het Rijk in het Besluit bouwwerken leefomgeving (per 1 januari 2028). Rente Conform de wet- en regelgeving vanuit het BBV wordt per 1 januari 2016 de WACC gebruikt als rentetarief dat kan worden toegerekend aan de grondexploitaties. Hierbij wordt aan het aandeel eigen vermogen geen rente toegerekend. Uitgaande van de werkelijke rentelasten in 2025 en de verhouding van het vermogen per 1 januari 2025 was voor het begrotingsjaar 2025 sprake van een WACC van 1,48%. Voor de langjarige rente is het, op basis van de leningenportefeuille van de gemeente, de verwachting dat het gemiddelde rentetarief in beperkte mate kan stijgen tot 1,75%. De WACC is echter ook afhankelijk van ontwikkelingen in de verhouding tussen eigen vermogen en vreemd vermogen. Gelet op de ontwikkeling in 2025 en verwachting voor de komende jaren worden de jaarschijven in de grondexploitaties doorgerekend met een voorziene rente van 1,50%. Dit is overeenkomstig het uitgangspunt bij de MPG 2026.
Daarnaast is in de risicoanalyse een hogere rekenrente van de grondexploitaties meegenomen uitgaande van een verdere stijging van 0,5 procentpunt. Disconteringsvoet De disconteringsvoet, ofwel de rente waarmee het exploitatieresultaat op eindwaarde contant wordt gemaakt, is conform de wet- en regelgeving vanuit het BBV gelijk aan het meerjarig streefpercentage van de Europese Centrale Bank voor de inflatie binnen de Eurozone. Vanaf 2017 geldt derhalve een disconteringsvoet van 2,0%. tMPG 2026 Pagina 11 van 45 4. Grondexploitaties In dit hoofdstuk wordt een overzicht gegeven van de projecten waarbij de gemeente een actief grondbeleid voert. Wonen Bedrijven Gemengd ① Nijkerkerveen ② Arkerpoort ④ Spoorkamp ⑤ Nautenaseweg ③ De Flier ⑥ Doornsteeg ⑦ Stadshaven Nijkerk ⑧ PaasbosPark, Bizetlaan ⑧ en Wulfshoeve Bij de resultaten worden twee tabellen gepresenteerd. In de eerste plaats het resultaat van de grondexploitatie op nominale waarde, eindwaarde en netto contante waarde. Indien van toepassing worden in de tweede tabel de tussentijdse winstnemingen en afdrachten aan het fonds voor bovenwijkse voorzieningen gepresenteerd. Op basis van de PoC-methode (Percentage of Completion) is het verplicht om tussentijds winst te nemen bij grondexploitaties met een voorzien positief resultaat.
Daarnaast mogen afdrachten aan het fonds voor bovenwijkse voorzieningen enkel plaatsvinden vanuit de resultaatbestemming. T eneinde het totale resultaat inzichtelijk te houden, worden de tussentijdse winsten en de afdrachten opgeteld bij de voorziene eindwaarde van het project. 1 2 3 4 5 6 7 8 tMPG 2026 Pagina 12 van 45 Nijkerkerveen Projectbeschrijving Rondom de kern Nijkerkerveen is een uitbreiding van het aantal woningen voorzien. In dit kader heeft de gemeenteraad in 2007 de randvoorwaarden vastgesteld voor het opstellen van een stedenbouwkundige visie. Deze visie is vervolgens vertaald in een voorkeursmodel waarmee de gemeenteraad op 28 april 2011 heeft ingestemd. Het voorkeursmodel wordt gefaseerd uitgewerkt. Deelplan 1a (Buntwal), deelplan 1b (De Bunt), deelplan 2 (Dorp) en deelplan 3 zijn inmiddels in ontwikkeling genomen of afgerond. Deelplan 2 (Landelijk) en deelplan 4 (de gronden ten oosten van deelplan 3 tot aan de Jacob de Boerweg) vormen het sluitstuk van de gebiedsontwikkeling. Voor deze deelplannen worden de gemeentelijke gronden nog niet verantwoord in een grondexploitatie, maar staan deze vooralsnog als strategische gronden (MVA) op de balans. De gronden ten behoeve van de woningbouwontwikkeling zijn overwegend in onverdeeld eigendom van de gemeente en ontwikkelaar Plankenburg.
Het is de intentie dat partijen per deelgebied tot overeenstemming komen over de ontwikkeling en het eventueel voeren van een gezamenlijke grondexploitatie. Voor deelplannen 1a, 1b, 2 en 3 is geen joint venture (gezamenlijke exploitatiemaatschappij) opgericht maar voert de gemeente de grondexploitatie waarbij resultaat en risico’s evenredig worden verdeeld met Plankenburg.
