2023-358 Bijlage 1 Omgevingsprogramma gezondheid

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

37

Bijlage 2 Onderzoek Groei van de Stad, 2023 In het onderzoek Groei van de Stad zijn 5 kritische succesfactoren benoemd, welke voornamelijk direct, maar ook indirect dit omgevingsprogramma raken. Het onderzoek valt hiermee binnen de kaders van het omgevingsbeleid. Deze succesfactoren zijn: 1.

2.

3.

4.

5.

Ruimtelijke ordening en inrichting moeten bijdragen aan een leefbare en veilige stad. Goede woningbouw en openbare ruimte dragen bij een hogere kwaliteit van leven, leefbare buurten en veiligheidsgevoel. Zet ook in op een goede differentiatie van de woningvoorraad. Voorzieningen moeten meegroeien in de nabijheid. Meer inwoners betekent meer draagvlak voor voorzieningen. Dat betekent dat voor een aantal voorzieningen (in de nabijheid) gestuurd moet worden op verhoging van de capaciteit. Investeren in de kwalitatieve versterking van het groen. Het groen, dat voldoende aanwezig is, vraagt bij groei om kwalitatieve versterking en kan een grotere bijdrage leveren aan de gezondheid van de Nieuwegeinse inwoners. Blijvend inzetten op lopen, fietsen en openbaar vervoer. Om het autogebruik niet evenredig mee te laten groeien met de groei van de stad en de regio moet blijvend worden ingezet op lopen, fietsen en openbaar vervoer. Gebiedsgericht en integraal werken is een voorwaarde. Het is van essentieel belang om aan de voorkant van een ontwikkeling gebiedsgericht af te wegen. Hierbij wordt onderzocht en afgewogen wat een gebied kan bijdragen aan de doelen van de omgevingsvisie. Uit deze gebiedsgerichte afweging kan komen dat woningbouw op bepaalde plekken geen goede keuze is ondanks dat op stadsniveau de bouw van 9.000 woningen mogelijk is.

https://nieuwegein.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/674ea6d2-12d2-4ca2-b0291a21b86e8fa4?documentId=3117ed38-ec47-4dbf-a96d-866a36429da9&agendaItemId=b2faa383-6254461c-89e7-b8cc8d5a1a71

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

38

Bijlage 3 bestaande activiteiten en kansen per thema In deze bijlage treft u de bestaande activiteiten per thema aan, zoals aangegeven door onze partners. Tevens zijn de kansen benoemd en opgenomen in dit omgevingsprogramma. Deze activiteiten en kansen zijn een opsomming en daarmee niet limitatief. Activiteit

Bestaand of kans

partner

Het Vrijwilligershuis. Het Vrijwilligershuis Nieuwegein stimuleert, verbindt en promoot de gehele vrijwillige inzet in Nieuwegein.

Bestaand

Santé Partners

Naast de uitvoering van de basiswerkzaamheden wil het Vrijwilligershuis zich focussen op:

Kans

Santé Partners

Dans is een essentieel onderdeel bij onze activiteiten in samenwerking met de scholen en leidend in een van onze festivals

Bestaand

De Kom

Thema's lokaal sport- en beweeegakkoord 2.0:

Bestaand

SportID e.o.

maatschappelijke waarde breedte en topsport

Kans

SportID

Faciliteren van collectief beweegaanbod op buurtpleinen of in de wijk, door inwoners opgezet of via SportID.

