CConstaterende datNijkerk
Koppel je AI →
Document · PDF

2022-029 Bijlage 1 - Jaarstukken 2021 (21 juni 2022).pdf

Raadsvergadering 23 juni 2022, gemeente NijkerkBij agendapunt: Jaarstukken 2021 (2022-029)38.476 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

Bn

Toekomstbestendi ge bedrijventerreinen

We willen inzetten op toekomstbestendige bedrijventerreinen, in samenspraak met het bedrijfsleven. Dit vraagt onder andere een goed georganiseerd bedrijfsleven per bedrijventerrein.

Als één van de uitvoeringslijnen van de Economische Visie gemeente Nijkerk is besloten om invulling te geven aan het toekomstbestendig maken van onze bestaande bedrijventerreinen. Hiervoor zijn in 2021 de voorbereidingen gestart, in samenwerking met provincie Gelderland. In de ontwikkeling naar toekomstbestendige bedrijventerreinen geven wij in 2022 e.v. uitvoering aan het projectmatig concretiseren van de mogelijkheden en behoeften. We doen dit in samenspraak met ondernemers, als eerste op bedrijventerrein ArkervaartWest.

5.3

Beleidskader

Nota/plan

Planperiode

Vastgesteld

Beleid promotie en acquisitie bedrijvigheid

2011 en verder

2011

Structuurvisie Nijkerk-Hoevelaken

2011 en verder

2011

Binnenstadvisie Nijkerk “Binnenstad als Buitenkans”

2011 en verder

2011

Centrumvisiestructuurvisie Hoevelaken Detailhandel

2019 - 2025

2019

Evenementenbeleid gemeente Nijkerk

2020 en verder

2020

Strategische agenda Foodvalley

2020 - 2025

2020

Regio Foodvalley - Regionaal Programma Werklocaties

2019 - 2024

2020

41

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Regio Foodvalley - actualisatie PDV-beleid

2020 - 2025

2020

Re-integratieverordening

2017 en verder

2017

Uitgangspunten Visie “Aantrekkelijk Nijkerk”

2015 en verder

2015

Uitwerkingsdocument Dialooggroep Economie en bedrijfsomgeving

2017 en verder

2017

Visie op Werk “Op weg naar een duurzaam perspectief”

2019 - 2022

2019

Uitgiftecriteria bedrijventerreinen

2018 en verder

2018

Economische Visie Nijkerk

2022-2025

2021

Visie op de vrijetijdseconomie

2021

2021

Economische Monitor Gem Nijkerk 2021

2021

2021

Regionaal Programma Werklocaties Regio Foodvalley

2021 - 2025

2021

Notitie Kantorenmarkt Gemeente Nijkerk 2021

2021

2021

Gebiedsprofiel Spoorkamp 2021

2021

2021

Concept Gebiedsvisie Paasbos 2021 opgesteld en vrijgegeven voor participatie

2021

2021

5.4

Samenwerkingsverbanden

Verbonden partijen

Doelstelling

Inclusief Groep N.V.

De Inclusief groep geeft uitvoering aan de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en de Participatiewet (PW). En streeft hierbij naar een inclusieve arbeidsmarkt waarbij iedereen duurzaam kan deelnemen en waar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt optimaal kunnen participeren.

(IG)

Leisurelands

In 2021 heeft de meerderheid van de aandeelhouders, inclusief de gemeente Nijkerk, ingestemd met een verlenging van 5 jaar. Hierdoor blijft invloed op Leisurelands mogelijk.

Coöperatie Gastvrije

Per 1 januari 2014 is de gemeenschappelijke regeling Natuur- en Recreatieschap Veluwerandmeren opgeheven en is de Coöperatie Gastvrije Randmeren van start gegaan. Zestien gemeenten langs de Randmeren (Naarden, Huizen, Blaricum, Eemnes, Bunschoten, Nijkerk, Putten, Ermelo, Harderwijk, Nunspeet, Elburg, Oldebroek, Kampen, Dronten, Zeewolde en Almere) hebben de overeenkomst voor de oprichting van de coöperatie getekend. Naast onderhoud en beheer zoals het maaien van de waterplanten, wordt meer focus gelegd op de (landelijke) gebiedspositionering.

Randmeren Harderwijk

Coöperatie Parkeerservice U.A.

Coöperatie van ± 15 gemeentes. We nemen diensten af voor onderhoud parkeerautomaten en geldlediging parkeerautomaten.

Amersfoort Regio Amersfoort

De gemeenten van Regio Amersfoort hebben een bestuursconvenant gesloten ten behoeve van samenwerking op verschillende terreinen. De gemeente Nijkerk is geen partij in dit convenant maar haakt wel aan ten aanzien van een aantal onderwerpen zoals sociaal domein, economie, wonen en verkeer & vervoer. Deze samenwerking voldoet niet aan de criteria van een verbonden partij, maar is opgenomen om een compleet beeld te geven van relevante samenwerkingsverbanden. In 2020 is de nieuwe strategische agenda 2020-2022 voor de regio Amersfoort vastgesteld.

42

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Verbonden partijen

Doelstelling

Regio Amersfoort

De economische oriëntatie van veel inwoners en bedrijven vanuit Nijkerk is op Amersfoort gericht. Vanuit economisch belang en de uitvoering van de Participatiewet wordt vanuit Nijkerk zodoende actief samengewerkt binnen Regio Amersfoort. Binnen de arbeidsmarktregio is het regionaal Werkbedrijf actief. Er zijn samenwerkingsafspraken opgesteld tussen gemeenten, het UWV en de sociale partners. Het primaire doel is het matchen van gehandicapten op de extra banen waarvoor werkgevers zich garant hebben gesteld. Daarnaast is het wenselijk dat de brede groep van mensen die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt (ook) onder de aandacht worden gebracht van werkgevers. Andere gerelateerde samenwerkingsverbanden zijn het Werkgeversservicepunt (WSP), Jongerenloket en Leerwerkloket.

Regionaal Werkbedrijf Amersfoort

Regio Foodvalley

5.5

De gemeenteraden hebben voor de jaren 2017-2019 de ambities van de regionale samenwerking in de regio via een Uitvoeringsagenda vastgelegd. Bepaald is dat regio Foodvalley zich focust op de taakvelden economie, werkgelegenheid, ruimtelijke ontwikkeling, wonen en mobiliteit. Er is ook extra focus gelegd op de samenwerking tussen het bedrijfsleven, de kennis- en onderwijsinstellingen en de overheid (genaamd de Triple Helix). Voor Nijkerk specifiek is het onderdeel Foodproductiecluster en de Food Academy Foodvalley uitgewerkt. Met de inwonersbijdrage kan Regio Foodvalley de hoge ambities met extra capaciteit en inzet waarmaken. De nieuwe Strategische Agenda Regio Foodvalley 2020 - 2025 is in oktober 2020 door alle partners vastgesteld.

Wat heeft het gekost?

Ondernemend (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)

Begroting 2021 primair

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Lasten

5.265

5.885

4.402

1.483 V

Baten

4.198

4.199

4.554

355 V

Saldo programma

-1.067

-1.686

152

1.838 V

5.6

Verschil Begroting na wijziging en rekening

Uitvoeringsinformatie

Bij het programma Ondernemend horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2020 vermeld in afgeronde bedragen (x € 1.000). Taakveld

Omschrijving taakveld

Saldo in euro’s

2.4

Economische havens en waterwegen

181

3.1

Economische ontwikkeling

488

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-1.580

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

3.4

Economische promotie

-54

6.5

Arbeidsparticipatie

806

7

Totaal

5.7

-152

Beleidsindicatoren

Indicator

Htv

Eenheid

2019

2020

2021

Bron

43

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

1. Demografische druk

8.

%

78,2

78,4

78,4

CBS

2. Banen

6.

Aantal per 1.000 inw (15-64 jaar)

864,2

873,5

-*

LISA

3. Vestigingen

3.

Aantal per 1.000 inw (15-64 jaar)

156,6

161,4

-*

LISA

4. Netto arbeidsparticipatie

6.

%

71,4

71,7

-*

CBS

5. Functiemenging

3.

%

57,7

57,8

-*

LISA

-* nog geen cijfers beschikbaar

Toelichting indicatoren ondernemend 1. De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar. 2. Het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Onder een baan wordt een vervulde positie verstaan. Dit betreffen zowel fulltimers, parttimers als uitzendkrachten 3. Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. 4. Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. 5. De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen.