4.1.1 | Deelplan 3 Voortgang Deelplan 3 is het gebied ten zuidwesten van Nijkerkerveen, gelegen tussen de Nieuwe Kerkstraat, de Laakweg en de Jacob de Boerweg. Het deelplan voorziet in maximaal 350 woningen. De te ontwikkelen gronden in het gebied zijn geheel in eigendom van de gemeente en/of Plankenburg. Beide partijen zijn in april 2022 een samenwerkingsovereenkomst aangegaan waarbij voor de ontwikkeling een gezamenlijke grondexploitatie wordt gevoerd. Het beoogde bouwprogramma vanuit de samenwerking is ongeveer 335 woningen. Daarnaast worden in het gebied enkele woningen gerealiseerd door particuliere eigenaren. Deze zijn integraal meegenomen in het stedenbouwkundig plan, het bestemmingsplan en de civiele uitvoering. De toerekenbare kosten worden ten gunste van de gezamenlijke grondexploitatie verhaald op deze particuliere eigenaren. In januari 2022 heeft de gemeenteraad de kaders vastgesteld waarbinnen de ontwikkeling van deelplan 3 verder vorm kan krijgen. Dit heeft op 21 september 2023 geresulteerd in vaststelling van het bestemmingsplan ‘Nijkerkerveen, Deelplan 3, 2023’. Om de juridische houdbaarheid van het plan te versterken heeft de gemeenteraad op 19 september 2024 en op 22 mei 2025 voor hetzelfde bestemmingsplan herstelbesluiten genomen. Tegen het vastgestelde bestemmingsplan was een zestal beroepen ingediend bij de Raad van State.
De Afdeling bestuursrechtspraak gaf twee bezwaarmakers gedeeltelijk gelijk, maar zag tegelijk de mogelijkheid om zelf in de zaak te voorzien door de geconstateerde gebreken in het bestemmingsplan zelf te herstellen. Hiermee is het bestemmingsplan op 15 april 2026 definitief geworden. In het voorjaar van 2024 is gestart met het bouwrijp maken van het grootste deel van | het plangebied. De gronden langs de westzijde van het plangebied worden nog niet bouwrijp gemaakt, in afwachting van de uitkomst van de lopende gesprekken over bedrijfsverplaatsing van een tweetal nabijgelegen bedrijven. De bouwrijpwerkzaamheden zijn in het derde kwartaal van 2025 afgerond. Het grootste deel van het gebied is hiermee gereed voor de bouw. In november 2024 is door Plankenburg de verkoop van de woningen in de eerste fase van Deelplan 3 opgestart. Heijmans is medio 2025 in verkoop gegaan met een volgende fase. De eerste woningen zijn voor de zomervakantie 2026 opgeleverd. Momenteel worden de voorbereidingen getroffen voor een tweede bouwfase.
Programma en uitgifte Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Sociaal | 63 | 56 | 119 | 35,7% Middelduur laag | 33 | 0 | 33 | 10,0% Middelduur hoog | 53 | 0 | 53 | 15,9% Duur | 128 | 0 | 128 | 38,4% Totaal | 276 | 56 | 333 | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Sociaal | 39 | 0 | 10 | 49 | 21 | 0 | 0 Middelduur laag | 5 | 3 | 8 | 5 | 12 | 0 | 0 Middelduur hoog | 7 | 6 | 21 | 9 | 10 | 0 | 0 Duur | 35 | 12 | 29 | 12 | 40 | 0 | 0 Totaal | 86 | 21 | 68 | 75 | 83 | 0 | 0 De uitgiftetabel heeft alleen betrekking op door de gemeente en/of Plankenburg uit te geven gronden. tMPG 2026 | Pagina 13 van 45 Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het bouw- en woonrijp maken en plankosten. Daarnaast is sprake van een beduidend marktrisico ten aanzien van de grondverkopen. Hierbij bestaat zowel onzekerheid over de hoogte van de opbrengsten als over het moment dat de opbrengsten worden gerealiseerd. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op ongeveer € 1,9 miljoen. Besluitvorming De (grond)exploitatie is op 27 januari 2022 geopend en voor het laatst geactualiseerd bij de MPG 2026. Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 4.254.623 | 4.453.073 | 198.450 Eindwaarde | 3.272.914 | 3.399.154 | 126.240 Netto contante waarde | 2.964.379 | 3.078.718 | 114.340 Resultaat incl.
