2021-336 Verslag raadsvergadering dd 8 juli 2021 (Kaderraad).pdf

Het zijn gewoon duidelijke feiten die onderzocht zijn en daaruit blijkt dat de parkeerfaciliteiten die we hier hebben gerealiseerd, gewoon nodig zijn voor continuïteit onder andere van ons winkelcentrum, maar ook om zometeen inwoners van dit gebied te laten parkeren. De voorzitter: nog een korte vervolgvraag, want u bent wel inmiddels door uw 6 interrupties heen van vandaag. Mevrouw Verbeek (iB): ja voorzitter, het gaat niet om de capaciteit van onderzoeken. Het is wat u beloofd heeft, dat financieel het probleem opgelost is volgend jaar. Wethouder Van Engelen: ja mevrouw Verbeek, het probleem financieel opgelost; ik heb net aan meneer Schat aangegeven op zijn vraag wanneer gaan we, plat gezegd, weer omhoog, na in de buik te hebben gezeten van € 16,6 miljoen per jaar; dat is vanaf 2023 en dat was zo en dat is nog steeds zo, maar er wordt wel gekeken wat de effecten van corona zijn op dit eerdere statement en die duidelijkheid wordt u gegeven in november bij de begroting. De voorzitter: en daar denk ik dat u het dan mee moet doen. Ik denk dat ik de vergadering schors tot 20.30 uur en dan komt mijn antwoord van de eerste termijn als eerste na de schorsing. Mevrouw Verbeek (iB): voorzitter, voordat u gaat schorsen wil ik mededelen dat ik niet kan garanderen dat ik terugkom vanwege mijn gezondheid.

De voorzitter: dan zien we dat eventueel na de pauze, maar het is inmiddels 18.30 uur. Om 20.30 uur gaan we door. 48/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

De heer Monrooij, plaatsvervangend voorzitter: dames en heren, als ik u allemaal mag verzoeken om uw plaatsen weer in te nemen? Ook ter rechterzijde van mij, mensen die zich graag ter linkerzijde van het spectrum wensen te begeven maar toch ter rechterzijde van de voorzitter zitten. Precies! Ik heropen de vergadering. We zijn nog steeds bezig met de eerste termijn in de beantwoording van het college en de enige portefeuillehouder aan de kant van het college die nog moet beantwoorden is de burgemeester, dus ik geef het woord aan de burgemeester. Beantwoording burgemeester Backhuijs: Voorzitter, dank u wel. Er zijn veel opmerkingen gemaakt door uw raad over participatie en uw blik op participatie, hoe u daarmee om wenst te gaan en u weet dat wij in het najaar, na de zomervakantie, de discussie met elkaar zullen hebben over participatie. Wat ik nog zie en dat gaat leiden tot een interessante discussie straks, dat er ook nog wel verschillen zitten tussen de verschillende opvattingen. Mevrouw Peters zei van: ja, participatie betekent niet dat mensen altijd gelijk moeten hebben, maar zij zei ook: we moeten heel goed luisteren. Later in haar betoog zei zij en dat heb ik anderen ook horen zeggen: we moeten ook wat kaders meegeven en van tevoren moet duidelijk zijn welke kaders er wel zijn en welke kaders er niet zijn en wat is de ruimte die u wel hebt en niet hebt.

Dat komt allemaal dadelijk ook terug in de Participatienota, dus daar wilde ik eigenlijk nu niet verder op ingaan maar het college heeft gehoord wat u daarover gezegd heeft. Wel een opmerking dat ik af en toe denk dat wel makkelijk wordt gezegd van ‘de participatie is niet goed gegaan en daarom deugt het niet’. Eerder in een gesprek waar we het hadden over participatie werd ook wel gezegd: je kan ook mensen niet dwingen om mee te doen aan participatietrajecten, dat is best ingewikkeld. Laat ik dan de overstap maken naar de motie van de SP om een referendumverordening op te stellen. Daar maak ik de volgende opmerking bij vanuit het college. De referendumverordening betekent dat je iets toevoegt aan het democratische stelsel wat we hebben en terecht zegt u: als gemeente hebben we dat, maar het grijpt wel in in de verhoudingen zoals het nu gaat. Stel u voor dat er een uitzonderlijk goed participatietraject is gelopen, daar is iets uitgekomen en een kleine groep minderheid inwoners is het daar niet mee eens en die weten zoveel handtekeningen te krijgen dat er een referendum plaatsvindt. Ik ken helaas alleen maar, in Nederland dan, de meeste referenda zorgen dat iets wat al bedacht is niet doorgaat. Dan heb je wel een moeilijk verhaal te vertellen in zo’n referendum want in het participatietraject komt eruit dat we het willen en het referendum schiet het dan weer af.

Over dat soort consequenties moet u wat mij betreft heel goed aan de voorkant nadenken of u dat wilt en zo zijn er nog tal van andere consequenties, want een referendum, ik heb dat sommigen van u vanmiddag ook horen zeggen; wij stellen de kaders en binnen die kaders is de ruimte. Als je het referendum dan daarop loslaat, dan kan daar wel iets uitkomen wat buiten de kaders is die we eigenlijk als raad willen. Dat mag/dat kan, maar realiseert u zich wel op het moment dat dat de consequenties kunnen zijn van het instellen van een referendumverordening. Ik geef dat als overwegingen mee en voor de rest laat ik dat aan de raad om daar een oordeel over te geven. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, ziet u ook voordeel bij het referendum? Burgemeester Backhuijs: ik kan voordelen bij een referendum zien, maar dan vind ik dat we heel goed naar het stelsel moeten kijken wat we nu in Nederland hebben, hoe de rollen en verhoudingen verdeeld zijn want dit is zo’n beetje 1 bouwsteen toevoegen aan het bouwwerk zonder even goed naar het hele bouwwerk te kijken en dan kan ik me voorstellen dat er voordelen zijn. Als ik kijk naar Zwitserland, dan zie je daar dat het referendum werkt maar heel veel referenda bevestigen ook wat voorgesteld is, maar ik denk dat de Zwitsers ook een hele