44

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Programma 6 Veilig 6.1

Inleiding en ontwikkelingen

Thema Veilig: thuis en op straat Maatschappelijke opgave: Wonen, werken en ontspannen in Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk moet veilig zijn voor iedere inwoner en bezoeker. Veiligheid in en rond de eigen woning, de openbare ruimte, bij bedrijven en op bedrijventerreinen is een kernwaarde. In de ruimte die we elkaar bieden is het belangrijk rekening te houden met elkaar. Naast ieders eigen én gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben wij als gemeentelijke organisatie een belangrijke rol op het gebied van veiligheid. Waar dat kan in de vorm van preventie, voorlichting en bemiddeling. Waar dat nodig is in de vorm van toezicht en handhaving, waarbij wij ons extra inzetten om te komen tot een brede samenwerking bij de aanpak van overlast en criminaliteit. Wij hechten veel belang aan de zichtbaarheid en bereikbaarheid van hulpverleners en handhavers. Voor het thema veiligheid gaan we voor de volgende focusambities. Vanuit een goed evenwicht tussen preventie, handhaving en zorg zetten wij ons in voor vergroting van het veiligheidsgevoel van de inwoners. Criminaliteit en overlast worden aangepakt. Het veiligheidsgevoel van onze inwoners is een belangrijk onderdeel van de kwaliteit van de leefomgeving.

Lokaal zijn veel factoren van invloed op het veiligheidsgevoel, zoals bijvoorbeeld overlast door jongeren, het aantal woninginbraken, de mate van sociale cohesie, ”blauw” op straat, het gevoel van controle van inwoners op overlastsituaties. We kunnen het veiligheidsgevoel ondersteunen door een concrete aanpak bij een mogelijke verstoring of bedreiging van de openbare orde. In 2019 is het integraal Veiligheidsplan 2019-2022 vastgesteld. Hiermee is in samenwerking met de gemeente Barneveld, de gemeente Scherpenzeel, de politie en het OM vorm gegeven aan een lokale en bovenlokale aanpak van het integraal veiligheidsbeleid. In 2022 blijft de inzet gericht op de daarin bepaalde prioriteiten en is vervolg gegeven aan de inzet op onderwerpen vanuit 2021, zoals High Impact Crime (HIC), ondermijning en buurtoverlast. Samen met de horeca is het afgelopen jaar doorgeborduurd op het vastgestelde evenementenbeleid van 2020. Op het gebied van zorg en veiligheid is in 2021 de aanpak rondom verward gedrag verstevigd en geborgd. In 2020 hebben wij een convenant afgesloten om de samenwerking tussen de gemeente, woningcorporaties, de GGZ, buurtbemiddeling en het jongerenwerk beter te faciliteren. In 2021 is gewerkt aan het opstellen van een convenant met de politie.

Deze zal in 2022 worden getekend, zodat ook met de politie effectiever kan worden samengewerkt in de zorg voor mensen met verward gedrag. We willen dat hulpverlening in levensbedreigende situaties snel en veilig beschikbaar is. We onderzoeken de mogelijkheid voor een ambulancestandplaats in de gemeente Nijkerk en behoud van een adequate brandweerzorg, waaronder de first responder. Samen met Ambulancezorg Gelderland Midden hebben wij onderzoek gedaan naar de toegevoegde waarde van een alternatieve ambulancelocatie in Nijkerk, Driedorp of Zwartebroek ten opzichte van de huidige post in Terschuur. De conclusie is dat de huidige locatie Terschuur niet alleen de beste regiodekking biedt, maar is met een zo goed mogelijke bezetting ook gunstig voor het prestatiecijfer van de gemeente Nijkerk. Om de ambulancelocatie Terschuur verder te optimaliseren zijn wij samen met Ambulancezorg Gelderland Midden nader aan het onderzoeken of een uitbreiding mogelijk is voor een 2e ambulance.

45

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

De gemeente Nijkerk beschikt over twee (kleine) First Responder Brandweerauto’s. Door inzet van deze auto’s kan de brandweer al vaak hulp verlenen voordat de ambulance gearriveerd is. De twee Frb-auto’s werken in de praktijk naar volle tevredenheid. In 2021 zijn in samenwerking met de AED Stichting Nijkerk Hoevelaken 24 AED-apparaten aangeschaft, waarmee wij ons doel hebben bereikt voor een dekkend AED-netwerk in Nijkerk en Hoevelaken. In Nijkerkerveen was al sprake van een dekkend AED-netwerk. Een gerichte en daadkrachtige aanpak van ondermijning vinden we belangrijk In 2021 is in Nijkerk wederom ingezet op het bestrijden van witwassen, (zorg)fraude, hennep- en drugshandel en uitbuiting. Voor de bestrijding van georganiseerde criminaliteit hebben we een aantal instrumenten ter beschikking, waaronder de Wet Bibob en het zogenaamde Damoclesbeleid. In 2021 is het Damoclesbeleid van de gemeente Nijkerk vernieuwd. Dit beleid geeft de burgemeester de bevoegdheid om een woning of pand voor een bepaalde periode te sluiten, als er drugs wordt aangetroffen door de politie. In het nieuwe beleid zijn de mogelijkheden om een pand of woning te sluiten verruimd. Bij alle rapportages die de politie met de gemeente heeft gedeeld zijn vervolgacties ingesteld om de drugshandel in Nijkerk stevig aan te pakken. Ook op andere vlakken is er gewerkt aan de aanpak van ondermijnende criminaliteit.

Zo is er een start gemaakt met een beleidsplan waarin de aanpak van mensenhandel wordt beschreven en is de samenwerking met het RIEC (Regionale Informatie- en Expertisecentrum Ondermijning) verstevigd. Daarnaast is er veel aandacht geweest voor de aanpak van zorgfraude, mede door de aansluiting bij het landelijke Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ).

6.2

Doelstellingen en prestaties

Coronapandemie De coronapandemie heeft in 2021 ook in gemeente Nijkerk haar sporen achtergelaten en is van invloed geweest op de oorspronkelijke opgaven binnen programma 6 ‘Veilig’. De diverse maatregelen voortkomend uit de bestrijding van corona en de bijbehorende onzekerheden hebben geleid tot een intensivering van toezicht en handhaving. Door de pandemie was het van belang om de inwoners en ondernemers te ondersteunen en te adviseren bij alle aspecten die de pandemie met zich meebracht. Hierbij valt te denken aan het economische aspect voor ondernemers in financieel onzekere tijden, maar ook de ondersteuning van inwoners door een zo veilig mogelijke leefomgeving te bieden. De gemeente heeft deze opgave mede bereikt door intensieve samenwerking met o.a. de Veiligheidsregio, GGD en de politie. Onderwerpen als voorlichting en extra toezicht op de naleving van de coronamaatregelen zijn hier voorbeelden van. Ook bracht de coronapandemie een verandering in de aanpak van ondermijning met zich mee. In 2021 is gedurende de pandemie een landelijk beeld ontstaan dat het effect en vooral de gevolgen van de pandemie een hoger risico op ondermijnende activiteiten met zich mee brengen. De geregistreerde criminaliteit is gedaald, maar vermoedelijk zijn bepaalde vormen van criminaliteit gestegen, zoals fraude en cybercrime.

Inwoners en ondernemers zijn door veranderende (financiële) omstandigheden meer kwetsbaar en kunnen daardoor ontvankelijker zijn voor verleiding door de onderwereld. Het managen van de coronacrisis is in 2021 grotendeels gerealiseerd vanuit de bestaande formatie. Dit betekende een hoge mate van verzwaring en uitbreiding van de al geplande en reguliere opgaven, waardoor deze (deels) werden uitgesteld of getemporiseerd.

46

J a a r s t u k k e n

V1

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Onderwerp

Ambitie

Wat hebben we bereikt

Veiligheidsgevoel

Vanuit een goed evenwicht tussen preventie, handhaving en zorg zetten wij ons in voor vergroting van het veiligheidsgevoel van de inwoners. Criminaliteit, discriminatie en overlast gevend gedrag worden aangepakt.

