ACHTERGRONDINFORMATIE D66 Verkiezingsprogramma 2022-2026
Tekst van het document
Een ander probleem bij complexe zorg is de communicatie en afstemming tussen de persoon of het gezin dat hulp nodig heeft en het netwerk van professionele zorgverleners. Wij zullen maatregelen nemen om deze effectiever te laten verlopen. Cultuur Dat cultuur beleven een belangrijke bijdrage kan leveren aan de ontwikkeling en het welzijn van mensen en bij kan dragen aan gezondheid is wetenschappelijk bewezen. De World Health Organisation (WHO) heeft in 2019 al een rapport gepubliceerd waarin wordt aanbevolen strategisch beleid te vormen waarbij cultuur en gezondheid van elkaar profiteren4. Cultuur beleven, op welke manier dan ook, kan helpen ziekte te voorkomen, het helpt bij het mentaal welbevinden. Cultuur is ook een plek om creatief bezig te zijn en een plek van ontmoeting, verrijking en verbinding. In de gemeente Nieuwkoop zijn vele organisaties actief die cultuur, in de breedste zin van het woord, aanbieden aan inwoners en culturele activiteiten organiseren voor inwoners en bezoekers. Je kunt hierbij denken aan de plaatselijke muziekverenigingen, musicalverenigingen en beeldende kunst verenigingen, galeries en musea, maar ook Kaleidoscoop, Triggr en particuliere initiatieven als Slootkunst en de Haagse Schooldag. Het aanbod is enorm divers.
4
Bron: WHO: Health evidence network synthesis report 67, 2019
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
21
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Voor al deze organisaties is de weg naar de gemeente en de ondersteuning vanuit de gemeente soms moeilijk te vinden. Er is vaak weinig verbinding tussen de verschillende organisaties onderling, de organisaties en de gemeente en de verschillende kernen. Waarom zou bijvoorbeeld Slootkunst zich alleen in de kern Nieuwkoop afspelen? Dit zou ook een rondreizende tentoonstelling kunnen worden door alle kernen. Soms weten verenigingen elkaar wel te vinden, een goed voorbeeld hiervan zijn de drie muziekverenigingen in onze gemeente die onder andere de planning van hun optredens op elkaar afstemmen. D66 gelooft in samen sterker. Wanneer duidelijk is waar informatie te vinden is en wie zich, binnen de gemeente Nieuwkoop, bezighoudt met welk aspect van de culturele agenda kunnen dubbelingen worden voorkomen en organisaties elkaar beter vinden. En in het kader van dubbelingen: het is ook vreemd dat bij het toekennen van subsidies er geld gaat naar sportverenigingen voor het organiseren van meer culturele en sociale activiteiten, terwijl er in onze gemeente plaatsen zijn die juist daarvoor zijn ingericht (en soms helemaal géén subsidie krijgen, denk aan Kaleidoscoop). Gelukkig kent onze gemeente ook mooie initiatieven. Ontdek Nieuwkoop is hiervan al een goed voorbeeld waar lang niet elke organisatie gebruik van maakt.
Vanuit de gemeente zou hier meer aandacht voor gevraagd kunnen worden en met een meerjarige subsidie kan een dergelijke organisatie zich bezighouden met dat waar zij goed in is: verbinden en Nieuwkoop op de kaart zetten. Culturele vorming begint ook al op de basisschool. Ieder kind krijgt een ‘rijke’ schooldag, met opvang, een gezonde lunch, sport en cultuur. In het basisonderwijs starten met culturele vorming is een basis voor de rest van je leven. Kunst kijken, muziek maken, toneel spelen, dans en zelf aan de slag met verschillende media, in ieder aspect van je volwassen leven kan je hiervan profijt hebben. Door culturele vorming op de basisschool aan te bieden kunnen we ook onze verenigingen een kans geven op nieuwe leden. Cultuur is voor het welzijn van onze inwoners, wat D66 betreft, van even groot belang als sport en dient als zodanig een plek te krijgen in onze gemeente. D66 wil dat, in navolging van de aanbevelingen van het WHO rapport, cultuur een agendapunt wordt in het beleid en de visie van de gemeente met een duidelijk budget. Een lange termijn visie maakt het ook mogelijk om voor langere perioden budgetten aan de verschillende organisaties toe te kennen en het aanvragen van een subsidie te vereenvoudigen. Eén cultuurloket en één cultuurmakelaar. Sport Sporten en in beweging blijven is leuk en houdt lichaam en geest gezond.
In Nieuwkoop wordt veel gesport, zowel prestatief als recreatief. Sport heeft een onmisbare plek in onze samenleving waarin mensen elkaar kunnen ontmoeten en waar sportiviteit en gezelligheid hand in hand gaan. We vinden het belangrijk dat er wordt meegedacht over de toekomst van het verenigingsleven. Vanuit de geschiedenis zijn bepaalde sporten in onze gemeente meer onder de aandacht geweest dan andere en beter bedeeld met sportsubsidies. Daarom is de verdeling tussen de verschillende verenigingen mogelijk niet eerlijk. Wij willen ons ervoor in gaan zetten dat alle sporten eerlijk en gelijkelijk worden meegenomen in de toekenning van ondersteuning. In de huidige tijd en in de toekomst zullen er steeds meer verschillende sporten zijn die worden beoefend door onze inwoners. D66 wil ruimte bieden aan verenigingen om meerdere en verschillende sporten aan te gaan bieden. Sport heeft een preventieve werking. Vele onderzoeken laten zien dat mensen die sporten beter bestand zijn tegen ziekte en tegen ouderdomsverschijnselen. Daarom vindt D66 investeringen in gezondheid en kwaliteit van leven een belangrijk aspect. Investeringen kunnen in vele vormen plaatsvinden. In een uitgestrekte gemeente als Nieuwkoop met al haar kernen zoeken we naar hybride oplossingen om sport te promoten.
Verenigingen, onderwijs en bedrijven moeten worden geënthousiasmeerd om te zorgen voor een actieve en gezonde levensstijl.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
22
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
In onze gemeente zijn veel verenigingen die, verdeeld over de kernen, dezelfde sport aanbieden. Verenigingen die niet dezelfde sport aanbieden zijn vaak verdeeld over de verschillende dorpen en zijn niet bij elkaar gevestigd. Wanneer verenigingen vanwege een tegenvallende hoeveelheid aanmeldingen financieel niet meer rendabel zijn wenst D66 het gesprek met verenigingen over samenvoegen en centraliseren aan te gaan. Zo kan het sportaanbod breed blijven. Ook kunnen door het samensmelten van verschillende verenigingen en sporten, sporters en toeschouwers in aanraking komen met verschillende sporten. Dit zal zorgen voor een actiever, diverser en gezelliger verenigingsleven in onze gemeente. Iedereen moet kunnen sporten in onze gemeente. Het is belangrijk dat iedereen, ongeacht afkomst, sekse, seksuele geaardheid, geloofsovertuiging of politieke overtuiging zich veilig voelt op de sportvereniging. D66 vindt het belangrijk dat iedere vereniging een vertrouwenspersoon heeft die kan helpen bij geschillen. Ook willen wij dat de gemeente erop toeziet dat binnen de verenigingen duidelijk is wie deze aangewezen persoon is. Wanneer er binnen verenigingen, om wat voor reden dan ook, geen vertrouwenspersoon aanwezig (kan) zijn zal er samen met de vereniging elders een vertrouwenspersoon moeten worden geworven.
Bijvoorbeeld iemand uit het zorgveld of een vrijwilliger bij een andere sportvereniging. Op die manier houden wij het op de sportclubs voor iedereen veilig en fijn. Mensen met fysieke beperkingen en mensen die vanwege gezondheidsredenen of ouderdom niet intensief kunnen sporten moeten in onze gemeente kunnen bewegen. Wij vinden het daarom belangrijk dat de gemeente verenigingen zoveel mogelijk enthousiasmeert om nieuwe doelgroepen aan te spreken. Naast sporten op verenigingen vinden wij het ook belangrijk dat fiets-, wandel- en hardlooproutes in onze gemeente worden gecreëerd. Het moet mogelijk worden om rond iedere kern in onze gemeente een rondje door het groen te maken. Rond veel dorpen is het nu nog niet mogelijk om veilig een rondje te fietsen, wandelen of hardlopen. Met fiets-, vaar-, wandel en hardlooproutes wordt zowel de bebouwde als de natuurlijke omgeving op een doeltreffende en kostenefficiënte manier toegankelijk gemaakt voor recreatie en beweging. Daarnaast willen we ook aandacht voor locaties waar kan worden gezwommen in open water in onze gemeente. Het creëren van zwemvoorzieningen is een taak van de gemeente die volgens ons extra aandacht behoeft. We willen bekijken waar momenteel (veilig) in open water kan worden gezwommen.
