2022-029 Bijlage 1 - Jaarstukken 2021 (21 juni 2022).pdf
Tekst van het document
In 2021 is de Regionale energiestrategie (RES1.0) opgesteld in samenwerking met Regio Foodvalley. De Transitievisie Warmte is opgesteld samen met de WSN, Alliantie, Liander en betrokken partijen. Het Uitvoeringsprogramma Nijkerk Energieneutraal geeft uitvoering aan deze visies in projecten en in reguliere werkzaamheden. Dit vertaalt zich in het onderzoek naar grootschalige opwek van duurzame energie in de A28-zone. Verder zijn we aan de slag met communicatie via diverse media, bewonersavonden, de website www.duurzaam-nijkerk.nl, onderzoek naar warmtenetten in de wijken, inzet van de energie-caravan en de klimaatkamer in wijken en kernen. Op diverse plekken wordt samen met onze inwoners gewerkt aan het duurzamer maken van onze gemeente. Zowel binnen als buiten de organisatie komen de duurzaamheidsdoelen op steeds meer beleidsterreinen terug en worden de eerste resultaten zichtbaar. Tegelijkertijd realiseren we ons dat dit pas de eerste stappen zijn op een lange weg die nog voor ons ligt. Een weg die we graag samen met onze inwoners, bedrijven en organisaties willen blijven bewandelen. En waarbij elke stap er weer één is. Bij de projecten voor het opwekken van zonne-energie, onder andere via het project Duurzame Verbinding A28, worden bewoners en bedrijven betrokken. Ook bij de opzet van de milieueffectrapportage (m.e.r.) worden bewoners en bedrijven actief betrokken.
Alle reacties worden verwerkt in 2022 en met de raad besproken. Dat geldt ook voor het beleidskader Wind.
20
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
December 2021 is de Transitievisie Warmte vastgesteld in de gemeenteraad. Deze visie beschrijft de wijze waarop de gemeente Nijkerk in de komende periode de transitie naar aardgasvrije wijken wil maken. Daarbij wordt voor verschillende type wijken gerichte keuzen gemaakt voor wat betreft (onderzoek)aanpak en alternatieve warmtebronnen. Bij de voorbereiding van de herinrichting van de wijken Campenbuurt en Renselaer is berekend of gelijktijdig met de herinrichting ook een warmtenet kon worden aangelegd, maar dit is nog niet mogelijk gebleken. In het vervolgtraject wordt ook voor andere wijken berekend waar de koppelkansen liggen. De gemeentelijke organisatie vervult wel een voorbeeldfunctie bij realisatie en gebruik van onze gebouwen en het eigen vastgoed zoals het nieuwe gemeentehuis, de Flier en de brandweerkazerne. Op de brandweerkazerne zijn 168 zonnepanelen in gebruik genomen. Hiermee is in 2021 de slag gemaakt van denken naar doen, waarbij technische en financiële obstakels in de energietransitie leerpunten vormen voor de toekomst. De uiteindelijke ambitie voor een energie neutrale gemeente in 2050 staat overeind. Bij de uitvoering van het programma wordt de voortgang in realisatie van onze ambities jaarlijks gemonitord.
Op 12 juli 2021 is de “Jaarrapportage 2020-2021 Uitvoeringsprogramma Nijkerk Energieneutraal” gedeeld met de gemeenteraad en juli 2022 zal het verslag 2021-2022 worden gedeeld. Stimuleren van verduurzamen van het bedrijfsleven en de economie We stimuleren verduurzaming van bedrijven en bedrijfsterreinen. Dit gebeurt in Nijkerk door bedrijven via verschillende kanalen actief te benaderen, zoals bijvoorbeeld de bedrijvennieuwsbrief én via de contacten bij de verkoop van bedrijfslocaties. Het bedrijfsleven is ook actief betrokken bij het project Duurzame Verbinding A28.
3.2
Doelstellingen en prestaties Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
D1
Routekaart duurzaamheid
De gemeente Nijkerk is CO2neutraal in 2035 en energieneutraal in 2050. In 2020 zijn het Uitvoeringsprogramma Nijkerk Energieneutraal en het beleidskader Zon op land vastgesteld. In 2021 hebben we ook een beleidskader wind.
De Regionale Energie Strategie (RES1.0) en Transitievisie Warmte zijn vastgesteld en in uitvoering genomen. Bij de projecten voor het opwekken van zonne-energie, onder andere via het project Duurzame Verbinding A28, worden bewoners en bedrijven betrokken. Bij de opzet van de milieueffectrapportage (m.e.r.) worden bewoners en bedrijven actief betrokken. Alle reacties worden verwerkt in 2022 met de raad besproken. Het beleidskader Wind wordt ook in 2022 in de raad besproken.
D3
Transformatieplan gasloos
In 2050 is Nijkerk van het aardgas af. Dit draagt bij aan de doelstelling om energieneutraal te worden, omdat we dan niet meer afhankelijk zijn van de fossiele brandstof aardgas. Onderdeel hiervan is het reduceren van de energievraag door middel van verregaande energiebesparingsmaatregelen.
De Transitievisie Warmte is vastgesteld. Deze visie beschrijft de wijze waarop de gemeente Nijkerk in de komende periode de transitie naar aardgasvrije wijken wil maken. Daarbij wordt voor verschillende type wijken gerichte keuzen gemaakt voor wat betreft (onderzoek)aanpak en alternatieve warmtebronnen. In vier sporen, waarbij in spoor 1 nader onderzoek naar warmtenetten in Nijkerk en Hoevelaken wordt gedaan. Spoor 2 onderzoekt de koppelkansen in wijken om deze gereed voor aardgasvrij te maken. Spoor 3 zet in op hybride warmtepompen en all electric oplossingen en spoor 4 gaat in op individuele initiatieven.
21
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
D6
Klimaatadaptie
Een aanzienlijk groter deel van het regenwater komt in de bodem terecht in plaats van het riool. We stimuleren de ontstening en vergroening van de wijken en buurten van onze kernen en zijn zuinig op het groen in ons buitengebied.
De maatregelen ten behoeve van klimaatadaptie en hittestress zijn uitgevoerd vanuit het addendum voor het GRP (gemeentelijk rioleringsplan). In 2021 is er gestart met de klimaatkamer bij de herinrichting Nijkerkerveen. Bewoners hebben gebruik gemaakt van de acties, zoals regentonnen en het verkrijgen van planten voor het verwijderen van stenen. Vervolgens is het aan de klimaatkamer Hoevelaken om inwoners actief te informeren over de mogelijke maatregelen om regenwater langer vast te houden. Denk bijvoorbeeld aan aanschaf van een regenton of aanleg van een groen dak of het ontstenen van de tuinen en door meer groen te planten. Ook over energiebesparing en isolatiemaatregelen voor het eigen huis informeert de klimaatkamer de bewoners in onze gemeente.
D7
Minder restafval
Wij monitoren en sturen actief bij om de hoeveelheid restafval blijvend te verminderen.
In 2021 is actief gecommuniceerd via facebook en de gemeentepagina over zwerfafval en voedselverspilling. Verder werden bewoners geïnformeerd over het aan de straat zetten van de restcontainer of de gft-container en over het aanbrengen of verwijderen van ondergrondse containers. Ook bedrijfskarton bij het oud papier kreeg regelmatig aandacht. De landelijke doelstelling voor restafval is maximaal 100 kg restafval (fijn en grof samen) per inwoner in 2020 en vanaf 2021 een verdere reductie van het restafval. Uit een sorteeranalyse in het voorjaar van 2021 is gebleken dat GFE (Groente Fruit en Etensresten) nog steeds een groot deel uitmaakt van het restafval van Nijkerk (35% tot 50%). In 2021 is in verband hiermee actief gecommuniceerd over het verminderen van etensresten in het restafval. De hoeveelheid fijn restafval in Nijkerk in 2021 bedroeg 90 kilogram per inwoner. De hoeveelheid grof restafval bedroeg iets minder dan 30 kg per persoon.
22
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
D10
Duurzame/circulaire economie
We zetten in op het verduurzamen van het bedrijfsleven en de economie.