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Algemeen

Stevige basis van het Vrijwilligershuis; Het Vrijwilligershuis gaat de focus meer verschuiven naar het sociaal domein. We onderzoeken op welke wijze de andere domeinen ingezet kunnen worden in het sociaal domein. Aanbod vrijwilligers en vraag (zorg)organisaties Wij willen investeren in het aanleggen en vullen van een vrijwilligerspool. Lokaal Sportakkoord

- Inclusie en diversiteit - Sociaal veilige sport - Vitale sportaanbieders - Vaardig in bewegen - Ruimte voor sport en bewegen - Maatschappelijke waarde van topsport MQ Scan

In samenwerking met SportID diverse activiteiten (sportmix, zaalvoetbal, schoolvoetbal )voor jeugd en jongeren: Jeugd 4-8 Sportmix op dinsdag en donderdagmiddag. Jeugd 8-10 Sportmix op dinsdag en donderdagmiddag. Diverse beweegactiviteiten voor specifieke doelgroepen (EPA, NAH, etc.) Meer beweegactiviteiten aanbieden voor doelgroepen, zeker in relatie tot RA. Uitbreidingen op het gebied van onder meer yoga. Vanuit sport-ID is er de wens om meer activiteiten (laagdrempelig) te organiseren voor het jongen kind (0-4) en hun ouders. Hierin zouden ze graag samen optrekken. Buurtsportcoaches in communities – kennisdeling beweegaanbod voor de verschillende doelgroepen Peuterstapjes bij OKO, samenwerking met Sport ID met Jeugdplatform Nieuwegein en bij voorleesfeestjes Collectie Meer anderstaligen naar de sportclubs – warme overdracht. SPortID is eerste aanspreekpunt voor sportclubs Activiteit Taal en Sport: De taal leren door beweegoefeningen, pilot voor A0-A2-NT2ers. Ook taal en sport combineren in onderwijsaanpak (denk aan het programma Scoor een Boek) - Meer aandacht voor beweeginformatie naar laag taalvaardigen – hoe breng je de informatie over (in woord en beeld). Digitale burgerschap m.b.t. kansen in de e-sport beweeggames in Atrium Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

39

Brede Regeling Combinatiefunctionaris Cultuurcoaches, werken vooral op basisscholen en bso’s, maar ook in het VO en staan met een been in de school en een been in DE KOM. Gezondheid en preventie

Bestaand

De Kom

Buurtsportcoach, Sportparkmanager & JOGG-regisseur SportID

Bestaand

SportID

Clubkadercoach

Kans

SportID

Samenwerking (intensiveren) buurtsportcoaches, buurtverbinders wijk en jongerenwerkers

Kans

Movactor

Regelmatig samenwerking met buurtsportcoaches bij wijkactiviteiten. Bijvoorbeeld Health check/gezondheidsfestival.

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Kans

SportID, Movactor, Biblotheek en De Kom

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotjeek

Beweegcoach

Regelmatige voorlichting buurtsportcoaches bij taalactiviteiten Regelmatige voorlichting buurtsportcoaches bij jeugdactiviteiten Meer gezondheidsinformatie bij de verschillende doelgroepen in de vorm van activiteiten. Bewegen met media (media ukkie dagen) Esports en gaming zijn niet meer weg te denken uit onze maatschappij. Het competitie element en het samen gamen verbindt mensen met elkaar. In Nieuwegein willen we de populariteit van gaming en esport omarmen en zien we innovatiekracht, de sociale meerwaarde en zien kansen om esports en gaming te koppelen aan (sport)verenigingen, scholen en buurtpleinen. Terugdringen gezondheidsachterstanden Aanpak laaggeletterdheid, bijvoorbeeld taal & ontmoetingsactiviteiten op buurtpleinen. Inloopspreekuur voor inwoners met administratieve, juridische of financiële vragen. Buurtinitiatieven gericht op computer vraagstukken. Cursussen voor het regelen van digitale overheidszaken en die computervaardigheden stimuleren, bijvoorbeeld de cursus ‘ Werken met de elektronische overheid’’ Diverse jeugd- en jongerenactiviteiten zoals koken, gezond snacken, etc. Maaltijden op de verschillende buurtpleinen door inwoners en medewerkers. Buurtbrabbel. Bewoners die moeite hebben aansluiting te vinden bij bestaande initiatieven, via de welzijnscoach (na verwijzing eerstelijns zorg) in verbinding brengen met anderen/in de wijk.