49/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

andere democratische traditie hebben dan wij die hebben en kennen, maar ik zeg: het oordeel is aan de raad. Dan heeft mevrouw Peters de opmerking gemaakt over ondermijning en cyberveiligheid, 2 thema’s die inderdaad van groot belang zijn, waar ook aan gewerkt wordt. Cyberveiligheid is best nog een ingewikkeld thema en er wordt ook vooral regionaal gewerkt en daar werken wij aan mee. Bij ondermijning hebben we heel veel dingen het afgelopen jaar wel kunnen doen maar eerlijk is eerlijk, we hebben niet alles gedaan wat we hebben voorgenomen en dat heeft ook te maken dat we vaak beroep hebben gedaan in de coronatijd op de capaciteit van mensen die zich ook met ondermijning bezighouden.

Het gaat ook over in het hele cluster van veiligheid dat we daar een beroep op gedaan hebben, maar het is echt een belangrijk onderdeel en cyberveiligheid staat ook als een van de, het zijn eigenlijk 4 poten die bij cyberveiligheid spelen: het is informatieveiligheid van onze eigen organisatie, het gaat over vitale systemen die gehackt kunnen worden, waardoor er in de samenleving van alles kan gebeuren, het gaat over mensen die te maken krijgen met criminaliteit via cyber, dus oplichten via internet en dat soort en het gaat om, en dat is eigenlijk een beetje een poot die de laatste paar jaar wat meer in beeld komt wat u zegt de openbare orde proberen te ondermijnen door op cyber of op Internet van alles te doen: nepnieuws te verspreiden of oproepen te doen tot bijeenkomsten enzovoort. Alle 4 die poten hebben aandacht in het kader van het regionale beleid en de kennis die we opbouwen rondom cyberveiligheid, waar we echt ook mee aan de slag zijn.

Als het dan gaat over: wat kun je wel en wat kun je niet als overheid, dan is het rapport van Stender, waar volgens mij ook de SP-fractie vragen over gesteld heeft en daar komen deze week de antwoorden op, dan kan ik daarover zeggen dat dat rapport wel aanleiding is geweest om in VNG-verband te kijken want dat is gewoon, u merkt terecht op mevrouw Peters, er is weinig wetgeving, dus er is een heel groot grijs gebied, om te kijken wat moet je wel regelen en wat moet je niet regelen en waar moet je de grenzen trekken. Ik kan nu wel zeggen, nepaccounts want daar ging uw debatje onderling een beetje over, hebben wij niet gebruikt en zullen wij ook niet gaan gebruiken maar er zijn natuurlijk wel andere methoden en daar refereerde u aan. In het kader van ondermijning kunnen we op Internet nakijken of niet herleidbaar onderzoek doen op openbare bronnen, dat doen we in het kader van ondermijning en onze mensen van Communicatie hebben via een tool zicht op alles wat er op Internet verschijnt waar Nieuwegein op een of andere manier genoemd wordt en op die manier monitoren wij op dit moment. Dat is tot nog toe volgens mij voldoende maar of dat in de toekomst voldoende is, dat weet ik niet dus daar zit ook wat in die ontwikkeling. Dan ligt er nog de motie over coronaherstelbeleid. Daar wilde ik eigenlijk het volgende over zeggen.

We gaan in het najaar, enkelen van u hebben dat ook al genoemd, of na de zomervakantie spreken over: wat komt er op ons af, wat is er aan de hand in de samenleving? Er zal vermoedelijk wel echt iets van beleid gemaakt moeten worden op onderdelen over coronaherstel, maar de motie vraagt nu om het begrotingsoverschot, wat we nog niet eens weten of dat er echt is want dat zien we pas bij het opstellen van de begroting, nu al te reserveren voor corona terwijl we misschien ook nog zaken tegen kunnen komen waar we ook moeten kijken naar dat begrotingsoverschot. We hebben nu nog geen indicatie over hoe groot dat moet zijn en eigenlijk is de motie een beetje voorbarig maar ook wel overbodig, want als er ruimte in de begroting zit bij het opstellen van de begroting en we hebben inmiddels gesproken over een coronaherstelplan, dan hebben we ook een indicatie over hoeveel geld daar eventueel mee gemoeid moet zijn en dan zeg ik u toe dat wij natuurlijk bij het opstellen van de begroting die dingen wel met elkaar zullen combineren. De motie is dus eigenlijk wat voorbarig en wat ons betreft ook niet nodig omdat ik vermoed dat wij als college wel, als we zien dat er een herstelprogramma moet komen, daar ook wel middelen vrij voor kunnen maken.

Dat is misschien ook nog wel een wat meer principiële vraag van, maar geld heeft geen kleur zeg ik altijd, maar het wordt door sommigen nu gezien als geld alleen voor de jeugdzorg en daar kun je ook op een andere manier tegenaan kijken want we hebben de afgelopen jaren al veel geld, 50/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