tussentijdse winstnemingen en na | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen | 211.000 | 211.000 | 0 Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen | 2.278.150 | 2.278.864 | 714 Eindwaarde | 1.205.764 | 1.331.290 | 125.526 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat op eindwaarde verbeterd met ongeveer € 126.000. Dit heeft onder meer te maken met een positieve bijstelling van voorziene grondopbrengsten. Voor het faciliterende deel van de ontwikkeling geldt eveneens een beperkte verbetering van het beoogde resultaat. Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | -161.515 | -136.515 | 25.000 Eindwaarde | -183.486 | -158.998 | 24.488 Netto contante waarde | -166.189 | -144.009 | 22.180 tMPG 2026 | Pagina 14 van 45 tMPG 2026 Pagina 15 van 45 Nautenaseweg Projectbeschrijving In 2019 zijn scoutingverenigingen Roncalli en Kiliaen verhuist naar een nieuwe gezamenlijke locatie aan de westkant van Doornsteeg. Hun voormalige terrein aan de Nautenaseweg is daarmee vrijgekomen en wordt herontwikkeld naar woningbouw. Qua programma is sprake van een kleinschalig appartementengebouw met 3 appartementen voor senioren en acht vrije kavels voor particulier opdrachtgeverschap. Voortgang Het bestemmingsplan is op 15 oktober 2020 door de gemeenteraad vastgesteld.
In verband met aanwezigheid van eekhoorns in het gebied zijn in 2021 met succes mitigerende maatregelen getroffen en is voor de uitvoering van het plan een ontheffing door de provincie verleend. In 2023 is het gebied bouwrijp opgeleverd, waarna de verkoop van de acht vrije kavels is gestart. Inmiddels zijn alle kavels definitief verkocht en notarieel geleverd. Nadat de bouw van de laatste woning is afgerond, kan het gebied woonrijp worden gemaakt door de gemeente. Naar verwachting wordt het woonrijp maken in het derde en vierde kwartaal van 2026 uitgevoerd. Ten aanzien van de ontwikkeling en realisatie van een kleinschalig appartementencomplex voor senioren heeft de gemeente in 2021 een tender georganiseerd. Hierbij zijn consultatiegesprekken gevoerd met 5 partijen en heeft de gemeente aan twee partijen gevraagd om een visie, schetsontwerp en grondbieding in te dienen. NCB Projectrealisatie is als winnende partij door de gemeente geselecteerd. Met het plan van NCB is een energie - neutrale en levensloopbestendige appartementenvilla met 3 appartementen gerealiseerd. De appartementen zijn in juli 2024 opgeleverd.
Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 5.610 m² | 65,2% Verharding | 940 m² | 10,9% Groen | 2.050 m² | 23,8% Water | 0 m² | 0,0% Te handhaven | 0 m² | 0,0% Totaal | 8.600 m² | 100,0% Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Sociaal | 0 | 0 | 0 | 0,0% Middelduur | 0 | 0 | 0 | 0,0% Duur | 11 | 0 | 11 | 100,0% Totaal | 11 | 0 | 11 | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Sociaal | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Middelduur | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Duur | 11 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal | 11 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Risico’s Het voornaamste risico is gelegen in de uitvoering van woonrijp maken (meerkosten). Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 23.000. Besluitvorming De grondexploitatie is op 15 oktober 2020 geopend en voor het laatst vastgesteld met de MPG 2026. Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 847.831 | 846.675 | -1.156 Eindwaarde | 861.302 | 858.443 | -2.859 Netto contante waarde | 844.414 | 841.610 | -2.803 Resultaat incl.
tussentijdse winstnemingen en na | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen | 1.182.000 | 1.182.000 | 0 Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen | 188.463 | 188.463 | 0 Eindwaarde | 1.854.839 | 1.851.980 | -2.859 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat op eindwaarde nagenoeg onveranderd. tMPG 2026 | Pagina 16 van 45 Arkerpoort Projectbeschrijving Bedrijventerrein Arkerpoort ligt direct aan de afslag Nijkerk-Zuid. Het is een kleinschalig bedrijventerrein met een oppervlakte van ongeveer 5,5 hectare aan uitgeefbare bedrijfskavels. De zone aan de A28 biedt een goede zichtlocatie voor bedrijven. Voortgang Eind 2012 is begonnen met het bouwrijp maken van het gebied. In het jaar hierop zijn voor de eerste twee bedrijfskavels koopovereenkomsten gesloten. Begin 2016 is het eerste pand opgeleverd en in gebruik genomen (Vreugdenhil Dairy Foods; zie foto). Het afgelopen jaar zijn geen bedrijfskavel verkocht. Hierdoor blijft het totaal aan verkochte en geleverde kavels op 13 staan. Op dit moment resteert nog 1 bedrijfskavel in verkoop. Voor de kavel is in 2025 een reservering afgegeven. De afronding van het project is voorzien in 2028.
Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 55.298 m² | 46,5% Verharding | 14.110 m² | 11,9% Groen | 49.617 m² | 41,7% Water | 0 m² | 0,0% Te handhaven | 0 m² | 0,0% Totaal | 119.025 m² | 100,0% tMPG 2026 | Pagina 17 van 45 Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Bedrijventerrein | 55.298 m² | 0 | 55.298 m² | 100,0% Kantoren | 0 | 0 | 0 | 0,0% Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0,0% Voorzieningen | 0 | 0 | 0 | 0,0% Totaal | 55.298 m² | 0 m² | 55.298 m² | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Bedrijventerrein | 52.223 m² | 0 m² | 3.075 m² | 0 m² | 0 m² | 0 m² | 0 m² Kantoren | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Voorzieningen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal | 52.223 m² | 0 m² | 3.075 m² | 0 m² | 0 m² | 0 m² | 0 m² Risico’s Het voornaamste risico is gelegen in de nog te verkopen kavel, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 21.000. Besluitvorming De grondexploitatie is in 2011 geopend en voor het laatst vastgesteld met de MPG 2026. Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 341.225 | 341.225 | 0 Eindwaarde | 330.933 | 330.499 | -435 Netto contante waarde | 311.846 | 311.436 | -409 Resultaat incl.
tussentijdse winstnemingen en na | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen | 3.194.000 | 3.194.000 | 0 Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen | 244.338 | 244.338 | 0 Eindwaarde | 3.280.595 | 3.280.161 | -435 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat van de grondexploitatie nagenoeg onveranderd. tMPG 2026 | Pagina 18 van 45 tMPG 2026 Pagina 19 van 45 De Flier Projectbeschrijving Het bestemmingsplan De Flier is in april 2013 door de gemeenteraad vastgesteld. Hierop volgend is het gehele plangebied van ongeveer 40 hectare in ontwikkeling genomen. In totaal wordt ongeveer 28 hectare aan bedrijventerrein uitgegeven. Naar verwachting gaat het om ruim 50 bedrijfskavels, maar het exacte aantal is afhankelijk van de oppervlakte die potentiële kopers wensen af te nemen. Op dit moment kan hiermee nog enigszins flexibel worden omgegaan. Voortgang Per einde 2025 zijn 34 bedrijfskavels met een totale oppervlakte van ongeveer 15,8 hectare verkocht en geleverd. In 2025 zijn 2 bedrijfskavels verkocht met een totale oppervlakte van ongeveer 1,4 hectare. Op dit moment zijn veel bedrijven geïnteresseerd in vestiging op De Flier en voor meerdere kavels is inmiddels sprake van een formele reservering. In de eerste helft van 2026 zijn 3 bedrijfskavels verkocht en geleverd. Aanvullend worden naar verwachting nog minstens 3 bedrijfskavels verkocht in 2026.
Bedrijven dienen echter wel rekening te houden met de schaarste op het elektriciteitsnet. Op dit moment realiseert netbeheerder Liander geen nieuwe grootverbruikaansluitingen in de gemeente. Kleinverbruikaansluitingen (van 3x80 ampère) zijn nog wel mogelijk. De netcongestie kan van invloed zijn op de gronduitgifte. Daarom wordt, ondanks de hoge mate van interesse, in de grondexploitatie uitgegaan van een voorzichtig uitgiftetempo. Bijstelling hiervan zal enkel plaatsvinden op basis van concrete verkoopovereenkomsten en/of grondleveringen. Een tweede argument voor het voorzichtige uitgiftetempo is de tijdelijke verkoopstop ten aanzien van 5 bedrijfskavels waarvoor geen reservering is afgegeven of waarvoor de reservering is beëindigd. De tijdelijke stop volgt uit de schaarste van beschikbare kavels in combinatie met de wens om strategisch te kunnen sturen op kwaliteit, profilering en toekomstbestendigheid.
Het college heeft op 18 maart 2025 besloten om twee bedrijfskavels met een oppervlakte van ruim 1,0 hectare aan Liander te verkopen ten behoeve van de bouw van een onderstation. Dit onderstation zal op termijn verlichting bieden aan netcongestie in de gemeente. Voor het kunnen realiseren van een onderstation zal het omgevingsplan echter nog moeten worden gewijzigd. Naar verwachting gaat dit in 2026 plaatsvinden. Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 278.987 m² | 68,7% Verharding | 51.330 m² | 12,6% Groen | 36.077 m² | 8,9% Water | 39.738 m² | 9,8% Te handhaven | 0 m² | 0,0% Totaal | 406.132 m² | 100,0% Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Bedrijventerrein | 278.987 m² | 0 | 278.987 m² | 100,0% Kantoren | 0 | 0 | 0 | 0,0% Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0,0% Voorzieningen | 0 | 0 | 0 | 0,0% Totaal | 278.987 m² | 0 m² | 278.987 m² | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Bedrijventerrein | 157.822 m² | 32.277 m² | 21.626 m² | 10.862 m² | 11.280 m² | 11.280 m² | 33.840 m² Kantoren | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Voorzieningen | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal | 157.822 m² | 32.277 m² | 21.626 m² | 10.862 m² | 11.280 m² | 11.280 m² | 33.840 m² Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het woonrijp maken en de plankosten.