Het afgelopen jaar laat een tweeledig beeld zien in de uitvoering binnen het veiligheidsdomein van de gemeente Nijkerk. Enerzijds stond dit nog volop in het teken van de coronapandemie en de daaruit voortvloeiende maatregelen en activiteiten. Anderzijds is de aandacht ook steeds meer richting de reguliere taken geschoven. De omvang van het takenpakket, in combinatie met wisselingen in de personele bezetting in het team geven uitdagingen. Desondanks zijn er toch diverse zaken gerealiseerd, te weten: - Diverse activiteiten in de aanpak van ondermijning zijn gerealiseerd (zie toelichting V12). - Verschillende beleidsstukken en plannen zijn aangepast of voorbereid, zoals het Damoclesbeleid (ingegaan in 2021) en het Plan van Aanpak Mensenhandel (in ontwikkeling). - Afgestemd is dat gemeente Nijkerk (team Veiligheid-OOV) de regierol op zich neemt bij de ontwikkeling van het nieuwe IVP 2023-2026, in samenwerking met de huidige partners. - Toezicht en handhaving is meer ingezet op reguliere toezicht, door een afname van corona gerelateerd toezicht in een groot deel van 2021.

V2

Drank en drugs

We geven prioriteit aan de preventie en bestrijding van drank- en drugsmisbruik. We bewaken de voortgang van lopende maatregelen en intensiveren waar nodig.

V3

Sociale veiligheid

We zetten ons in voor vergroting van de sociale veiligheid op straat. We stimuleren maatschappelijke initiatieven en maatregelen die hieraan bijdragen.

Er is ingezet op een repressieve aanpak, naast de lopende preventieve en curatieve acties op het gebied van dranken drugsgebruik. In samenwerking met o.a. de politie is geacteerd op drugsgerelateerde meldingen. Er is meermaals gebruik gemaakt van bestuurlijke bevoegdheden in lijn met de APV en het Damocles beleid (zie verder toelichting V12 Ondermijning). Het afgelopen jaar is ingezet om de sociale veiligheid te vergroten. In Paasbos is hiervoor een specifieke wijkgerichte aanpak, die in 2021 is gecontinueerd.

47

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Onderwerp

Ambitie

Wat hebben we bereikt Het plan van aanpak Paasbos is door het college behandeld. De maatregelen zijn via een RIB gedeeld met de raad. Het PvA voorziet in meerdere maatregelen die zowel preventief als repressief van aard zijn. Een deel van de maatregelen is in de afgelopen periode al in gang gezet. Andere maatregelen krijgen in lijn met het PvA op korte termijn vervolg. Aantal gerealiseerde maatregelen: - gemeentelijke handhaving is op projectmatige wijze gericht en ingezet voor het toezicht op overlast gevende situaties. - de politie heeft op soortgelijke wijze een projectmatige aanpak geleverd in Paasbos, door een zogenaamd ‘zerotolerance beleid’: elke overtreding wordt geverbaliseerd. - aantal fysieke aanpassingen in de leefomgeving. - Slimme mosquito’s opgehangen bij het winkelcentrum Paasbos. - de gemeente heeft gedurende een aantal maanden voorzien in een 'spreekuur' in de wijk, waar inwoners en ondernemers terecht konden met vragen en/of klachten. Naast de aanpak in Paasbos is in 2021 ook een herstart gemaakt met het 1000ogen project (buurtpreventie). Dit project is opnieuw onder de aandacht gebracht van onze inwoners.

V6

Veiligheid kwetsbare groepen

Onveiligheid bij kwetsbare groepen in de samenleving, waaronder jeugd, verwarde personen en statushouders wordt zoveel mogelijk voorkomen.

Voor bepaalde groepen in de samenleving is het van belang dat de overheid de veiligheid extra waarborgt. Voor personen met verward gedrag is dit in het bijzonder het geval. In 2021 is verder gewerkt mét en áán het convenant Sluitende Aanpak bij Verward Gedrag. Er is ook een convenant opgesteld tussen de gemeente en de politie, dat regelt dat de politie alle meldingen van verward gedrag (‘E33 meldingen’) mag delen met de gemeente, om een integrale aanpak te vergemakkelijken. De veiligheid van Jeugd wordt zoveel mogelijk gewaarborgd door preventieve activiteiten van stichting Halt. Daarnaast is in 2021 aandacht geweest voor de Meldcode en voor Veilig Thuis. Voor statushouders wordt nagedacht over goede integratie n.a.v. de Wet Inburgering. Deze onderwerpen zijn in Programma 1 opgenomen en nader gespecificeerd.

48

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Onderwerp

Ambitie

Wat hebben we bereikt

V12

Ondermijning

Een gerichte en daadkrachtige aanpak van ondermijning vinden we belangrijk.

In 2021 is uitvoering gegeven aan verschillende activiteiten die beschreven staan in het Plan van Aanpak Ondermijning. Hierbij is te denken aan: - de aansluiting en samenwerking met Meld Misdaad Anoniem - aansluiting gemeente Nijkerk bij Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ), zodat op een effectieve manier Zorgfraudesignalen integraal aangepakt kunnen worden. - Opstarten van een integraal, lokaal gericht ondermijningsoverleg, waarbij het Regionale Expertisecentrum (RIEC) aansluit en kennis kan bevorderen. - Het vernieuwen en uitvoering geven volgens het Damocles beleid bij verschillende casuïstiek.

6.3

Beleidskader

Nota/plan

Planperiode

Vastgesteld

Bestemmingsplannen en beeldkwaliteitsplannen

Doorlopend

Doorlopend

Algemene Plaatselijke Verordening Nijkerk 2021

Doorlopend

2021

Handhavingsbeleid onrechtmatige bewoning recreatieverblijven

Doorlopend

2015

Regionaal Crisisplan Gelderland Midden

2020 - 2023

2020

Drank en horeca nalevingsbeleid

2013 en verder

2013

Evenementenbeleid gemeente Nijkerk

2020 en verder

2020

Drank- en Horecaverordening Nijkerk 2014

2014 en verder

2014

Nota Preventie- & handhavingsplan alcohol gemeente Nijkerk

2014 - 2019

2014

Integraal Veiligheidsprogramma Nijkerk 2019-2022 (IVP)

2019 - 2022

2019

Visiedocument Dialoog V&H: “Nijkerk veilig en leefbaar voor ons allemaal

2017-2021

2017

Uitwerkingsdocument Dialoog V&H

2017-2021

2017

Beleidsregel Bibob Nijkerk 2016

Doorlopend

2016

Beleidsregel Wet Aanpak Woonoverlast gemeente Nijkerk 2020

Doorlopend

2020

Damoclesbeleid gemeente Nijkerk 2021

Doorlopend

2021

6.4

Samenwerkingsverbanden

Verbonden partijen

Doelstelling

VGGM (brandweer)

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden zet op efficiënte wijze haar middelen in voor een optimale waarborging van de kwaliteit van het leven, in casu de veiligheid en de gezondheid, van de inwoners van het verzorgingsgebied. De dienst is dé wettelijk aangewezen hulpverleningsorganisatie op het terrein van brandweer, volksgezondheid en rampen.

49

J a a r s t u k k e n

Omgevingsdienst de Vallei (OddV)

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

De 5 gemeenten Barneveld, Ede, Nijkerk, Scherpenzeel en Wageningen en de provincie Gelderland hebben samen Omgevingsdienst de Vallei opgericht (OddV). In de Omgevingsdienst de Vallei werken deze partijen nauw samen op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. De volgende doelstellingen gelden voor: ➢ •

Vergunningverlening Vergunningaanvragen moeten binnen de wettelijke termijnen worden afgehandeld en meldingen moeten beoordeeld worden op juistheid en volledigheid.

•

Het, in overeenstemming met het milieubeleid van de deelnemende gemeenten, bevorderen van de kwaliteit van de leefomgeving door het voorkomen van nieuwe geluidshindersituaties en het saneren van bestaande geluidshindersituaties.

•

Het, met behulp van de Kwaliteitscriteria, verbeteren van de lucht-, bodem- en waterkwaliteit.

•

Het voorkomen van hinder van bedrijven die binnen de grenzen van de deelnemende gemeenten zijn gelegen.

