Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost

20 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

Uit de gesprekken blijkt dat het gebied veel kansen biedt deze fase spelen met name de volgende vraagstukken: • • • • •

,

maar

ook dat er uiteenlopende belangen zijn. In

Het inzichtelijk maken van uiteenlopende belangen; Creëren van commitment met grondeigenaren; Het opzetten van een passende samenwerkingsconstructie; De ruimtelijke en functionele aansluiting op Ter Aar-Zuidoost; Heldere ruimtelijke kaders voor de ontwikkeling van een stedenbouwkundig plan;

•

Hoe kan het stedenbouwkundig plan als sturingsinstrument gebruikt worden; De mogelijkheden tot verwerving en/of verplaatsing van functies; Het reduceren van het aantal deelnemers in de gebiedsontwikkeling;

•

En het nader onderzoeken van de financiële haalbaarheid.

• •

Een succesvolle voortzetting van de planvorming is alleen mogelijk wanneer er wederzijds vertrouwen bestaat en afspraken helder zijn. In dit kader wordt onder andere gekeken naar de verdeling van ontwikkelkosten en mogelijke compensatiemogelijkheden. Tegelijkertijd brengt de gemeente bestaande overeenkomsten in kaart zodat er duidelijke scenario’s ontstaan voor een eventuele afwikkeling. Ook wordt onderzocht of er behoefte is aan zoeklocaties voor maatschappelijke voorzieningen. Juridische knelpunten worden zo vroeg mogelijk gesignaleerd en aangepakt zodat vertraging in het vervolgproces wordt voorkomen. ,

,

Afbeelding 7; Samenwerking

21 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

7

RANDVOORWAARDEN

Het is van belang om direct rekening te houden met de geldende wet- en regelgeving. Het belangrijkst juridische kader is de Omgevingswet die sinds 2024 van kracht is. Deze wet brengt alle regels voor de fysieke leefomgeving samen zoals ruimtelijke ordening milieu water en natuur. In deze fase wordt vooral gekeken of het initiatief past binnen het omgevingsplan van de gemeente en welke onderzoeken of vergunningen nodig zijn om de haalbaarheid te onderbouwen. ,

,

,

,

Bij de eventuele uitgifte van gemeentelijke gronden in het kader van dit woningbouwproject wordt rekening gehouden met de uitgangspunten uit het Didam-arrest (HR 26 november 2021). Dit betekent dat de gemeente gelijke kansen voor gegadigden waarborgt tenzij objectief gemotiveerd kan worden dat slechts één serieuze gegadigde in aanmerking komt. In dit geval is sprake van grondeigenaren die zich verenigen in een ontwikkelcombinatie en gezamenlijk een deel van het plangebied in eigendom hebben. Deze combinatie wordt aangemerkt als de enige serieuze gegadigde voor de verdere ontwikkeling aangezien zij gezamenlijk beschikken over de noodzakelijke gronden om de gebiedsontwikkeling integraal te kunnen realiseren. Hierdoor is een openbare selectieprocedure niet aan de orde mits de samenwerking transparant en onder redelijke objectieve voorwaarden wordt vormgegeven. ,

,

,

,

Daarnaast spelen de Woningwet en de Huisvestingswet 2014 een rol. De Woningwet regelt onder andere de taken en mogelijkheden van woningcorporaties en gemeenten terwijl de Huisvestingswet zich richt op de verdeling van woonruimte. Dit is relevant om te bepalen welk type woningen gewenst en toegestaan zijn binnen de lokale volkshuisvestelijke opgave. ,

Ook milieu- en duurzaamheidsaspecten moeten vroegtijdig worden meegenomen. Zo stelt de Wet natuurbescherming eisen aan flora fauna en Natura 2000-gebieden en gelden er regels uit de Wet milieubeheer voor bodem geluid en luchtkwaliteit. Verder zijn de energie- en duurzaamheidsnormen zoals de BENG-eisen en de MilieuPrestatie Gebouwen (MPG) van invloed op de plannen al spelen die concreet wat later in het traject een rol. ,

,

,

,

Omdat woningbouw vrijwel altijd gevolgen heeft voor de omgeving is de participatieplicht uit de Omgevingswet eveneens van belang. Initiatiefnemers belanghebbenden – zoals omwonenden bedrijven en maatschappelijke organisaties – dienen we tijdig te betrekken bij de planvorming. Dit helpt om de plannen te optimaliseren en toekomstige knelpunten te voorkomen. ,

,

,

Kortom in deze initiatieffase ligt de nadruk op het toetsen van het initiatief aan het omgevingsplan en volkshuisvestelijke beleid het vroegtijdig signaleren van milieu- en natuuraspecten en het organiseren van participatie. Daarbij sluiten we aan bij de afspraken en uitgangspunten die eerder in de planverkenning zijn vastgelegd. Dit vormt de basis voor de volgende fase waarin de plannen verder worden uitgewerkt en de formele vergunningsprocedure op gang komen. ,

,

,

,

7. 1

KWALITEIT

De kwaliteitsbeschrijving voor Ter Aar-Noordoost wordt in de onderstaande matrix beschreven. De matrix bespreekt essentiële kwaliteitseisen in de vorm van criterium norm meetinstrument en ‘niveau’. ,

Kwaliteitscriterium Stedenbouwkundige kwaliteit

Woningbouwprogramma

Meetinstrument

Norm

Plan sluit aan op vastgestelde stedenbouwkundige ambities stedenbouwkundige visie en beleidskaders gemeente. Realisatie van circa 300 woningen waarvan 2/3e ‘betaalbaar’.

,

Niveau

Toetsing door Supervisor. ,

Moet

Vergunningverlening monitoring woningbouwprogrammering. ,

Moet

22 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

Kwaliteitscriterium

Norm

Meetinstrument

Dichtheid & bouwhoogte

Binnen bandbreedte zoals vastgelegd wordt in de stedenbouwkundige nota van uitgangspunten (Nvu).

Vergelijking plan met geldende planologische kaders. Dorpshart Ter Aar als referentie (thans 24 meter).