Hierbij hebben wij vooral ook aandacht voor mogelijke locaties waar dit nu nog niet kan, maar die vanwege de locatie wel interessante plekken zijn. Kinderen en jeugd moeten kunnen bewegen en sporten in de publieke omgeving. Voor kinderen moeten er leuke en uitdagende speeltoestellen zijn in de buurt. De speeltoestellen moeten de fantasie prikkelen. Voor jeugd en jongeren moeten er uitdagende speeltoestellen zijn, zoals toestellen waar parcours over kan worden gelopen of mee kan worden gefreerunned. Voor de doelgroep jeugd en jongeren zijn weinig buiten sportlocaties in onze gemeente. Wij zien graag dat het portfolio van de gemeente wordt vergroot, denk hierbij aan de mogelijkheid om urban te sporten in onze gemeente. Bijvoorbeeld door een nieuwe skatebaan, een baan voor steps of BMX’ers. Daarnaast is het goed als kinderen op jonge leeftijd te maken krijgen met verschillende sporten. Scholen gebruik laten maken van de velden van de hockey of voetbal, de zalen van de basketbal of volleybal en het zwembad van de waterpoloërs zorgt ervoor dat kinderen een goed beeld krijgen van alle opties die er in onze gemeente zijn.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
23
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Gelukkig leven: Wat willen we bereiken: ●
Een kansrijke start voor elk kind. We: ○
willen dat elk kind de kans krijgt om te leren over gezond eten, slapen en bewegen;
○
zorgen ervoor dat ouders ondersteuning krijgen bij moderne vraagstukken, bijvoorbeeld veilig internetgebruik, uitdagingen van co-ouderschap en het combineren van werken en opvoeden;
○
ronden de bouw van de IKC’s in Langeraar, Nieuwveen en Woerdense Verlaat af;
○
investeren in de kwaliteit van binnen- en buitenschools aanbod van sport, muziek, boeken en cultuur;
○
onderzoeken de mogelijkheid om alle kinderen op school een gezonde lunch aan te bieden;
○
realiseren bibliotheek inlooppunten in Langeraar, Nieuwveen, Noorden, Woerdense Verlaat en Zevenhoven.
●
Groeien en grenzen. We: ○
sluiten een ‘gezonde kansen voor ieder kind en jongere’ pact met kinderopvang, VvE-organisaties, basisonderwijs, cultuur- en sportverenigingen, buurtsportcoaches, zorgverleners en ondernemers. In het pact spreken we concrete doelen en maatregelen af.
●
Gezond zijn, gezond blijven, kansen hebben en houden. We: ○
starten een meerjarig lokaal programma over voeding die gezond is voor mens, natuur en milieu;
○
starten een campagne om aandacht te vragen voor het hoge alcohol- en drugsgebruik in onze gemeente;
○
steunen projecten als taalmaatjes, taal- en digicafés, de inzet van het Taalhuis en de Informatiepunten Digitale Overheid;
○
vragen werkgevers en scholen alert te zijn op gebrek aan taal- en digitale vaardigheden;
○
zien een rol voor werkgevers en ouders om mensen te motiveren iets te doen aan taal- en digitaal vaardige achterstanden.
●
Jeugdhulp. We: ○
normaliseren opvoedvragen, niet voor alle hulpvragen is gespecialiseerde jeugdhulp nodig;
○
creëren voor veelvoorkomende vragen alternatieve oplossingen, zoals websites of apps met betrouwbare adviezen;
●
○
vragen van scholen en adviezen om hun middelen voor passend onderwijs optimaal te benutten;
○
maken een omslag in het beleid van ‘doen wat nodig is’ naar ‘doen wat werkt’;
○
beschrijven samen met inwoners waarvoor we het jeugdbudget willen gebruiken;
○
gaan sturen op de toepassing van wetenschappelijk bewezen effectieve en doelmatige zorg.
Zorg voor ouderen en kwetsbare inwoners. We: ○
ontwikkelen een digitaal en fysiek informatiepunt waar ouderen informatie en advies kunnen krijgen over zaken die voor hen belangrijk zijn;
○
intensiveren de ondersteuning van mantelzorgers via de mantelzorgconsulent, mantelzorgcafé’s, een mantelzorgcursus en respijtzorg;
○
ondersteunen vormen van vrijwilligerswerk door buurt- en dorpsgenoten;
○
houden rekening met toegankelijkheid van gebouwen voor mensen met beperkingen;
○
maken van Nieuwkoop een dementievriendelijke gemeente;
○
versterken de samenwerking met de zorgverzekeraar en het zorgkantoor;
○
komen tot een data-driven lokaal zorgplan in het belang van kwaliteit en veiligheid van de zorg;
○
onderzoeken de mogelijkheid om samen met de regionale verzekeraar en het zorgkantoor een ‘Nieuwkoop polis’ te ontwikkelen;
○
blijven aandacht vragen voor aanrijtijden van ambulances in onze gemeente;
○
vragen aandacht voor de bereikbaarheid van ziekenhuizen en huisartsenhulp in de avonden, nachten en weekenden.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
24
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
●
Een gerichte aanpak voor de meest kwetsbare gezinnen en families. We: ○
introduceren een omgekeerde verordening voor voorzieningen rond zorg en ondersteuning, waarbij niet de verschillende wetten en regels leidend zijn, maar de hulpvraag van de inwoners;
○
maken ruimte om slimme oplossingen te vinden die recht doen aan de optelsom van hulpvragen;
○
nemen maatregelen om de communicatie tussen de zorgverlener en degene die zorg nodig heeft effectiever te laten verlopen.
●
Cultuur. We: ○
maken de weg voor culturele verenigingen naar de gemeente duidelijker;
○
proberen culturele verenigingen hun activiteiten niet te doen afspelen in één kern, maar de andere dorpen in de gemeente ook op te zoeken;
●
○
vragen meer aandacht voor Ontdek Nieuwkoop als verbinder en partij die Nieuwkoop op de kaart zet;
○
willen dat cultuur een agendapunt wordt en een duidelijke visie van de gemeente krijgt met budget;
○
willen het eenvoudiger maken voor culturele organisaties om subsidies aan te vragen.
Sport. We: ○
willen dat alle sporten eerlijk en gelijkelijk worden meegenomen in de toekenning van ondersteuning;
○
bieden ruimte aan verenigingen om meerdere en verschillende sporten aan te bieden;
○
zorgen dat er op iedere vereniging een vertrouwenspersoon is;
○
willen dat iedereen moet kunnen sporten;
○
zorgen dat rond ieder dorp veilig een rondje kan worden gefietst, gewandeld of hardgelopen;
○
zoeken naar nieuwe locaties waar kan worden gezwommen in open water;
○
verbreden het portfolio van de gemeente met verschillende openbare speeltoestellen en hebben hierbij voornamelijk aandacht voor jeugd en jongeren;
○
willen dat kinderen kennismaken met verschillende sporten om te ontdekken wat ze leuk vinden.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
25
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Groene omgeving De gemeente Nieuwkoop heeft een prachtige ligging: midden in de Randstad, maar met natuur en open ruimte om de hoek. Deze omgeving is een goede reden voor mensen om zich hier te vestigen of te verblijven. De omgeving is ons visitekaartje. Het is belangrijk om te beseffen dat die groene rijkdom niet vanzelfsprekend is. Er is alle reden om de lokale natuur en biodiversiteit actief te beschermen en ondersteunen. De gezondheid van de omgeving is ook bepalend voor de gezondheid van inwoners. Schone lucht, schoon water, en een schone bodem zijn van belang, maar ook de mogelijkheden voor ‘groen genieten’: de toegankelijkheid van de groene omgeving te voet, met de fiets of via het water. Gezonde omgeving Investeren in gezondheidsbescherming levert altijd meer op dan het verhogen van budgetten voor zorg. Schone lucht om te ademen, schoon water om te drinken, een schone bodem om op te spelen of in te tuinieren, rust en groen om te herstellen na een drukke werkdag. Het is langzamerhand zelfs in een groene gemeente als de onze niet meer vanzelfsprekend. Dat moet veranderen. Er is meer aandacht nodig voor vervuilende stoffen in grond, voor pesticiden in lucht en water. Voor lawaai en voor bescherming van de natuur.