➢ Toezicht en handhaving Het Programma Handhaving zet zich in voor een zodanige naleving van de wettelijke voorschriften dat de kwaliteit van de leefomgeving (veiligheid, leefbaarheid en duurzaamheid) optimaal wordt bevorderd. RIEC (Regionale Informatie en Expertise Centrum) OostNederland

6.5

Het Regionale Informatie en Expertisecentrum (RIEC) is een samenwerkingsverband tussen verschillende veiligheidspartijen, o.a.: gemeenten, politie, belastingdienst, de Nederlandse arbeidsinspectie en de FIOD. Het RIEC richt zich op de aanpak van ondermijning. Dit doen ze door een taak te vervullen op het gebied van de informatievoorziening over de aanpak van ondermijning. Daarnaast worden casussen integraal behandeld.

Wat heeft het gekost? Begroting 2021 primair

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Lasten

4.010

4.225

4.383

158 N

Baten

77

229

354

125 V

-3.933

-3.996

-4.029

33 N

Veilig (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)

Saldo programma

6.6

Verschil Begroting na wijziging en rekening

Uitvoeringsinformatie

Bij het programma Veilig horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2021 vermeld in afgeronde bedragen (x € 1.000). Taakveld

Omschrijving taakveld

1.1

Crisisbeheersing en brandweer

3.262

1.2

Openbare orde en veiligheid

767

Totaal

Saldo in euro’s

4.029

50

J a a r s t u k k e n

6.7

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Beleidsindicatoren

Indicator

Htv

Eenheid

2019

2020

2021

Bron

1. Winkeldiefstal

1.

aantal per 1.000 inwoners

0,9

1,2

1,6

CBS

2. Geweldsmisdrijven

1.

aantal per 1.000 inwoners

2,9

2,2

2,3

CBS

3. Diefstal uit woning

1.

aantal per 1.000 inwoners

2,4

2,1

1,8

CBS

4. Vernieling en beschadigingen ( in de openbare ruimte)

1.

aantal per 1.000 inwoners

3,1

3,8

5,3

CBS

5. Verwijzingen Halt

1.

aantal per 1.000 jongeren

21

7

-*

Bureau Halt

1. Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 2. Het aantal gewelds- en seksuele misdrijven, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). 3. Het aantal diefstallen uit woningen, per 10.000 inwoners. 4. Het aantal vernielingen en misdrijven tegen de openbare orde en gezag, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van misdrijven tegen de openbare orde en tegen het openbaar gezag zijn opruiing, huis-, computer- en lokaalvredebreuk, deelneming aan een criminele of terroristische organisatie, openlijke geweldpleging, godslastering, discriminatie en het doen van een valse aangifte. 5. Het aantal verwijzingen naar Halt, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 12-18 jaar. * Gegevens nog niet bekend

51

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Programma 7 Organisatie en Financiën 7.1

Inleiding en ontwikkelingen

Inleiding Dit programma gaat met name in op de wijze waarop het bestuur en de organisatie werkt. Het “Mijlpalenplan doorontwikkeling organisatie” en de nieuwe huisvesting komen niet in dit programma aan de orde maar in de paragraaf bedrijfsvoering. De wijze van besturen is open en actief, dichtbij en toegankelijk, transparant en controleerbaar. Ook regionale samenwerking en het voor langere termijn inzetten op lage lasten en een gezonde financiële buffer in de vorm van vermogen horen in dit rijtje thuis. Hiervoor is gewerkt aan de volgende focusambities. We zijn transparant en te volgen in ons handelen. Door verdere ontwikkeling van het proces van monitoring en control maken we inzichtelijk wat we doen. De bestuursstijl die wij nastreven, open en transparant, is mede gericht op het voortdurend willen verbeteren van onze dienstverlening. Daartoe zetten wij in op onder meer monitoring, bewaking en verantwoording van inspanningen en resultaten. Met het versterken van de monitoring kunnen wij de dienstverlening van de gemeente gericht verbeteren. Het afgelopen jaar hebben wij gewerkt aan de verdere ontwikkeling van data gedreven werken en het ontwikkelen van monitoring en rapportages. Pas dan kan namelijk de stap gemaakt worden van data naar informatie. Deze inzet op data en informatie is bedoeld als ondersteunend aan de inzet op houding en gedrag van onze medewerkers.

Daarin komt het belang van dienstverlening ten volle naar voren. Waar het gaat om het inrichten van de controlfunctie binnen de organisatie zijn in 2021 een aantal verkennende stappen gezet die begin 2022 hun neerslag vinden in besluitvorming over de inrichting van de organisatie. We versterken het integraal werken en investeren waar nodig in ambtelijke capaciteit, kwaliteit en vitaliteit. In de paragraaf bedrijfsvoering gaan wij nader in op de doorontwikkeling van de organisatie. De stappen die wij daarin gezet hebben zijn dienstbaar en randvoorwaardelijk geweest aan het realiseren van de gewenste versterking van het integraal werken. Het mag duidelijk zijn dat in het afgelopen jaar door Covid-19 de intensieve samenwerking die wij beogen met partijen in de samenleving een aantal praktische hobbels heeft gekend. Wel is het zo dat we gemerkt hebben dat de gemeentelijke organisatie, de ambitie om een lerende organisatie te zijn voortvarend heeft opgepakt in 2021. Er is gezocht naar nieuwe manieren van digitaal verbinden zowel binnen de organisatie als met de samenleving. We hebben de ambitie en zien de financiële ruimte in exploitatie en vermogen om in de gemeente Nijkerk te investeren. In 2020 zijn wij geconfronteerd met de coronapandemie en de onzekerheden die daaruit voortvloeiden.

Dit maakte het bij de behandeling van de Voorjaarsnota 2020 niet mogelijk om een gedegen afweging te maken over de te honoreren beleidswensen en inzet van dekkingsmiddelen. Om die reden is er in 2020 voor gekozen om aan de hand van een voorjaarsbrief het gesprek aan te gaan met de raad en zijn de overwegingen van de raad meegenomen bij het opstellen van de Programmabegroting 20212024. Ondanks een aantal tegenvallers die zich nadien voordeden kon bij de verdere uitwerking een sluitende meerjarenbegroting worden gepresenteerd. Zowel bij de eerste als tweede bestuursrapportage 2021 zijn negatieve budgettaire ontwikkelingen gerapporteerd met name in het Sociaal Domein. De extra uitgaven in het sociaal domein en ook het niet halen van de beoogde besparingen in de taksforce werden door extra inkomsten uit o.a. het Gemeentefonds en vrijval van voorzieningen gecompenseerd. Per saldo hebben deze budgettaire effecten ertoe 52

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

geleid dat de gewijzigde begroting 2021 een geprognotiseerd tekort had van ca € 2,3 miljoen na vaststelling van de tweede bestuursrapportage. In het onderdeel ‘jaarrekening’ van dit document wordt de analyse van de uiteindelijke gunstigere uitkomst van het begrotingsjaar 2020 gepresenteerd. Overige ambities We zijn in 2021 blijven investeren in onze lobby om in regionale netwerken Nijkerk nog beter op de kaart te zetten en onze positie te verstevigen. We hebben een actieve bijdrage geleverd in de verschillende regio’s aan de uitvoering van de strategische agenda’s. We hebben ons onder andere gericht op de thema’s wonen, economie en duurzaamheid. Met een gerichte aanpak willen we het lokale voorzieningenniveau handhaven en uitbouwen.

7.2 Doelstellingen en prestaties Kode

Onderwerp

Ambitie

Wat hebben we bereikt

F1

Lastendruk laag

We houden de lastendruk voor onze inwoners laag en wij verhogen de tarieven jaarlijks met de inflatie-index

De concept programmabegroting 2022-2025 is in lijn met dit principe. In de gezaghebbende Coelo atlas van de lokale lasten staan we de laatste jaren in de top van gemeenten met lage lokale lasten.

F3

Investeringsprogramma

Wij hebben de ambitie en zien de financiële ruimte in exploitatie en vermogen om in de gemeente Nijkerk te investeren. We gaan uitwerken voor welke gebieden en in welke mate dat nodig en verantwoord is. Creatieve oplossingen en alternatieve Financieringsmogelijkheden maken daar nadrukkelijk van uit

In de programmabegroting 20222025 hebben wij ons investeringsprogramma geactualiseerd.

7.3

Beleidskader

Nota/plan

Planperiode

Vastgesteld

Coalitieakkoord “verbinden met ambitie”

2018 --2022

2018

Verordening gegevensverstrekking basisregistratie personen

2014 en verder

2014

Mijlpalenplan doorontwikkeling organisatie

2020 – 2024

2020

Regeling zonder meer ‘Samenwerking bedrijfsvoering”

2017 en verder

2016

7.4

Samenwerkingsverbanden

Verbonden partijen

Doelstelling

GBLT

GBLT is de samenwerking op het gebied van uitvoering van de WOZ en de heffing en invordering van gemeentelijke belastingen. Meer informatie is opgenomen in de paragraaf Lokale Heffingen.