Daarnaast is voor de nog te verkopen kavels sprake van een marktrisico, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 760.000. Besluitvorming De grondexploitatie is in 2013 geopend en voor het laatst vastgesteld met de MPG 2026. Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 8.432.701 | 8.701.444 | 268.744 Eindwaarde | 7.485.017 | 7.998.253 | 513.235 Netto contante waarde | 6.263.127 | 6.692.580 | 429.452 Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen | 5.370.000 | 5.370.000 | 0 Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen | 4.664.234 | 4.668.186 | 3.953 Eindwaarde | 8.190.784 | 8.700.067 | 509.283 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat van de grondexploitatie met circa € 513.000 op eindwaarde verbeterd. Dit wordt grotendeels veroorzaakt door zekerheid over bepaalde grondverkopen. tMPG 2026 | Pagina 20 van 45 tMPG 2026 Pagina 21 van 45 Spoorkamp fase 1 + locatie zwembad Projectbeschrijving Spoorkamp is een multifunctioneel bedrijvenpark voor onder andere onderwijsinstellingen, religieuze gebouwen, gezondheidscentra, kantoren of andere initiatieven. Door de diversiteit aan functies heeft het gebied een dynamisch karakter.
De bedrijfskavels met een uitgeefbaar gebied van in totaal 9,6 hectare worden in twee fasen op de markt gezet. De huidige grondexploitatie heeft alleen betrekking op fase 1 en de locatie van het zwembad. De grond van fase 2 staat onder de voorraad strategische gronden ( zie verder hoofdstuk 6). Voortgang Per einde 2025 zijn 14 bedrijfskavels met een totale oppervlakte van ongeveer 4,3 hectare verkocht en geleverd. Dit komt neer op ongeveer 62% van de uit te geven kavels. Op dit moment zijn 3 bedrijfskavels gereserveerd. Binnen de uitgifte valt ook een interne grondlevering ten behoeve van het Jaap van der Krol Bad, dat op 26 mei 2018 officieel is geopend. In 2025 zijn twee kavels geleverd. Begin 2025 heeft het college besloten om 2 kavels toe te wijzen voor de nieuwbouw van basisschool Al Amana. Voor de betreffende kavels heeft de interne grondlevering inmiddels plaatsgevonden. Op basis van de huidige (beperkte) behoefte aan kantoorruimte is de gemeente in 2023 de procedure gestart om het bestemmingsplan voor de noordelijke lob in Spoorkamp fase 1 aan te passen, zodat ruimte ontstaat voor andere functies zoals woonvormen. De vaststelling van het bestemmingsplan ‘Spoorkamp 1B Wonen’ vond plaats op 19 november 2024 en is inmiddels onherroepelijk. Het plan voorziet in de ontwikkeling van 12 hofwoningen en een woongebouw van 18 appartementen.
Al deze woningen zijn geschikt voor starters, ouderen en spoedzoekers. In het kader van de omzetting is het perceel van MBO Amersfoort teruggekocht (raadsbesluit d.d. 21 april 2022) en eind 2022 aan de gemeente geleverd. De grond voor de in totaal 30 woningen is eind 2025 verkocht aan de Woningstichting Nijkerk. De levering vond plaats in het eerste kwartaal van 2026. Het plan voorziet verder in het permanent bestemmen van de bestaande 28 tiny houses.
Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 90.115 m² | 48,0% Verharding | 15.490 m² | 8,2% Groen | 53.540 m² | 28,5% Water | 28.640 m² | 15,3% Te handhaven | 0 m² | 0,0% Totaal | 187.785 m² | 100,0% Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Wonen | 0 | 7.690 m2 | 7.690 m2 | 13,2% Kantoren | 9.809 m² | 3.345 m² | 13.154 m² | 22,5% Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0,0% Voorzieningen | 33.402 m² | 4.150 m² | 37.552 m² | 64,3% Totaal | 43.211 m² | 15.185 m² | 58.396 m² | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Wonen | 0 | 4.545 m² | 3.145 m2 | 0 | 0 | 0 | 0 Kantoren | 6.070 m² | 2.515 m² | 1.595 m² | 496 m² | 496 m² | 495 m² | 1.487 m² Detailhandel | 0 | 0 | 0 | 0 Voorzieningen | 29.968 m² | 0 | 0 | 1.264 m² | 1.264 m² | 1.264 m² | 3.792 m² Totaal | 36.038 m² | 7.060 m² | 4.740 m² | 1.760 m² | 1.760 m² | 1.759 m² | 5.279 m² Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het bouw- en woonrijp maken en de plankosten. Daarnaast is voor de nog te verkopen kavels sprake van een marktrisico, zowel wat betreft het moment van verkoop als de hoogte van de grondprijs. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op € 232.000. Besluitvorming De grondexploitatie is in 2011 geopend en voor het laatst vastgesteld met de MPG 2026.
Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 888.521 | 956.408 | 67.887 Eindwaarde | 700.660 | 766.731 | 66.070 Netto contante waarde | 586.281 | 641.566 | 55.285 Resultaat incl. tussentijdse winstnemingen en na | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil storting fonds BoVo Tussentijdse winstnemingen | 483.000 | 483.000 | 0 Storting fonds Bovenwijkse Voorzieningen | 533.409 | 533.409 | 0 Eindwaarde | 650.251 | 716.322 | 66.070 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat op eindwaarde verbeterd met ongeveer € 66.000. Dit komt onder meer door een positieve bijstelling van (voorziene) grondverkopen. tMPG 2026 | Pagina 22 van 45 tMPG 2026 Pagina 23 van 45 Stadshaven Nijkerk Projectbeschrijving Al jaren heeft de gemeente Nijkerk de ambitie om het gebied van de Havenkom om te vormen tot een aantrekkelijk stedelijk woon- en leefgebied. Voor de herontwikkeling is een gebiedsvisie “Stadshaven Nijkerk” opgesteld. De visie laat zien hoe het toekomstig stedelijk woongebied er uit komt te zien. In het kerngebied is ruimte voor circa 600 woningen met een aantrekkelijke openbare ruimte aan het water, waarbij ook ruimte is voor voorzieningen die passend en aanvullend zijn voor het centrum van Nijkerk en die het gebied levendig maken. De ontwikkeling van Stadhaven Nijkerk kent een financieel tekort.
Het tekort kan echter voor deel worden gedekt uit beschikbaar gestelde subsidies vanuit het Rijk en de provincie Gelderland . Voortgang De uitwerking van fase 1 van het gebied – de locatie van het voormalige gemeentehuis – is reeds in 2019 gestart en hiervoor is inmiddels een stedenbouwkundige visie en een bestemmingsplan door de gemeenteraad vastgesteld. Het vastgestelde bestemmingsplan van 15 december 2022 was vanwege het instellen van beroep nog niet onherroepelijk. Op 16 maart 2026 deed de Raad van State echter uitspraak dat het beroep ongegrond is. Daarmee is het bestemmingsplan voor fase 1 van de Stadshaven definitief geworden. Op 30 januari 2025 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan voor fase 2 vastgesteld. Vanwege het instellen van beroep is het bestemmingsplan nog niet onherroepelijk. De ontwikkeling van Stadshaven Nijkerk zal fasegewijs plaatsvinden volgens de in 2022 vastgestelde ontwikkelingsstrategie. In de eerste helft van 2025 is NCB-De Bunte als ontwikkelcombinatie geselecteerd voor de eerste fase. Het is de planning dat eind 2026 wordt gestart met de sloop van het voormalige gemeentehuis en hierna kan worden gestart met de bouw van de woningen. Naar verwachting zal begin 2027 een verkoopprocedure worden gestart om voor de eerste deelontwikkeling in fase 2 een ontwikkelaar te selecteren. De gemeente voert een actief grondbeleid.
Dat wil zeggen dat de gemeente binnen het plangebied de gronden en opstallen probeert te verwerven die niet in eigendom zijn bij de gemeente. In totaal gaat het om 7 eigenaren, waarvan 5 bedrijven en 2 woningen. De gemeente is met de verschillende eigenaren in gesprek over minnelijke verwerving. Dit heeft tot dusver geresulteerd in overeenstemming met meerdere eigenaren. De betreffende gronden/opstallen zijn inmiddels ook voor een deel aan de gemeente geleverd.
Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 27.960 m² | 38,1% Verharding | 25.726 m² | 35,0% Groen | 16.108 m² | 21,9% Water | 3.471 m² | 4,7% Te handhaven | 241 m² | 0,3% Totaal | 73.506 m² | 100,0% Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Sociaal | 0 | 218 | 218 | 36,2% Middelduur laag | 48 | 41 | 89 | 14,8% Middelduur hoog | 94 | 30 | 124 | 20,6% Duur | 171 | 0 | 171 | 28,4% Totaal | 313 | 289 | 602 | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Sociaal | 0 | 11 | 0 | 99 | 54 | 8 | 46 Middelduur laag | 0 | 2 | 0 | 42 | 23 | 3 | 19 Middelduur hoog | 0 | 9 | 0 | 49 | 28 | 11 | 27 Duur | 0 | 7 | 0 | 50 | 32 | 39 | 43 Totaal | 0 | 29 | 0 | 240 | 137 | 61 | 135 Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van bodemsanering, het bouw- en woonrijp maken en plankosten. Daarnaast is sprake van een beduidend marktrisico ten aanzien van de grondaankopen en de grondverkopen. Wat betreft de verkopen bestaat zowel onzekerheid over de hoogte van de opbrengsten als over het moment dat de opbrengsten worden gerealiseerd. Het gewogen risicoprofiel is bepaald op ongeveer € 3,4 miljoen. Besluitvorming De grondexploitatie is op 23 juni 2022 geopend en voor het laatst herzien bij de MPG 2026.