Aantrekkelijk toegankelijk en duurzaam ingericht inclusief voldoende groen en water. Gebouwen voldoen minimaal

Beoordeling ontwerp openbare ruimte handboek openbare ruimte en Moet

,

Openbare ruimte

Duurzaamheid & energie

,

aan

BENG-eisen; streven naar

energieneutraal (NOM). Voldoende sociale veiligheid Leefbaarheid & veiligheid verkeersveiligheid en kwaliteit van verblijfsklimaat. Stakeholders actief betrokken via participatieplan; Participatie inspraakmomenten tijdig ,

Niveau Moet

participatie-input.

Energieprestatieberekeningen

,

omgevingsvergunning.

Veiligheidsadvies politie verkeerskundige toets.

Hoort ,

Verslagen participatiebijeenkomsten enquêtes.

Hoort ,

Hoort

georganiseerd. Toepassing circulaire Innovatie / extra

kwaliteit

Extra voorzieningen

Niet in scope

materialen klimaatadaptieve oplossingen of smart cityelementen. Eventuele aanvullende functies (zoals maatschappelijke voorzieningen of werkplekken). Grote infrastructurele ingrepen buiten het plangebied (niet zijnde de Verbindingslaan). ,

Opname in ontwerp- en uitvoeringsdocumenten.

Kan

Planuitwerking financiële haalbaarheid. ,

Kan

N. v. t.

Won’t

In de bovenstaande staan tabel harde eisen (moet) wat essentieel is maar bespreekbaar is (hoort) Wat meerwaarde geeft maar niet essentieel is (kan) en wat expliciet buiten beschouwing blijft (won’t). De kwaliteitseisen worden gaandeweg het proces uitgewerkt in het stedenbouwkundig plan. ,

,

,

23 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

8

CONCLUSIE

De vraag naar nieuwe woningen is groot. In de gemeente Nieuwkoop zetten we ons in voor vitale en toekomstbestendige dorpen met oog voor gelukkige inwoners en een groene gezonde leefomgeving met daarbinnen een passend toekomstbestendig woningbouwprogramma in Ter Aar-Noordoost. Dit is het signaal dat we met deze startnotitie en de ontwikkeling afgeven. Omdat gebiedsontwikkeling voortdurend verandert en nooit ‘af’ is wordt een flexibele benadering van de startnotitie geadviseerd. ,

,

,

,

De gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost bevindt zich nog in een beginfase waarin de contouren van een aanpak gaandeweg zichtbaar worden. Er zijn een flink aantal uitdagingen zoals versnipperd grondeigendom complexe infrastructuurvraagstukken (verbindingslaan) ontwikkeling van een entreegebied (thans pompstation/garagebedrijf/woonhuis) de aanwezigheid van een vrachtwagenparkeerplaats en het borgen van publieke belangen. Ook met deze uitdagingen is er in deze fase voldoende perspectief om het plan verder uit te werken en te onderzoeken op haalbaarheid. De planverkenning van juni 2025 vormt daarbij een belangrijk ijkpunt: het college van B&W heeft deze vastgesteld als basis voor de verdere initiatieffase , waarmee we het project een stap verder hebben gebracht. Daarnaast zien wij bereidheid tot samenwerking van de aanwezige grondeigenaren. ,

,

,

,

In dit ontwikkelproces wordt bewust gekozen voor een faciliterende en toetsende rol van de gemeente als ontwikkelstrategie waarbij marktpartijen in het plangebied het voortouw nemen in de planvorming. Deze keuze past binnen een model waarin de gemeente verantwoordelijk blijft voor het waarborgen van publieke waarden zoals betaalbare woningbouw bereikbaarheid en ruimtelijke kwaliteit maar de (professionele) marktpartijen kennis en kunde inbrengen om het plan te ontwikkelen. De voorgestelde inzet van bijvoorbeeld een ontwikkelcombinatie biedt een pragmatische oplossing om de uitvoerbaarheid te vergroten: minder partijen die ‘de kar trekken‘ betekent minder afstemming duidelijke afspraken en een beheersbaar proces. Tegelijkertijd blijft het spanningsveld tussen gemeentelijke regie en afhankelijkheid van grondeigenaren aanwezig vooral rond het kostenverhaal en de medewerking van particuliere partijen. ,

,

,

,

,

De brede bereidheid tot samenwerking onder de betrokken grondeigenaren vormt een solide uitgangspunt voor het vervolgproces. Dit creëert een stevige basis voor de volgende stap: het opstellen van een anterieure overeenkomst tussen gemeente en de ontwikkelcombinatie. Daarin leggen we afspraken vast over samenwerking rollen kostenverdeling kwaliteitscriteria fasering grond en ruimtelijke ambities. De aanleg van een nieuwe ontsluitingsweg door het gebied is daarbij een essentieel element – zowel voor de bereikbaarheid als voor de realisatie van het woningbouwprogramma. ,

,

,

,

,

Tot slot vraagt de ontwikkeling om nauwe afstemming met de gebiedsontwikkeling Ter Aar-Zuidoost aangezien de provincie één integraal plan verlangt. Dit benadrukt het belang van samenhang in de gebiedsaanpak en een gezamenlijke koers tussen zowel de publieke- als de private partijen in het

,

plangebied. Als deze samenwerking met haar uitdagingen slaagt kan Ter Aar-Noordoost uitgroeien tot een voorbeeld van hoe gefaseerde realistische gebiedsontwikkeling publieke ambities en private investeringskracht succesvol weet te verbinden. ,

,

24 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

BIJLAGE 1 STEDENBOUWKUNDIGE AMBITIES TER AAR-NOORDOOST

25 Bijlage 1 Startnotitie gebiedsontwikkeling Ter Aar-Noordoost DEF. docx RO&G – Team Woningbouw - 2025

Team

Woningbouw

STEDENBOUWKUNDIGE

AMBITIES

TER AAR-NOORDOOST Toekomstbeeld

Bijlage

1

RO&G

Startnotitie —

Team

gebiedsontwikkeling

Woningbouw

-

Ter

van

een

nieuwe

woonwijk

Versie:

November

Status:

Definitief / openbaar

Kenmerk:

552072

E-mailadres

(geanonimiseerd)