53

J a a r s t u k k e n

BLNP

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

BLNP is de samenwerking op het gebied van bedrijfsvoering. Meer informatie is opgenomen in de paragraaf Bedrijfsvoering.

7.5 Wat heeft het gekost Begroting 2021 primair

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Lasten

15.101

17.222

17.070

152 V

Baten

657

873

1.712

839 V

-14.444

-16.349

-15.358

991 V

Organisatie en Financiën (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)

Saldo programma

Verschil Begroting na wijziging en rekening

7.6 Uitvoeringsinformatie Bij het programma Organisatie en Financiën horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2021 vermeld in afgeronde bedragen (x € 1.000). Taakveld

Omschrijving taakveld

0.1

Bestuur

0.2

Burgerzaken

419

0.4

Overhead*

13.105

Totaal

Saldo in euro’s 1.834

15.358

* De overheadskosten worden doorberekend op basis van een opslag op de aan de investeringen en bouwgrond toegerekende loonkosten. Deze kosten worden jaarlijks aan het eind van het jaar extracomptabel toegerekend.

54

J a a r s t u k k e n

7.7

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Beleidsindicatoren

Indicator

Htv

Eenheid

2021

Bron

1. Formatie

0.

Fte per 1.000 inwoners

6,7

Rekening 2021

2. Bezetting

0.

Fte per 1.000 inwoners

6,3

Rekening 2021

3. Apparaatskosten

0.

Kosten per inwoner

607

Rekening 2021

Apparaatskosten is het totaal van de loonkosten van de gehele organisatie en de kosten van overhead (taakveld 0.4) 4. Externe inhuur

0.

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

22,1

Rekening 2021

5. Overhead

0.

% van totale lasten

12,6

Rekening 2021

7.8

Klachten, ombudsman en bezwaarschriften

Klachten Bij een goede dienstverlening hoort een klantgerichte afhandeling van klachten. De gemeente heeft een officiële klachtenprocedure, voor het geval iemand vindt dat de gemeente tekortschiet in haar dienstverlening, of ergens onvoldoende over communiceert. Klachten geven aanwijzingen hoe de dienstverlening kan worden verbeterd. In 2021 zijn in totaal 112 klachten ingediend. Vaak kon de klacht worden opgelost door samen met de klager te zoeken naar een oplossing voor het probleem, in een aantal gevallen middels huisbezoeken. Ook zijn klachten opgelost door het geven van extra uitleg. In een aantal gevallen zijn excuses aangeboden. De wettelijke termijn voor het behandelen van klachten is zes weken. Deze termijn kan met vier weken worden verlengd. In de meeste gevallen kon de klacht binnen deze termijn worden afgehandeld. Gemiddeld genomen, kostte het behandelen van een klacht ongeveer zes weken. Gemeentelijke Ombudsman Als iemand van mening is dat de gemeente niet goed met de klacht is omgegaan, is het mogelijk daarover te klagen bij de gemeentelijke ombudsman die Nijkerk samen met Bunschoten en Putten heeft ingesteld. Bij de gemeentelijke ombudsman waren op 1 januari 2021 geen klachten meer uit voorgaande jaren in behandeling. In 2021 heeft de gemeentelijke ombudsman twaalf nieuwe klachtzaken over de gemeente Nijkerk ontvangen.

Behandeling klachten door de gemeentelijke ombudsman in 2021 Bij één zaak werd de klacht onder de aandacht gebracht van de gemeente.

Aantal zaken 1

Bij een aantal zaken werden klagers, voor verduidelijking en/of antwoorden, in contact gebracht met de gemeente.

3

Bij één zaak beantwoordde de gemeentelijke ombudsman een vraag.

1

Bij één zaak beperkte de gemeentelijke ombudsman zich tot het verstrekken van informatie.

1

55

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Behandeling klachten door de gemeentelijke ombudsman in 2021 Bij een aantal zaken verwees de gemeentelijke ombudsman klagers door naar het juiste loket.

Aantal zaken 2

Bij één zaak kreeg de gemeentelijke ombudsman een klacht (conform de Algemene wet bestuursrecht) doorgestuurd door de gemeente, maar wilde klager de klacht niet behandeld zien door de gemeentelijke ombudsman.

1

Bij één zaak, die bestond uit meerdere klachten werd: één klacht gegrond verklaard met een aanbeveling, een aantal ongegrond verklaard en een aantal (wegens onbevoegdheid) niet beoordeeld.

1

Klachten die nog in behandeling zijn en waarover de gemeentelijke ombudsman in het jaarverslag 2022 bericht.

2

Totaal

12

Bezwaarschriften Het aantal bezwaarschriften is wederom gedaald in vergelijking met 2020. Hieronder staat een globaal overzicht. De commissie bezwaarschriften brengt zelf uitgebreider verslag uit. Overzicht bezwaarschriften 2021

Aantal

Advies commissie: besluit (deels) herzien*

11

Advies commissie: besluit ongewijzigd laten*

30

Advies commissie: niet-ontvankelijk*

1

Kennelijk niet ontvankelijk/kennelijk ongegrond

2

Ingetrokken na overleg

17

Geen bezwaar maar zienswijze

4

Totaal (behandeld) in de commissie*

42

Behandeld zonder commissie

28

Nog in behandeling

16

Totaal

86

Onderverdeling naar vakgebied

Aantal

Ruimte

59

Sociale Zekerheid

15

Welzijn (incl. Wmo)

8

Overig

4

Totaal (behandeld)

86

56

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Programma 8 Algemene dekkingsmiddelen 8.1

Inleiding en ontwikkelingen

In aanvulling op de programma’s geeft dit hoofdstuk een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen. De algemene dekkingsmiddelen, zoals het Gemeentefonds, worden niet als baten in de diverse programma’s opgenomen. Inzicht in de baten is echter essentieel voor de raad. Daarom maakt het hoofdstuk algemene dekkingsmiddelen ook onderdeel uit van het onderdeel programma's. De voorgaande zeven programma’s omvatten alle baten en lasten die nodig zijn voor de realisering van die programma’s. Specifieke gemeentelijke heffingen zoals het rioolrecht en de afvalstoffenheffing zijn opgenomen bij de baten van het betreffende programma. Hetzelfde gebeurt met de specifieke uitkeringen. Het BBV schrijft in artikel 8 voor dat in de begroting een bedrag wordt opgenomen voor onvoorziene uitgaven. Het bedrag voor onvoorzien kan, volgens de voorschriften, worden geraamd voor de begroting in zijn geheel of per programma. Er is voor gekozen om de post onvoorzien voor de begroting in zijn geheel op te nemen.

8.2

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Overzicht algemene dekkingsmiddelen De belangrijkste onderdelen van het overzicht algemene dekkingsmiddelen zijn voorgeschreven. Het gaat daarbij om: a. lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is. Dit zijn met name de OZB, de precariobelasting, de toeristenbelasting en de hondenbelasting, b. algemene uitkeringen (gemeentefonds), c. dividend, d. saldo van de financieringsfunctie, e. overige algemene dekkingsmiddelen. Algemene dekkingsmiddelen en Onvoorzien

Begroting 2021 primair

(bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel) Algemene dekkingsmiddelen

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Verschil Begroting na wijziging en rekening

Lokale heffingen (OZB)

9.717

9.857

9.840

17

N

Lokale heffingen (precariobelasting)

1.832

1.832

1.939

107

V

Lokale heffingen (overige belastingen)

146

146

167

21

V

Algemene uitkering Gemeentefonds

58.391

62.100

63.464

1.364

V

445

422

421

1

N

Dividend Saldo financieringsfunctie

699

726

612

114

N

71.230

75.083

76.443

1.360

V

Onvoorzien

24

24

109

85

N

Vennootschapsbelasting

200

200

67

133

V

Totaal Onvoorzien en Vpb

224

224

176

48

V

Totaal algemene dekkingsmiddelen Onvoorzien en Vpb

8.3

Toelichting

Hieronder wordt in het kort het beleid ten aanzien van de onderwerpen in tabel “Algemene dekkingsmiddelen” toegelicht.