Meer integrale aanpak via positieve gezondheid. Meer integrale aanpak van het onderwijskansenbeleid waarbij gezondheid een onderdeel is. Aanbod ontwikkelen om met meer jeugd te gaan koken (uitbreiding jeugdwerk). • •

•

• • • •

Ouder-Kindochtenden Preventieve gezondheidsinformatie gegeven door gezondheidsprofessionals bij PLUS-Café en Lucky Life, workshops, lezingen, gezondheidsfestival Studenten Verpleegkunde lopen stage in de bibliotheek (Combistage met GGD). Zij geven voorlichtingen aan anderstaligen, hebben een taal-gezondheidsactiviteit opgezet en begeleiden anderstaligen die aan de slag willen als verpleegkundige door hen te laten oefenen met de taal bij Taalbrigade & Taalbrigade Kids. Uitleenpunten in Gezondheidshuis De Componist en Buurtplein Zuid met bibliotheekcollecties met focus op gezondheid Activiteit Gezonde taal, gezondheidsvaardigheden en taal voor anderstaligen en laaggeletterden m.b.v. stagiairs GGD Taalwaaier met oproep kind niet als tolk in te zetten en doorverwijsmogelijkheden voor zorgprofessionals infowaaier in Boekstartkoffer m.b.t. taalontwikkeling en gezondheid

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

40

• • •

•

IDO/digi-spreekuur in de componist met aandacht voor digitaal zorgportaal Gezonde lunch tijdens Voorleeslunch voor senioren Informatieve collectie met thema gezondheid voor alle doelgroepen - Voorlichting invloed lage taalvaardigheden op gezondheidsvaardigheden aan zorgprofessionals Themabijeenkomsten over digitale middelen om je gezondheid te meten en te regelen.

Digivitaler i.s.m. Movactor en gezondheidscentra (aandacht voor EPD)

Kans

Bibliotheek, Movactor

Bestaand

De Kom

Koppeling lokaal sportakkoord: van jongs af aan vaardig in bewegen

Bestaand

SportID

Movactor participeert in het actieprogramma Kansrijke Start van de gemeente Nieuwegein, centraal staat de samenwerking tussen gemeenten en alle professionals in het sociale en medische domein.

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Bestaand

De Kom, Lister, theater Totaal, Vluchtelingenwerk

Plezier in bewegen, bewegen inzetten als middel

Kans

SportID

Faciliteren en ondersteunen van buurt initiatieven.

Bestaand

Movactor

Taal en Gezondheid, achtweeks taal- en gezondheidsprogramma met inzichtverwerving in lokale zorgkaart voor statushouders en gemotiveerde anderstaligen Kansrijke Start Laagdrempelige culturele schoolvakantie-activiteiten KOM-carrousel op de zaterdagmorgen Actieve deelname stadspas (zowel educatie als theater) Cultuureducatie met Kwaliteit (i.s.m. Kunst Centraal)

Buurtbrabbels: activiteiten voor ouderen en kinderen van 0-4, zoals boeken lezen, knutselen en spelen Meer activiteiten voor het jonge kind en ouders (deze wens heeft SportID ook). Afstemming tussen het programma Kansrijke Start en het Onderwijskansenbeleid Nieuwegein. Integrale aanpak met laaggeletterdheid. Op meer buurtpleinen Buurtbrabbels organiseren? Taalbrigade Kids - Ouder-Kindochtend collectie Voorleesvrijwilligers Voorleesworkshops aan ouders en grootouders Media Makerspace activiteiten, elk kind kan in de bieb kennismaken met of gebruiken maken van digitale middelen Boekstartkoffertje ism gemeente en consultatiebureau Boekstart in de Kinderopvang Groepsbezoeken VVE en PO en ROC de Bibliotheek op school po VoorleesExpress Website Taalgein ism gemeente Taalwaaier Jeugd Taalkaart jeugd en jongeren Samenwerking jeugdplatform Nieuwegein (o.a. vakantiepaspoort voor alle kinderen in Nieuwegein rondom taal) Gezinsaanpak laaggeletterdheid Ouderkamer op de Schouw ism P.O. De Schouw en Prago Uitbreiding de Bibliotheek op School Uitbreiding Boekstart in de Kinderopvang De Bibliotheek op school in VO Educatieplan ism partnerorganisaties en ouderbetrokkenheid Mentale gezondheid Doorontwikkeling Kunst Op Recept Samenwerking met Lister, DE KOM, Theater Totaal en Vluchtelingenwerk