Aar-Noordo

2025

nieuwkoop

vS

/

2025

SAMENVATTING EN CONCLUSIES Met aandacht voor toekomstbestendig verbinding met het dorp en aandacht voor de mens en voor de natuur komt in Ter Aar-Noordoost een prettige leefomgeving voor mens en dier voor zowel nu als in de toekomst. Dat is waar wij als gemeente samen met de betrokken projectontwikkelaars en grondeigenaren naar streven. Dit document gaat over onze ruimtelijke ambities voor de uiteindelijke ontwikkeling. De ambities hebben een integraal karakter; ze hangen met elkaar samen en versterken ,

,

,

,

elkaar. De eerste ambitie toekomstbestendig gaat zorgen voor een woonwijk waar inwoners nu en in de toekomst prettig wonen. Dit doen we door een plan te maken waarbij we uitgaan van de landschappelijke onderlegger. We zetten in op de kwaliteiten van het bestaande groen en de waterstructuur en versterken deze. Daarbij houden we rekening met de ondergrond zoals draagkracht van de bodem en de ligging van kabels en leidingen. Ook gaat deze ambitie over klimaatadaptatie. Door het tegengaan en rekening te houden met hittestress wateroverlast en droogte zorgen we voor een blijvend prettige leefomgeving. Bij deze ambitie hoort ook het maken van een flexibel plan waarbij meerdere invullingen mogelijk zijn bij het maken van het ontwerp en het zorgdragen voor duurzame energie. ,

,

,

,

Ambitie twee betreft verbonden met het dorp. Naast het landschap heeft ook de bebouwde en onbebouwde omgeving van Ter Aar kwaliteiten en potenties zoals de ontwikkeling van het Dorpshart het pittoreske Oostkanaalkadepad en het Aarkanaal. Het komt het plan ten goede om hier ruimtelijk op aan te sluiten in bijvoorbeeld sfeer en bouwvolumes. Ook goede routes zorgen voor verbinding. Dit gebeurt door de toekomstige Verbindingslaan welke Ter Aar-Noordoost en Ter Aar-Zuidoost verbindt. Daarnaast zijn ook de langzaam verkeersroutes voor voetgangers en fietsers belangrijk voor het maken van goede verbindingen tussen dorp en plangebied. ,

,

,

,

De derde ambitie is voor de mens. We willen een gezonde leefomgeving creëren voor de bewoners en bezoekers. We streven naar een omgeving waar het prettig verblijven bewegen en ontmoeten is. Het gaat hier ook over de woningen: woontypen woonvormen en de doelgroepen. ,

,

De laatste ambitie gaat over voor de natuur. Natuurinclusief ontwerpen beïnvloedt ruimtelijke keuzes. Dit resulteert in een aantrekkelijke biodiverse leefomgeving waarin mens en dier prettig kunnen ,

samenleven. Dit document is ter voorbereiding van het stedenbouwkundig plan. Door de ambities met elkaar bij de start af te spreken streven we een gezamenlijk doel na. Na dit ambitiedocument volgen de meer concrete stedenbouwkundige randvoorwaarden en wensen. Die gaan over hoe we het willen en waar het aan moet voldoen. Wij hebben daarbij een realistisch en haalbaar plan voor ogen. Vervolgens leidt dit tot een stedenbouwkundig plan waarin de stedenbouwkundige ambities en ruimtelijke randvoorwaarden en wensen concreet een plek krijgen. Het geeft weer op welke locatie wat komt en hoe het eruitziet. De gemeente kiest in deze fase nadrukkelijk voor een faciliterende rol waarbij de markt het voortouw neemt in de planvorming. ,

,

Stedenbouwkundige ambitie

Stedenbouwkundige randvoorwaarden en

Stedenbouwkundig plan

wensen

2 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

INHOUDSOPGAVE

1

Inleiding

.. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . ..

4

2

Ambities

.. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . ..

7

3

Ambitie 1: Toekomstbestendig

4

5

6

3. 1

Landschappelijke onderlegger

3. 2

Flexibel

3. 3

Klimaatadaptatie

3. 4

Duurzame Energie

. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . ..

. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

.. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

Ambitie 2: Verbonden met het Dorp

5. 2

11 11

12

Dorpse schaal en Ter Aarse kwaliteiten

Woontypen

10

. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

4. 2

5. 1

9

12

Verbinden met de omgeving

Ambitie 3: Voor de mens

9

. .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

4. 1

. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

14

. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

17

woonvormen , doelgroepen

. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

17

Gezonde leefomgeving.

. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

17

Ambitie 4: En voor de natuur.

. .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

19

. .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

19

. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. .

21

6. 1 7

. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . .. . .. .. . .. . .. . ..

,

Natuurinclusief

Tot Slot

3 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

1

INLEIDING

In het dorp Ter Aar ontwikkelen we een nieuwe toekomstbestendige wijk: Ter Aar-Noordoost (afb. 1. 1 en 1. 2). In het plangebied houden we rekening met de bouw van circa 300 woningen uitgaande van een minimale dichtheid van 30 woningen per hectare. Met deze ontwikkeling komen we tegemoet aan de wens voor woningen. Samenhangend met deze wens is er bijzondere aandacht voor het realiseren van woningen voor starters jonge gezinnen en ouderen (bron: Woonzorgvisie gemeente Nieuwkoop maart 2024). Ook is het bevorderen van doorstroming hierbij een belangrijke factor. In het gebied zijn er minimaal 18 flexwoningen voorzien. Het bouwen van de juiste woningen op de juiste plek is van belang (bron: Strategische koers 2024 - 2040 gebiedsontwikkeling woningbouw (versie 23 april 2024). Een essentieel onderdeel van het plan is de aanleg van een nieuwe ontsluitingsweg door het gebied en het entreegebied cruciaal voor zowel het woningbouwprogramma als de ontlasting van de Kerkweg. ,

,

,

,

Afb. 1. 1 Ligging plangebied

4 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 1. 2. Plangebied Ter Aar-Noordoost. Het gearceerde deel is uit het plangebied geknipt en het geel omlijnde deel is de flexwoningenlocatie. Dit is ongeveer 105, ha effectief aan percelen inclusief de flexwoningenlocatie.