Circulaire Economie is een onderdeel van de Economische Visie die in 2021 is vastgesteld. Vanuit deze Economische Visie neemt Nijkerk deel aan integrale projecten in Regio Foodvalley en de provincie Gelderland, waarbij het accent ligt op het voorkomen van voedselverspilling.
3.3
Beleidskader
Nota/plan
Planperiode
Vastgesteld
Afvalbeleidsplan
2017 en verder
2017
Visie op werk “Op weg naar een duurzaam perspectief”
2019 – 2021
2018
Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (VGRP)
2018 – 2022
2018
Routekaart energieneutraal Nijkerk 2050
2019 – 2050
2019
Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Nijkerk
2020 - 2023
2020
Regionale Energie Strategie (RES)
2020 – 2030
2021
Beleidskader Duurzame opwek zon op land
2020 en verder
2020
Transitievisie Warmte
2021 – 2030
2021
Economische visie 2022 – 2025
2022 – 2025
2021
3.4
Samenwerkingsverbanden
Verbonden partijen
Doelstelling
Regio Foodvalley
In gezamenlijkheid opstellen van en richting geven aan de Regionale Energie Strategie in het kader van duurzame opwek.
3.5
Wat heeft het gekost?
Duurzaam (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)
Begroting 2021 primair
Begroting 2021 na wijziging
Rekening 2021
Lasten
5.743
8.648
5.958
2.690 V
Baten
5.831
6.190
6.320
130 V
88
-2.458
362
2.820 V
Saldo programma
Verschil Begroting na wijziging en rekening
23
J a a r s t u k k e n
3.6
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Uitvoeringsinformatie
Bij het programma Duurzaam horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2021 vermeld in afgeronde bedragen (x € 1.000). Taakveld
Omschrijving taakveld
Saldo in euro’s
7.2
Riolering
-257
7.3
Afval
-953
7.4
Milieubeheer
848
Totaal
3.7
-362
Beleidsindicatoren
Indicator
Htv
Eenheid
2018
2019
2020
Bron
1. Omvang huishoudelijk restafval
7.
Kg per inwoner
113,9
93,7
95,0
CBS
2. Hernieuwbare elektriciteit
7.
%
5,4
7,5
-*
Waarstaatjegemeente.nl
-* nog geen cijfers beschikbaar
Toelichting indicatoren duurzaam 1. Niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval. 2. Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa.
24
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Programma 4 Ruimte
4.1
Inleiding en ontwikkelingen
Thema Ruimte: om in te wonen en te verblijven, om te koesteren en zuinig op te zijn Maatschappelijke opgave: De gemeente Nijkerk is gunstig gelegen op de grens van de Randstad, de Veluwe en de randmeren. Comfortabel wonen in een geordende omgeving en met veel voorzieningen die op korte afstand beschikbaar zijn, dragen bij aan een open en aangenaam leefmilieu. Een levendige, groeiende gemeente met bruisende kernen. Bereikbaarheid en veiligheid vormen de basis voor een aangenaam woon-, verblijfs- en ondernemersklimaat. De bereikbaarheid van Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk over de weg en per spoor staat echter onder druk. Behoud onderscheidende kwaliteit kernen De komende jaren komen veel omvangrijke ruimtelijke ontwikkelingen op ons af en neemt de druk op de gemeente Nijkerk toe. De verwachting is dat Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk qua inwoneraantal aanzienlijk verder groeien qua inwoneraantal en dat de mobiliteit verder toeneemt. Die groei moeten we goed inpassen om zo de leefbaarheid in de gemeente Nijkerk te behouden en te verbeteren. Groei biedt kansen en mogelijkheden en vraagt om zorgvuldige keuzes om wat goed is in onze gemeente te behouden en aan te vullen met nieuwe elementen, waarbij vooropgesteld dat kwaliteit boven kwantiteit gaat.
Ons centrale uitgangspunt is het behouden van de onderscheidende kwaliteit van de kernen Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk en ook het behouden en versterken van de kwaliteit van de aanwezige landschappen en bufferzones. Denk bijvoorbeeld aan de groene recreatieve zone tussen de gemeente Nijkerk en Amersfoort, inclusief versterking van het Hoevelakense Bos. Om deze maatschappelijk opgave op te pakken is de focus voor 2021 gelegd op: • Opstelling van de Omgevingsvisie als onderdeel van de implementatie van de Omgevingswet, • Realisatie van woningbouwlocaties, • Opstelling van de Mobiliteitsvisie, • Kwalitatief goed beheer van de openbare ruimte. Implementatie Omgevingswet De gemeente Nijkerk bereidt zich voor op de invoering van de Omgevingswet. Een wet met grote consequenties voor de rol van de gemeenten, de interactie met burgers en andere stakeholders, de wijze van werken, inhoudelijk beleids- en besluitvorming en eisen aan informatisering en informatievoorziening. In februari 2022 heeft het kabinet besloten om de invoering van de Omgevingswet uit te stellen tot 1 januari 2023. Dat geeft de gemeente iets meer tijd in haar voorbereidingen, die in volle gang gewoon doorgaan. We maken gebruik van de lijst van de VNG ‘Minimale acties Omgevingswet” en brengen daarin onze eigen accenten aan.
We benutten tevens onze samenwerkingsverbanden, daaronder ook nadrukkelijk de omgevingsdienst OddV. Wij hanteren voor de invoering van de Omgevingswet drie sporen: het inhoudelijk/juridische, het informatiseringsspoor, en de andere manier van werken. Met name de eerste twee sporen hebben in 2021 aandacht gehad. Het laatste spoor staat in 2022 nadrukkelijk centraal. We stellen met brede betrokkenheid van de samenleving een gedragen Omgevingsvisie op waarin we verantwoorde, integrale en duurzame keuzes vastleggen voor de toekomstige (ruimtelijke) ontwikkeling van de gemeente Nijkerk. Duidelijk wordt waar en in welke vorm we in de toekomst nog wel en niet gaan bouwen.
25
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Met brede betrokkenheid van de samenleving is in 2021 gewerkt aan een langetermijnvisie op de fysieke leefomgeving; de Omgevingsvisie gemeente Nijkerk 2040. Deze visie beschrijft de ontwikkelingen in de gemeente tot 2040, en heeft betrekking op wonen, werken, voorzieningen, mobiliteit, landschap en buitengebied. De gemeente Nijkerk kent een rijk cultuurhistorisch erfgoed en de drie kernen zijn omringd door prachtige landschappen. Ook duurzaamheid is een belangrijk, overkoepelend thema. Het koersdocument is vastgesteld in de raad van mei 2021) en geldt als kader waarbinnen de ontwerpOmgevingsvisie verder is ontwikkeld in samenhang met de in ontwikkeling zijnde Mobiliteitsvisie begin 2022 een consultatie plaats vindt over een aantal ruimtelijke vraagstukken en dilemma’s. Naar verwachting wordt de visie in het voorjaar 2022 vrijgegeven voor inspraak, waarna besluitvorming na de zomervakantie van 2022 kan volgen. In samenhang met de Omgevingsvisie is of wordt een aantal specifieke beleidsvisies ontwikkeld en uitgewerkt zoals de genoemde Mobiliteitsvisie en de al door de gemeenteraad vastgestelde Woonvisie. Uitgangspunten van de Mobiliteitsvisie zijn leefbaarheid, duurzaamheid, verkeersveiligheid en goede fietsroutes. In de nieuwe raadperiode (2022) volgt naar verwachting de vaststelling van de Mobiliteitsvisie. We starten dan met het uitvoeringsprogramma.
De ontwerp-Omgevingsvisie borgt het programma duurzaamheid in met name haar ruimtelijke dimensies, daaronder de vertaling van de regionale energiestrategie (RES) met daarin de transitie naar hernieuwbare energiebronnen (zon en wind) die ingebed moet worden in onze ruimtelijke ordening. Na vaststelling van de eerste Nijkerkse Omgevingsvisie start het traject om te komen tot een daadwerkelijk integrale Omgevingsvisie conform de vereisten van de omgevingswet. De eerste vastgestelde omgevingsvisie omvat namelijk slechts een zestal hoofdthema’s, te weten wonen, mobiliteit, werken, landelijk gebied, voorzieningen (onderwijs en sport) en duurzaamheid (zon en wind). De wetgever heeft voor ogen dat een Omgevingsvisie de gehele fysieke leefomgeving omvat en ook uitspraken doet over bijvoorbeeld veiligheid, gezondheid, klimaatadaptie, milieu, bodem, enzovoort. Volgens de huidige berichtgeving vanuit de Rijksoverheid dient de Omgevingsvisie uiterlijk in 2024 klaar te zijn. We verhogen de kwaliteit van de openbare ruimte en het groen in onze wijken en buurten. Beheervisie Openbare Ruimte. In de Beheervisie Openbare Ruimte is onder andere vastgelegd dat we het beleidsplan groen, spelen en het hondenbeleid actualiseren. Daarnaast implementeren we de afspraken uit de visie in de organisatie en onze bedrijfsvoering.