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

41

Dagactiviteiten voor mensen met kwetsbaarheid, waaronder de Vief Actief groepen: activiteiten voor mensen met beginnende dementie en geheugenproblematiek anderszins. Ook ‘Grip en Glans cursussen’, gericht op zelfmanagementvaardigheden en welbevinden. Samenwerkingsverbanden in projecten met ambulante hulpverlening, bijvoorbeeld Kracht van Relaties, Welkome wijken en Zachte landing in de wijk. Inzetten van interventies zoals familiegroepsbijeenkomsten. Alle diensten van Sociaal Juridisch Servicepunt: thuisadministratie, servicepunt etc. dragen bij aan mentale gezondheid van inwoners. Speel mee, Buiten Mina met de bakfiets en spelletjes op de pleinen. Activiteiten op de buurtpleinen voor jeugd. Van 4-12 jaar worden er verschillende activiteiten op verschillende buurtpleinen georganiseerd. Via de welzijnscoach mensen ondersteunen in verbinding maken met elkaar/met de wijk. Mensen ondersteunen naar meer zingeving in hun dagelijkse leven, waardoor er meer veerkracht is om tegenslagen/moeilijke periodes op te vangen. Buurtbabbels, in gesprek gaan met inwoners in de wijk, bijvoorbeeld met de koffiekar en/of langs de deuren. Ondersteunen wanneer inwoners op zoek zijn naar activiteiten en/of in verbinding brengen met andere (buurt)bewoners.

Het stimuleren en bevorderen van samenwerking tussen professionals uit verschillende domeinen, bijvoorbeeld in het kader van vroeg signalering en kennisuitwisseling.

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotheek,

Aanbieden en geven van meer gezondheid- en financiële gerelateerde lezingen en workshops aan vrijwilligers. Met meer jeugdwerkers en in samenwerking met Sport-ID de straat op om spellen aan te bieden aan de kinderen in de wijken. Basisscholen betrekken als jeugdwerk (activiteiten op dit thema in samenwerking met de scholen). Workshops en lezingen bij PLUS-Café en Lucky Life ,op het gezondheidsplein en bij het gezondheidsfestival.

Movactor

Ouder Kind Ochtend bijeenkomsten/community. Zorg dragen voor elkaar. Lezingen over mentale gezondheid bij culturele programmering: Taboe eenzaamheid bij Boekbezoek en mentale gezondheid bij Voorleeslunch en lunchpauzelezingen Bijeenkomsten over zingeving ism het Centrum voor levensvragen Lekstroom Ontmoetingen faciliteren Ruimte faciliteren voor ABRONA en het Auticafé Dienst BEZIG (Bibliotheek aan huis) / bezorgdienst bibliotheekboeken aan huis Geheugenkabinet ism Steunpunt Mantelzorg, Alzheimer Nederland, en Vief (Movactor) Meer samenwerking met de professionals gezondheidscentra (aansluiten bij overleggen?). Platform bieden bij activiteiten in de bieb. Waar kunnen wij als bieb bij ondersteunen? Waar lopen de bezoekers van het gezondheidscentra tegen aan?

Kans

Bibliotheek

JOGG aanpak

Bestaand

SportID

JOGG-aanpak, breder inzetten met verschillende partners in Nieuwegein, denk aan zorg, welzijn, onderwijs, cultuur, ggd, sport, gemeente, etc.