Ter Aar is een dorp met ruim 95 duizend inwoners. Het is een van de grotere dorpen van de gemeente Nieuwkoop. Ter Aar heeft een bijzondere ruimtelijke opbouw waarbij zowel de oorspronkelijke lintbebouwing en de latere uitbreidingen hoger gelegen zijn op het zogenoemde bovenland. Door de Kerkweg de Aardamseweg en het Aarkanaal is het dorp opgedeeld in vier kwadranten (afb. 1. 3). Drie van deze kwadranten zijn bebouwd. Ter Aar-Noordoost is de onbebouwde kwadrant. ,

,

Afb. 1. 3 De kwadranten van Ter Aar.

5 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Dit document is ter voorbereiding van het stedenbouwkundig plan. Door de ambities met elkaar bij de start af te spreken streven we een gezamenlijk doel na. Na dit ambitiedocument volgen de meer concrete stedenbouwkundige randvoorwaarden en wensen. Die gaan over hoe we het willen en waar het aan moet voldoen. Wij hebben daarbij een realistisch en haalbaar plan voor ogen. Vervolgens leidt dit tot een stedenbouwkundig plan waarin de stedenbouwkundige ambities en ruimtelijke randvoorwaarden en wensen concreet een plek krijgen. Het geeft weer op welke locatie wat komt en hoe het eruitziet. De gemeente kiest in deze fase nadrukkelijk voor een faciliterende rol waarbij de markt het voortouw neemt in de planvorming. ,

,

In dit document bespreken we allereerst de vier ambities en hun integrale karakter. In de daaropvolgende hoofdstukken lichten we de ambities: toekomstbestendig verbonden met het dorp voor de mens en voor de natuur verder toe. ,

,

,

6 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

2

AMBITIES

We hebben vier ambities voor Ter Aar-Noordoost: toekomstbestendig verbonden met het dorp voor de mens en voor de natuur (afb. 2. 1). Zo zorgen we voor een prettige leefomgeving voor nu en in de toekomst. Een prettige leefomgeving is een plek waar mensen zich fysiek en sociaal prettig en veilig voelen en die gezond gedrag stimuleert. De ambities gaan over wat we willen. Ze hebben een integraal karakter: ze hangen met elkaar samen en versterken elkaar. De ambities voor Ter Aar-Noordoost sluiten aan bij de ambities uit de Nieuwkoopse Omgevingsvisie: gelukkige mensen sterke dorpen en groene toekomst (bron: Omgevingsvisie gemeente Nieuwkoop juli 2021) (afb. 2. 2). ,

,

,

,

Afb. 2. 1. Ambities Ter Aar-Noordoost. De verbeelding geeft de karakteristieken van het plangebied weer met daaraan toegevoegd op schematische wijze de opgave: de ambities , de woningen en de Verbindingslaan.

7 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Sterke dorpen Gelukkige mensen Groene toekomst De eerste ambitie voor Ter Aar-Noordoost: toekomstbestendig , valt onder alle drie de pijlers van de Omgevingsvisie. Deze gaat erover dat we zorgen voor een woonwijk waar inwoners nu en in de toekomst prettig wonen. Dit doen we door een plan te maken waarbij we uitgaan van de landschappelijke onderlegger. We zetten de kwaliteiten van het bestaande groen en de waterstructuur in en versterken deze. Daarbij houden we rekening met de mogelijkheden van de ondergrond zoals draagkracht van de bodem en de ligging van kabels en leidingen. Ook gaat deze ambitie over klimaatadaptatie. Door het tegengaan en rekening te houden met hittestress wateroverlast en droogte zorgen we voor een blijvend prettige leefomgeving. Bij deze ambitie hoort een flexibel plan waarbij meerdere invullingen mogelijk zijn bij het maken van het ontwerp en het zorgdragen voor duurzame energie. Ten derde is er de ambitie voor De laatste ambitie voor de Ambitie twee verbonden met de mens vallend onder het dorp , valt onder de natuur hoort bij groene Omgevingsvisie-pijler sterke Omgevingsvisie-pijler gelukkige toekomst. Natuurinclusief dorpen. Naast het landschap mensen. We willen een gezonde ontwerpen beïnvloedt ruimtelijke de en creëren voor de heeft ook bebouwde leefomgeving keuzes.

Dit resulteert in een onbebouwde omgeving van Ter bewoners en bezoekers van het aantrekkelijke biodiverse Aar kwaliteiten en potenties plangebied waar het prettig leefomgeving waarin mens en de van en dier prettig samenleven. zoals ontwikkeling het verblijven bewegen Dorpshart het pittoreske ontmoeten is. Het gaat hier ook over de woningen: woontypen Oostkanaalkadepad en het Het Aarkanaal. komt het plan ten woonvormen en de doelgroepen. goede om hier ruimtelijk op aan te sluiten in bijvoorbeeld sfeer en bouwvolumes. Ook goede routes zorgen voor verbinding. Dit gebeurt door de toekomstige Verbindingslaan welke Ter Aar,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

Noordoost en Ter Aar-Zuidoost verbindt. Daarnaast zijn ook de

langzaam verkeersroutes voor voetgangers en fietsers belangrijk voor het maken van goede verbindingen tussen dorp en plangebied. ,

,

Afb. 2. 2. De betekenis van de ambities uit de Omgevingsvisie voor Ter Aar-Noordoost

8 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

3

AMBITIE 1: TOEKOMSTBESTENDIG

De wijk Ter Aar-Noordoost wordt toekomstbestendig. We bouwen op de kwaliteiten die er al zijn. Zo ontstaat een sterk realistisch en haalbaar plan – stevig geworteld in de omgeving. We kijken niet alleen naar wat boven de grond zichtbaar is maar ook naar wat er in de grond ligt: de bodemopbouw en de ligging van kabels en leidingen nu en in de toekomst. Zo blijft het gebied goed te beheren. Toekomstbestendig betekent dat iets is ontworpen om bestand te zijn tegen toekomstige veranderingen en uitdagingen zoals technologische ontwikkelingen klimaatverandering en veranderende maatschappelijke behoeften. Het gaat erom nu de juiste voorbereidingen te treffen zodat een gebied ook in de toekomst relevant en functioneel blijft. Met name op klimaatadaptief natuurinclusief gezond en veilig duurzame energie en duurzame mobiliteit ligt in deze visie de focus. ,