Daarbij gaat het onder andere om: • Implementatie van het effectgericht-beheer binnen de organisatie. • Actualiseren van het klachtenmanagement: hoe kunnen inwoners contact opnemen met de gemeente, hoe blijven ze op de hoogte van de status van hun melding, en welke afspraken maken we daarover? • Monitoren van gegevens en actualiseren van beheerdata krijgt vorm in de dagelijkse bedrijfsvoering en in relatie met diverse onderaannemers. Op 24 september 2020 heeft de gemeenteraad de Visie beheer openbare ruimte vastgesteld. In deze visie zijn de kaders voor het beheer, de instandhouding en de kwaliteit van de openbare ruimte beschreven. De gemeente heeft deze kaders uitgewerkt in zes beheereffecten (inclusief, energiek, duurzaam, ruimte, ondernemend en veiligheid). De kwaliteitsbeelden voor het beheer van de openbare ruimte zijn afgeleid van deze effecten. De gemeenteraad heeft besloten om het verzorgend beheer te optimaliseren naar kwaliteitsniveau A (bijvoorbeeld extra inzet op onkruidbestrijding op verharding), onveilige situaties extra te verlichten en in te zetten op participatie. Het eerste jaar stond in het teken van de implementatie van de visie. In maart 2021 informeerde het college de gemeenteraad over de eerste voortgang en de invulling van het klachtenmanagement, de wijkcoördinatoren en aanbesteding van contracten.
In 2021 zijn de openstaande meldingen afgehandeld en de wijkcoördinatoren zijn aangesteld. De aannemers hebben tijd gehad om kennis te maken met het contract en de gemeente. Deze inzet resulteerde in een aantal seizoensgebonden wijkgerichte activiteiten die de gemeente samen met de aannemers uitvoert. Een voorbeeld is de bladcampagne. Begin 2021 heeft het college een stimuleringsregeling vastgesteld. Naar aanleiding hiervan zijn negen initiatieven gehonoreerd met een bijdrage, zoals: hardlooproute, Nijkerkse Zwerfie Bingo, sociale 26
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
moestuin bij de tiny houses, speciale zitbank bij de speeltuin Vuurdoornlaan en de jeu de boules. De initiatieven dragen met name bij aan de effecten: inclusief, duurzaam en ruimte. Het college ziet 2021 als een aanloopjaar en verwacht dat in 2022 meer initiatieven worden ingediend. De openbare ruimte wordt beheerd door drie aannemers en team Dagelijks Beheer van de gemeente Nijkerk. Zoals omschreven in de raadsinformatiebrief in maart heeft de gemeente met de nieuwe aannemers prestatieafspraken gemaakt. Dit betekent dat de aannemer de afspraken over de kwaliteitsbeelden en de beheereffecten moet nakomen. Gedurende de contractperiode ziet het college erop toe dat de aannemers en team Dagelijks Beheer zich aan de afspraken houden. Dit doet de gemeente onder andere door een zogenaamde maandelijkse schouw uit te voeren. Zo houdt de gemeente grip op het kwaliteitsbeeld. De resultaten van deze schouwen zijn in de raadsinformatiebrief van december 2021 met de gemeenteraad gedeeld. In deze brief informeerde het college de gemeenteraad over de stand van zaken van de uitvoering van afspraken die zijn vastgesteld in de Visie beheer openbare ruimte en de uitvoering van de stimuleringsregeling participatie beheer openbare ruimte. Het college koestert de zaken die goed gaan. Daarnaast onderneemt het college een aantal acties om de verbeterpunten aan te pakken.
Deze acties zijn gericht op: o Afspraken met de aannemer (directieoverleg). o Zorgen voor opgeleid personeel om het werk aan te pakken. o Inzet van de wijkcoördinatoren, de ogen en oren in de wijk. o Grip houden op de meldingen openbare ruimte. o Open staan voor initiatieven. o Borgen van deze evaluatie in het beleid en beheer. In 2021 heeft de gemeente een plan van aanpak opgesteld voor het groenbeleid “Nijkerk zet groen op de kaart” en er is een plan van aanpak opgesteld voor het speelruimtebeleid “Bewegen en spelen kan overal”. Deze plannen worden begin 2022 door het college vastgesteld. Het beleid en beheer voor spelen, groen en hondenuitlaten vastgelegd in het Handboek groen (2003) en het beheerplan Groenvoorzieningen (2013-2017). Deze plannen worden in 2022 geactualiseerd. Dit sluit aan bij de ambitie uit de visie beheer openbare ruimte die de gemeenteraad in 2020 heeft vastgesteld. Op basis van inspecties op de technische staat van het groen, schades door droogte en breed gedragen wensen van burgers worden diverse groenrenovaties uitgevoerd. Voor een aantal projecten wordt de groenrenovatie integraal uitgevoerd in combinatie met het grootonderhoud van wegen en/of riolering. Integraal wordt de wijk Rensselaer en de Campenbuurt aangepakt via de Stuurgroep herinrichting Rensselaer en Campenbuurt waarin bestuurlijk en ambtelijk wordt samengewerkt. Ons groen.
We houden rekening met de opgaven die op ons afkomen, zoals de gevolgen van klimaatverandering, de verhouding tussen vegetatie en bebouwd gebied en de vraag van inwoners en organisaties om mee te praten en eigen initiatieven te stimuleren en te faciliteren. Bij het actualiseren van het groenbeleid doen we een uitspraak over hoe we omgaan met de gevolgen van de klimaatverandering, het zogenaamde “snippergroen” en plagen en ziekten. Daarnaast inventariseren we waar en of de groenstructuurkaart aangepast moet worden en benoemen we locaties waar we de komende vijf jaar groot onderhoud verwachten. Daarnaast is er areaaluitbreiding van groen door de aanleg in de wijk Doornsteeg 2e fase en is op kleine schaal bij particulieren in Nijkerkerveen de actie tegels weg voor groen plaatsgevonden. Hieraan hebben ca 30 bewoners meegedaan. Op basis van inspecties op de technische staat van het groen, schades door droogte en breed gedragen wensen van burgers worden diverse groenrenovaties uitgevoerd. Voor een aantal projecten wordt de groenrenovatie integraal uitgevoerd in combinatie met het grootonderhoud van wegen en riolering. Spelen bewegen én ontmoeten, voor jong en oud. Spelen en bewegen is leuk, uitdagend en draagt bij aan de ontwikkeling en gezondheid van inwoners. Om dit te faciliteren richten we speelruimten in. De kaders voor deze ruimten stellen we vast in een speelruimteplan.