57

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Lokale heffingen Het beleid over de lokale heffingen wordt uitvoeriger beschreven in de paragraaf Lokale heffingen van deze rekening. Gemeentefonds Het gemeentefonds kent drie soorten uitkeringen: 1) de algemene uitkering, 2) decentralisatieuitkeringen en 3) integratie-uitkeringen. De algemene uitkering Binnen het gemeentefonds is de algemene uitkering de grootste component. Het bedrag aan algemene uitkering wordt verdeeld over de gemeenten met maatstaven, zoals het inwonertal en de oppervlakte van een gemeente, een aan de maatstaven gekoppeld gewicht (bedrag per eenheid) en de uitkeringsfactor. De maatstaven kunnen voortdurend aan veranderingen onderhevig zijn. Daarnaast wordt de ontwikkeling van de algemene uitkering voor een belangrijk deel bepaald door de ontwikkeling van de rijksuitgaven (netto gecorrigeerde rijksuitgaven; NGRU). Volgens de normeringssystematiek (trap op trap af) hebben wijzigingen in de rijksuitgaven direct invloed op de omvang van de algemene uitkering. De jaarlijkse toename of afname van het gemeentefonds, voortvloeiend uit de normeringssystematiek, wordt het accres genoemd. De inkomsten van de algemene uitkering zijn gebaseerd op de decembercirculaire 2021 en de specificatie van het Rijk van januari 2022 voor de uitkering over het boekjaar 2021.

Met ingang van 2019 is een groot deel van de integratie-uitkering sociaal domein en de gehele integratie-uitkering Wmo 2007 budgettair neutraal naar de algemene uitkering overgeheveld. Decentralisatie- en integratie-uitkeringen Deze uitkeringen maken net als de algemene uitkering deel uit van het gemeentefonds, maar hebben een eigen verdeling. Decentralisatie- en integratie-uitkeringen zijn net als de algemene uitkering vrij besteedbaar en er vindt geen verantwoording naar het Rijk plaats, zoals bij specifieke uitkeringen wel het geval is. Veel van de uitkeringen zijn verbonden met een zeker doel. Vanuit dat perspectief kan de bestedingsvrijheid formeel niet, maar materieel wel begrensd zijn. Dividend De gemeente Nijkerk heeft aandelen in Alliander, Vitens en BNG. In 2021 is € 422.000 aan dividend ontvangen. Op de aandelen van Vitens is geen dividend uitgekeerd over 2020. Saldo van de financieringsfunctie Het betreft hier het saldo van enerzijds de gecalculeerde rentelast en anderzijds de aan diverse programma’s doorberekende rentelast. Op basis van de door de raad vastgestelde financiële spelregels wordt de rente doorbelast aan de diverse programma’s. Hierdoor ontstaat een rekenkundig nadeel van € 0,1 miljoen. Dit is een gevolg van doorbelasting van rente op basis van het voorcalculatorische rente omslagrente in plaats van de werkelijke omslagrente.

Het is geen echt budgettair nadeel. EMU-saldo Als gevolg van Europese regelgeving mogen EU-lidstaten een begrotingstekort (EMU-saldo) hebben van maximaal 3% van het bruto binnenlands product (BBP). Van dit maximale tekort van 3% van Nederland is 2,5% voor de rijksoverheid en 0,5% voor de decentrale overheden. De EMU-systematiek werkt echter op een andere manier dan het baten-lastenstelsel dat decentrale overheden hanteren. Investeringen en uitgaven die worden gedekt uit reserves tellen bijvoorbeeld niet mee in de uitkomst in het baten-lastenstelsel, maar tellen wel door in het EMU-saldo. Bij een sluitende begroting kan een gemeente daardoor toch een negatief EMU-saldo hebben. Onvoorzien Voor onvoorzien is een bedrag opgenomen van € 1,50 per woning.

58

J a a r s t u k k e n

8.4

2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.

Wat heeft het gekost? Begroting 2021 primair

Begroting 2021 na wijziging

Rekening 2021

Algemene dekkingsmiddelen

79

52

-5

57 V

Algemene en overige uitkeringen gemeentefonds

5

5

5

0N

-1.240

1.278

1.109

169 V

-1.156

1.335

1.109

226 V

Algemene dekkingsmiddelen

12.159

12.276

12.397

121 V

Algemene en overige uitkeringen gemeentefonds

58.391

62.100

63.463

1.363 V

158

158

333

175 V

Baten

70.708

74.534

76.193

1.659 V

Saldo programma

71.864

73.199

75.084

1.885 V

Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)

Overige baten en lasten Lasten

Overige baten en lasten

8.5

Verschil Begroting na wijziging en rekening

Uitvoeringsinformatie

Bij Algemene dekkingsmiddelen onvoorzien horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2021 vermeld in afgeronde bedragen (x € 1.000). Taakveld

Omschrijving taakveld

0.5

Treasury

-1.033

0.61

OZB woningen

-5.768

0.62

OZB niet-woningen

-4.072

0.64

Belastingen overig

-1.595

0.7

Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds

-63.458

0.8

Overige baten en lasten

775

0.9

Vennootschapsbelasting (Vpb)

67

Totaal

Saldo in euro’s

-75.084

59

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1

Paragrafen De paragrafen: een dwarsdoorsnede Naast de zeven programma’s en het hoofdstuk ‘Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien’ bestaat het jaarverslag uit een aantal paragrafen. De paragrafen geven een 'dwarsdoorsnede' van het jaarverslag, bezien vanuit een bepaald perspectief. Doel van de paragrafen is om onderwerpen die op meerdere programma’s betrekking hebben, te bundelen in een kort overzicht. Dat geeft de gemeenteraad extra inzicht. Via de paragrafen legt het college nadrukkelijk aan de raad verantwoording af over de realisering van het beleid voor de diverse beheersmatige aspecten. Het gaat vooral om de beleidslijnen van het beheersproces waarbij sprake kan zijn van een grote financiële impact, een grote politieke betekenis of een aanzienlijk belang voor de realisatie van de programma’s. Het is van belang dat de raad inzicht heeft in en overzicht heeft over deze onderwerpen. De paragrafen in de begroting en rekening geven de raad een instrument om de beleidskaders van deze diverse onderdelen vast te stellen en om de uitvoering te controleren. Aantal paragrafen In artikel 26 van het BBV staat dat in het jaarverslag dezelfde paragrafen moeten worden opgenomen als in de begroting. In de begroting waren de volgende (verplicht voorgeschreven) paragrafen opgenomen: 1. Lokale heffingen 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Onderhoud kapitaalgoederen 4.

Financiering 5. Bedrijfsvoering 6. Verbonden partijen 7. Grondbeleid Indeling per paragraaf Elke paragraaf begint met een weergave van de voorschriften en de doelstelling van de paragraaf. Dit wordt gevolgd door een uiteenzetting over de uitvoering van het gemeentelijk beleid.

60

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1

Paragraaf 1 Lokale heffingen 1.1

Wettelijk kader

Voorgeschreven is dat de paragraaf lokale heffingen ten minste bevat: • de geraamde inkomsten • het beleid ten aanzien van de lokale heffingen • een overzicht op hoofdlijnen van kostendekkendheid van de diverse heffingen en de bijbehorende beleidsuitgangspunten • een aanduiding van de lokale lastendruk • een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid De paragraaf lokale heffingen heeft betrekking op zowel de heffingen waarvan de besteding is gebonden (specifieke heffingen), als op de heffingen waarvan de besteding ongebonden is (algemene dekkingsmiddelen). De lokale heffingen vormen een belangrijk onderdeel van de inkomsten van gemeenten en zijn daarom een integraal onderdeel van het gemeentelijk beleid. Een overzicht van de lokale heffingen en daarmee meer inzicht is daarom van belang voor de raad. Een aanduiding van de lokale lastendruk is van belang voor de integrale afweging tussen beleid en inkomsten. Een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid maakt het beeld van de lokale lasten compleet. Uitgangspunt in de regelgeving is dat tarieven voor een rechtstreekse dienstverlening niet meer mogen opbrengen dan zij aan werk kosten. Er is geen winstdoelstelling voor deze tarieven. Deze uitgangspunten hebben vooral gevolgen voor het tarievenbeleid van retributies in het algemeen en de tarieven van de afvalstoffenheffing en van het rioolrecht.