Resultaten Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | -5.645.286 | -5.604.293 | 40.993 Eindwaarde | -6.570.843 | -6.655.604 | -84.761 Netto contante waarde | -5.720.315 | -5.794.104 | -73.789 Ten opzichte van de MPG 2026 is het exploitatieresultaat verslechterd met ongeveer € 85.000 op eindwaarde. De geheime bijlage bij de tMPG gaat in op de verschillen. Verder wordt in de geheime bijlage ingegaan op de verantwoording en toerekening van de ontvangen Wbi-uitkering. tMPG 2026 | Pagina 24 van 45 tMPG 2026 Pagina 25 van 45 PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve Projectbeschrijving De wijk Paasbos wordt vernieuwd. Er komen 236 nieuwe koop- en huurwoningen bij. De sporthal, het buurtwinkelcentrum en het buurthuis verhuizen naar een andere plek . Ook de openbare ruimte krijgt een opknapbeurt. De gemeente vernieuwt de wijk samen met Woningstichting Nijkerk en ontwikkelaar De Bunte Vastgoed Oost. De ontwikkeling kent een financieel tekort. Het Rijk stelt hiervoor een subsidie van ruim € 900.000 beschikbaar. Ook de provincie Gelderland helpt financieel. Voortgang Op 21 februari 2019 heeft de gemeenteraad verzocht te starten met het opstellen van een gebiedsvisie voor Paasbos. Deze visie dient een nieuwe impuls te geven aan het gebied. Het huidige winkelcentrum is sterk gedateerd.
Het is daarom van belang om een breed gedragen gebiedsvisie op te stellen waarbij, in overleg met de samenleving, zowel de ruimtelijke als sociale componenten betrokken worden. Daarbij werd aangegeven dat ook de verbinding zal worden gelegd met het aanwezige gemeentelijk vastgoed in deze omgeving (sporthal Strijland, De Wulfshoeve en de voormalige basisschool aan de Bizetlaan) en de aanwezige groene ruimte rondom het winkelcentrum. Inmiddels is een globale gebiedsvisie opgesteld en is deze begin 2022 ter consultatie aan de samenleving en betrokken stakeholders aangeboden. Hierna is gewerkt aan de uitwerking van een concept-gebiedsvisie en een subsidieaanvraag in het kader van de Woningbouwimpuls (WBI). Op 29 januari 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met het indienen van de subsidieaanvraag en het activeren van maximaal € 1.000.000 als cofinanciering vanuit de gemeente. In april 2024 is bekend geworden dat de gemeente de aangevraagde subsidie verkrijgt. In 2024 is verder gewerkt aan het definitief maken van de visie. Dit heeft geresulteerd in een raadsbesluit op 28 november 2024 over de gebiedsvisie, tweede kaderstelling en het openen van de exploitatie PaasbosPark, Bizetlaan en Wulfshoeve. Op basis van nadere planontwikkeling heeft de gemeenteraad op 16 december 2025 ingestemd met enkele stedenbouwkundige en programmatische aanpassingen.
Op 20 mei 2026 is een samenwerkingsovereenkomst met ontwikkelaar De Bunte ondertekend. Verder is in 2026 toegewerkt naar ruimtelijke besluiten voor de eerste deelontwikkelingen van het project. Inmiddels is voor zowel de Bizetlaan als de Wulfshoeve sprake van een | onherroepelijke buitenplanse omgevingsactiviteit (BOPA). Gelet op de voortgang is De Bunte gestart met de bouwvoorbereiding en het organiseren van een start verkoop op 8 juni 2026. De start bouw van de eerste woningen is voorzien aan het einde van het eerste kwartaal van 2027. Ruimtegebruik, programma en uitgifte Ruimtegebruik | Oppervlakte | Percentage Uitgeefbaar | 13.385 m² | 17,8% Verharding | 22.060 m² | 29,3% Groen | 30.445 m² | 40,5% Water | 8.230 m² | 11,0% Te handhaven | 1.050 m² | 1,4% Totaal | 75.170 m² | 100,0% Programma | Koop | Huur | Totaal | Percentage Sociaal | 17 | 100 | 117 | 49,6% Middelduur laag | 17 | 5 | 22 | 9,3% Middelduur hoog | 35 | 0 | 35 | 14,8% Duur | 62 | 0 | 62 | 26,3% Totaal | 131 | 105 | 236 | 100,0% Uitgifte | t/m 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | na 2030 Sociaal | 0 | 0 | 0 | 65 | 0 | 0 | 52 Middelduur laag | 0 | 0 | 0 | 12 | 0 | 0 | 10 Middelduur hoog | 0 | 0 | 0 | 26 | 0 | 0 | 9 Duur | 0 | 0 | 30 | 24 | 0 | 0 | 8 Totaal | 0 | 0 | 30 | 127 | 0 | 0 | 79 Risico’s De voornaamste risico’s zijn gelegen op meerkosten ten aanzien van het bouw- en woonrijp maken en plankosten.