Het huidige speelruimteplan van de gemeente dateert uit 2003 en is toe aan actualisatie. Daarom zijn we in 2020 gestart met een inventarisatie van de speelruimten in de gemeente Nijkerk, de opgaven inclusief financiering en nieuwe ontwikkelingen. Op basis van deze inventarisatie gaan we aan de slag met een nieuw speelruimteplan waarin we ook de uitgangspunten voor de aanleg en onderhoud van speelvoorzieningen en ontmoetingsplaatsen omschrijven. Deze uitwerking van het
27
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
beleid doen we samen met kinderen, jongeren en ouderen in de gemeente. In 2021 is een plan van aanpak opgesteld voor het speelruimtebeleid “Bewegen en spelen kan overal”. Dit plan van aanpak wordt voorjaar 2022 door het college vastgesteld. Honden. In 2021 is het hondenbeleid geactualiseerd. Dit is ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad op 23 september 2021. De raad heeft verzocht aan het college om met een gewijzigd voorstel te komen. Het college bereidt dit voorstel in 2022 voor en voert alvast de volgende maatregelen uit: • • •
Betrekken van studenten van de School voor Veiligheid om advies voor het actualiseren van het hondenuitlaat-beleid. Actualiseren van hondenuitlaat-kaart op de gemeentelijke website. Inventariseren van het aantal en de verdeling van (speciale hondenpoep) afvalbakken
Algemene begraafplaatsen gemeente Nijkerk. Op 14 oktober 2021 heeft de gemeenteraad het beleid- en beheerplan voor de gemeentelijke begraafplaatsen en de “Beheersverordening gemeentelijke begraafplaatsen Nijkerk” vastgesteld. Het college heeft vervolgens op 9 november 2021 de “Nadere regels gemeentelijke begraafplaatsen Nijkerk 2021” vastgesteld. De gemeente is gestart met de uitvoering van de gemaakte afspraken. De tekst op de website is geactualiseerd en de uitvaartondernemers geïnformeerd over het nieuwe beleid en aangepaste tarieven. De uitbreiding van de begraafplaats in Nijkerkerveen is gestart en op de begraafplaats in Nijkerk wordt gewerkt met stille elektrische shovels. Ruimtelijke ontwikkelingen en woningbouwopgave In de Woonvisie 2020+ zijn de thema’s ‘balans in vraag en aanbod’, ‘wonen en zorg’, ‘alternatieve en flexibele woonvormen’ en ‘verduurzaming van de bestaande woonvoorraad’ opgenomen. Met deze thema’s bouwen we in de gemeente verder aan woningen die passen bij de behoefte en wensen van onze inwoners. In de Woonvisie is extra aandacht voor de doelgroepen die de druk op de woningmarkt het sterkst ervaren. Daarbij zetten we in op het realiseren van betaalbare woningen en het stimuleren van doorstroming. Dit doen we onder andere door meer dan voorheen te sturen op het woningbouwprogramma van nieuwbouwprojecten, zowel kwantitatief alsook kwalitatief.
Met woningcorporaties, projectontwikkelaars en andere betrokkenen werken we intensief samen om te zorgen voor voldoende woningen passend bij de behoefte, zodat vraag en aanbod in Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk beter op elkaar aansluiten. Daarbij sturen we op toevoeging en betaalbaarheid van woningen. Er zijn in 2021 349 woningen opgeleverd Hiermee is een meerjarig gemiddelde van 264 (2018 – 2021) gerealiseerd. Dit is boven de ambitie van 250 extra woningen per jaar. Naast deze ambitie ligt er een prestatieafspraak tussen gemeente, woningcorporaties en huurdersbelangenorganisaties over de toevoeging van woningen in de sociale sector. In de projectenmonitor 2021 (oplevering juli 2022) wordt nader ingegaan op netto toevoeging van sociale woningen en woningen in het middensegment. Het toevoegen van woningen gebeurt in een mix van inbreidings- en uitbreidingslocaties. Eén van de inbreidingslocaties betreft Paasbos. Het afgelopen jaar is verder gewerkt aan een globale gebiedsvisie. Het college heeft oktober 2021 de raad geïnformeerd dat deze globale gebiedsvisie ter consultatie aan de samenleving en de stakeholders wordt aangeboden. Naast de diverse inbreidingslocaties, kent elke kern in de gemeente Nijkerk haar eigen uitbreidingslocatie.
In Hoevelaken wordt gewerkt aan de kaderstelling voor de wijk Klaarwater, ten Oosten van Middelaar, waar vanaf 2024 ongeveer 60 woningen per jaar gebouwd kunnen worden. Als voorbereiding daarop heeft in november 2021 een eerste inloopbijeenkomst plaatsgevonden. Voor Nijkerkerveen is in 2021 de kaderstelling voor deelplan 3 voorbereid. Het betreft daar ongeveer 340 woningen. In de kern Nijkerk zorgen de uitbreidingslocaties Oude Barneveldse weg (ca 160 woningen), Doornsteeg fase 3 (ruim 600 woningen) en het Spaanse Leger (ongeveer 325 woningen) de komende jaren voor productie. Voor de Oude Barneveldse weg heeft januari 2021 kaderstelling plaatsgevonden en is verder gewerkt aan de stedenbouwkundige plannen en de voorbereidingen voor het bestemmingsplan. Voor Doornsteeg fase 3 heeft april 2021 kaderstelling plaatsgevonden, ook daar is verder gewerkt aan de stedenbouwkundige opzet en de voorbereidingen voor het bestemmingsplan. Voor het Spaanse Leger geldt dat in 2021 is begonnen met het bouwrijp maken en de start verkoop van
28
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
de eerste woningen. Bij de woningbouwontwikkelingen is de in 2020 vastgestelde Woonvisie leidend. Kwaliteit en doelgroepen (inclusief de daarbij behorende woonwensen) zijn daarin kernbegrippen. Een specifiek woningbouwproject betreft de 49 tiny houses op Spoorkamp. Deze zijn voor de doelgroep statushouders, spoedzoekers en mensen met een zorgbehoefte. De voorbereidingen van de realisatie van deze woningen zijn in 2021 gestart. De woningen zijn in het eerste kwartaal 2022 opgeleverd. In regionaal verband is gewerkt aan drie ruimtelijke trajecten, te weten de Regionale Ruimtelijke Verkenning (RRV) Foodvalley, de verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley en het Ontwikkelbeeld regio Amersfoort. Deze zijn in oktober ter besluitvorming aangeboden. We hebben de ambitie om de Havenkom te transformeren naar een aantrekkelijke omgeving om te werken, te wonen en te verblijven zodanig dat het een versterking van de binnenstad oplevert. Voor de herontwikkeling van het gebied van de Havenkom is een concept stedenbouwkundige visie uitgewerkt “stedenbouwkundige visie Stadshaven Nijkerk”. De herontwikkeling van de Havenkom levert een aantrekkelijk stedelijk woon-, werk en leefmilieu op dat een versterking betekent van de binnenstad van Nijkerk en een verbinding vormt tussen het winkelcentrum en de Randmeren.
Op 15 december 2021 heeft het project Stadshaven een rijkssubsidie toegekend gekregen van 4,16 miljoen euro en een provinciale subsidie van 0,64 miljoen euro. Voor de eerste deelgebieden (huidige locatie stadshuis en de locatie van de Meubelhal) worden de bestemmingsplannen in 2022 in procedure worden gebracht. De overige deelgebieden worden de komende 10 jaar tot ontwikkeling gebracht.
4.2 R2
Doelstellingen en prestaties Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
Investeren in landschappen
We investeren in het behoud en de versterking van de natuur en landschappen in de gemeente Nijkerk. We zorgen voor een goed woon- en leefmilieu. De kwaliteiten van polder Arkemheen en het Hoevelakense Bos worden behouden en versterkt.
In 2021 is er uitvoeringsplan opgesteld voor het zuidelijke deel van het Hoevelakense Bos door GLK i.s.m. gemeente Nijkerk. November 2021 zijn de stakeholders geïnformeerd over de voortgang. Momenteel wordt er gekeken naar de aansluiting van het wandelpad door het zuiden van het Hoevelakense bos richting Hoevelaken en richting Euretco c.q. station Hoevelaken. Ondanks de vertraging van het project Knooppunt Hoevelaken wordt er onverminderd gezocht naar verdere invulling van de natuurcompensatieopgave in de omgeving van het Hoevelakense Bos. In navolging van het project “Nijkerkerveen in het groen” is een project “impuls biodiversiteit” (m.n. bijen-projecten en biodiversiteitsplannen) opgestart. De uitvoering vindt in de periode van 2021 tot 2024 plaats (met subsidie van de provincie Gelderland en i.s.m. Stichting Landschapsbeheer Gelderland). Er zijn diverse webinars, excursies en praktijkdagen (m.b.t. impuls biodiversiteit) in de zomer en najaar van 2021, door het SLB, aangeboden aan de inwoners van Nijkerk. Ook is er een Werkgroep Biodiversiteit opgericht.
29
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt In het kader van de milieueffectrapportage wordt onderzocht waar “duurzame opwek” (2 windturbines en 40 hectares zonnevelden) kan plaatsvinden langs de A28; hierbij worden nadrukkelijk de kansen voor de natuur en het landschap meegenomen.