Bij het onderdeel tarievenbeleid retributies komen wij hierop terug.

61

J a a r s t u k k e n

1.2

2 0 2 1

Beleid en inkomsten

De inkomsten uit lokale heffingen zijn in 2021 € 20,7 miljoen. De opbouw is als volgt: bedragen x € 1 miljoen Rek 2021

Rek 2020

Rek 2019

OZB woningen

5,8

5,4

5,1

OZB niet woningen

4,0

4,0

3,5

Parkeerbelastingen

0,2

0,2

0,4

Rioolheffing

2,2

2,1

2,4

Afvalstoffenheffing

3,2

3,3

2,9

Precariobelasting

1,9

1,9

1,9

Overige *)

0,6

0,4

0,5

17,9

17,3

16,7

Leges

1,9

2,2

2,1

Lijkbezorgingsrechten

0,7

0,5

0,5

Overige **)

0,2

0,2

0,2

2,8

2,9

2,7

20,7

20,2

19,4

Belastingen

Totaal belastingen Retributies en leges

Totaal retributies en leges Totaal lokale heffingen * hondenbelasting, forensenbelasting, toeristenbelasting ** haven-, kade- en liggelden

Corona 2021 Ook het jaar 2021 stond voor de gehele samenleving grotendeels in het teken van de corona. Een jaar van onzekerheid voor veel ondernemers en burgers. Desondanks hebben de daarmee samenhangende maatregelen nagenoeg weinig effect gehad op de belastingopbrengsten. Als positieve uitschieter wordt de toeristenbelasting genoemd. Was de verwachting eerder nog dat de burgers de hand op de knip zouden houden in pandemietijd, massaal werd de vakantie in eigen land doorgebracht, met hogere belastingopbrengsten tot gevolg. Door besmettingsgevaar, als gevolg van vrije toegang van parkeerterreinen, zijn wel de parkeeropbrengsten, net als vorig jaar, lager. Heffen Ondanks dat de gevolgen voor de WOZ-waarden voor belastingjaar 2021 gering zijn doordat de waarde is bepaald op de peildatum 1 januari 2020, is voor objecten in bepaalde sectoren wel een bijstelling doorgevoerd als gevolg van een uitzonderlijke situatie. Deze objecten (bedrijven) waren in eerste instantie geblokkeerd voor de aanslagoplegging. Dit in afwachting van meer duidelijkheid en een advies vanuit de Waarderingskamer over de uitzonderlijke situatie. In totaal waren 85 objecten geblokkeerd. Deze objecten zijn medio juni 2021 aangeslagen, waarbij de totale waardevermindering als gevolg van de uitzonderlijke situatie ongeveer € 3,7 miljoen bedraagt. Het gaat om een belastingopbrengst van € 14.000.

62

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1

Naast het effect op de onroerendezaakbelasting, zijn de coronamaatregelen echter nauwelijks van invloed geweest op de toeristenbelasting. Als uitgangspunt is bij de voorlopige aanslag toeristenbelasting voor 2021 in oktober 85% van de definitieve oplegging van 2020 genomen. Door de coronamaatregelen is het goed mogelijk dat er meer mensen in Nederland op vakantie zijn geweest en de definitieve aanslagoplegging hierdoor hoger uitkomt. Dit zal blijken bij de definitieve aanslagoplegging in maart 2022. De Diftar laat juist door het thuiswerken in coronatijd een plus zien. Voor de overige belastingheffingen van het belastingjaar 2021 was het effect van de coronacrisis beperkt. Innen Ten aanzien van de oninbaarheid verwachten we, vooral op de langere termijn, een toename van de oninbaarheid, door met name faillissementen. In 2021 zijn de afboekingen oninbaar relatief beperkt en het aantal faillissementen is eveneens laag. Landelijk is zelfs sprake van een daling van het aantal faillissementen in 2021. Mogelijk dat door de handhaving van maatregelen in 2022 en het beëindigen of versoberen van de steunmaatregelen, het risico op oninbaarheid toeneemt vanaf 2022. In 2021 is ook een toename van de kwijtschelding uitgebleven. Naar verwachting zal het effect pas zichtbaar worden in 2022 of 2023.

Kinderopvangtoeslagenaffaire De gederfde belastinginkomsten voor de gemeenten als gevolg van de kwijtgescholden bedragen, worden door het Rijk vergoed. De VNG heeft overeenstemming bereikt met het ministerie van BZK over een regeling. Hierin zijn ook afspraken gemaakt over een vergoeding voor de uitvoeringskosten. De gemeenten konden hiervoor een declaratie indienen met behulp van de gegevens van GBLT. Ook onze gemeente heeft dit gedaan. De gederfde inkomsten zijn opgenomen in de belastingverantwoording. WOZ bezwaren Het aantal formele WOZ-bezwaren ligt in 2021 onder het aantal van vorig jaar (662 stuks versus 760 stuks). Het aantal NCNP-bezwaren is wel met 31 stuks gestegen (380 versus 349). Hiervan werd in 2021 62% afgewezen en 38% toegekend (vergelijk 2020 54% toegewezen en 46% toegekend). Het toekenningspercentage van de NCNP-bezwaarmakers is dus gedaald in 2021. In 2021 heeft een eerste pilot plaatsgevonden om informeel bezwaar tegen de WOZ-waarde te maken. Het aantal telefoontjes overtrof de verwachtingen. Uit de evaluatie is gebleken dat het informele bezwarentraject in een behoefte voorziet. De behoefte is drieledig: • informatie over de uitvoering van de Wet WOZ; •

informatie over hoe de WOZ-taxatie tot stand komt;

•

de behoefte om op een laagdrempelige manier in contact te komen met een taxateur om aan te geven dat de waarde niet correct is.

De pilot heeft in 2021 veel impact gehad op de gehele uitvoering van de werkzaamheden binnen de afdeling Waarderen van GBLT. Het proces in de huidige vorm in 2022 herhalen is niet haalbaar en zal niet bijdragen aan de klantvriendelijkheid. Voor 2022 is daarom gekozen voor een light variant van informeel contact. Deze houdt in dat persoonlijke hulp geboden kan worden voor het maken van bezwaar tegen de WOZ-waarde. Hierbij bieden wij klanten de mogelijkheid voor ondersteuning om stap voor stap te helpen bij het maken van bezwaar. Het is een positieve ontwikkeling dat het aantal formele bezwaren daalt, echter geldt dit niet voor het aantal NCNP-bezwaren, ondanks alle inspanningen. Helaas blijkt dit landelijk ook het geval te zijn. Precario leidingen voor exploitatie nutswerken op gemeentegrond Met ingang van 2015 is precariobelasting geheven op het transport van energie (met name elektriciteit en gas). Nutsbedrijven die kabels en leidingen in/boven de grond van de gemeente hebben kregen een aanslag. De opbrengst is afhankelijk van de totale lengte van deze netwerken. Per 1 juli 2017 heeft het Kabinet de precariobelasting voor nutswerken afgeschaft. Heffing en inning bleef mogelijk tot uiterlijk 1-1-2022. Dit betekent dat eind 2021 voor het laatst is geheven en geïnd.

63

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1

De opbrengst precarioheffing, voor Nijkerk in 2021 ruim € 1,9 miljoen, is toegevoegd aan de reserve precariobelasting en vervolgens doorgestort naar de Algemene Reserve, conform het amendement dat is aangenomen bij de behandeling van de begroting 2020. Heffing bijdrage Bedrijfsinvesteringszone Na een zorgvuldige voorbereiding en nauwe samenwerking met de Ondernemersvereniging Hoevelaken is met ingang van 2017 besloten tot invoering van een BIZ voor het centrum van Hoevelaken. De door de gemeente, via dienstverlening door GBLT, te heffen bijdragen worden via een subsidie uitgekeerd aan de Stichting Centrum Hoevelaken. In 2021 is bij meerderheid van stemmen van de Hoevelakense ondernemers, via een draagvlakmeeting, besloten tot voortzetting van de BIZ in Hoevelaken. Hondenbelasting De raad heeft bij de behandeling van de begroting 2020 het tarief voor de hondenbelasting ingaande 2020 verlaagd op basis van de werkelijke kosten die hieraan toe te rekenen zijn. Tarievenbeleid belastingen Het beleid van de gemeente, is om de lastendruk voor burgers laag te houden. Daarom bleef de tariefstijging in de regel beperkt tot alleen een inflatiecorrectie. Ten opzichte van 2020 zijn de tarieven van de diverse belastingen verhoogd met niet meer dan nodig is om de effecten van de loon- en prijsontwikkelingen op te vangen. Voor 2021 is deze stijging 2,1%.