,

,

,

,

,

,

,

3. 1

LANDSCHAPPELIJKE ONDERLEGGER

Het landschap de landschappelijke onderlegger vormt de basis van ons plan. We zetten daarmee de bestaande kwaliteiten in voor ons plan. Het onderzoek van de Provincie Zuid-Holland onderstreept dit. Zij pleiten voor het omgekeerd ontwerpen (bron: Gezonde verstedelijking) (afb. 3. 1). Deze manier van ,

,

ontwerpen heeft een positieve invloed op alle vier onze ambities. Het landschap van Ter Aar heeft een lange ontstaansgeschiedenis. Tot ongeveer 1. 000 jaar geleden bestond het plangebied uit veenmoeras met daar doorheen meanderend het veenriviertje de Aar. Met het bewoond raken van dit gebied werd het veen langzamerhand ontgonnen. Er ontstond een netwerk van sloten en watergangen. Door het agrarisch gebruik werd het land in de loop van de tijd steeds drassiger. Dit veranderde toen vanaf 1500 het gebied werd verveend. Hierbij werd het veen uitgegraven en op legakkers te drogen gelegd. Er ontstonden grote plassen (afb. 3. 2). Deze werden vanaf de zeventiende eeuw weer door molens drooggemalen. Zo ontstonden laaggelegen polders. De bebouwde kern van Ter Aar is evenals het zogenaamde bovenland nooit afgegraven en ligt aanzienlijk hoger dan de omringende polders. Om het land te beschermen en te ontwateren werden kaden en sluizen gebouwd. Voor de waterhuishouding en de trekvaart werd het riviertje de Aar vanaf 1656 gekanaliseerd en omgedoopt tot het Aarkanaal. Hierlangs zijn jaagpaden aangelegd waaronder de Oostkanaalkade. Het landschap van Ter Aar-Noordoost bestaat tegenwoordig uit een karakteristieke en kleinschalige verkaveling gevormd door het slotenpatroon. Deze landschappelijke onderlegger vormt de kwalitatief hoogwaardige en waterrijke basis van het plan.

Zowel het bestaande slotenpatroon als de hoge kwaliteit ,

,

,

,

,

hebbende groenstructuur blijven zoveel als mogelijk behouden.

Afb. 3. 1. Model: Omgekeerde piramide van omgekeerd ontwerpen. De lagen waarmee dan wordt gestart hebben het meeste tijd nodig om te ontwikkelen en dragen het meest bij aan een gezonde leefomgeving. (bron: Gezonde

verstedelijking) 9 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 3. 2. Aan de oostzijde van het plangebied was ruim 100 jaar geleden de huidige polder nog een waterplas. In het plangebied lagen bredere watergangen tussen west en oost en ook noord en zuid , ook aan de overzijde van de Kerkweg (Bron Topotijdreis , 1893).

3. 2

FLEXIBEL

Door de landschappelijke onderlegger in te zetten als basis van het plan ontstaan als gevolg van de verkaveling en het daarbij horende slotenpatroon natuurlijke puzzelstukjes. Er is een flexibele invulling van zowel ieder afzonderlijk stukje als de totale wijk mogelijk. Ook vergemakkelijkt dit eventueel een gewenste fasering. Met de flexwoningen is het eerste puzzelstukje ingevuld.

Ook op het gebied van mobiliteit vinden ontwikkelingen plaats. De auto heeft in eerdere woningbouwprojecten een grote invloed gehad op de invulling van onze buitenruimte. De mobiliteitsinrichting voor Ter Aar-Noordoost anticipeert op verminderd autobezit en borgt dit door ruimtelijke keuzes. De openbare ruimte richten we dan primair in voor verblijf groen en water. Parkeren concentreren we in compacte voorzieningen bijvoorbeeld parkeerpleinen. Langzaam verkeer krijgt prioriteit door directe comfortabele en veilige fietsverbindingen naar voorzieningen en OV. We reserveren vanaf de start infrastructuur voor autodeelmobiliteit op strategische plekken. De openbare ruimte richten we zo in dat we deze bij afnemend autobezit eenvoudig kunnen transformeren naar meer groen of andere functies. Als mensen dichter bij huis kunnen werken – of vaker vanuit huis – neemt de behoefte aan een eigen auto af. Zo draagt de veranderende manier van werken bij aan een duurzamer mobiliteitspatroon. ,

,

,

Verder bieden we gedurende het ontwikkelproces flexibiliteit. De gemeente faciliteert de kaders om de gemeentelijke doelen te behalen en voldoende kwaliteit te garanderen. We leggen dit vast in een document met stedenbouwkundige randvoorwaarden en wensen. Dit document volgt op deze ambitie. De randvoorwaarden geven weer wat in ieder geval uitgevoerd moet worden. De wensen nodigen uit om samen meer kwaliteit aan de plek toe te voegen en ruimte te laten voor de eigen visie van de ontwikkelende partij. Binnen de gestelde kaders kan de ontwikkelende partij een plan maken dat echt past bij zijn ambities. In het omgevingsplan leggen we alleen het noodzakelijke vast zodat er ruimte blijft voor ,

flexibiliteit en maatwerk.