Kans

SportID

Jeugd Sportmix (Jeugdwerk). Programma georganiseerd vanuit SportID, in samenwerking met Movactor

Bestaand

Movactor, SportID

Het komt ter sprake binnen de communities (alleen gezondheidsinformatie – geen plan van aanpak)

Bestaand

Bibliotheek

Dienst BEZIG (Bibliotheek aan huis) / bezorgdienst bibliotheekboeken aan huis uitbreiden naar communityproject Aanpak overgewicht

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

42

collectie voor alle doelgroepen aandacht bij Ouder-Kind-ochtend

Kans

Bibliotheek

Bestaand

De Kom

Bestaand

SportID

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Bestaand

Movactor, SportID

Gericht/specifiek aanbieden van valpreventie informatie aan doelgroep

Kans

Movactor

Partner Fysiopraktijk gezondheidscentrum Galecop– PLUS-Café / Lucky Life– kennisdeling en met tips naar huis

Bestaand

Bibliotheek

Meer workshops valpreventie in de gezondheidscentra, in de wijken Valpreventie meenemen in inrichting Atrium

Kans

Biblitoheek

Afvalprogramnma gericht op Laaggeletterdheid, LVB en anderstaligen Leefomgeving Urban dance festival Diverse eigen producties Stimuleren van bewegen in de buitenruimte voor jong tot oud Speelvisie Beweeglinten De vijf buurtpleinen van Movactor beschikken over o.a. beweegzalen. Ook worden er beweegactiviteiten buiten georganiseerd. Lokaal aanbieden van dagactiviteiten Versterken van de sociale cohesie in de wijken (zie sociale kracht monitoren). Inzetten van preventieve sociaal teams per wijk i.p.v. curatieve sociale teams. Jongerenwerk is hier voor bezig om in het netwerk helder te krijgen naar wie ze hiervoor kunnen doorverwijzen in de 1 op 1 trajecten. Kennisdeling binnen PLUS-Café – duurzaamheid, veilige woonomgeving samenwerking met de wijkagent/brandweer Taalbrigade NT2 ---> toeleiding naar activiteiten in omgeving en inburgering Ouder Kind Ochtend (OKO), kennisdeling Media Makerspace activiteiten rondom leefomgeving Zichtbaarheid bibliotheek in de wijk vergroten, vergroot leefbaarheid Valpreventie Aanbieden van sport- en beweegactiviteiten voor ouderen, zoals wandelen of wandelen onder begeleiding van een fysiotherapeut. Overlap met eenzaamheid, wijkaanpak sociale basis.

Activiteiten georganiseerd vanuit SportID, op/startend op buurtplein van MOvactor Via welzijnscoach huisbezoeken afleggen bij ouderen die moeite hebben om in beweging te komen en signaleren wat er nodig is om dit te bereiken.

Opgroeien in Kansrijke omgeving en vroegsignalering alcoholproblematiek Buurt- en wijkorkesten

Bestaand

De Kom

Gezonde sportkantine: voedselaanbod, alcoholbeleid en rookvrije sportvereniging

Bestaand

SportID

Deelnemen aan werkgroep ‘middelengebruik en preventie’ met lokale en regionale samenwerkingspartijen.

Bestaand

Movactor

Buurt- en wijkkoren Buurt- en wijkband Gratis lunchpauzeconcerten Kindercafé Jongerenactiviteiten (gerelateerd aan festivals maar ook eigen in samenwerkingen met de diverse partners) Naschoolse activiteiten, bso’s en scholen Schrijverskamp weekenden op de 4e verdieping Jongeren podium bieden

Informatie-uitwisseling met jongerenwerkers en sociaal werkers waardoor juiste interventies (behoefte gericht) geïnitieerd kunnen worden in (o.a. bovenstaande) werkgroepen.