R3
Kwaliteit openbare ruimte
We verhogen de kwaliteit van de openbare ruimte en het groen in onze wijken en buurten.
December 2021 is de gemeenteraad met een raadsinformatiebrief geïnformeerd over de stand van zaken van de uitvoering de Visie beheer openbare ruimte en de uitvoering van de stimuleringsregeling participatie beheer openbare ruimte. Een aantal zaken gaat heel goed, zoals het opruimen van zwerfafval, participatie en de Zwerfafval-brigade. Aandachtspunten zijn in alle wijken het bestrijden van onkruid tussen de beplanting, rondom obstakels en de bomen. In het centrumgebied, Paasbos en industriegebied is extra aandacht gewenst voor het bestrijden van onkruid tussen elementverhardingen (tegels). Inwoners waarderen dat meldingen tijdig en professioneel worden afgehandeld. Daarnaast werkt de gemeente aan het groenbeleid, speelruimtebeleid, hondenuitlaat-beleid en de uitvoering van het geactualiseerde beleid voor de begraafplaatsen.
30
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
R4
Voldoende woningen
Met woningcorporaties, projectontwikkelaars en andere betrokkenen werken we intensief samen om te zorgen voor voldoende woningen passend bij de behoefte, zodat vraag en aanbod in Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk beter op elkaar aansluiten. Daarbij sturen we op de thema’s ‘balans in vraag en aanbod’, ‘wonen en zorg’, ‘alternatieve en flexibele woonvormen’ en ‘verduurzaming van de bestaande woonvoorraad’
In 2021 hebben we gewerkt aan diverse projecten die zijn opgenomen in de Woonvisie. De Woningbouwmonitor gemeente Nijkerk van juni 2021 geeft inzicht in de opgeleverde woningen en het woningbouwprogramma op middellange en op lange termijn. Ook biedt de Woningbouwmonitor inzicht in de stand van zaken van overige thema’s uit de Woonvisie. In het najaar van 2021 zijn door de Raad twee verordeningen vastgesteld: Verordening Doelgroepen Woningbouw en Verordening Differentiatie Woningbouw. Voor het monitoren van de prestatieafspraken, voortvloeiend uit de Woonvisie, is begin 2021 een Programmamanager aangesteld. De programmamanager faciliteert daarnaast de samenwerking tussen de gemeente, de corporaties en de huurdersorganisaties. Hij heeft in 2021 een projectenmonitor voor woningbouwprojecten opgesteld en is gestart met de totstandkoming van een visie wonen, welzijn, zorg.
R8
Mobiliteitsvisie
We maken een nieuwe, samenhangende en gemeente brede visie op mobiliteit, om de gemeente Nijkerk een goed bereikbare en aantrekkelijke plek te doen zijn om te wonen, werken en verblijven. In 2021 is de integrale mobiliteitsvisie daartoe gereed. In deze raadsperiode starten we met de uitvoering ervan.
In samenhang met de Omgevingsvisie is met betrokkenheid van de samenleving, de concept Mobiliteitsvisie verder vormgegeven. De concept Mobiliteitsvisie is besproken in de gemeenteraad in samenhang met de concept Omgevingsvisie. 2022 zal in het teken staan van het betrekken van de bewoners waarna besluitvorming zal plaats vinden in combinatie met de Omgevingsvisie.
R9
Duurzame vervoersmiddelen
In de mobiliteitsvisie hebben we extra aandacht voor het gebruik van duurzame vervoersmiddelen. Dat vereist de komende jaren aanvullende investeringen in de infrastructuur. We zetten ons in voor een hogere frequentie van treinen in Nijkerk.
In 2021 is de Mobiliteitsvisie voorbereid die voorjaar 2022 aan de raad wordt voorgelegd met extra aandacht voor duurzame vervoersmiddelen waaronder de fiets. Naast de aandacht in de Mobiliteitsvisie plaatsen we ook op diverse plekken extra laadpalen voor elektrische auto's. Hierin trekken wij gezamenlijk op met de andere gemeenten in Gelderland en Overijssel in een gezamenlijke concessie. Er zal een laadvisie worden opgesteld die voorjaar 2022 aan de raad zal worden voorgelegd.
31
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt In Foodvalley verband worden Mobipunten ontwikkeld, waar mobiliteitsdiensten (Deelauto’s, deelfietsen) worden aangeboden en voorzieningen als een drop off-point voor postpakketten wordt gepland. Een dergelijk punt is gepland in Corlaer. Wij hebben ons hard gemaakt voor handhaving van buslijn 101 naar Amersfoort Vathorst en lobbyen voor een betere OV-ontsluiting richting Amersfoort voor bus en trein.
R11
Ontwikkeling Havenkom
4.3
Beleidskader
We gaan voortvarend verder met de ontwikkeling van de Havenkom, overeenkomstig de door de raad van de gemeente Nijkerk genomen besluiten. Daarbij gaan we zorgvuldig om met bestaande belangen in het gebied.
Er is een rijks- en provinciale subsidie (Woningbouwimpuls) toegekend aan het project “Stadshaven Nijkerk”. Door het rijk is een bedrag van 4,16 miljoen euro toegekend en door de provincie 0,64 miljoen euro. Voor de gehele ontwikkeling “Stadshaven Nijkerk” is een concept stedenbouwkundige visie uitgewerkt. In 2022 wordt een participatietraject uitgezet en wordt vervolgens de definitieve visie Stadshaven Nijkerk ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad. Voor de locatie van het huidige stadhuis is in 2021 een stedenbouwkundige visie vastgesteld door de gemeenteraad. Voor dit eerste deelgebied is gewerkt aan de voorbereidingen van een bestemmingsplan dat in 2022 in procedure zal worden genomen.
Nota/plan
Planperiode
Vastgesteld
Handboek groenbeleid
2002 en verder
2002
Beheerplan groen
2013 - 2017
2012
Structuurvisie Nijkerk - Hoevelaken
2030
2011
Regionaal Ruimtelijke Verkenning Foodvalley
2021
2021
Verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley
2021
2021
Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort
2021
2021
Huisvestingsverordening 2019
Doorlopend
2019
Visie beheer openbare ruimte
2020 en verder
2020
Gemeentelijk Waterplan
2005 - 2030
2006
Gemeentelijk Verkeers- en Vervoerplan (GVVP)
2010 - 2020
2011
Speelruimteplan
2012 - 2016
2012
32
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Beleids- en beheerplan gemeentelijke begraafplaatsen Nijkerk
2021 - 2026
2021
Nadere regels gemeentelijke begraafplaatsen Nijkerk 2021
2022 en verder
2021
Verordening beheer gemeentelijke gebouwen Nijkerk 2021
2022 en verder
2021
Koepelplan Landgoed Appel
2015 en verder
2015
Visie aantrekkelijk Nijkerk
2016
2016
Landschapsregeling 2016
2016
2016
Beheerplan wegen
2019 - 2023
2020
Beheerplan sloten, bermen en duikers
2011 - 2015
2011
Beheerplan openbare verlichting
2021 - 2025
2021
Beheerplan straatmeubilair en verkeersvoorzieningen
2021 – 2025
2021
Welstandsnota
Doorlopend
2013
Parkeerbeleidsplan
2019 - 2024
2019
Woonvisie 2020+
2020 en verder
2020
33
J a a r s t u k k e n
4.4
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Samenwerkingsverbanden
Verbonden partijen
Doelstelling
Regio Amersfoort
In Regio Amersfoort heeft men, evenals in regio Foodvalley, samen met gemeenten, provincies en andere overheden een RES 1.0 (Regionale Energie Strategieën) opgesteld. Regio Amersfoort heeft een ontwikkelbeeld 2040 opgesteld. Deze is gevoed met diverse bijbehorende studies op onderdelen zoals landbouw, natuur, recreatie, wonen (STEC), economie etc. Gemeente Barneveld en gemeente Nijkerk maken deel uit van beide regio’s en hebben een bijzondere positie in Regio Amersfoort omdat ze bij de provincie Gelderland horen en niet bij de provincie Utrecht. Dit ontwikkelbeeld is in oktober 2021 door de gemeenteraad vastgesteld
Regio Foodvalley
De gemeenteraden hebben de ambities van de regionale samenwerking in de regio via een Uitvoeringsagenda vastgelegd. Bepaald is dat regio Foodvalley zich focust op de taakvelden economie, werkgelegenheid, ruimtelijke ontwikkeling, wonen en mobiliteit. Er is ook extra focus gelegd op de samenwerking tussen het bedrijfsleven, de kennis- en onderwijsinstellingen en de overheid (genaamd de Triple Helix). Voor Nijkerk specifiek is het onderdeel Foodproductiecluster en de Food Academy Foodvalley uitgewerkt. In 2019 is de Regio Deal met het Rijk vastgesteld. De nieuwe Strategische Agenda Regio Foodvalley 2020 - 2025 is in oktober 2020 door alle partners vastgesteld. De regio Foodvalley heeft een Regionale Ruimtelijke Verkenning opgesteld. De regio Foodvalley maakt onderdeel uit van de verstedelijkingsstrategie Arnhem-NijmegenFoodvalley. Voor beide regionale ruimtelijke trajecten heeft besluitvorming in oktober 2021 plaatsgevonden.