eigen geld, uitgegeven aan de jeugdzorg, dus daar kunnen we dit geld ook goed voor gebruiken, maar het college ontraadt eigenlijk deze motie op dit moment omdat het voorbarig is, maar heeft het signaal over het herstelprogramma wel duidelijk gehoord. Dan heb ik nog 1 slotopmerking voorzitter en ik wil ingaan op het betoog van mevrouw Bakhtali. Mevrouw Bakhtali heeft heel veel gezegd en ik zeg maar dat ik denk dat dat vooral vanuit haar eigen perceptie is. Een paar dingen wil ik daar echt tegenover zetten. Het onderzoek van de heer Van den Heuvel is geen integriteitsonderzoek geweest naar mevrouw Bakhtali. Mevrouw Bakhtali kwam het eerste jaar dat ik hier burgemeester was bij mij langs en zei: ‘ik heb signalen en dat zijn deze en deze en deze’ en ik vond die ernstig klinken. Ik dacht mevrouw Bakhtali, dat heb ik ook tegen u gezegd toen: als dit waar is, dan moet ik daar wat aan doen, maar ik ga eerst laten onderzoeken of dat waar is. Dat heeft de heer Van den Heuvel gedaan en die heeft toen in zijn rapport geconcludeerd dat die beweringen die u gedaan heeft niet onderbouwd waren en dus niet waar waren en daarmee was het een onderzoek naar de beweringen die u deed. Het was geen integriteitsonderzoek, maar het was om te achterhalen of ik als burgemeester zou moeten ingrijpen op feiten die u mij vertelde, die achteraf inderdaad niet waar bleken.

Mevrouw Bakhtali (Nú): dat is een flagrante leugen. Een flagrante leugen! Ik ben nooit bij u gekomen met dat soort klachten. Ik ben compleet overvallen door dat integriteitsonderzoek waarvan u nu zegt dat het geen integriteitsonderzoek was, terwijl het met koeienletters op de kaft staat, dat kan iedereen op Internet nog zien. Gaat u verder, burgemeester. De plv. voorzitter: dat is nog altijd aan de voorzitter. Gaat u verder, meneer de burgemeester. Burgemeester Backhuijs: dank u wel, voorzitter. Ja, dat is uw beleving. Ik heb verteld hoe het volgens mij echt in elkaar heeft gezeten. U heeft het over een rekening die gestuurd is door de heer Van Beurden, dat is een grote rekening. Die rekening bestaat voor een belangrijk deel uit advieskosten die wij nodig hadden omdat u de gemeente Nieuwegein aansprakelijk stelde voor iets en daar hebben wij juridisch advies voor ingehuurd en dat was de heer Van Beurden. De heer Van Beurden heeft in een andere rol, want ik had op enig moment de vraag: wanneer is er nou sprake van smaad en laster in het kader van de raad in zijn algemeenheid? Dat was een algemene vraag en die heb ik aan onze afdeling Juridische Zaken gesteld en onze afdeling Juridische Zaken zei: daarover vragen we extern advies aan. Dat is ook aan de heer Van Beurden gevraagd, want dat was toch het bureau waar we op dat moment de juridische contacten mee hadden.

De rekening waar u naar verwijst bestaat uit deze 2 elementen en dan hecht ik er echt heel nadrukkelijk aan om aan te geven dat elke suggestie die u doet dat de heer Monrooij betrokken is bij die opdrachtgevende rol, dat daar helemaal geen sprake van is. Dat is volstrekte onzin. De plv. voorzitter: mevrouw Bakhtali, volgens mij zit u al aan de 6 interrupties, ik dacht dat u er voor de pauze al minstens 4 gehad had. Dit is de 5e? Nee, dan mag u nog interrumperen. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, nu ben ik het even kwijt, maar volgens mij zei de burgemeester dat hij een algemene vraag heeft neergezet bij wie dan ook. Dat klopte ook niet met de feiten. Het zijn zeer specifieke vragen die neergelegd zijn bij advocaat Van Beurden. Het zijn zeer specifieke uitspraken van mij die zo met een pincetje eruit zijn gelicht om aan de advocaat te geven om even uit te zoeken of mevrouw Bakhtali strafrechtelijk dan wel civielrechtelijk kan worden vervolgd en daar moet degene met de gevoelige teentjes dat zelf laten onderzoeken met zijn eigen advocaat en zijn eigen geld, niet door Nieuwegeins gemeenschapsgeld.

51/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

Burgemeester Backhuijs: ja het blijft, voorzitter, waarschijnlijk uw woord tegenover het mijne. Het is inderdaad zo, ik heb in zijn algemeenheid gevraagd: wanneer is er sprake van smaad en laster en er is aan de hand van voorbeelden want dat werd door de advocaat gevraagd: zijn er voorbeelden, die voorbeelden betroffen inderdaad u, dat was misschien ook wel de aanleiding waarom ik dat wilde weten want ik vond het best een spannende tijd op dat moment met aan de ene kant opmerkingen die in de raad vrij gemaakt mogen worden en aan de andere kant ook de druk die ontstond van: wanneer is dat er nu. Ik wilde dat gewoon voor mijzelf weten, dat ik als burgemeester wie mij dat ook zou kunnen vragen, een goed advies kon geven: is er sprake van smaad of laster of juist niet. Volgens mij heb ik gewoon het recht om dat advies te vragen om te zorgen dat, ik ben van huis uit geen jurist, om te weten wanneer daar sprake van is. De plv. voorzitter: dit is wel uw 6e interruptie. Mevrouw Bakhtali (Nú): het zijn uitspaken die u net een halfjaar daarvoor met ontzettend grote bombarie en met persconferenties enzovoorts aan prof. dr. J.H.J. van den Heuvel emeritus hoogleraar aan de Universiteit in Amsterdam had voorgelegd. U had die antwoorden wat u wilde al gekregen, maar het zinde u niet kennelijk en er is geen enkel bewijs dat u de opdrachtgever bent.