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

43

4 Youth; het voorlichten, informeren en helpen van jongeren over financiële en administratieve zaken. Samenwerking met Jellinek op middelbare scholen. Kennisdeling Jellinek voornamelijk bij PLUS-Café en Lucky Life (in januari – Dry Januari)

Bestaand

Bibliotheek

Platform bieden – preventieve informatie op een leuke manier delen binnen de communities. - minder alcohol schenken in de bibliotheek, promoten alcoholvrij

Kans

Bibliotheek

Bestaand

De Kom

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Bestaand

Bibliotheek

Kansen

Bibliotheek

jongerenactiviteit: alcoholvrije cocktails ism Movactor en gesprek over alcohol en andere verslavingen Één tegen eenzaamheid Ouderenactiviteiten (i.s.m. de diverse partners zoals de dinsdagmiddag programmering) Kunstbus Vier het Leven Faciliteren van activiteiten, in het kader van ontmoeting en verbinding op de buurtpleinen. Organiseren van dag activiteiten voor mensen met een kwetsbaarheid (Vief Actief groep, Grip en Glans, eet activiteiten). Project Eenzaamheid Galecop: lokale aanpak gericht op het identificeren en terugdringen van eenzaamheid in de wijk Galecop. Maximaal gezond: verbinding maken tussen inwoners die een drempel ervaren en collectief aanbod. Buurtbabbels, in gesprek gaan met inwoners in de wijk, bijvoorbeeld met de koffiekar en/of langs de deuren. Ondersteunen wanneer inwoners op zoek zijn naar activiteiten en/of in verbinding brengen met andere (buurt)bewoners. Vrijwilligers die zich inzetten voor SJS, gastenteams op het buurtplein en organiseren van activiteiten. Verdieping aanbrengen op de volgende onderdelen: Bewustwording over het thema ‘Eenzaamheid’ vergroten onder (actieve) inwoners. Sociale cohesie versterken door meer inzet opbouwwerk. Eenzaamheid bij jonge ouders benaderen. Jeugd- en jongerenwerk zou hierin een signalerende functie kunnen hebben.

Bijvoorbeeld jeugd die veel op straat zijn of steeds alleen naar een activiteit op een buurtplein komen( Café en Lucky Life, sociale contacten zijn belangrijk binnen deze groepen. -’KOM-Op dinsdag’ samenwerking met De KOM. Plussers mogen tegen gereduceerd tarief naar een voorstelling op dinsdagmiddag. Voorwaarde is dat ze iemand meenemen die deze stap niet zelf durft te zetten! Ouder Kind Ochtend en Taalbrigade Kids. Ouders die geïsoleerd raken door het thuisblijven voor hun jonge kind en geen sociaal netwerk hebben in Nieuwegein Boekbezoek Joris van Casteren over zijn essayistische publicatie Eenzaamheid en De eenzame uitvaart (26 januari 2023) Verhalenproject Voor het eerst; we interviewden eenzame ouderen over hun herinneringen en lieten deze door auteurs, dichters en beeldend kunstenaars verbeelden. Voorleeslunch maandelijks Verhalenpodium ism De KOM en MOvactor Bespreekbaar maken in communities en doorverwijzing naar partnerorganisaties en stimuleren actief ontmoeten Taalactiviteiten om taalachterstand als oorzaak eenzaamheid te verkleinen De samenwerking met DE KOM doortrekken naar laag taalvaardigen Nog meer in de wijk gaan zitten

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

44

Dienst BEZIG (Bibliotheek aan huis) omvormen tot communityproject -à Bezoek met boek en koek (vrijwilligers bezoeken aan huis gekluisterden met boeken en een koekje voor bij de koffie). Taboe rond eenzaamheid verkleinen Versterken sociale basis Samenwerking met wijkteams

Bestaand

SportID

Nieuwegein breed zelfde aanbod aanbieden in alle wijken

Kans

SportID

Faciliteren van activiteiten gericht op het versterken van de sociale basis op buurtpleinen (ontmoeting en verbinding) en in de wijken.

Bestaand

Movactor

professionaliseren van de lokale buurtpleinen (tbv borging sociale veiligheid), uitbreiden naar alle wijken.