Wij willen de Omgevingsdienst West-Holland (ODWH) en de GGD een gezamenlijke opdracht geven om in kaart te brengen hoe het in onze gemeente staat met de gezondheidsrisico’s door vervuiling van lucht, bodem en water en met geluidhinder. Op basis daarvan maken we een verbeterplan. Schiphol moet krimpen Over onze gemeente liggen verschillende vliegroutes die van en naar het nabijgelegen Schiphol leiden. Schiphol is in de afgelopen decennia een steeds drukkere luchthaven geworden. In 1970 waren er 135.000 vliegbewegingen, in 1980 was dat aantal gegroeid tot 185.000, in 2019 werd een record gevestigd met bijna 500.000 vluchten. Er werken veel mensen op Schiphol en veel Nederlanders zijn blij met de lage ticketprijzen voor vakanties. Maar het aantal vluchten blijft maar stijgen en inwoners hebben hier last van, vanwege de uitstoot van de vliegtuigen en de geluidsoverlast die een overvliegend vliegtuig veroorzaakt. De negatieve invloed van het vliegverkeer op gezondheid, woonkwaliteit en natuur in de regio wordt te hoog. Steeds meer inwoners overwegen te verhuizen. Ook omdat zij tijdens de coronacrisis weer hebben ervaren wat de waarde van stilte is. Wij zetten ons, samen met een groot aantal andere D66’ers, sinds 2019 actief in voor een nieuwe, frisse en eigentijdse blik op de toekomst van Schiphol.
Een toekomst waarin het belang dat inwoners hebben bij voldoende nachtrust en bij het leven in een fijne, gezonde, schone leefomgeving weer echt aandacht krijgt en niet weggestreept wordt tegen de economische belangen van de luchtvaartsector. Een toekomst waarin de volledige natuur- en klimaatimpact van de luchtvaart erkend worden. Een toekomst waarin Schiphol en de luchtvaartmaatschappijen hun eigen, eerlijke bijdrage leveren aan de vermindering van uitstoot van CO2, stikstof en fijnstof. Een toekomst met eerlijke prijzen voor tickets: de vervuiler betaalt. Wij willen een afbouw van het aantal nachtvluchten naar nul. We willen een stop op het gebruik van het ‘aantal gehinderden’ als maat voor beoordeling van geluidhinder. Met deze werkwijze kan een kleine groep mensen onbeperkt worden gehinderd en dat is onacceptabel in een rechtsstaat. In plaats daarvan is een (her)introductie nodig van persoonsgebonden, wetenschappelijk verantwoorde normen voor bescherming tegen geluid en schadelijke stoffen. Normen die gehandhaafd kunnen worden door inspecties en in het uiterste geval door de rechter. Wij willen dat er een fijnmazig en betrouwbaar geluidmeetnetwerk wordt ontwikkeld. Metingen kunnen bijdragen aan verbetering van de berekeningen van vliegtuiggeluid, maar ook weer een rol gaan spelen in de handhaving.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
26
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Deze aangescherpte normen en handhaving moet in onze ogen gerealiseerd worden voordat er sprake kan zijn van een nieuw besluit over een maximaal aantal vluchten op Schiphol. De luchtvaartsector moet als een ‘normale sector’ worden behandeld binnen het klimaatakkoord en binnen andere regelgeving, met accijnzen op kerosine en btw op tickets. Een uitzonderingspositie van de luchtvaart is niet meer van deze tijd. Claims rond verduurzaming van de luchtvaart moeten getoetst worden op realiteitsgehalte. Voor de beoordeling van de werkelijke bijdrage van de luchtvaart aan stikstofuitstoot en -depositie is het van belang dat in berekeningen alle stikstofuitstoot wordt meegenomen, niet alleen de uitstoot onder de 3000 voet (914 meter) vlieghoogte. Als de bovenstaande punten serieus worden genomen, dan is groei van de luchtvaart voor de komende 10-20 jaar ondenkbaar. Sterker nog, dan is krimp van de luchtvaart onvermijdelijk. Wij willen dat het nieuwe kabinet dat erkent en dat er, op basis van de punten hierboven, voor de luchtvaart in Nederland ook een krimpscenario wordt uitgewerkt. De bovengenoemde maatregelen moeten deels op landelijk niveau worden genomen, deels ook op internationaal niveau. Wij willen dat het kabinet zich hier hard voor maakt. Lokaal kunnen wij geen resultaten op het luchtvaartdossier afdwingen.
Wij kunnen de gemeentelijke positie aan bestuurlijke tafels wel gebruiken om de belangen van huidige en toekomstige inwoners te verdedigen. Klimaat, gezondheid en wonen gaan boven vliegen. De gemeente dient in formele procedures zienswijzen in die de belangen van huidige en toekomstige inwoners verdedigen. Waar nodig of nuttig brengen we zienswijzen actief onder de aandacht van de Tweede Kamer. Vanzelfsprekend steunen we bewonersinitiatieven zoals de vereniging Vlieghinder Nieuwkoop en we werken graag met hen samen. Natuurbehoud en natuurherstel verdient meer aandacht Nieuwkoop heeft zijn nationale bekendheid te danken aan het water en de natuur. Er worden tientallen miljoenen landelijke en provinciale euro's geïnvesteerd in natuurbehoud, in natuurherstel en in de ontwikkeling van nieuwe natuurgebieden. Gek genoeg, komt natuur in de lokale politiek vrijwel alleen ter sprake als het gaat om toerisme en recreatie. En soms met een negatieve ondertoon wanneer het gaat om effecten van Natura 2000-regels op ontwikkelruimte voor woningen en bedrijven. D66 ziet dat graag anders. De gezondheid van de natuur is van levensbelang voor mensen en dat mag meer zichtbaar zijn in het beleid van de gemeente Nieuwkoop. De natuur in natuurgebieden en het groen in de dorpen kunnen elkaar versterken. Daarop willen wij gericht beleid voeren.
Niet door her en der wat insectenhotels te plaatsen, maar door natuurherstel en -ondersteuning tot leidraad te maken in het omgevingsbeleid en het groenbeheer. We maken versterking van de biodiversiteit het uitgangspunt in het groenbeheer. Bij aanplant willen we daarbij kiezen voor inheemse bomen, heesters en planten, omdat daarop een groter aantal insecten leven. Daarbij willen we gebruik maken van biologische zaai- en plantmateriaal, vrij van bestrijdingsmiddelen. Het maaibeleid passen we aan, zodat er meer bloeiende planten in de bermen komen en braakliggende veldjes zaaien we in met bloeiende planten. Samen met Natuurmonumenten en IVN werken we samen aan projecten die inwoners uitleggen hoe een groene buitenruimte bijdraagt aan de versterking van de natuurgebieden. We geven daarbij inwoners informatie over bijdragen die zij kunnen leveren in hun eigen tuin. Samen met LTO, Caring Farmers en andere grondeigenaren willen wij de samenwerking aangaan om de natuurwaarde van begroeiing op landbouwpercelen en dijken te verhogen. We geven steun aan natuureducatie op scholen en aan projecten die kinderen laten kennismaken met de natuurgebieden in onze gemeente.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
27
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
In nieuwbouwprojecten geven we aandacht aan natuurinclusief bouwen, door voldoende ruimte voor groen op te nemen in stedenbouwkundige plannen en door projectontwikkelaars en zelfbouwers uit te nodigen om natuurvriendelijk te ontwerpen, bijvoorbeeld via de Checklist Groen Bouwen. Hierdoor vinden vogels en kleine zoogdieren ook makkelijk onderdak in de gebouwde omgeving. Daarnaast willen wij dat de gemeente gaat onderzoeken of zij een ondersteunende rol kan spelen bij het weidevogelbeheer. Wij willen dat boomspiegels beplant worden en ondersteunen inwoners bij het aanleggen van geveltuintjes. We stellen daarvoor vanuit de gemeente materiaal ter beschikking. Door het leveren van hetzelfde materiaal voor initiatieven blijft het straatbeeld rustig. Daarnaast pakken we als gemeente het initiatief en planten wij 3.000 bomen bij. Via een gezamenlijke aanpak van de gemeente in samenwerking met maatschappelijke organisaties hopen wij in 2025 onze hoeveelheid bomen met een kwart te doen toenemen.