10 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

3. 3

KLIMAATADAPTATIE

Met de landschappelijke onderlegger en daarmee een groene en blauwe invulling zetten we in op een klimaatadaptief Ter Aar-Noordoost. Hittestress droogtestress en wateroverlast willen we hiermee zoveel mogelijk voorkomen en beperken. De klimaatadaptieve toepassingen voor de wijk zijn onder andere: • Een groene invulling met een keuze voor robuuste plantensoorten die een sterke bijdrage leveren aan klimaatadaptatie en biodiversiteit. Daarnaast verdragen deze soorten droogte en wateroverlast en vragen zij weinig onderhoud en zijn bestand tegen klimaatverandering. Exoten die extra irrigatie of bestrijdingsmiddelen nodig hebben vermijden we. • Schaduwrijke verblijfsplekken door opgaand groen langs van wandel- en fietspaden en rondom speelplaatsen. Dit vermindert hittestress en stimuleert bewegen. Er komt een gevarieerde beplanting met diverse kroonlagen die schaduw geeft maar wind doorlaat. • Voor dit plangebied ontwikkelen we een klimaatbestendig watersysteem dat is afgestemd op de specifieke polderkarakteristieken met bestaande watergangen en hoge grondwaterstanden. Het systeem integreert waterveiligheid waterkwaliteit en klimaatadaptatie volgens de principes van 'vasthouden-bergen-afvoeren'. Uitgangspunt is een water- en bodemgestuurd ontwerp waarbij we de ruimtelijke inrichting optimaal afstemmen op het watersysteem.

• Beperking van de hoeveelheid verhard oppervlak ten gunste van groen (beplanting) en blauw (zoals wateropvang en -afvoer). Bij al hoog grondwater heeft infiltratie weinig effect; water moet dan juist worden afgevoerd of geborgen. Hemelwater koppelen we af naar zichtbaar oppervlaktewater zoals wadi's vijvers en watergangen. Daarnaast komen er groene bufferstroken langs wegen voor infiltratie en om vertraagde afvoer toe te passen. ,

,

,

,

,

3. 4 DUURZAME ENERGIE Ook de energietransitie is van belang bij een toekomstbestendig plan. Sinds 2018 worden alle nieuwe woningen aardgasvrij gebouwd. Momenteel werkt de gemeente aan het Warmteprogramma. Voor de locatie Ter Aar-Noordoost onderzoeken we of een publieke collectieve warmtevoorziening mogelijk is. Dit betekent dat de gemeente hier de regie over zal hebben en ondergronds ruimte moet reserveren. Ook andere duurzame mogelijkheden onderzoeken we.

11 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

4

AMBITIE 2: VERBONDEN MET HET DORP

De nieuwe wijk Ter Aar-Noordoost verbinden we met het dorp. Daardoor ontstaat meer samenhang in het dorp en het nodigt de bewoners van het bestaande dorp en de bewoners van de nieuwe wijk uit tot wederkerig bezoek. Met de huidige ontwikkelingen van het Dorpshart Ter Aar-Zuidoost en de Verbindingslaan zetten we ook in op het toevoegen van meer kwaliteit en samenhang in het dorp. ,

4. 1

VERBINDEN MET DE OMGEVING Ter Aar is ontstaan door het naar elkaar toe groeien van de aan de westzijde van het Aarkanaal gelegen lintdorp Kerkbuurt en het aan de oostzijde liggende lintdorp Aardam (afb. 4. 1). De twee dorpen werden verbonden door de Aardamseweg en Kerkweg. Vanaf de jaren 50 werden ook delen van het achter het lint gelegen bovenland bebouwd. In deze polder ontstonden een aantal min of meer op zichzelf staande woonbuurten. Ter Aar kreeg daarmee de huidige kenmerkende structuur met vier ‘kwadranten’ gescheiden door het Aarkanaal de Aardamseweg en de Kerkweg. De afgelopen jaren is de verkeersdruk sterk toegenomen en blijkt de huidige infrastructuur niet meer te voldoen. ,

,

Afb. 4. 1. Op deze historische topografische kaart is de ligging van de dorpen Kerkbuurt en Aardam te zien (Bron Topotijdreis ,

1925) Met de geplande komst van de zogeheten Verbindingslaan (afb. 4. 2) verspreidt het verkeer zich meer en dit ontlast de overbelaste routes. Om deze ontsluiting tot stand te brengen is gekozen voor allereerst de ontwikkeling van de woonwijk Ter Aar-Zuidoost met 500 woningen (afb. 4. 3). De ontwikkeling van de Verbindingslaan en Ter Aar-Zuidoost gaan samen op. De realisatie van het zuidelijk gelegen deel van de Verbindingslaan is een voorwaarde voor de ontwikkeling van Ter Aar-Noordoost. De Verbindingslaan zal lopen vanaf de Oostkanaalweg door Ter Aar-Zuidoost over de Kerkweg om vervolgens aan de noordzijde weer aan te takken op de Oostkanaalweg. Hierdoor ontsluit de Verbindingslaan zowel Ter Aar-Zuidoost als Ter Aar-Noordoost. ,

12 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 4. 2. Ligging van de Verbindingslaan

Afb. 4. 3. Impressie Ter Aar-Zuidoost

Om de aansluiting op de omgeving verder te verbeteren én lopen en fietsen aantrekkelijker te maken realiseren we veilige en uitnodigende langzaam-verkeerroutes. Dit gaat volgens het STOMP-principe (afb. 4. 4). Voor het inrichten van het plangebied kijken we naar een aantrekkelijke leef- en verblijfsomgeving die mensen stimuleert om zich vaker te voet of per fiets te verplaatsen. Lopen en fietsen nemen minder ruimte in beslag dan gemotoriseerd verkeer waardoor er meer ruimte overblijft voor waterberging en meer groen. Bovendien is langzaam verkeer minder belastend voor het klimaat en gezonder dan gemotoriseerd verkeer. STOMP is het ontwerpen met de menselijke maat. In het proces kijken we eerst naar Stappen vervolgens naar Trappen Openbaar Vervoer Mobility as Service en tot slot naar de Particuliere auto. Tot slot is vanuit de omgeving de wens geuit om een wandelrondje aan de randen van Ter Aar te realiseren. We streven ernaar dit binnen het plan mogelijk te maken. ,

,

,

,

,

13 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 4. 4. STOMP-ordeningsprincipe 1. Stappen: zorgdragen voor een gebied met aantrekkelijke looproutes richting voorzieningen. 2. Trappen: zorgdragen voor een gebied met directe en comfortabele fietsroutes. 3. Openbaar vervoer: het gebied aansluiten op het ov-netwerk. 4. Mobility as a Service: het gebruik van (deel)mobiliteit stimuleren in plaats van het bezit ervan. 5. Privéauto: het gebied moet bereikbaar zijn voor privéauto’s met voldoende parkeervoorzieningen. (bron: goudappel. nl)