Kans

Movactor

Samenwerking met de Componist

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Ondersteunen mantelzorgers en kwetsbare doelgroep naar passend beweegaanbod

Bestaand

SportID

De buurtpleinen en georganiseerde activiteiten ontlasten en ondersteunen mantelzorgers voor een dagdeel wanneer een naaste het buurtplein bezoekt.

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Steunpunt mantelzorg Nieuwegein (SMN)

Bestaand

Santé Partners

SMN:

Kans

Santé Partners

Versterken van sociale cohesie in de wijk waarbij inwoners met elkaar in contact worden gebracht, op individueel en collectief niveau. Inwoners ondersteunen bij de realisatie van hun initiatieven. Faciliteren van een laagdrempelig aanspreekpunt voor vragen en behoeften. Wanneer een drempel wordt ervaren (b.v. bij bestaande initiatieven aan te sluiten) worden mensen bij de hand genomen en verbinding met elkaar/ in de wijk gezocht. diensten SJS. diensten 4 Youth; het voorlichten, informeren en helpen van jongeren over financiële en administratieve zaken. Geina Jongerenteam.

Bibliotheekuitleenpunten op de buurtpleinen Bibliotheekactiviteiten op de Buurtpleinen Jeugdplatform Nieuwegein Toeleiding sociale kaart via IDO en info Zorg4 Nieuwegein per wijk behoeftegericht dienstenpakket uitbreiden lotgenotenbijeenkomsten (bv auticafe en samenwerking Kanker.nl) Digivitaler Mantelzorg

Bijvoorbeeld dagactiviteiten van Vief Actief, voor inwoners met beginnende dementie of geheugenproblematiek, kunnen een mantelverzorger ontlasten. Werken samen met Sante, bijvoorbeeld de week van de jonge mantelzorgers. Dit doen we zowel vanuit Jeugd als vanuit het jongerenwerk team. We bekijken echt met hen hoe we de jonge mantelzorgers meer in beeld kunnen krijgen en hoe we bij hen het besef meer kunnen vergroten. Via de welzijnscoach een luisterend oor bieden aan mantelzorgers, waardoor zij even kunnen ontladen. Via de welzijnscoach worden mantelzorgers geleid naar contacten met andere mantelzorgers/themabijeenkomsten/mogelijkheden (vrijwillige) respijtzorg en/of ondersteuning. Versterken en verbreden van breed aanbod ook voor zorgvragende, om zodoende mantelzorgers te ontlasten. Samenwerking versterken tussen verschillend aanbod.

Mantelzorgacademie Lotgenoten contacten zoals jonge ouders Themabijeenkomsten zoals indicatiestellingen/ GGZ e.d.

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

45

Rouw- en verliesverwerking Bijdragen aan begeleid wonen traject Respijtvoucher Samenwerken met cliëntondersteuning Het komt ter sprake in het PLUS-Café.

Bestaand

Bibliotheek

Kans

Bibliotheek

Doorontwikkeling Kunst op Recept

Bestaand

De Kom

Bewegen op Recept

Bestaand

SportID

Project Maximaal Gezond in de wijk Batau en Galecop.

Bestaand

Movactor

Kans

Movactor

Samenwerking in De Componist (Gezonde Taal)

Bestaand

Bibliotheek

Taal op recept: zorgprofessionals schrijven taal voor aan laaggeletterden en anderstaligen

Kans

Bibliotheek

Mantelzorgdebat in 2017 Doorverwijzing naar Steunpunt Mantelzorg in communities Dienst BEZIG (Bibliotheek aan huis) Aanwezig op Dag van de mantelzorg voor inventarisatie behoeften Mantelzorgers op bibliotheekaanbod Toeleiding naar Geheugenkabinet en andere aanbieders van informatie ter preventie en ondersteuning Graag horen we van Steunpunt Mantelzorg waar de bibliotheek specifiek aan kan bijdragen Welzijn op Recept