Foto's: groene boomspiegels, ingezaaide bermen en braakliggend terrein; zo kan het ook
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
28
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Een omgeving die uitnodigt om te bewegen Veel inwoners zijn graag buiten om te bewegen, juist in onze gemeente. Helaas zijn zij daarvoor grotendeels aangewezen op paden en wegen met gemengd verkeer. Fietsers zijn grotendeels aangewezen op wegen waar ook auto's en/of landbouwverkeer rijdt. Wandelaars moeten vaak wandelen op fietspaden of kunnen alleen door gebruik te maken van een B-weg een mooie avondwandeling maken. Dat is ontzettend jammer. En waar elke stad een fatsoenlijk park heeft, raken onze dorpen meer en meer versteend. D66 wil meer veilige bewegingsruimte voor fietsers en voor wandelaars. Daarbij hebben we ook speciale aandacht voor wandelaars met een hond. We maken hiervoor een toekomstvisie fiets als addendum op het gemeentelijk verkeers- en vervoersplan. Hierin werken we ambities en wensen uit voor verschillende vormen van fietsverkeer: lokaal functioneel fietsverkeer naar voorzieningen en scholen, recreatief fietsverkeer, wielrenners en woon-werkroutes met e-bikes. We ontwerpen een wenskaart die we gebruiken om lokaal te investeren in fietsgerelateerde infrastructuur. Hierbij maken we gebruik van provinciale en landelijke budgetten. Ook maken we een toekomstvisie voor wandelaars als addendum op het gemeentelijke verkeers- en vervoersplan. Hierin verwerken we de wensen van inwoners uit alle dorpen en van recreatieve partners tot een wandelwensenkaart.
Deze kaart willen we gebruiken als onderlegger voor lokale investeringskeuzes en als kaart op gebruik te maken van provinciale en landelijke budgetten. We nodigen boeren uit om hun grond ruimer open te stellen voor wandelaars, naar voorbeeld van gewoonten in andere Europese landen. Toekomstbestendige landbouwgrond Onder Goed Wonen is al beschreven dat we ruimte voor nieuwbouw zoveel mogelijk in bestaande gebieden en gebieden die al zijn aangewezen voor herontwikkeling zien. In de paragraaf Natuur is het belang van behoud en herstel van de natuurgebieden aan de orde geweest. De derde grote ruimtegebruiker in onze gemeente is de landbouw. In deze sector is decennialang ingezet op schaalvergroting en intensivering. Nu staan boeren, tuinders, overheid en burgers gezamenlijk voor de opgave om te komen tot nieuwe bedrijfsmodellen die zorgen voor voldoende en gezond voedsel, voor een goed inkomen voor de boer en voor harmonie met de natuur. De problemen met bodemdaling door waterbeheer, met stikstof, fosfaat, bestrijdingsmiddelen en dierenwelzijn moeten opgelost worden. Maar dat moeten we wel samen doen. De boeren moeten hun bedrijfsvoering aanpassen, consumenten moeten een realistische prijs van voedsel gaan betalen, de overheid moet beide ondersteunen.
Wij willen ons actief inzetten voor een gebiedsgerichte stikstofaanpak met oplossingen die niet alleen op papier kloppen, maar ook werkelijk leiden tot verlaging van stikstofuitstoot en depositie vanuit de landbouwsector (naast daling in andere sectoren). Daarbij hoort vermindering van de veestapel, maar niet per definitie een vermindering van het aantal bedrijven. Opkoop van de gebieden die direct aan natuur grenzen kan nodig zijn, maar extensivering, teelt van andere gewassen, gemengde bedrijvigheid zijn ook opties om de doelen te bereiken. Wij zullen ons daar maximaal voor inzetten en realiseren ons dat daar geld en doorzettingsvermogen voor nodig zijn. En dat we niet alleen boeren moeten aanspreken op de noodzaak tot veranderen, maar ook consumenten moeten overhalen om duurzaam voedsel te kopen. D66 durft die keuzes te maken en zal bij die keuzes alle belangen meewegen. Wij juichen de komst van kringlooplandbouw toe en zijn enthousiast over organisaties die daaraan werken door het experimenteren met nieuwe vormen van coöperatief eigenaarschap van landbouwgrond en/of nieuwe vormen van teelt en grondgebruik die beter samen gaan met herstel van biodiversiteit en/of met een hoger waterpeil. Het project van Land van Ons in Oud Ade volgen we met veel belangstelling.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
29
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Energie en omgeving Er moet een einde komen aan het gebruik van fossiele brandstoffen. Nederland is afhankelijk van andere landen op het gebied van elektriciteit en koopt daarbij vaak stroom in die op een vervuilende manier is gewonnen. Welke energiebronnen over enkele decennia beschikbaar zijn valt nu nog niet met zekerheid te zeggen. Aardwarmte en warmte uit oppervlakte- en afvalwater spelen mogelijk een rol in de warmte-opgave. Maar voor het bereiken van de doelen die internationaal zijn afgesproken tot 2030 speelt vervanging van gas, olie en benzine door elektriciteit voorlopig de hoofdrol, zowel voor woningen als voor (personen)vervoer. We gaan steeds meer elektrisch koken, elektrisch verwarmen en elektrisch rijden. Die elektriciteit moet wel ergens opgewekt worden. Voor de korte termijn zijn wind en zon de belangrijkste opties voor het opwekken van elektriciteit. De installaties die nodig zijn om deze energiebronnen te benutten vragen ruimte en zijn zichtbaar in het landschap. We vinden dit jammer, maar het is onvermijdelijk. Dat is het eerlijke verhaal. Met wind op zee en zon op dak alleen kunnen we niet in de energiebehoefte voorzien. Dat is door experts uitstekend in kaart gebracht. Op meerdere plekken in Nederland is ook energieopwekking op land nodig.
Daarbij is het van belang om de verhouding tussen zon en wind zo af te stemmen dat de benodigde investeringen in infrastructuur door netwerkbedrijven betaalbaar zijn. Die investeringen gaan burgers namelijk terugzien op hun energierekening (of moeten ze opbrengen via belastingen als de overheid ervoor kiest om collectief te investeren). Een verhouding van 50/50 zon/wind is voor het netwerk optimaal. In eerdere participatietrajecten rond de Regionale Energie Strategie (RES) zijn vragen aan inwoners gesteld die alleen ingaan op gevolgen van keuzes voor zon of wind op het landschap. In de ogen van D66 is dat een vergissing. Die vraag overvalt inwoners. Voor de RES 2.0 willen we dat veel beter doen en inwoners meenemen in de stappen die nodig zijn om klimaatverandering te stoppen, via de opties voor energiebronnen, de technische mogelijkheden naar de effecten voor de omgeving en de hoogte van de kosten die terug te zien zijn in toekomstige energierekeningen. We zijn ervan overtuigd dat dat de kwaliteit van het gesprek, de afweging van belangen en het maken van keuzes die voor zoveel mogelijk mensen acceptabel zijn, ten goede komt. Ook wij zullen blij zijn als er elders in Nederland zoveel ruimte is voor energieopwekking dat onze polders leeg kunnen blijven.
Maar we houden er rekening mee dat we ons aandeel moeten leveren in plaatsing van zonnevelden en windmolens en daar lopen we niet voor weg.