4. 2 DORPSE SCHAAL EN TER AARSE KWALITEITEN Verbinding met het dorp ontstaat niet alleen via routes maar ook door in de ruimtelijke keuzes actief aan te sluiten op de omgeving. Het plan bouwt voort op de landschappelijke onderlegger en logisch aansluiten bij het bestaande dorp. Aan de westzijde van het plangebied ligt het Aarkanaal en aan de overzijde van dit kanaal ligt het Dorpshart (afb. 4. 5 en 4. 6). In het Dorpshart geldt voor het deel gelegen aan het Aarkanaal een maximale bouwhoogte van 24 meter in de vorm van 5 lagen en een kap. Om aan te sluiten bij het Dorpshart zal ook in Ter Aar Noordoost aan het Aarkanaal een hogere bouwhoogte mogelijk zijn. De maximale bouwhoogte op deze locatie is nog te bepalen maar wordt in ieder geval maximaal 24 meter waarbij de uitwerking vraagt om ontwerpend onderzoek. De hogere bouwhoogte is een oriëntatiepunt in de nieuwe wijk. De in het zicht liggende bebouwing biedt ruimte voor een functie waarvan het hele dorp kan profiteren bijvoorbeeld een recreatieve voorziening of een maatschappelijke functie. Daarnaast zoeken we voor de inrichting en indien mogelijk een fysieke verbinding aansluiting bij de Oostkanaalkade met pittoreske lintbebouwing waaronder de Aarkerk (afb. 4. 7). Aan de oostzijde van het plangebied bevindt zich de overgang naar het lagergelegen benedenland.

Met de inrichting hier spelen we in op deze overgang en maken we deze toegankelijk mogelijk met het eerder genoemde wandelpad. Zo kan de hele wijk van de verschillende landschappelijke kwaliteiten genieten. Daarnaast halen we via participatie zoveel mogelijk wensen en aandachtspunten van belanghebbenden om deze waar mogelijk mee te nemen in de verdere uitwerking van de plannen Hiermee willen we het plan beter maken en eraan bijdragen dat het écht Ter Aars aanvoelt. ,

,

,

,

,

,

,

,

14 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Voor een groot deel bestaat het hiervoor genoemde deel van het plangebied aan het Aarkanaal uit de huidige vrachtwagenparkeerplaats aan de Oostkanaalweg. Hier is dus de kans om de ruimtelijke kwaliteit langs het Aarkanaal te versterken. Door het beëindigen van de huidige functie en de transformatie van deze locatie onderdeel van het plangebied te maken ontstaat een belangrijke schakel tussen het dorp en Ter Aar-Noordoost. Daarmee groeit de samenhang binnen het dorp en ontstaat een plek met een functie voor het hele dorp – een plek waar alle inwoners van kunnen profiteren. Ook de nabijgelegen loswal ligt aan het Aarkanaal en biedt vergelijkbare kansen. Echter ligt deze locatie buiten het plangebied en wordt deze niet meegenomen in dit project. Mogelijk kan dit gebied op een later moment van betekenis zijn als kwalitatieve schakel in het dorp mogelijk met de realisatie van ligplaatsen. ,

Afb. 4. 5. Schets Dorpshart gezien vanaf rotonde kruising Westkanaalweg/Aardamseweg (bron: Masterplan Dorpshart Ter

Aar)

Afb. 4. 6. Doorsnede gebouw Dorpshart op de Vlinderlocatie aan het Aarkanaal (bron: Paneel inloopbijeenkomst Dorpshart Ter Aar op 14 oktober 2025)

15 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 4. 7. Oostkanaalkade

16 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

5

AMBITIE 3: VOOR DE MENS

WOONTYPEN , WOONVORMEN , DOELGROEPEN 5. 1 Woningbouw is (landelijk) zeer gewenst. Er is in onze gemeente bijzondere aandacht voor het realiseren van woningen voor starters jonge gezinnen en ouderen (bron: Woonzorgvisie gemeente Nieuwkoop maart 2024). In dit plangebied gaan we uit van circa 300 woningen in totaal. Daarboven zijn er minimaal 18 flexwoningen voorzien. De woningbouwcategorieën zijn vastgesteld door de gemeenteraad en bestaan uit 116 sociale huurwoningen (39%) 81 middenhuur goedkope of betaalbare koopwoningen (27%) en 103 woningen vrij in te vullen (34%). Het woningtype wordt grotendeels vrijgelaten waarbij de wens bestaat dat het in directe dienst staat van de ambities in dit document. Zo is het bijvoorbeeld interessant om de mogelijkheid van drijvende woningen nader te onderzoeken. De uiteindelijke footprint van de bebouwing inclusief buitenruimte hangt ook samen met het nog te bepalen minimale aandeel openbare ruimte. Verder bestaat de opgave om te zorgen voor woonzorgconcepten conform de Woonzorgvisie (bron: Woonzorgvisie gemeente Nieuwkoop maart 2024). Tot slot voegen we indien nodig voorzieningen aan de wijk toe. We onderzoeken dit nog. ,

,

,

,

,

,

,

,

,

5. 2

GEZONDE LEEFOMGEVING Een gezonde leefomgeving is een plek waar mensen zich fysiek en sociaal prettig en veilig voelen en die gezond gedrag stimuleert. Er zijn voorzieningen nabij mogelijkheden voor ontmoeting en beweging een gevoel van veiligheid en sociale cohesie en er is een goede milieukwaliteit en voldoende groen. Bij het ontwerpen van Ter Aar-Noordoost speelt positieve gezondheid een belangrijke rol bij het maken van ruimtelijke keuzes. Hiervoor maken we gebruik gemaakt van de concepten van het Institute of Positive Health die de provincie Zuid-Holland toepast (afb. 5. 1) (bron: iph. nl). Aan een gezonde leefomgeving dragen bij: • Een omgeving die de beleving van groen en water versterkt. • Seizoensbeleving en herkenbaarheid. Streekeigen vegetatie biedt herkenbare jaarcyclus met bloei vruchten en herfstkleur die verbinding geeft met de polder-identiteit. Uitgangspunt: de groene inrichting van het plangebied sluit aan bij het polderlandschap en versterkt de lokale ,