Verbinding maken tussen zorg en welzijn. Veerkracht van inwoners vergroten door bij te dragen aan de verbinding met anderen en vergroting van zingeving in bestaande en nieuwe contacten met anderen. Uitbreiden van huidige werkzaamheden, i.p.v. specifieke wijken uiteindelijk breder dragen in Nieuwegein. Ontwikkeling WOR voor jongeren. Uitbreiden verwijzingen naar integrale aanpak (bijvoorbeeld verwijzingen vanuit vrijwilligers SJS of AutoMaatje, en vanuit andere organisaties). Inzet van vrijwillige welzijnscoaches

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

46

Bijlage 4 Preventiemaatregelen Soorten preventiemaatregelen: -

-

-

Universele preventie richt zich op de gehele bevolking (of delen daarvan) en bevordert en beschermt actief de gezondheid van de bevolking. Selectieve preventie richt zich op bevolkingsgroepen met een verhoogd risico en voorkomt dat personen met een of meerdere risicofactoren (determinanten) voor een bepaalde aandoening daadwerkelijk ziek worden. Afhankelijk van het gezondheidsprobleem gaat het dan bijvoorbeeld om jongeren, ouderen, vrouwen, mensen in lagere sociaaleconomische posities, bewoners van bepaalde wijken, en groepen met een bepaalde migratieachtergrond. Bijvoorbeeld de griepprik voor ouderen of het bevolkingsonderzoek borstkanker. Geïndiceerde preventie richt zich op mensen met beginnende klachten en voorkomt dat beginnende klachten verergeren tot een aandoening en bestaat uit individuen die een verhoogd risico op een bepaalde ziekte hebben. Wordt aan deze individuen preventie aangeboden, dan spreken we ook wel van geïndiceerde preventie. Denk bijvoorbeeld aan het aanbieden van een Gecombineerde Leefstijlinterventie aan mensen met obesitas; het aan gewicht gerelateerde risico op de ontwikkeling van een chronische ziekte is dan de ‘indicatie’. Zorg-gerelateerde preventie bestaat uit individuen met een ziekte, waarvan verergering kan worden voorkomen.

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

47

Bijlage 5 Evaluatie Lokaal Preventie Akkoord 15 juni 2023 Samenvatting: Aanwezig: Acht betrokkenen (2 inwoners, de GGDrU, Santé en Sport ID). Alle werkgroepen waren vertegenwoordigd. De bijeenkomst was qua aantal deelnemers gering, maar een voldoende afspiegeling voor dit onderwerp; er is op inhoud doorgepakt en voldoende resultaten/conclusie opgehaald. Belangrijkste conclusies: •

Gebleken is dat het niet makkelijk is om de doelen te formuleren in een aanpak en dit werkbaar te krijgen met de betrokken partijen;

•

Model positieve gezondheid pakt alle domeinen en wordt verder verwerkt in GALA / IZA en omgevingsprogramma gezondheid. Dit noodzaakt tot verdere integrale samenwerking;

•

In de omgevingswet is opgenomen dat er ook gekeken moet worden naar belang van gezondheid bij een te ontwikkelen gebied.

Wat gaan we doen in de toekomst? De rol van de gemeente is faciliterend, maar in sommige gevallen is regie op het proces nodig. In het geval van de werkgroep Mentale Weerbaarheid is op inhoud meer regie gewenst. Punt is dat het eigenaarschap uiteindelijk van de stad was. De gemeente zal kijken wat zij hierin kan betekenen. We houden rekening met de ontwikkelingen rondom het Gezond en Actief leven Akkoord (GALA) Mentale gezondheid wordt verder opgepakt in de gezondheidsagenda's die ontwikkeld zal worden rondom de gezondheidscentra in de wijken. Voorts is in het GALA en IZA de opdracht opgenomen om een mentale infrastructuur (ketenaanpak) ingericht zal worden, in dat verband zal ook gekeken worden naar een eventuele doorstart of voortgang van de werkgroep.

Omgevingsprogramma Gezondheid, oktober 2023

48