Foto: zonnepanelen in een weiland
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
30
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Met name het plaatsen van windmolens zorgt voor een dilemma. Windmolens zijn met de huidige stand van de techniek de meest rendabele duurzame energiebron, maar zijn ook het meest zichtbaar in het landschap. Dit roept gemengde gevoelens op. Oudere inwoners hebben (gemiddeld) een voorkeur voor zonnevelden boven windmolens, jongere dorpsgenoten hebben juist een voorkeur uitgesproken voor gebruik van wind. Wij willen pragmatisch met het vraagstuk omgaan door op de korte termijn in ieder geval met spoed ruimte te geven aan de plaatsing van kleine windmolens met een ashoogte van ca. 15 meter op plekken die hiervoor geschikt zijn. Dergelijke windmolens zijn in onze buurgemeenten al heel gebruikelijk. Deze molens zijn minder efficiënt, maar ze hebben een relatief kleine impact op de omgeving, omdat ze over grotere afstand veel minder zichtbaar zijn. Ook geven ze spreiding van opweklocaties die het elektriciteitsnet voor de kortere termijn beter aankan. Deze tussenstap maakt dat we alvast wat doen en tegelijkertijd het gesprek met inwoners over het waarom, het wat en het hoe van de energietransitie kunnen voortzetten. Bij de uitwerking van de keuzes voor een mix aan energiebronnen past ook het ontwikkelen van nog meer postcoderoos-projecten waarin inwoners kunnen profiteren van de energie die lokaal wordt opgewekt.
De suggestie uit recente advertenties van de huidige gebiedscoöperatie dat zonnepanelen op bedrijfsdaken een vervanging kunnen zijn van zonnepanelen op woningen of vooral een investering die financieel rendement oplevert, betreuren wij. Elk dakoppervlak telt en moet zoveel mogelijk worden benut. Postcoderoos-projecten zijn er om mensen die geen geschikt dak hebben toch de kans te geven om mee te doen.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
31
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Groene omgeving: Wat willen we bereiken: ●
Gezonde omgeving. We: ○
●
maken een verbeterplan om gezondheidsrisico’s door vervuiling te verminderen;
Schiphol in de omgeving. We: ○
gebruiken de gemeentelijke positie aan de bestuurlijke tafels om de belangen van huidige en toekomstige inwoners te verdedigen;
○
stellen dat klimaat, gezondheid en wonen boven vliegen gaan;
○
dienen in formele procedures zienswijzen in die de belangen van huidige en toekomstige inwoners verdedigen;
●
○
brengen, waar nodig of nuttig, zienswijzen onder de aandacht van de Tweede Kamer
○
steunen bewonersinitiatieven en werken met hen samen.
Natuurbehoud en natuurherstel verdient meer aandacht. We: ○
werken aan natuurherstel en -ondersteuning, met als doel een gericht beleid te voeren waarin natuur in dorpen en natuurgebieden op elkaar aansluit;
○
maken versterking van biodiversiteit het uitgangspunt in het groenbeheer;
○
zaaien braakliggende veldjes in met bloeiende planten;
○
werken samen met maatschappelijke partners aan projecten die inwoners uitleggen hoe een groene buitenruimte bijdraagt aan de versterking van natuurgebieden;
○
geven inwoners informatie over bijdragen die zij kunnen leveren in hun eigen tuin;
○
stellen vanuit de gemeente materiaal ter beschikking voor inwoners om geveltuintjes aan te leggen;
○
gaan tot 2025 minimaal 3000 bomen extra planten;
○
steunen natuureducatie op scholen;
○
verhogen in samenwerking met maatschappelijke partners de natuurwaarde van begroeiing op landbouwpercelen en dijken.
●
Een omgeving die uitnodigt om te bewegen. We: ○
willen meer bewegingsruimte voor fietsers en voor wandelaars;
○
creëren een park waarin wandelaars (met een hond) veilig kunnen recreëren zonder last te ondervinden van auto’s of fietsers;
●
○
maken een ‘toekomstvisie fiets’ met een wensbeeld voor fietsers;
○
maken een ‘toekomstvisie wandelen’ met een wensbeeld voor wandelaars.
Toekomstbestendige landbouwgrond. We: ○
willen samen met de landbouwsector een plan gaan ontwikkelen om bedrijfsmodellen toekomstbestendig te maken;
○
verwelkomen kringlooplandbouw, nieuwe vormen van coöperatief landbouw eigenaarschap en andere vormen van teelt.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
32
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Gezonde economie De nieuwe economie richt zich op drie sporen: circulair, energie en digitalisering. In de gemeente Nieuwkoop geldt dat de bedrijvigheid meer dan gemiddeld wordt gevormd door de sectoren landbouw, transport, zorg en bouw. Dit heeft automatisch een positieve invloed op de werkgelegenheid waarbij ook een grote rol is weggelegd voor ZZP’ers en arbeidsmigranten. Een aantal van deze sectoren heeft de afgelopen jaren relatief veel geïnvesteerd in het duurzaam maken van hun onderneming, D66 Nieuwkoop zou graag zien dat de andere sectoren op dit succes meeliften. Wij zien hierin voor de gemeente vooral een faciliterende rol weggelegd. Wij willen dat de gemeente voorziet in de mogelijkheid duurzaam te kunnen ondernemen. Ruimte voor duurzaam ondernemen en innoveren Uit landelijk onderzoek van de UvA blijkt dat 55 procent van de ondernemingen die zijn onderzocht uiterlijk in 2030 klimaatneutraal wil zijn. Dat is 7 procent meer dan het jaar ervoor. D66 wil ruimte voor particulier initiatief en ondernemerschap. Ideeën voor handel en bedrijvigheid willen we stimuleren. De regels voor ondernemers moeten eenvoudig, begrijpelijk en uitvoerbaar zijn. Startende, duurzame en fairtrade ondernemers krijgen van ons extra steun. Wij willen nieuwe innovatieve bedrijvigheid stimuleren die bijdraagt aan oplossingen voor maatschappelijke problemen.
Daarom ondersteunen wij inwoners en ondernemers die deze oplossingen ontwikkelen. Een aantrekkelijk ondernemersklimaat is bepalend voor een gezonde lokale economie. Bedrijven en winkels moeten goed bereikbaar en aantrekkelijk zijn voor klanten en werknemers. De gemeente Nieuwkoop is, met haar centrale ligging, interessant voor bedrijven die de gehele randstad willen bedienen. De uitstraling van het Groene Hart is een potentiële trekker voor mensen uit de grote steden om ons heen. Door nieuwe “groene en duurzame” bedrijven te verleiden zich te vestigen in onze gemeente kan nieuwe werkgelegenheid voor onze inwoners worden gecreëerd. Momenteel zijn er in de gemeente Nieuwkoop al enkele circulaire bedrijven gevestigd. Wij zouden graag zien dat, op de plekken waar deze bedrijven al zitten, dit de norm wordt. Lokale ondernemers moeten we koesteren en behouden voor onze gemeente, waarbij circulaire landbouw, aandacht voor verhoging van de bodemvruchtbaarheid, natuur-inclusieve landbouw en technische innovaties voorop staan. Wij willen bijdragen aan de oplossing voor het voedselvraagstuk, door het stimuleren van nieuwe, duurzame productietechnologieën en gezonde voedingsproducten te ontwikkelen.