Het gewogen risicoprofiel is bepaald op ongeveer € 626.000. Besluitvorming De (grond)exploitatie is op 28 november 2024 geopend en voor het laatst herzien bij de MPG 2026. Resultaten Actieve deel Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | -91.664 | -100.926 | -9.262 Eindwaarde | -139.679 | -163.041 | -23.362 Netto contante waarde | -124.031 | -141.937 | -17.906 Ten opzichte van de MPG 2026 is het resultaat op eindwaarde verslechterd met ongeveer € 23.000. Voor de faciliterende exploitatie geldt eenzelfde beeld: het beoogde resultaat neemt af met ongeveer € 40.000 op eindwaarde. De geheime bijlage bij de tMPG gaat in op de verschillen. Verder wordt in de geheime bijlage ingegaan op de verantwoording en toerekening van de ontvangen Wbi-uitkering. tMPG 2026 | Pagina 26 van 45 Faciliterende deel Resultaat | MPG 2026 | tMPG 2026 | Verschil Nominale waarde | 500.074 | 555.586 | 55.512 Eindwaarde | 230.718 | 190.219 | -40.499 Netto contante waarde | 204.871 | 165.597 | -39.274 tMPG 2026 | Pagina 27 van 45 tMPG 2026 Pagina 28 van 45 5. Doornsteeg Doornsteeg is een gemengd project. Het project kenmerkt zich namelijk door zowel een actief als faciliterend grondbeleid. Conform het BBV dienen gemengde projecten administratief te worden opgeknipt. Teneinde het totaaloverzicht te bewaken, wordt Doornsteeg als aparte categorie gepresenteerd.
Projectbeschrijving Woningbouwlocatie Doornsteeg voorziet in de realisatie van ruim 1300 woningen. De ontwikkeling zal gefaseerd tot stand komen, waarbij het in 2014 door de gemeenteraad vastgestelde Globaal Masterplan tot dusver als uitgangspunt is gehanteerd. In het masterplan worden diverse woningen in verschillende prijscategorieën gefaciliteerd, waaronder huur- en koopwoningen, vrije kavels en collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO). Ook wordt ingezet op de ontwikkeling van een duurzame, groene, landelijke en kindvriendelijke wijk. De locatie is voor bijna de helft in particulier eigendom. Om het gehele plangebied te kunnen ontwikkelen, wordt met deze particuliere eigenaren samengewerkt. Hierbij wordt ingezet op het sluiten van anterieure overeenkomsten waarin afspraken worden vastgelegd ten aanzien van programma, planning en kostenverhaal. Als de gemeente niet met alle grondeigenaren tot overeenstemming komt, dient het kostenverhaal verzekerd te worden door het vaststellen van een exploitatieplan (publiekrechtelijk middel). Dit is tot op heden niet noodzakelijk geweest. Besluitvorming De grondexploitatie is in 2015 geopend en voor het laatst vastgesteld met de MPG 2026.
Doornsteeg: fase 1 Resultaten Fase 1A Het bestemmingsplan voor fase 1A is op 17 december 2015 door de gemeenteraad vastgesteld en op 11 februari 2016 onherroepelijk geworden. Fase 1A betrof een ontwikkeling van 341 woningen, met inbegrip van een drietal CPO-initiatieven en 10 vrije kavels. Alle woningen in het deelgebied zijn inmiddels opgeleverd. Fase 1B Aan de Holkerweg is medio 2016 gestart met de realisatie van CPO-initiatief Holkerbeek, een project waarbij 20 woningen zijn gerealiseerd. In 2021 is de definitieve inrichting van de openbare ruimte in fase 1 afgerond. Het deelcomplex van de exploitatie is om die reden eind 2021 afgesloten met een negatieve eindwaarde van € 40.381. Doornsteeg: fase 2 Voortgang Gelet op het voorspoedige verloop van de eerste fase, is in 2017 de planontwikkeling van fase 2 opgestart. Op constructieve wijze is met drie ontwikkelende partijen in dit deelgebied (BKO, Doornsteeg en Van de Mheen) gewerkt aan een stedenbouwkundig plan en financiële afspraken. Dit heeft geresulteerd in de ondertekening van anterieure overeenkomsten op 20 juni 2018 alsmede de vaststelling van een globaal bestemmingsplan op 28 juni 2018 door de gemeenteraad. In totaal voorziet fase 2 van Doorsteeg in de realisatie van maximaal 350 woningen in verschillende typen en prijsklassen.