Dat beweert u, maar ik geloof er niks van want u wist van niks toen ik u in eerste instantie de vraag stelde en bij herhaling heeft u dat ontkend. Burgemeester Backhuijs: de opmerkingen waar u het nu over hebt zijn niet met de heer Van den Heuvel besproken 1) en 2) de eerste vraag die u stelde dacht ik dat het ging over de kwestie dat u de gemeente aansprakelijk stelde. Ik denk niet dat dit de plek is waar wij hier in openbaarheid moeten spreken over de aansprakelijkheidsstelling en de afloop daarvan, maar het heeft wel geld gekost mevrouw Bakhtali, want wij moesten ons laten voorzien van juridisch advies. Voorzitter, dat was mijn eerste termijn. Mevrouw Feenstra (GL): ja, ik denk dat … Burgemeester Backhuijs: ik ben uw motie vergeten. Mevrouw Feenstra (GL): dank u wel. Burgemeester Backhuijs: hij staat nog wel bovenaan! De motie; ik begrijp de motie en ook het thema is belangrijk over wat doen we met data en wat doen we met persoonsinformatie. Toen ik de motie de eerste keer las dacht ik: hij wordt wel heel breed en waar gaat het over, maar ik heb u in eerste termijn gehoord en ik heb hem nog een keer goed gelezen. Het gaat echt over: wat doen we me persoonsgegevens en hoe gaan we daar mee om.

Er komen wel een paar dilemma’s bij mij boven, want waar je mee te maken krijgt als je deze discussie met elkaar wilt voeren is tussen enerzijds wat doe je met persoonsinformatie om dienstverlening beter te maken. Laat ik een voorbeeld noemen: kwijtschelding van belasting kun je door informatie te koppelen sneller doen, dan hoeven mensen dat niet aan te vragen. Aan de andere kant wil je hun privacy zo maximaal mogelijk waarborgen, dus het is een voorbeeld, maar daar zitten meer van dat soort type dilemma’s in. Voordat wij, want u vraagt om een visie en een strategie, zou ik eigenlijk graag wel een keer met de raad samen de soort dilemmadiscussie hebben over: hoe ga je met die dilemma’s om en wat daaruit komt kunnen we dan ook verwerken in een visie, want op het moment dat wij de visie al klaar hebben, dan zitten daar misschien al keuzes in. Dan kom je aan die dilemma’s misschien onvoldoende toe, dus ik zou voor willen stellen: ik wil eigenlijk de inhoud van het verhaal wel overnemen en kijken of we dan in, Q3 is wel heel krap want dat is alleen de maand september nog, maar in Q4 die discussie met elkaar kunnen hebben aan de 52/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

hand van een dilemmanotitie. Daar komt wat uit en dat laten opvolgen door een visie waar de raad dan een uitspraak over kan doen. Als ik hem zo mag uitleggen dat we het zo oppakken, dan denk ik dat we er goed mee uit de voeten kunnen en dan krijgt u volgens mij als raad ook het volle pond om de discussie ook goed met elkaar te kunnen voeren. De plv. voorzitter: tevreden mevrouw Feenstra? Prima. Dan sluit ik de eerste termijn van de beantwoording van het college en daarmee ook de eerste termijn van de algemene beschouwingen en dan schorsen we de vergadering even voor 1 minuutje voor het wisselen van het voorzitterschap. De vergadering is geschorst. 4.

Tweede termijn Algemene Beschouwingen uit te spreken op de Jaarrekening 2020, Jaarstukken Grondbedrijf 2020 en de Kadernota 2022 Fractie GroenLinks, mevrouw Feenstra: Dank u wel. Dank aan het college voor het beantwoorden van alle vragen en opmerkingen die gemaakt zijn en overigens ook dank aan alle fracties voor de bijdragen, sowieso interessant om te horen en zo nu en dan dacht ik: het lijkt alsof de verkiezingen al begonnen zijn, dus dat belooft wat voor de komende periode. Ik heb goed geluisterd ook naar alle partijen en ik hoor in ieder geval een aantal fracties zoals het CDA en de ChristenUnie ook zeggen dat zij gaan voor een groene stad. Ik nodig ze dan van harte uit om die woorden gelijk ook waar te maken en in te stemmen met motie 253 over het beter beschermen van bomen. Overigens doe ik die oproep aan alle fracties. Dank ook aan het college voor de steun van deze motie, hij is belangrijk. De heer Monrooij (CU): voorzitter, toch even richting GroenLinks. Zij roept ons op om gelijk het woord bij de daad te voegen, maar mag ik misschien GroenLinks bedanken dat zij weer eens terug zijn gekomen op het pad van hun ‘groene geweten’, zal ik maar zeggen, want dat heb ik de afgelopen jaren wel eens een beetje gemist bij GroenLinks, dus ik ben heel erg blij dat hun groene geweten weer naar boven komt drijven. Dank u wel. Mevrouw Feenstra (GL): dat is goed om te horen.

Ik zal het woord hervatten. Dank. Ik kan ook de heer Monrooij aanraden om vooral goed naar ons te blijven luisteren, want dat groene geweten is er altijd al geweest en wij zulle dat met verve blijven uitdragen. Dank u wel. Ik hoorde in de bijdragen in ieder geval een hele concrete vraag van D66 aan de andere fracties en wel of die fracties openstaan voor een raadsbreed akkoord. Nou, ik wilde daar wel iets over zeggen, want wij hebben daar ook eerder actief al aan meegedaan en er ook positief over gesproken, overigens niet zoals de heer Verhoeve stelt omdat besluiten dan sneller zullen gaan want besturen is hoe dan ook geen makkelijk zoeken, maar wel omdat wij geloven in de kracht van samen optrekken, samen de stad vertegenwoordigen met de inwoners, alle fracties vanuit de eigen idealen en de idealen van GroenLinks zijn denk ik helder verwoord door mij in de eerste termijn, dus wij zeggen ja op dat initiatief en mocht er een uitnodiging komen om dat alvast te gaan voorbereiden, dan sluiten wij ons daar zeker bij aan. Mijn andere motie, daar kom ik later nog even op terug. Ik denk dat we even ook moeten schorsen, u heeft daar zojuist op geantwoord. Dank voor de antwoorden en ik ga even kijken.