Naast natuur-inclusieve landbouw willen we ruimte bieden aan een toekomstbestendige en emissiearme landbouw en glastuinbouw, waarin moderne technologische innovaties een belangrijke rol kunnen spelen. Regionaal samenwerken D66 is overtuigd dat iedereen beter wordt van samenwerking, bijvoorbeeld op het gebied van innovatie, detailhandel en vestigingsklimaat. Zo werken veel mensen in een andere gemeente en voor faciliteiten zoals een goede infrastructuur moeten we actief en gericht samenwerken met andere gemeenten, de provincies, Rijkswaterstaat en aanbieders van het openbaar vervoer.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
33
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Toeristische en recreatieve economie Onze gemeente heeft de recreant veel te bieden zoals mooie natuurgebieden in een waterrijk gebied. D66 wil recreatieve initiatieven stimuleren en zo de werkgelegenheid in deze sector laten groeien. Recreatie moet voor zowel onze inwoners als recreanten aantrekkelijk zijn en blijven. Ook willen wij meedenken over een nieuwe locatie voor permanente recreanten die voorheen bij de Visotter stonden. We willen recreatieve ontwikkelingen stimuleren die aansluiten bij de cultuurhistorische geschiedenis en de landschappelijke waarden van Nieuwkoop. Alle toeristische mogelijkheden binnen onze gemeente zijn te vinden op Ontdek Nieuwkoop. D66 juicht het toe dat er één punt is waar alle toeristische informatie te vinden is en pleit dan ook voor een meerjarige steun voor Ontdek Nieuwkoop. Wij willen voornamelijk de natuurvriendelijke water- en natuurrecreatie in onze gemeente ondersteunen, omdat dit volgens D66 een trekpleister is en nog meer kan worden voor onze gemeente. We ontmoedigen toertochten met (vervuilend) gemotoriseerd verkeer op C-wegen en rond het plassengebied. Wij willen dat horeca ondernemers vrij en duurzaam kunnen ondernemen. Ook willen we boeren meer de ruimte geven om recreatief te kunnen ondernemen.
Wij laten het initiatief daarvoor graag aan de ondernemers maar denk hierbij bijvoorbeeld aan b&b, verkoop streekproducten en tiny houses. Investering in datagedreven economie Onze economie draait steeds meer rond data. Bedrijven en inwoners willen gebruik kunnen maken van snel internet en de nieuwe technologische ontwikkelingen. D66 ziet daarom graag dat de gemeente faciliteert in de aanleg van een robuuste digitale infrastructuur. Ook in de gemeente Nieuwkoop is toegang tot het internet namelijk een basisbehoefte. D66 wil ervoor zorgen dat iedere inwoner toegang heeft tot betaalbaar vast en mobiel internet van voldoende kwaliteit en snelheid, op welke locatie dan ook. Dat betekent een snelle uitrol van 5G en glasvezel in de buitengebieden.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
34
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Gezonde economie: Wat willen we bereiken: ●
Ruimte voor duurzaam ondernemen en innoveren. We: ○
willen minder regels. Elke regel moet zijn oorspronkelijke doel dienen;
○
willen goed bereikbare kernen en bedrijventerreinen voor klanten en werknemers;
○
zien in onze gemeente graag meer kennisintensieve bedrijven gericht op verduurzaming;
○
geven lokale ondernemers de ruimte voor functievermenging;
○
ondersteunen agrariërs in hun transitie naar duurzamere en meer toekomstbestendige grondgebonden veehouderij en agrarische bedrijven;
○
willen beschikbare kennis en techniek vanuit landelijke kenniscentra en universiteiten zichtbaar en bereikbaar naar onze gemeente halen zodat ondernemers ervan kunnen profiteren.
●
Toeristische en recreatieve economie. We: ○
willen meedenken over een nieuwe locatie voor permanente recreanten die voorheen bij de Visotter stonden;
○
stimuleren recreatieve ontwikkelingen die aansluiten bij de cultuurhistorische geschiedenis en onze landschappelijke waarden;
○ ●
bevorderen natuurvriendelijke water- en natuurrecreatie.
Investering in datagedreven economie. We: ○
zetten ons in voor een snelle uitrol van 5G en glasvezel in de buitengebieden.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
35
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Glashelder bestuur Landelijk heeft D66 de vorige verkiezingen ingezet op nieuw leiderschap. Voor ons betekent dat dat we werken vanuit onze kernwaardes en overtuigingen: Iedereen heeft het recht op een volwaardig en zelf bestemd leven. Als iemand het lastig heeft, ondersteunen we als maatschappij en we zijn er om de voorwaarden voor een gezond en vrij leven te creëren. Op belangrijke dossiers hebben we een duidelijke visie en plannen die voortkomen uit onze overtuigingen en hiervoor proberen we draagvlak te creëren. Dat doen we door veel contact te zoeken met de inwoners, ons verhaal te vertellen en uit te leggen, maar ook door goed te luisteren. De doelen die de landelijke fractie van D66 had, zijn ook naar de gemeente te vertalen. Een glashelder bestuur is nodig. Volgens D66 Nieuwkoop houdt dat in dat de gemeente er voor iedere inwoner is en van iedere inwoner is. Als lokale overheid moet je goed weten wat er speelt, je hebt contact met de inwoner. De gemeente moet daarom actief informatie inwinnen bij inwoners en ondernemers en zij moeten op hun plaats het gevoel hebben dat hun mening wordt gehoord. De gemeente dient samen met inwoners verder te kijken dan de papieren werkelijkheid van de gemeente. Initiatieven van inwoners moeten worden aangemoedigd en de gemeente moet lokale activiteiten faciliteren.
Ook het bestuur van de gemeente zelf is toe aan een nieuwe bestuurscultuur. D66 wil een college dat op hoofdlijnen met elkaar bestuurt, waarin zowel oppositie als coalitie samen kunnen werken aan de toekomst van de gemeente Nieuwkoop. Informatie vanuit buurt De dorpsraden vormen voor de gemeente Nieuwkoop een belangrijke bron van informatie. Toch merkt D66 dat deze informatie soms niet terecht komt op alle plaatsen waar deze nodig is. Wij zouden graag zien dat er direct contact is tussen de dorpsraden en de gemeenteraad. Wij vinden de dorpsraad belangrijk en willen dus ook dat zij een vaste subsidie ontvangen voor het werk dat zij doen. Een andere bron van informatie is de lokale journalistiek. Graag zouden wij in overleg gaan om te kijken waar en hoe wij zouden kunnen helpen met het stimuleren van de lokale journalistiek om zo een stabiele, goede lokale bron van nieuws te hebben voor onze mooie gemeente. Ook de afstand tussen het college moet kleiner gaan worden om zo te zorgen dat de gemeente meer betrokken raakt. Dit gaan we realiseren door wethouders spreekuur te laten houden met inwoners. Groen bestuur D66 vindt dat met het beleid rond duurzame afvalinzameling al zeer goede stappen gemaakt zijn, maar toch zien we nog ruimte voor verbetering.
Los van de voorwaarden die de gemeente stelt aan zijn relaties met leveranciers en subsidieontvangers via het inkoopbeleid zouden wij graag nog meer transparantie zien in wat er rond de afvalverwerking daadwerkelijk gerealiseerd wordt. Hierbij doelen we dan op verder kijken dan de zogenaamde papieren werkelijkheid. Graag zouden wij willen weten of ons afval werkelijk goed gerecycled wordt en niet alleen op papier goed gerecycled wordt. Wij willen dat het voor inwoners inzichtelijk wordt waar hun afval heen gaat en waar het al dan niet zijn nieuwe bestemming vindt. Verder vindt D66 het belangrijk dat de gemeente de opdracht om duurzamer te handelen niet alleen bij de relaties neerlegt. Ook het gemeentebestuur moet zelf het goede voorbeeld geven. D66 wil dat Nieuwkoop zich aansluit bij de fairtrade gemeenten en plastic gebruik zoveel als mogelijk vermijdt. Dienstverlenende gemeente Voor D66 is een van de belangrijkste taken van de gemeente die van dienstverlener. De inwoners kunnen voor veel meer zaken terecht bij de gemeente dan alleen het aanvragen van documenten en afvalverzameling. Wij zouden graag zien dat de gemeente zijn taak als dienstverlener serieuzer neemt en met betere manieren komt om aanvragen sneller te behandelen en beter met de inwoners gaat communiceren waar het gaat over vragen van haar inwoners.