,

,

,

identiteit. •

• • • • • •

Stimuleren van beweging door aantrekkelijke routes voor langzaam verkeer en speel- en beweegplekken. Veilige routes. Prettige verblijfsplekken in de buitenruimte bijvoorbeeld met bankjes. Een buurt die ontmoeting bevordert en mensen met elkaar verbindt. Een toegankelijke wijk voor diverse doelgroepen. Een privé(buiten)ruimte met voldoende privacy. Bereikbare voorzieningen. ,

17 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 5. 1. Positieve gezondheid. De verbeelding laat zien op welke manieren de ruimtelijke inrichting kan bijdragen aan het welzijn van mensen. (bron: iph. nl)

18 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

6

AMBITIE 4: EN VOOR DE NATUUR

6. 1

NATUURINCLUSIEF Naast het uitgangspunt van positieve gezondheid draagt ook natuurinclusief ontwerpen bij aan het maken van ruimtelijke keuzes (afb. 6. 1). Dit resulteert in een aantrekkelijke biodiverse leefomgeving waarin mens en dier prettig kunnen samenleven. Natuurinclusiviteit speelt zowel een rol in het ontwerp van de bebouwing als de (openbare) buitenruimte. Door het plan in te richten voor zogeheten gidssoorten profiteren ook andere dieren en planten waardoor de biodiversiteit als geheel toeneemt. Gidssoorten kunnen onder andere bestaan uit zangvogels vleermuizen kleine reptielen en insecten. We werken nog aan een soortenmanagementplan (SMP). In het SMP staat voor een heel gebied welke beschermde diersoorten aanwezig zijn. Ook staan er maatregelen regels en afspraken in voor het renoveren (ver)bouwen isoleren en slopen van bebouwing om deze beschermde dieren te beschermen. Het SMP gebruiken we om inzicht te krijgen van de gidssoorten in ons plangebied. Het betrekken van een ecoloog aan de start van het proces helpt om natuurinclusief denken vanaf het begin in het plan te verankeren. ,

,

,

,

,

,

,

Mogelijke natuurinclusieve maatregelen zijn: • Het kiezen voor inheemse streekeigen vegetatie als basis. Dit zijn plantensoorten die van nature thuishoren in het Nederlandse polderlandschap: inheemse bomen struiken en kruidenmengsels afgestemd op natte tot vochtige kleigrond. Deze soorten zijn optimaal aangepast aan lokale bodem water en klimaat. • Het selecteren van soorten op basis van concrete ecologische waarde: nectarproductie voor bestuivers voedselbomen voor vogels waardplanten voor inheemse insecten. Daarbij moet rekening gehouden worden met structuurvariatie met kruidenrijke graslanden ruigten struweel en boomgroepen. • Het creëren van verblijfplaatsen zowel in gebouwen als in de openbare ruimte. • Het aanleggen van natuurvriendelijke leefgebieden waaronder natuurvriendelijke oevers. • Het uitvoeren en met de aanleg mogelijk maken van natuurinclusief beheer. • Zo veel als mogelijk behoud van ecologisch waardevolle bestaande groenstructuren. Zo is het bosperceel in het noordoosten van plangebied een ruim 50-jarige biotoop. ,

,

,

,

,

,

,

,

,

19 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

Afb. 6. 1. Voorbeeld van natuurinclusief ontwerpen (bron: CRKLArchitecten. nl)

20 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

7

TOT SLOT

Kortom aandacht voor toekomstbestendig verbonden met het dorp voor de mens en voor de natuur heeft in Ter Aar-Noordoost een prettige leefomgeving voor mens en dier als gevolg voor zowel nu als in de ,

,

,

,

toekomst!

21 Bijlage 1 Stedenbouwkundige ambities Ter Aar-Noordoost RO&G – Team Woningbouw - 2025

BIJLAGE 2 DE ZEVEN PROJECTFASEN VAN EEN WONINGBOUWPROJECT PROCESSTAPPEN Stap 1: planverkenning

BESLISMOMENTEN (besluit door)

Projectopdracht/opdrachtbrief (afdelingsmanager) Planverkenning (college van burgemeester en wethouders)

Stap 2: initiatieffase

Stap 3: definitiefase

Startnotitie (gemeenteraad)

Stedenbouwkundig programma van eisen (afdelingsmanager) Mits binnen de gestelde kaders uit de startnotitie anders is besluitvorming bij het college dan wel gemeenteraad vereist ,

Uitvoeringsplan voor de participatie (college van burgemeester en wethouders) Het betreft hier een uitvoeringsplan op basis van de door de gemeenteraad vastgestelde kaders opgenomen in de startnotitie. Stap 4: ontwerpfase

Stedenbouwkundig plan met omgevingsplan i (gemeenteraad) Openen grondexploitatie (gemeenteraad) Tenderprocedure ontwikkelaar (college van burgemeester en

Stap 5: voorbereidingsfase

wethouders)

Omgevingsvergunning (college van burgemeester en wethouders eventueel op basis van de mandaatregeling gemandateerd aan een afdelingsmanager/teamleider) ,

Inrichtingsplan (college van burgemeester en wethouders) Stap 6: realisatiefase

Bouwen

van de

woningen in opdracht van de ontwikkelaar

en/of woningbouwcorporatie Aanleggen van de openbare ruimte (stoepen straten parkeerplaatsen planten verlichting) in opdracht van de ,

,

,

,

gemeente

Grondexploitatie afsluiten/voorziening openen (gemeenteraad) Stap 7: nazorgfase

Oplevering woningen door de ontwikkelaar en/of woningcorporatie

Opleveren openbare ruimte door de gemeente 47 Bijlage 2 De zeven projectfasen van een woningbouwproject RO&G – Team Woningbouw - 2025

PROCESSTAPPEN

i Per project

BESLISMOMENTEN (besluit door) Evaluatie project

onderzoeken we wat de beste planprocedure is bijv. BOPA of een wijziging van het omgevingsplan. ,

48 Bijlage 2 De zeven projectfasen van een woningbouwproject RO&G – Team Woningbouw - 2025