Ik ben in ieder geval blij te horen dat u het belangrijk vindt wat erin staat en of het op deze manier ook op de goede manier meegenomen wordt, dat overleg ik straks even met de andere indieners. Overall dan toch even over de jaarstukken en de Kadernota om ze vast te stellen. Wij vinden de beantwoording voldoende. Uiteraard blijven we alle ontwikkelingen wel kritisch volgen, want onze instemming betekent zeker geen blanco cheque. In de Avond van de Raad hebben we lang gesproken over de verhouding van 20-80 en ook zullen wij bijvoorbeeld de concrete raadsvoorstellen over de invulling van de extra kostendekking kapitaallasten heel goed gaan 53/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

bekijken en ook dan afwegen, maar voor nu kunnen wij met de jaarstukken en de Kadernota instemmen. Dan zal ik ook even de andere moties langsgaan. Ja, ik kan heel kort zijn over de motie 254 ‘Minimumloon € 14 per uur’, want we hoorden de wethouder zeggen dat het technisch en politiek ongewenst is. Technisch daar gaat de wethouder over maar politiek, dat heeft alles met keuzes te maken. Als het juiste beleid niet of niet snel genoeg landelijk wordt opgepakt, dan moet je misschien ook een keer als stad een stap durven zetten dus wij hebben die mee ingediend. Datzelfde geldt voor motie 262, die hebben wij mee ingediend en daar staan wij helemaal achter en motie 263. Amendement 112. Ja, ik kan naar aanleiding van de beantwoording van de wethouder niets anders zeggen dan dat we deze motie niet krachtig genoeg kunnen indienen, want het antwoord van het college vind ik teleurstellend. Wij missen daarin echt ambitie, echte wil en misschien ook wel inlevingsvermogen in deze groep mensen. Er is echt voldoende te verzinnen, of het nu gaat om een kledingcheque voor nieuwe schoenen, we kunnen Jeugdland of Bouwgein vragen om in de zomervakantie iets te organiseren, besteed het geld aan een leuke theatervoorstelling. Er is echt voldoende te verzinnen, dus die zullen wij blijven indienen. Dan motie 255; die vinden wij overbodig.

We hebben in januari A94 niet voor niets mee ingestemd en we zijn ook dankbaar, wethouder Adriani, voor de aanvullingen zoals in mijn eerste termijn ook gevraagd. Motie 256 ‘Geef inwoners recht op een referendum’; zoals in de avond over de participatie en eigenlijk ook bij de bespreking over de A12 hebben wij als GroenLinks aangegeven dat wij meer geloven in een burgerforum omdat wij denken dat je bij een burgerforum, en dat weten we ook, ook werkt aan het vergroten van de kennis van de burgers zodat een meer gelijk speelveld ontstaat. Voorbeelden en ervaringen, burgemeester u refereerde daar ook al aan, van alleen referenda zijn niet altijd positief, dus wij zullen hier tegenstemmen. Dan motie 257 ‘30% sociale huur’. Het dictum klopt volgens ons niet, want de woningbouwcorporaties bouwen 100% sociale woningen en de plannen die nu voorliggen zijn wat ons betreft eerst voldoende om die te gaan waarmaken. Dan tenslotte 4 moties die door ieders Belang zijn ingediend maar niet eerder zijn meegedeeld, dus wij kunnen daar wat kort over zijn. We zullen ze geen van allen steunen. Ik wil over motie 258 nog wel zeggen dat we los van de moties blij zijn dat in september in ieder geval het dierenwelzijnsplan komt. Ook wij hadden dat heel graag eerder gezien en mooi als daar in ieder geval de inspiratie uit Utrecht nog in meegenomen kan worden.

Motie 259 is door het college al aangegeven dat die overbodig is, want dat gebeurt ook al indien nodig. De boringen tegen aardwarmte vinden wij ongenuanceerd, want er zijn ook vele andere rapporten die het tegenovergestelde aantonen en daar horen we ieders Belang dan net weer niet over, dat is dan weer jammer. Tenslotte motie 261 ‘Zon- en windenergie’. Ja, wij vinden het heel fijn dat de motie al verwoordt waar GroenLinks voor staat. Fijn dat dat in ieder geval helder is. Ik dank u wel. Fractie Stadspartij Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, dank u wel. Ik heb geen idee hoeveel tijd ik nog over heb, maar ik hoor wel als ik er doorheen ben want ik heb heel veel te reageren. Om te beginnen wil ik even doorgaan op hetgeen de heer Backhuijs met droge ogen allemaal aan leugens verkondigde in zijn spreekbeurt. Dan wil ik nog even zeggen: als de burgemeester bestuurlijke integriteit zo hoog in het vaandel droeg en als hij geen geld over de balk zou willen smijten, dan had hij alle onderwerpen die in de onderzoeken aan bod zijn gekomen gewoon voor de raad geagendeerd, want daar hoort het thuis en dat heeft u juist met alle geweld voorkomen. Als u de bestuurlijke integriteit zo hoog in het vaandel droeg en als u geen geld over de balk had 54/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

willen smijten, dan had u niet alleen die onderzoekers niet ingehuurd. Dan had u toen het BINGonderzoek door en de tuchtrechter en in hoger beroep naar de prullenbak werd verwezen, het onderzoek netjes kunnen terugtrekken en uw excuses aangeboden. Maar nee, ook daarvoor moet ik een advocaat in de hand nemen. Ik wel. Als ik Monrooij heette, dan werd dat door de Nieuwegeinse gemeenschap betaald en dan presteert u het hier om te klagen over geld dat u moet uitgeven. U moet zich diep schamen. Uw belangrijkste taak lijkt wel alle schendingen van raadslid Monrooij te moeten afdekken omdat u kennelijk zonder hem niet kunt functioneren. U geeft daarbij zelf het slechtste voorbeeld, want u bent erop betrapt dat u een grote lap Nieuwegeinse grond voor bijna niets aan een aannemer heeft verkocht en ik kan zo doorgaan, maar ik heb niet zoveel spreektijd. Dan nog even inhakend op hetgeen wethouder Adriani vertelde, namelijk dat ik mensen woorden in de mond leg. Nee, ik leg geen woorden in de mond. Ik vraag om duidelijkheid. Ik ben namelijk allergisch voor wollig taalgebruik en daar is de wethouder gewoon heel goed in. De wethouder reageert op een opmerking uit de raad dat mensen uit Nieuwegein vertrekken omdat zij het hier niet meer leuk vinden en de wethouder reageerde met de opmerking dat er gelukkig veel mensen zijn die wel graag naar Nieuwegein komen om te wonen.