Duidelijke service level agreements zouden hierin een uitkomst kunnen bieden zodat de inwoners weten wanneer een antwoord verwacht kan worden.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
36
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Het is voor onze inwoners belangrijk dat zij inzicht krijgen in processen in onze gemeente. Onder transparant bestuur verstaat D66 een bestuur dat de deuren openzet en inwoners inzicht biedt. Daarbij hoort volgens D66 ook dat mensen die een aanvraag doen bij de gemeente, op de hoogte gehouden worden van de voortgang. Het is belangrijk dat, wanneer inwoners een aanvraag doen, zij weten dat de gemeente ermee bezig is en hoelang het ongeveer nog duurt tot een reactie volgt. Daarnaast is het volgens D66 belangrijk dat de gemeente de keuzes die gemaakt worden goed uitlegt. Er moet goed worden stilgestaan bij de waarom-vraag. Waarom kiest de gemeente ervoor een besluit te nemen of maatregel in te voeren. Het antwoord op deze waarom-vraag moet ook worden gedeeld met onze inwoners. D66 vindt het belangrijk dat voorstellen specifiek worden geformuleerd, meetbaar, aanvaardbaar, realistisch en tijdsgebonden zijn. Dit maakt voorstellen afgebakend en geeft de raad meer houvast om zijn controlerende taak uit te voeren. Ten slotte moet de gemeente de inwoners duidelijkheid geven over alle mogelijkheden die er voor hen zijn. De gemeente heeft allerlei verschillende subsidiepotjes en loketten waar inwoners iets aan hebben. Door wekelijks een ander potje of loket in de aandacht te zetten worden de mogelijkheden voor de inwoners herhaaldelijk gecommuniceerd.
Dit kan beleid van de gemeente doeltreffender maken en voor inwoners inzichtelijker maken. Verantwoordingsdag D66 is voorstander van een nieuwe manier van samenwerking tussen inwoners, overheid, bedrijven en organisatie. D66 wil dat de gemeente Nieuwkoop eens in het jaar een verantwoordingsdag organiseert. Tijdens de verantwoordingsdag presenteren de fracties, wethouders en burgemeester aan inwoners wat zij het afgelopen jaar hebben bereikt. Ook geven zij aan wat zij het aankomend jaar willen doen. Vervolgens mogen inwoners de politici en bestuurders over dit beleid aan de tand voelen. Dankzij het stellen van kritische en oplettende vragen kunnen inwoners het dagelijks bestuur van de gemeente bevragen. Dankzij deze manier van direct verantwoording afleggen zullen inwoners, bedrijven en organisaties meer beeld hebben bij de acties en uitdagingen die de gemeente heeft. Ook kan dit inzicht ertoe leiden dat inwoners, bedrijven en organisaties met de gemeente samen gaan werken aan het verbeteren van hun buurt. De gemeente heeft ook als voordeel dat meningen en ideeën van inwoners kunnen helpen. Participatie gericht bestuur D66 vindt het belangrijk dat de inspraak van inwoners niet ophoudt nadat de stemmen zijn geteld.
In het verleden zijn er in Nieuwkoop meerdere knelpunten geweest voor, tijdens en na participatietrajecten waarbij inwoners het gevoel hebben gehad niet te worden gehoord en geïnformeerd. D66 heeft zich uitgesproken tegen deze slechte manier van communiceren met onze inwoners. Belangen zullen allemaal gehoord en afgewogen moeten worden. Tegenstanders zullen er altijd blijven bestaan, maar het is voor D66 wel belangrijk dat inwoners zich serieus genomen voelen en het uiteindelijke besluit uitgelegd krijgen. Het is volgens ons belangrijk om een stap terug te doen, uit het digitaal participeren. Het terugstappen uit digitale participatie moet volgens D66 betekenen dat fysieke participatieprocessen als basis worden gezien en digitale participatievormen als aanvulling gelden. D66 ziet liever dat de gemeente met inwoners het gesprek aangaat, maar ook dat inwoners onderling de dialoog aangaan. Onze visie is om terug te stappen naar het back-to-basic participeren. Namelijk langs de deur met mensen de dialoog aangaan en ze uitnodigen om bij een fysieke participatieve sessie aanwezig te zijn, hiervoor wil D66 de buurtonderzoeker in het leven roepen, waarover straks meer. Mensen die niet thuis zijn krijgen dan de mogelijkheid om later digitaal te reageren. Zo wordt volgens D66 echt actief de dialoog gezocht met de inwoners.
Wat wordt er vervolgens met uw stem gedaan? D66 vindt het belangrijk dat, voordat inwoners wordt gevraagd om meningen, eerst duidelijk wordt gemaakt wat er met de inbreng wordt gedaan. Zo worden inwoners niet later teleurgesteld en gaat de organisatie ook met een duidelijk opdracht aan de slag.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
37
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Daarnaast wenst D66 dat jeugd en jongeren meer worden betrokken bij de lokale besluitvorming en uitvoering. Uitvragen via sociale media hoe inwoners over bepaalde zaken denken en hen informeren over lokale activiteiten kan de betrokkenheid van jeugd en jongeren al positief beïnvloeden. Hierbij speelt de Nieuwkoopse jeugd-/jongerenwerker een cruciale rol. De jeugd-/jongerenwerker moet naast zorgtaken ook voldoende tijd hebben om met jeugd te praten over lokale uitdagingen. D66 betrekt graag de kinderen bij het gemeentebestuur. Om die reden hebben enkele gemeenten in het land een kinderraad. Een kinderraad is een raad die vier keer per jaar samenkomt. Deze raad is samengesteld uit ‘verkozen’ raadsleden van verschillende basisscholen. D66 pleit ervoor om, samen met het onderwijs, in Nieuwkoop ook een kinderraad te organiseren. De kinderraad kan, met behulp van experts, zich gaan buigen over voor hen interessante lokale thema’s. Zo leren kinderen meer over de politiek en maatschappelijke problemen, het is hun eigen toekomst waaraan zij werken. Daarnaast kunnen de kinderen wellicht met interessante ideeën komen die op een creatieve manier de lokale thema’s aanpakken. Zo hebben niet alleen de kinderen, maar ook de gemeente iets aan de kinderraad. Nieuwkoopse buurtonderzoekers Momenteel zijn participatietrajecten in Nieuwkoop incidenteel.
Inwoners wordt gevraagd naar hun mening wanneer er bijvoorbeeld een nieuwe speeltuin in de buurt wordt gebouwd of er een nieuw woningbouwproject in de wijk is. D66 wil dat de gemeente blijvend met de inwoners in gesprek gaat. Dit willen we bereiken door participatie weer in eigen beheer te nemen in plaats van het inhuren van externen partijen. Door meerdere fte full-time participatiemedewerkers die op eigen initiatief met inwoners het gesprek aangaan over de toekomst en ontwikkelingen van hun buurt. Het in het leven roepen van de Nieuwkoopse buurtonderzoekers. De buurtonderzoekers zullen primair gebruikt gaan worden om met inwoners in gesprek te gaan bij een participatieproject van de gemeente. We zien echter ook dat in de voortrajecten voordat er een project is gestart al veel gewonnen kan worden door met de inwoners in gesprek te gaan over de toekomst van hun buurt. Zo kunnen de buurtonderzoekers ook contact onderhouden met inwoners en fungeren als een aanspreekpunt voor de buurt of ook zelf met inwoners in gesprek gaan.. Daarbij ziet D66 een potentieel financieel voordeel. Het permanent inhuren van een aantal fte zal naar verwachting goedkoper zijn dan het continu inhuren van externe partijen. Plus, deze externe partijen staan verder van de casus af en moeten zich bij een nieuwe opdracht daarom telkens opnieuw in de casus verdiepen.
Als de Nieuwkoopse buurtonderzoeker goed zijn werk doet, dan weet hij al wat de inwoners van een buurt of dorp verlangen. Wordt er in de wijk een nieuw speeltuin gebouwd? Dan gaat de buurtonderzoeker langs bij de lokale basisschool en gaat hij of zij met kinderen en ouders in gesprek over de gewenste speeltuin. Komt er een nieuwe woonwijk in de buurt? Dan kan de buurtonderzoeker bij lokale inwoners in de buurt gaan uitvragen wat zij wensen in de nieuwe woonwijk. Momenteel worden dergelijke participatietrajecten vaak digitaal gehouden, maar wat D66 betreft gaat de gemeente direct met de inwoners in gesprek. De Nieuwkoopse buurtonderzoeker kan een lokale bekendheid opbouwen, zoals bijvoorbeeld een wijkagent. Zo kan de buurtonderzoeker groeien tot een aanspreekpunt voor de wijk. Inwoners kunnen zelf het contact opzoeken met de buurtonderzoeker wanneer zij bijvoorbeeld ideeën, klachten of vragen hebben over lokale ontwikkelingen. De buurtonderzoeker moet wat D66 betreft zelf zijn werk kunnen doen. Er moet zo min mogelijk sprake zijn van sturing door het college. De buurtonderzoeker deelt zijn bevindingen in een rapport wanneer er raadsvoorstellen voorbij komen waarbij participatie gewenst is. Zo bestaat er zo min mogelijk sturing op een gewenste uitkomst en kan de raad eenvoudiger zijn controlerende taak uitvoeren.