Omgevingsdienst De Vallei (OddV)
De vijf gemeenten Barneveld, Ede, Nijkerk, Scherpenzeel en Wageningen werken in de Omgevingsdienst de Vallei (OddV) nauw samen op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. De volgende doelstellingen gelden voor vergunningverlening: * Vergunningaanvragen moeten binnen de wettelijke termijnen worden afgehandeld en meldingen moeten beoordeeld worden op juistheid en volledigheid. * Het, in overeenstemming met het milieubeleid van de deelnemende gemeenten, bevorderen van de kwaliteit van de leefomgeving door het voorkomen van nieuwe geluidshindersituaties en het saneren van bestaande geluidshindersituaties. * Het, met behulp van de Kwaliteitscriteria, verbeteren van de lucht-, bodem- en waterkwaliteit. * Het voorkomen van hinder van bedrijven die binnen de grenzen van de deelnemende gemeenten zijn gelegen. Toezicht en handhaving Het Programma Handhaving zet zich in voor een zodanige naleving van de wettelijke voorschriften dat de kwaliteit van de leefomgeving (veiligheid, leefbaarheid en duurzaamheid) optimaal wordt bevorderd.
4.5
Wat heeft het gekost?
Ruimte (bedragen x € 1.000 V=voordeel N=nadeel)
Begroting 2021 primair
Begroting 2021 na wijziging
Rekening 2021
Verschil Begroting na wijziging en rekening
Woningbouwkavels
7.218
7.218
3.942
3.276 V
Overige activiteiten
14.685
15.917
14.916
1.001 V
21.903
23.135
18.858
4.277 V
Woningbouwkavels
6.857
6.857
3.821
3.036 N
Overige activiteiten
3.157
4.502
4.684
182 V
Baten
10.014
11.359
8.505
2.854 N
Saldo programma
-11.889
-11.776
-10.353
1.423 V
Lasten
34
J a a r s t u k k e n
4.6
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Uitvoeringsinformatie
Bij het programma Ruimte horen de volgende taakvelden; per taakveld is het saldo van lasten en baten voor 2021 vermeld in afgeronde bedragen. Taakveld
Omschrijving taakveld
Saldo in euro’s
0.3
Beheer overige gebouwen en gronden
-359
0.63
Parkeerbelasting
-194
2.1
Verkeer en vervoer
2.538
2.2
Parkeren
2.5
Openbaar vervoer
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
7.5
Begraafplaatsen en crematoria
8.1
Ruimtelijke ordening
8.2
Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
8.3
Wonen en bouwen
299 0 4.528 -94 1.170 122 2.343
Totaal
4.7
10.353
Beleidsindicatoren
Indicator
Htv
Eenheid
2019
2020
2021
Bron
1. Woonlasten éénpersoonshuishouden
8.
Euro
563
567
606
COELO
2. Woonlasten meerpersoonshuishouden
8.
Euro
588
591
640
COELO
3. WOZ-waarde woningen
8.
1.000 euro
312
333
357
CBS - Statistiek Waarde Onroerende Zaken
4. Nieuwbouwwoningen
8.
Aantal per 1.000 woningen
12,4
1,8
-*
Basisregistratie adressen en gebouwen
-* nog geen cijfers beschikbaar
Toelichting op de indicatoren ruimte 1. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een eenpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. 2. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. 3. De gemiddelde WOZ-waarde van woningen. 4. Nieuwgebouwde woningen, exclusief overige toevoegingen, zoals transformaties.
35
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Programma 5 Ondernemend
5.1
Inleiding en ontwikkelingen
Thema Ondernemend; een vitale economie als drager van de samenleving Economische opgave Nijkerk doet het anno 2021 economisch goed. Het aantal bedrijven en banen is toegenomen. De gemeente heeft bovendien een diverse economie, met bijvoorbeeld een grote groep maakbedrijven en een sterk Food Production Cluster. Ook de vrijetijdssector wordt steeds belangrijker voor Nijkerk. In 2020 was het aantal bedrijfsvestigingen in alle sectoren in Nijkerk 4.340, in 2021 steeg dit tot 4,520. Het aantal banen steeg van 23.430 in 2020 naar 23.890 in 2021. Nijkerk hoort wat betreft het aantal banen en vestigingen in 2021 tot de top 10 gemeenten in de Provincie Gelderland. De ranking is op zich niet belangrijk, wat er echt toe doet is dat Nijkerkers werk kunnen vinden in onze gemeente of bijvoorbeeld in de regio. En andersom. Dit in de wetenschap dat Nijkerk onderdeel uitmaakt van Regio Foodvalley en Regio Amersfoort. Inwoners van die regio´s kunnen ook werken in Nijkerk. Het aantal banen in Nijkerk en de omvang van onze beroepsbevolking zijn ongeveer even groot. Ook is er een balans tussen het aantal inwoners dat buiten de gemeente werkt en het aantal werknemers dat elders woont. Een vitale economie is belangrijk voor het leven in Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk. Mensen krijgen de gelegenheid om mee te doen aan de samenleving.
De welvaart neemt erdoor toe en er ontstaat meer draagvlak voor maatschappelijke en economische voorzieningen. Het is niet vanzelfsprekend dat de economie de komende jaren blijft groeien. Daarom is de economische visie Gemeente Nijkerk 2021-2025 ´Bloeiende economie voor brede welvaart´ in overleg met stakeholders uit het bedrijfsleven opgesteld. Deze is in het najaar van 2021 door de raad vastgesteld. De visie is het kader voor economisch beleid voor de komende jaren. Het is nodig om ook de komende jaren invulling te kunnen geven aan een gunstig ondernemersklimaat en een brede welvaart voor onze inwoners, werknemers en ondernemers. Daarnaast geeft de visie sturing en richting aan onder meer het regionale ruimtelijk-economische beleid in Regio Foodvalley, waarbij Nijkerk een van de 8 deelnemende gemeenten is. Het bieden van (passende) werkgelegenheid is een van de dragers van een vitale economie. Dit betekent dat de gemeente in 2021 investeerde in de ontwikkeling van een nog sterker Food Production Cluster en de vrijetijdseconomie, oog had voor de detailhandel en de clustering hiervan. De gemeente zette in op werklocaties voor bedrijven uit allerlei sectoren, van starter tot volwassen bedrijf. Bij de uitgifte van bedrijfsterreinen zijn kwaliteitscriteria gehanteerd met onder andere oog voor innovatie en duurzaamheid.
Tegelijkertijd is in 2021 ingezet op het nog beter laten aansluiten van de arbeidsmarkt op de lokale werkgelegenheid. Het ondersteunen van de Food Academy Nijkerk is hiervan een voorbeeld. Maar ook het in Foodvalley verband meedenken over Human Capital vraagstukken en het formuleren van het onderzoek naar kansen voor het Food Production Cluster maken hier onderdeel van uit. Kansen voor MBO geschoolde werknemers en kansen voor hoger opgeleid personeel komen hierbij aan de orde. Immers, meer werkgelegenheid, ook voor hoger opgeleid personeel, leidt tot meer koopkracht en daarmee ook tot een beter voorzieningenniveau.