Dat zijn gewoon woorden die hier gezegd zijn, die heb ik niet bedacht. Bovendien blijkt het ook gewoon uit het beleid van de wethouder dat hij het niet erg vindt dat mensen vertrekken, kijk maar naar de manier hoe het college over de mensen heenstapt en hoe er met de inspraakprocedures wordt omgegaan. Dat spreekt voor zich. Goed, dan gaan we naar het klimaat, daar is ook het nodige over gezegd. Het CDA stelde dat we niet op de voortgang van de techniek moeten wachten, even vrij vertaald, om verder te denderen met de klimaatmaatregelen. Het CDA heeft het liefst dat er zo gauw mogelijk zoveel mogelijk inwoners in Nieuwegein geplempt moeten worden. Hij trekt zich er niks van aan dat de rechter een belangrijkwekkende uitspraak over geluidsoverlast heeft gedaan en zelf kookt hij op gas, zoals hij per ongeluk verklapte. Wij zijn het er pertinent mee oneens dat de technische vooruitgang niet moet worden afgewacht. Wij roepen juist op om even een pas op de plaats te maken en juist technologische ontwikkelingen af te wachten. Ik noem als voorbeeld de warmtebuffer die gewoon beng middenin de bebouwde kom zal worden gebouwd. Een monster, een gedrocht van een bouwwerk, terwijl we binnen 1 jaar, misschien 2, kunnen verwachten dat de techniek zo ver is dat het hele geval ondergronds kan: iedereen blij, geen centje pijn.

Daar kan toch niemand op tegen zijn? Telt woongenot dan niet meer? Telt de ruimtelijkheid binnen de bebouwde kom dan niet meer? Het is toch ook genoegzaam bekend dat het materiaal waar de windmolens uit worden vervaardigd, niet recyclebaar is dus we zadelen de komende generaties op met een heleboel troep. En wat te zeggen van de mineralen die nodig zijn voor de turbines die op wrede kinderarbeid draaien? Waarom zouden we daar niet een beetje rustig over moeten nadenken? Tellen de kinderlevens soms niet? Voor ons wel. Dat de grootbedrijven zo snel mogelijk willen cashen is hun probleem en moet bij hun blijven. GroenLinks is verworden tot een partij die synoniem staat aan biomassa. Torenhoge boomstammen en vers afgezaagde boomstronken in de grond; het is gewoon gruwelijk. De biomassagekte van GroenLinks gaat ten koste van oerbossen en dierenleven voor verschraling van de bodem, complete bossen die door de versnipperaar gaan. De heer Verhoeve (D66): een zeer hartstochtelijk betoog beluister ik van mevrouw Bakhtali en daar ben ik eigenlijk ook heel gelukkig mee, dat zij ook zo begaan is met de natuur.

Tegelijkertijd constateer ik wel dat zij nu rondom het onderwerp biomassa en als we dat even op de Nieuwegeinse situatie betrekken, de plank wel volledig misslaat want wij hebben juist als raad en samen met de Utrechtse raad kaders afgesproken met de uitbater van de biomassacentrale om ons alleen maar te richten op restafval wat binnen een zeer beperkte kring rond deze biomassacentrale aangeleverd kon worden dus het hel en verdoemenis beeld wat u nu probeert te schetsen rondom de biomassacentrale, waar wij overigens geen fan van zijn, maar 55/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

die hel en verdoemenis klopt in ieder geval niet voor de Nieuwegeinse situatie en ik zou het wel fijn vinden als uw harstocht zich dan richt op wat er feitelijk wel voor Nieuwegein relevant is. Mevrouw Bakhtali (Nú): om met de woorden van de burgemeester te spreken; dat is uw perceptie. Wij hebben een andere perceptie en hier worden hele productiebossen onderhouden voor de biomassacentrale, dus het is hoog tijd om hel en verdoemenis daarover uit te spreken. Ik vind het zelfs belachelijk dat iemand het probeert te verdedigen dat beleid, maar goed, dat is D66. Goed, dus complete bossen die door de versnipperaar gaan. Je kan de aarde bijna horen kreunen onder het geweld. Dacht je dat de burgers profiteren? Natuurlijk niet. Het profijt is voor de bedrijven. Voor de bedrijven wordt de rode loper uitgerold, over de hoofden van de bewoners heen. Dankzij GroenLinks en het college is de afvalstoffenheffing met grote sprongen omhoog gegaan en moet je ook nog betalen voor het ophalen van grofvuil. GroenLinks is alleen in naam groen en voor de rest werken ze voor het grootbedrijf. Nogmaals, wij roepen wel op om een pas op de plaats te maken en goed de klimaatmaatregelen te overwegen, na te denken over de bossen, het leefmilieu, het woongenot, het natuurmilieu en de perverse subsidieregelingen.