De Nieuwkoopse buurtonderzoeker fungeert als aanspreekpunt van de buurt, geeft de raad meer beeld bij de wensen van de buurt, is efficiënter dan een externe partij en verkleint de afstand tussen gemeente en inwoner.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
38
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Inclusief bestuur D66 vindt het belangrijk dat de gemeente inclusief beleid voert. Inwoners moeten zich prettig en veilig voelen in onze gemeente. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, seksuele voorkeur, politieke gezindheid, afkomst of geslacht pakken we aan. We verwachten van de gemeente dat er ingegrepen wordt wanneer onze inwoners op basis van achtergrond, seksuele voorkeur of genderidentiteit in de openbare ruimte gediscrimineerd worden en we belonen partijen die actief bijdragen aan het bestrijden van racisme, discriminatie en andere vormen van uitsluiting. D66 wil dat het Meldpunt Discriminatie beter bekend wordt. De gemeente Nieuwkoop werkt op dit gebied samen met de externe partner Kwadraad. Naast het registreren van meldingen en het inzichtelijk maken van ontwikkelingen wil D66 dat er ook vooral met mensen het gesprek aan wordt gegaan. Door mensen aan te spreken en eventueel in contact te brengen met slachtoffers van racisme en discriminatie hopen wij tot een gedragsverandering te komen. In 2023 is het 150 jaar geleden dat in Nederland de slavernij werd beëindigd. Sporen van de slavernij zijn nog altijd zichtbaar in onze samenleving. Om de slavernij te erkennen en de afschaffing ervan te eren wil D66 dat in Nieuwkoop hier meer aandacht aan wordt besteed.
Het herdenkingsjaar 2023 is een mooie aanleiding om, bijvoorbeeld samen met het historisch genootschap en basisscholen, een onderzoek te doen naar de geschiedenis van slavernij in de gemeente Nieuwkoop. Wat heeft hier plaatsgevonden en welke invloed zien we hier nog van. Niet iedereen heeft dezelfde kansen in onze samenleving. Als partij zijn wij voorstander van anoniem solliciteren bij de overheid. Bij anoniem solliciteren ontbreken op de cv’s niet alleen naam, adres en geslacht, maar ook geboorteplaats. Het belangrijkste voordeel van anoniem solliciteren ligt voor de hand. Als organisatie kijk je namelijk puur naar de geschiktheid van de kandidaat. De voor de werkgever interessante informatie, over de vooropleiding, werkervaring en motivatie bijvoorbeeld, zijn alsnog te vinden. Uit meerdere proeven blijkt dan ook dat anoniem solliciteren werkt. Arbeidsmigranten die hier binnen onze gemeentegrenzen verblijven, moeten makkelijker de gang naar de gemeente kunnen maken. Belemmeringen die dit in de weg staan moeten zo goed als mogelijk moeten worden weggenomen, dit geldt natuurlijk voor alle groepen voor wie de gemeente minder toegankelijk is. D66 wil daarom ook dat alle relevante informatie beschikbaar is in het Pools, Roemeens en Bulgaars.
Als teken van inclusiviteit wordt momenteel de regenboogvlag gehesen op het gemeentehuis op dagen waar meer wordt stilgestaan bij het thema lhbti-inclusiviteit. Wij wensen dat wij dit symbool meer gaan uitdragen, bijvoorbeeld met verlichting op de Reghthuystoren. Wat ons betreft blijft het niet bij een symbool, maar gaan we ook aan de slag op het gebied van inclusiviteit. We bevorderen inclusiviteit en bestrijden discriminatie binnen onze gemeente, door middel van cursussen omtrent het thema van externen. Oók proberen wij anderen te helpen met het bespreken van het thema inclusiviteit en brengen we relevante activiteiten onder de aandacht. Wij willen aansluiting zoeken met andere gemeenten in onze regio die zich actief inzetten voor lhbti-inclusie. In samenwerking met bijvoorbeeld Alphen aan den Rijn en Bodegraven-Reeuwijk kunnen wij als gemeente meer bereiken dan alleen. Zo kunnen wij onze krachten bundelen als het bijvoorbeeld gaat om activiteiten voor de doelgroep. Nieuwkoop moet een dementievriendelijke gemeente worden. Hiervoor wil D66 de handen ineen slaan met lokale partijen. Bij de inrichting van de leefomgeving moeten wij als gemeente rekening houden met de speciale behoeften van dementerenden. We zetten ons in voor voorlichting over de impact van de leefomgeving op dementerende mensen en zullen bij ondernemers hiervoor aandacht vragen.
Verkiezingsprogramma 2022 - 2026
39
Kijk verder dan morgen - Laat iedereen vrij, maar niemand vallen.
Digitaal bestuur Digitale veiligheid vereist een constante alertheid van onze gemeente. Een gemeente let daarbij niet alleen op hen die schade willen berokkenen, maar ook op degenen die dat niet doen. Afgelopen jaren zijn meerdere gemeenten slachtoffer geworden van hackers, ransomware en datalekken. D66 vindt het belangrijk dat de gemeente zich niet alleen focust op de techniek, maar ook op de digitale weerbaarheid van ambtenaren en inwoners. D66 zal zich daarom inzetten voor de privacy van onze inwoners en ambtenaren. Privacygevoelige informatie moet zo min mogelijk worden gedeeld en het moet op voorhand duidelijk zijn wie en hoe toegang kan plaatsvinden tot deze informatie. Hierin staat een goede afweging centraal, mensen moeten zoveel mogelijk privacy behouden, maar inwoners moeten zich ook veilig kunnen voelen. D66 wil daarom dat de gemeente een data-manifest publiceert waarin voor inwoners inzichtelijk wordt gemaakt welke persoonsinformatie de gemeente van inwoners heeft, tot welke informatie de gemeente toegang heeft, welke informatie over inwoners met andere partijen en instanties wordt gedeeld (en onder welke voorwaarden) en hoe persoonlijke gegevens worden bewerkt, verwerkt en gebruikt. Het is een algemene trend dat er met steeds weer nieuwe technologie meer digitale informatie over inwoners wordt verzameld.
Deze informatie wordt vervolgens opgeslagen in allerlei databases. Deze technieken stellen ons steeds vaker voor ethische dilemma’s over de inzet hiervan. Ook de gemeente krijgt hier steeds meer mee te maken. Wij willen dat er budget is om bij ethische dilemma’s onafhankelijk onderzoek te kunnen (laten) doen naar de impact van digitaal ethische beslissingen. Met dit budget en deze houding wil D66 dat er zo min mogelijk gegevens worden opgeslagen, voor een zo’n kort mogelijke tijd, met een zo hoog mogelijke doeltreffendheid. Ook in de lokale overheid is er steeds meer sprake van digitalisering. Voor D66 is het belangrijk dat deze digitalisering een doel dient ten aanzien van de inwoner en daarbij nooit de kloof tussen inwoner en overheid mag vergroten. Het uitgangspunt van de gemeentelijke dienstverlening is digitaal waar het kan, fysiek voor wie het wil. Contact met de gemeente verloopt steeds vaker digitaal en daarom is het belangrijk dat de website voldoet aan de eisen zoals deze landelijk worden gesteld door het ‘Besluit Digitale Toegankelijkheid’. Veel van onze inwoners hebben nog steeds de voorkeur om fysiek met de gemeente af te spreken, D66 zal zich blijven inzetten voor de mensen die dit willen zodat dit ten alle tijden een mogelijkheid blijft.