36
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
We faciliteren en stimuleren het bedrijfsleven en onderwijs bij het profileren van de gemeente Nijkerk als Food Production Cluster binnen Regio Foodvalley. De gemeente vindt het versterken van het gehele economische vestigingsklimaat van groot belang. De gemeente Nijkerk kent een sterke vertegenwoordiging van food- en foodgerelateerde bedrijven. We zetten daarom in op de ontwikkeling en profilering van het Food Production Cluster, samen met het bedrijfsleven. Duurzame instroom van goed opgeleid personeel is het eerste concrete thema waarop de betrokken partijen samenwerken. Binnen het Food Production Cluster zetten het bedrijfsleven en onderwijs vol in op de vestiging van Food Academy Nijkerk waarbij de gemeente faciliteert. In 2021 is met het vaststellen van de economische visie voor de komende vijf jaar een heldere focus ontstaan. Die focus van het uitvoeringsprogramma ligt bij het doorwikkelen en bestendigen van het Food Production Cluster (inclusief de Food Academy Nijkerk), het stimuleren van de vrijetijdseconomie, het toekomstbestendig maken van de bedrijventerreinen en het voorzien in voldoende werklocaties. Aansluitend hierop versterken wij door de regionale samenwerking op economisch gebied in Regio Foodvalley en Regio Amersfoort de economische positie van de gemeente Nijkerk.
In 2021 hebben wij op die manier in beide regio’s de verstedelijkingsstrategieën invulling kunnen geven met oog voor de belangen van Nijkerk. Hetzelfde geldt voor de samenwerking met organisaties als de coöperatie Gastvrije Randmeren, Veluwealliantie en Leisurelands. De ontwikkeling van onze economie in 2021 is zichtbaar gemaakt in de economische monitor, Deze zal jaarlijks herhaald worden. In 2021 groeide de Vereniging Food Academy Nijkerk (FAN). Het resultaat is dat de vereniging nu 20 leden (bedrijven) kent. De eerste MBO Beroeps Opleidende Leerweg Food is gestart. Ook de eerste MBO Beroepsbegeleidende Leerweg Food is begonnen, gevolgd door een tweede klas in september. In 2021 heeft de vereniging FAN zich samen met de partners ingezet op verdere vergroting van de naamsbekendheid van de foodsector uit Nijkerk en directe omgeving, ontwikkeling van een hybride leeromgeving van de school en beroepspraktijk en de realisatie van de eerste, tijdelijke FAN locatie (op het terrein van Aeres aan de Luxoolseweg). Ondernemers hebben ook in 2021 te maken gehad met coronamaatregelen. Voor evenementenorganisatoren, horecaondernemers en eigenaren van groepsaccommodaties hebben deze geleid tot een groot verlies aan inkomen. Waar mogelijk is beroep gedaan op de steunmaatregelen van de Rijksoverheid.
Het gemeentebestuur heeft ingestemd met opnieuw een tijdelijke verruiming van de horecaterrassen en besloot in 2020 al tot het niet heffen van de terrasvergoeding in 2021. De coronahelpdesk en daarmee samenhangend de extra inzet op accountmanagement hebben de directe lijnen tussen ondernemers en gemeente versterkt. We blijven investeren in een aantrekkelijke binnenstad van Nijkerk en winkelcentrum Paasbos en de dorpskernen van Hoevelaken en Nijkerkerveen. De binnenstad van Nijkerk wordt de komende tijd verder ontwikkeld volgens het uitvoeringsplan van de Visie Aantrekkelijk Nijkerk die onder andere samen met inwoners en ondernemers is ontwikkeld. Hierbij wordt ingezet op onder andere een aantrekkelijk winkelaanbod, promotie en evenementen. De binnenstad als ontmoetingsplek moet daarin ook steeds meer vorm krijgen. In 2021 zijn naast de pijlers NOV (ondernemers), VVN (vastgoed), en gemeente ook een pijler bewoners vertegenwoordigd zijn in het Platform Binnenstad Nijkerk 2.0. Verlevendiging van de binnenstad krijgt in 2022 een belangrijke plek in de nieuwe structuur voor de Vrijetijdseconomie. Voor Paasbos is in samenspraak met de stakeholders en de samenleving een globale (ruimtelijke en sociale) visie ontwikkeld. Deze is in oktober via een raadsinformatiebrief ter informatie aan de raad aangeboden.
In deze raadsinformatiebrief is aangegeven dat we in het voorjaar van 2022 een informatieavond zullen organiseren om de globale visie te presenteren. Daarna zal de globale visie worden uitgewerkt en de raad ter besluitvorming worden aangeboden. In 2019 heeft de gemeenteraad kennisgenomen van de Centrumvisie Hoevelaken opgesteld door de visiegroep Hoevelaken. In de visie is een groot aantal acties opgenomen om te komen tot een aantrekkelijker centrum van Hoevelaken. Ter verbetering van de openbare ruimte (pleinen, Westerdorppsstaat) worden financiële middelen ingezet. Begin 2021 start de uitvoering van de eerste fase. Pas op het moment dat ook de vastgoedeigenaren investeringen doen in hun panden, zal een tweede set van financiële middelen voor de openbare ruimte worden vrijgegeven. Dit heet het principe van ‘haasje over’. In het centrum van Hoevelaken heeft in het najaar van 2021 een succesvolle
37
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
draagvlakmeting voor een nieuwe Bedrijven Investeringszone (BIZ) plaatsgevonden. Dat betekent dat de komende vijf jaar de ondernemers weer met een BIZ werken. Na ingebruikname van ’t Veense Hart is gestart met de realisatie van woningbouw op de locaties van de voormalige Van Rootselaarschool en Concordia, evenals de herinrichting van de openbare ruimte. De openbare ruimte (dorpsplein en aanloopstraten) zijn in fases heringericht en de woningbouwlocaties zijn medio 2021 opgeleverd. We werken aan toekomstbestendige bedrijventerreinen Bedrijventerreinen zijn belangrijk voor de economie van Nijkerk en de regio. Het is belangrijk dat bedrijventerreinen zo zijn ingericht dat bedrijven er goed kunnen ondernemen en dat ze bijdragen aan de ontwikkeling en transitie van de economie. Bedrijventerreinen spelen bovendien een belangrijke rol bij klimaatadaptatie, veiligheid en biodiversiteit. In 2022 zal een nulmeting worden georganiseerd om de toekomstbestendigheid van alle bedrijventerreinen in de gemeente in kaart te brengen. In 2021 is vooral ingezet op het verwelkomen van bedrijven die passen bij het profiel van Nijkerk. De gemeente hanteert een selectief uitgiftebeleid, waarbij onder meer rekening wordt gehouden met de toegevoegde waarde van het toekomstige bedrijf voor Nijkerk.
In 2021 resulteerde dit in het verwelkomen van M2-vloeren op de Flier en een aantal aanvragen in portefeuille voor 2022. We investeren in de vrijetijdseconomie van Nijkerk, op een manier die past bij het karakter van de gemeente. Toerisme is geen solospeler meer, zij is onderdeel van de dynamiek die economie, cultuur, planologie, buitengebied en mobiliteit met elkaar verbindt. De term ‘vrijetijdseconomie’ past daarom beter dan de oude term ‘toerisme en recreatie’. Het onderscheid tussen bewoners en bezoekers wordt losgelaten, het gaat bij beide om vrijetijdsgenieters. De vrijetijdseconomie is een steeds belangrijker sector in de gemeente. Het zorgt onder andere voor werkgelegenheid, omzet bij ondernemers en inkomsten voor de gemeente (toeristenbelasting en parkeergeld bijvoorbeeld). De vrijetijdseconomie is de afgelopen jaren gegroeid in een tempo dat past bij Nijkerk. We willen dit blijven ondersteunen, ook de komende jaren. De visie ´Bestemming Nijkerk, de visie op de Vrijetijdseconomie 2021-2030´ is begin 2021 door de raad vastgesteld. Vanaf begin 2021 zijn de citymarketingactiviteiten voor Lekker Nijkerk onder de vleugels van de gemeente uitgevoerd, in nauw overleg met het betrokken bedrijfsleven.