Wij zijn voor duurzaamheid, maar niet tegen elke prijs en biomassa is een te hoge prijs die helemaal niets met groene energie te maken heeft, maar het gevolg is van winstbejag van de grote bedrijven en de subsidie voor die grote bedrijven. Als ik nog tijd heb, wil ik nog even de moties nalopen. Wij dienen de motie mede in over de overheveling van de Klijnsma-gelden van de PvdA voor de kinderen en jongeren en ook dienen wij de motie mee in over de verhoging van het minimumloon. Wij denken dat dit een goede zaak is. Ik bedoel, Nieuwegein wil toch de voortrekker zijn in allerlei dingen? Wees hier dan een voortrekker in. Ook de motie over het tot bezinning komen als het gaat over de bouwobsessie en het groeien naar 70.000 inwoners; die hebben wij ook mede ingediend. Ook de motie over het recht op referendum dienen wij mee in en daarover wil ik even in reactie op de burgemeester nog even zeggen; de burgemeester stelt zelf dat je mensen niet kunt dwingen om te participeren en heel vaak wordt er ook tegengeworpen dat je de mensen gewoon niet kunt bereiken. ‘Ja, we kunnen de mensen niet bereiken’. Nou, zie daar 2 grote voorbeelden, 2 grote winsten die je kunt behalen bij het instellen van een referendum. We moeten gewoon alles doen, alles wat in ons vermogen ligt om de mensen te betrekken. De motie over 30% sociale huur van de SP dienen wij ook mee in.

Ook de motie van de PvdA om meer resultaatgericht te werken dienen wij mee in, maar volgens mij was het ook de PvdA die zelf had gezorgd voor een inspanningsverplichting hoor. Maar goed, ik ga niet in de geschiedenis duiken, maar we moeten onszelf bezighouden, maar we dienen het mee in want wij vinden dat wel een goede zaak. Te vaak wordt er op de borst geklopt met uitspraken als ‘we maken zoveel miljoen vrij voor bijvoorbeeld armoedebestrijding’. Nooit wordt erbij verteld hoeveel van het geld blijft hangen in salarissen van professionals die het beleid moeten uitvoeren en hoeveel van het geld effectief de mensen uit de doelgroep bereikt dus wij zijn van plan om daar ook wel technische vragen over in te dienen. Volgens mij was dat het, dank u wel. Fractie Partij van de Arbeid, de heer Van Esch: Dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen met de waardering uit te spreken voor de demonstraties van zojuist hier bij het Stadshuis, een goed recht en goed om te zien dat dat ook hier gebeurt. Dit past bij onze lokale democratie. Dan wil ik graag beginnen met de voorstellen van de Partij van de Arbeid en de reactie van het college daarop. Ook dank voor de antwoorden, maar wij blijven er wel bij dat iets extra’s ook iets extra’s betekent. Iets extra’s binnen een bestaand programma, ook al blijft er iets over, is voor ons echt niet iets extra’s.

Wel de zorg dat als er vaker een overschot overblijft, althans middelen overblijven, dat betekent wel dat we in de toekomst ook anders onze programma’s 56/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

moeten gaan invullen en misschien moeten dan ook zaken worden toegevoegd, al snap ik ook heel goed, dat is ook een reactie op mevrouw Eggengoor, dat corona een grote rol heeft gespeeld vorig jaar en ook aan het begin van dit jaar, maar dit is wel het moment om deze kinderen iets extra’s te geven dus laten we dat ook doen. Dat betekent ook dat we vasthouden aan het amendement en nog een laatste opmerking daarbij dat de Klijnsma-gelden ook echt bedoeld zijn voor de kinderen tot 18 jaar. Dat betekent dat we ook niet de middelen moeten gaan verruimen zoals we dat 1 keer op een bepaald onderdeel wel hebben gedaan, niet voor alle andere thema’s ook moet gelden voor de 18 tot 27. Dan een reactie op de motie ‘Resultaatgerichte beleidscyclus’. Deze motie roept inderdaad alleen maar op om het gesprek aan te gaan, gevoel te krijgen bij de indicatoren en bij het stoplichtmodel en daar met elkaar het gesprek over aan te gaan. Gevoel krijgen bij wat er leeft en hoe onze stad en onze inwoners ervoor staan.

Ik hoorde de wethouder zeggen dat er verschillende commissies in het verleden waren opgericht, de laatste was commissie Snoeren, ik neem aan dat dat deze meneer Snoeren is, ik ga niet in de geschiedenis duiken mevrouw Bakhtali, maar het is zeker niet mijn ambitie om een nieuwe commissie Van Esch op te richten, dus gewoon gesprekken voeren per thema’s voor de belangrijke stukken per jaar zodat we die goed voorbereid in kunnen gaan. En nee voorzitter, dat betekent dus ook niet als reactie op de wethouder, dat dit een andere wijze of een extra wijze van verantwoording is, dus ik hoop dat hier de wethouder mee uit de voeten kan. Dan de motie coronagelden en meerdere partijen hebben zich ook vanavond geuit en de zorgen geuit over de gevolgen van deze crisis, de negatieve gevolgen van de crisis en de ChristenUnie zei dat ook in de bijdrage in de eerste termijn, de proactieve houding en ook de link daarmee met de coronacrisis en het herstel daarvan. U deed een uitnodiging richting het college althans over dat proactieve beleid, maar ik stel deze ook aan u en of u bereid bent om vandaag een financieel kader mee te geven zodat we dit op een later moment kunnen invullen met maatregelen en ook direct kunnen uitvoeren als dat nodig is. Dan een reactie op de burgemeester.