Daarnaast is de OZB overeenkomstig het dekkingsplan van de begroting 2020 met 2,2% extra verhoogd en is een extra opbrengst van € 200.000 gegenereerd. Tarievenbeleid retributies Voor de inkomsten uit retributies is met kostprijsdekkende tarieven gerekend. In artikel 212 van de Gemeentewet is voorgeschreven dat de gemeenteraad via de financiële verordening regels stelt voor de wijze van kostprijsbepaling van de gemeentelijke diensten en producten. Daarbij moet ook rekening worden gehouden met het Besluit Begroting en Verantwoording. De systematiek van toerekenen van kosten wordt uitgevoerd conform de Financiële Verordening en de belastingverordeningen. Bij de bepaling van de kostprijs worden de bijdragen aan en van reserves overigens meegenomen. Financiële verordening, 2019, Artikel 16 Lokale heffingen Bij de begroting en de jaarstukken neemt het college in de paragraaf lokale heffingen, naast de verplichte onderdelen op grond van artikel 10 van het BBV, in ieder geval de kostentoerekening op van de geraamde rente- en overheadkosten aan de rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht. Vanaf de begroting 2023 zullen we hier invulling aan geven. Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (WKB) en de nieuwe Omgevingswet Deze wet zal naar verwachting per 1 januari 2023 van start gaan, net als de nieuwe Omgevingswet.

In 2021 hebben wij via de ambtelijke werkgroepen (waarin ook de OddV participeert) de impact in beeld gebracht voor onze gemeente. Naast inhoudelijke aspecten van de wet kent deze uiteraard ook consequenties voor de legesheffing. In het eerste kwartaal 2022 zal dit leiden tot een voorstel van aanpassing van de legesverordening. Nu al is duidelijk dat de effecten op voorhand niet geheel zijn te overzien. Via tijdsmonitoring (met name bij de OddV) zal het beeld, met name de tijdsbesteding, naar verwachting scherper worden en mogelijk leiden tot aanpassingen. Afvalstoffenheffing De tarieven voor de diftar zijn in 2021 trendmatig verhoogd, 2,1% met een toeslag van € 9 om de tarieven kostendekkend te houden (bron programmabegroting 2021 en eerste berap).

64

J a a r s t u k k e n

2 0 2 1

Rioolheffing Voor 2021 is het tarief geïndiceerd met de inflatiecorrectie; 2,1%

1.3

Lokale lastendruk

Voor de bepaling van de lastendruk wordt gekeken naar de lastendruk voor een huishouding en per woningtype. Hierin worden betrokken de OZB voor woningen, de afvalstoffenheffing inclusief de opbrengsten vanwege afvoer van het afval en de rioolheffing. Wij sluiten hierbij aan bij de definitie welke door het COELO wordt gebruikt. Zie hiervoor ook de bijlage met beleidsindicatoren. De mutaties in onderstaande tabel worden veroorzaakt door een stijging van de OZB met € 13, een stijging van het rioolrecht met € 2 en een stijging van de afvalstoffenheffing met € 34. In 2021 is de gemeente Nijkerk voor de eigenaar van een woning op het gebied van de lokale lastendruk nummer 8 op de ranglijst van de goedkoopste gemeenten. Bij de huurders is de gemeente Nijkerk nummer 7 op de ranglijst van de goedkoopste gemeente. Dit betekent dat Nijkerk ondanks de boven trendmatige verhoging van de OZB en afval nog steeds tot de goedkopere gemeenten van Nederland behoort. Vergelijkingstabel lokale lastendruk per huishouden:

2021

Stijging 2021-2020

2020

Meerpersoonshuishouden eigenaar woning

640

8%

591

Eenpersoonshuishouden eigenaar woning

606

7%

567

Meerpersoonshuishouden huurder

210

19%

176

Eenpersoonshuishouden huurder

175

16%

151

Bron 2021: COELO: Atlas van de lokale lasten 2021

1.4

Kwijtschelding

In de gemeente Nijkerk bestaat de mogelijkheid om geheel of gedeeltelijk kwijtschelding te verkrijgen van de aanslag voor de afvalstoffenheffing (gedeeltelijk), de ozb en de rioolheffing (gedeeltelijk). Om daarvoor in aanmerking te komen mag het inkomen niet hoger liggen dan 100% van het bijstandsniveau en vindt er een vermogenstoets plaats. Ook wordt bij de toetsing rekening gehouden met de netto kosten van kinderopvang. Aan mensen die een bijstandsuitkering ontvangen wordt de kwijtschelding, na toetsing van de voorwaarden, automatisch toegekend. De heffing en invordering van de meeste belastingen wordt uitgevoerd door GBLT (zie hierna). Dit belastingkantoor heeft een koppeling met het Landelijke Inlichtingenbureau. Dit bureau beheert een landelijke database waarin de inkomensgegevens van alle belastingplichtigen zijn opgeslagen. Door gebruik te maken van deze gegevens wordt het toekennen van automatische kwijtschelding verder vergemakkelijkt voor de belastingplichtige. Het aantal binnengekomen kwijtscheldingsverzoeken voor 2021 laat net als in 2020 wederom een (lichte) stijging zien. GBLT doet er veel aan om de doelgroep te bereiken. In 2018 is een vereenvoudiging voor de klant doorgevoerd om kwijtschelding aan te vragen: de verkorte aanvraag (kwijtschelding 2.0). Om dit mogelijk te maken zijn de processen aangepast en in 2019 en 2020 verder verfijnd.

Dit met als resultaat dat efficiënter met de klant wordt gecommuniceerd. Ook vanuit het oogpunt van sociaal incasseren is er meer aandacht voor de mogelijkheid om eenvoudig kwijtschelding aan te vragen. Als gevolg hiervan zien we een autonome groei van het aantal (toegewezen) verzoeken. Totaal werd in 2021 een bedrag aan € 59.000 kwijtgescholden (vergelijk 2020 € 54.000). In 2021 heeft Nijkerk (via GBLT) aan 421 (in 2020 418) belastingplichtigen kwijtschelding verleend.

65

J a a r s t u k k e n

1.5

2 0 2 1

Uitvoering belastingverordeningen door GBLT

Het college heeft de heffing en de invordering van een aantal gemeentelijke belastingen overgedragen aan de gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijk Belastingkantoor Lococensus-Tricijn te Zwolle (verder: GBLT). GBLT is een samenwerkingsverband van vijf waterschappen en zes gemeenten (naast Nijkerk zijn dat Bunschoten, Dalfsen, Dronten, Leusden en Zwolle). GBLT verzorgt voor de gemeente de volgende belastingen: • onroerendezaakbelastingen • hondenbelasting • afvalstoffenheffing • forensenbelasting • rioolheffing • toeristenbelasting • heffing BIZ-bijdrage centrum Hoevelaken De belastingplichtigen van Nijkerk ontvingen ook in 2021 van GBLT een gecombineerde aanslag, waarop zowel de gemeentelijke heffingen als de waterschapheffingen waren vermeld. GBLT droeg er zorg voor dat de informatie op de website van GBLT en de telefonische bereikbaarheid op orde zijn om de vragen van de burgers te kunnen beantwoorden. De afhandeling van bezwaar- en beroepschriften tegen de gemeentelijke heffingen, die door GBLT worden uitgevoerd, vond plaats vanuit GBLT.

1.6

Overzicht verordeningen

De verordeningen met daarin de diverse tarieven worden jaarlijks bij afzonderlijk raadsbesluit gewijzigd dan wel opnieuw vastgesteld. De raadsbesluiten worden integraal bekendgemaakt in het elektronisch gemeenteblad, door plaatsing op de website www.officielebekendmakingen.nl. De actuele en vorige versies van de verordeningen zijn te vinden op www.overheid.nl/lokale wet- en regelgeving. Vanaf 2015 is er om efficiency redenen voor gekozen om niet telkens geheel nieuwe verordeningen vast te stellen, maar waar mogelijk, de besluitvorming in de vorm van een wijzigingsverordening te doen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Nijkerk&id=6dc0ebf8-84a9-4b9d-b774-7a63545baa20