De activiteiten voor het versterken van de vrijetijdseconomie leidden tot groei van het bezoek aan de (verder geoptimaliseerde) website Lekker Nijkerk, volgers op social media, aandacht voor Nijkerk in diverse printmedia, vullen en beschikbaar stellen van een (rechten-vrije) beeldbank, organiseren van bijeenkomsten voor (jonge) ondernemers en evenementenorganisatoren, plaatsen van vlaggen aan de randen van de kernen, extra activiteiten om bezoekers te wijzen op geldende coronamaatregelen, ontwikkelen en plaatsen van informatiepanelen bij interessante bezoekerspunten (zoals de bunker aan de Weldammerlaan en langs de Zuiderzeeroute), het faciliteren van goed gastheerschap via het VVV informatiepunt bij Boekhandel Roodbeen, ontwikkelen van nieuwe fietsroutes en meer. In juli 2021 is de raad hierover geïnformeerd via een Raadsinformatiebrief en verschenen er in het voor- en najaar nieuwsbrieven voor ondernemers binnen de vrijetijdseconomie. Sommige voorgenomen activiteiten konden helaas niet doorgaan, waaronder de informatiebijeenkomst over de vrijetijdseconomie specifiek voor raadsleden. Corona was hier debet aan. Ondernemers hebben ook in 2021 te maken gehad met coronamaatregelen. Voor evenementenorganisatoren, horecaondernemers en eigenaren van groepsaccommodaties hebben deze geleid tot een groot verlies aan inkomen.
Waar mogelijk is beroep gedaan op de steunmaatregelen van de rijksoverheid. Het gemeentebestuur heeft ingestemd met opnieuw een tijdelijke verruiming van de horecaterrassen en besloot in 2020 al tot het niet heffen van de terrasvergoeding in 2021. De coronahelpdesk en daarmee samenhangend de extra inzet op accountmanagement hebben de directe lijnen tussen ondernemers en gemeente versterkt. Terwijl in 2020 het aantal banen in de horeca van 1010 naar 930 daalde, herstelde dit aantal zich in 2021 naar opnieuw 1010. De verbinding tussen het randmeer en de binnenstad van Nijkerk krijgt een impuls. Wij hebben de samenwerking met de ondernemers aan het randmeer om een aantrekkelijk en levendig "Nijkerk aan het water" te ontwikkelen in 2021 voortgezet en zullen deze ook in 2022 continueren. Een belangrijk element hierbij is de aandacht voor de zwemwaterkwaliteit op de locatie, maar ook de verdere ontwikkeling van het gebied (visie). De gemeente heeft het initiatief genomen voor de ontwikkeling van een zogenaamde Blauwe Poort en de Blauwe Loper. De Blauwe Poort is het equivalent van de Groene
38
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Poort, een concept dat bezoekers verwelkomt en laat zien wat de Veluwe te bieden heeft. De Blauwe Poort wijst gasten juist op dat wat de Randmeren bieden, en de Blauwe Loper is de route om van het water op een aantrekkelijke wijze naar het centrum van Nijkerk te komen. De Coöperatie Gastvrije Randmeren heeft het projectvoorstel voor de Blauwe Poort omarmt. Zij co-financiert dit en samen geven we vorm aan de activiteiten die hieruit voortvloeien. In 2021 ging het vooral om het uitdenken van de gezamenlijke mogelijkheden, zoals onder meer het inrichten van de juiste route, plaatsen bewegwijzering, in te zetten straatmeubilair, plekken voor 2 op- en afstapvlonders. In 2022 worden de activiteiten concreet uitgevoerd.
5.2 O2
Doelstellingen en prestaties Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
Food Production Cluster
We faciliteren en stimuleren het bedrijfsleven en onderwijs bij het profileren van de gemeente Nijkerk als Food Production Cluster binnen regio Foodvalley.
Versterking van ons Food Production Cluster is onderdeel van het uitvoeringsprogramma van onze in 2021 vastgestelde Economische Visie. Versterking van het productiegerichte deel van het foodcluster in de noordelijke gemeenten van de regio en een betere positionering en verbinding tussen foodbedrijven, draagt bij aan versterking van de verbinding met de hele Regio Foodvalley. Wij verstrekten in het najaar de onderzoeksopdracht aan een extern bureau in samenwerking met Regio Foodvalley, Provincie Gelderland, Barneveld en Scherpenzeel. Samen laten wij onderzoek uitvoeren naar de kwaliteiten van de noordkant van de regio, om beter te kunnen verbinden met de kwaliteiten van het zuiden. Ten tweede onderzoeken wij hoe wij de brede groep Food-bedrijven met diverse interventies beter kunnen positioneren, op basis waarvan het cluster zich kan door ontwikkelen. Het onderzoek is gestart in 2021 en wordt in het voorjaar van 2022 afgerond.
39
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
O8
Aantrekkelijke centra
We blijven investeren in een aantrekkelijke binnenstad van Nijkerk en winkelcentrum Paasbos en de dorpskernen van Hoevelaken en Nijkerkerveen.
Er is verder gewerkt aan uitvoering van Aantrekkelijk Nijkerk voor de binnenstad van Nijkerk. Naast de daadwerkelijke herinrichting van een groot aantal straten zijn er uitvoeringsplannen gemaakt voor het Plein. Dit gebeurt in samenwerking met ondernemers en bewoners. Aandacht krijgt ook de verlevendiging van de binnenstad. De Visie op de vrijetijdseconomie is begin 2021 vastgesteld. In 2021 is een globale visie (sociaal en ruimtelijk) op Paasbos ontwikkeld. In 2021 is ook gestart met de herinrichting van de kern van Nijkerkerveen. De woningen zijn opgeleverd en er is een heringericht dorpskern ontstaan. In het centrum van Hoevelaken is in 2021 het plan voor herinrichting van het centrum opgesteld (Vitaal Centrum Hoevelaken 2022 – 2027). We zijn in gesprek met vastgoedeigenaren over investeringen in het centrum van Hoevelaken. Eind 2021 is met groot draagvlak onder ondernemers besloten tot voortzetting van de Hoevelakense Bedrijven Investeringszone (BIZ) voor de komende 5 jaar.
O9
Evenementen
We faciliteren het grote en diverse aanbod aan evenementen. Dit is belangrijk voor de levendigheid in Nijkerkerveen, Hoevelaken en Nijkerk. Daarbij hebben we, zeker op zondag, ook oog voor de behoefte aan rust in tijd en ruimte voor burgers die daar waarde aan hechten.
De gemeenteraad is juli 2021 via een RIB geïnformeerd over de uitvoering van het Evenementenbeleid. Deze lijn is een weergave van de activiteiten in de afgelopen periode. Ondanks de beperkingen vanwege de coronapandemie is een aantal zaken gerealiseerd, te weten: 1. 2.
3.
Casemanagers hebben frequent contact met organisatoren. Bijeenkomst is georganiseerd door de gemeente, waarbij 30 organisatoren aanwezig waren. Verdieping integrale samenwerking o.a. door een frequent multidisciplinair overleg met diverse partners.
Afspraken met externe leveranciers voor gebruik van faciliteiten door niet commerciële evenementen."
40
J a a r s t u k k e n
2 0 2 1 Error! No text of specified style in document.
Onderwerp
Ambitie
Wat hebben we bereikt
O10
Recreatie
We stimuleren de vrijetijdseconomie. We geven hierbij aandacht aan het faciliteren van het dagbezoek, meerdaags verblijf en het zakelijk toerisme.
Waar mogelijk werken we samen met lokale en regionale partners. Hier horen Gastvrije Randmeren, de Veluwe Alliantie en buurgemeenten bij. Binnen de gemeente werken we samen met ondernemers, evenementenorganisatoren, culturele en andere partners die bijdragen aan de vrijetijdseconomie. Gedurende de Corona tijd vond intensief horeca-overleg plaats waarbij het terrasbeleid na de formele einde verruiming vanwege corona samen aangepakt wordt. Naast dit extra overleg met horecaondernemers is er regelmatig overleg geweest met ondernemers uit de brede vrijetijdsindustrie. Deze ondernemers leverden in eerste instantie input op de Visie op de vrijetijdseconomie. Na het vaststellen hiervan adviseert deze groep nu ook over de uitvoeringsactiviteiten ervan, zoals over de citymarketingactiviteiten, gewenste VVV inzet, en al of niet verdergaande samenwerking met regionale partners zoals Visite Veluwe.