U zei zojuist: mogelijk overbodig of misschien voorbarig Mijn vraag is dan wel: waarom is er dan in de Kadernota toch niet een verwijzing gemaakt naar dit corona herstelplan? Dat is de reden waarom deze motie ook is opgesteld, omdat die gemist wordt in de Kadernota en wij zijn echt van mening dat dit het moment is om deze motie in te dienen want vandaag is de Kaderraad, er wordt gevraagd aan ons om kaders mee te geven en dit is een financieel kader. Deze motie is een kader en dat betekent dat het college de aankomende 3 maanden niet hoeft te wachten tot het gesprek in september of eind september, maar gewoon in de komende maanden richting september dat kan voorbereiden. Dan, ik had het er net al over, over de demonstratie en ook over het € 14 minimumloon; de wethouder gaf daarover aan dat dit kan leiden tot concurrentie. Daar wil ik dan over zeggen: laat dit dan een goed voorbeeld zijn voor andere gemeenten om ook een fatsoenlijk loon te betalen en laat Nieuwegein dan ook een voorbeeld zijn. Een korte reactie op D66; u had het over de LHBTI, mevrouw Feenstra zei daar zojuist ook al iets over en u kunt van ons verwachten meneer Verhoeve, en daar hebben wij, gelukkig zeg ik erbij. geen aanmoediging van u van nodig dat dit thema hoog bij ons op de agenda staat en ook weer zal zijn met de volgende gemeenteraadsverkiezingen.

Dan kom ik toe tot 2 moties van de SP waar ik nog graag op zou willen reageren en de eerste is de motie van het referendum. Wij zijn voor goede participatie en laten we dat eerst goed op orde krijgen. Er is nog veel werk te doen, dat zeker, maar dat is volgens mij het gesprek wat we aan moeten gaan met de inwoners voordat we kiezen tussen een ja of een nee. Dan de laatste; dat is de motie 30% sociale huur. Volgens mij is dit vooral een oproep aan uzelf, meneer Van den Heuvel, want de Partij van de Arbeid en ook dit college heeft deze oproep echt niet nodig want juist de afgelopen jaren werden middels het woningbouwprogramma 1500 woningen gereserveerd voor de sociale huur. Daar zijn heel veel plannen voor voorbij gekomen. Daar kon u voor instemmen en dat hebt u niet gedaan. Ja voorzitter, ik wil alleen 57/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

maar eindigen met, dat is echt een oproep voor uzelf: hang hem boven uw bed en ga de volgende keren echt instemmen met sociale woningbouw hier in Nieuwegein. Fractie Verenigde Seniorenpartij, de heer Beeuwkes: Ja dank u wel, voorzitter. Ik zal het kort houden. De aanbieding van het college omtrent de raadsstukken, daar hebben wij al in onze algemene beschouwingen een antwoord op gegeven dat wij die goedkeuren en zullen steunen. Betreft de amendementen en moties; wij hebben A112 mede ondersteund en ingediend omdat wij dat een belangrijke zaak vinden en hebben ook de uitleg gehoord van de wethouder dat hij dat ook omarmt en dat zal uitdragen. Dan hebben we motie 252; die steunen wij omtrent de grondrechten en het serieus organiseren van tegenkracht; dat vinden wij ook een belangrijk onderdeel voor onze Nieuwegeinse samenleving. Motie 253, betere bescherming bomen; die zullen wij niet steunen en dat wil ik ook wel uitleggen.

Er staat namelijk ‘roept het college op omtrent bepaalde oplossingen‘ en wij zien die oplossingen die GroenLinks hier neerschrijft zeker niet omdat je kan natuurlijk wel een grote ring rondom een boom maken en daar op een paar punten wat zand omheen doen om de toeloop dat de mensen er niet over struikelen, dat wordt daar dan ook mee bedoeld, voor rolstoelgebruikers en voor ouderen en mensen die slecht ter been zijn, maar die wortels zullen tevens blijven groeien dus er zal dan toch elke paar jaar weer aandacht aan de bestrating gepleegd moeten worden om dat weer op te lossen dus vandaar dat wij deze motie niet zullen steunen. Mevrouw Feenstra (GL): ja, dank u wel. Ja, misschien is het toch goed om te zeggen dat wij nergens het over zand strooien enzo gehad hebben. Wat wij vragen is om in de puntentelling in het afwegingskader ook het klimaatbeleid daarin mee te nemen en op die manier te voorkomen dat die bomen al te snel gekapt worden. We hebben ook gevraagd om naar alternatieve oplossingen te komen. Misschien bedoelt u een alternatieve oplossing, maar dat is in ieder geval niet de oproep die hier zo instaat, dus het is toch echt goed om dat te onderstrepen. Dank u wel. De heer Beeuwkes (VSP): dank u voor uw toelichting. Dan motie 254. Na de uitleg van het college zullen wij tegen deze motie stemmen. ‘Bezin eer gij de nadelen ondervindt’, die zullen wij ook niet steunen.

En het recht op een referendum, daar is een duidelijke uitleg op gegeven van het college waar we mee kunnen leven, dus we zullen deze motie ook niet steunen. Terug naar de 30% sociale huur; daar is al genoeg over gesproken en wij vertrouwen dan ook wel dat het college hierop zal handhaven en dat we zeker de sociale huur belangrijk blijven vinden, ook voor de komende jaren betreft de nieuwbouw. Dan een aantal moties van ieders Belang die wij eventjes snel hebben doorgenomen; motie 258 zullen wij niet steunen, motie 259 vinden wij overbodig en motie 260 zullen wij ook niet steunen. Dan hebben we nog een motie wind en zon, motie 261; die zullen wij niet ondersteunen. En nog een motie 262, het coronaherstelplan; die zullen wij ook niet steunen. Dan nog een motie 263; die zullen wij steunen. Dank u wel. Fractie VVD, de heer Schat: Voorzitter, dank u wel. Ook dank aan de beantwoording op de door ons gestelde vragen in onze algemene beschouwingen. De VVD zal dan ook de Jaarrekening, de Jaarstukken van het Grondbedrijf, de nota reserves en voorzieningen en de Kadernota goedkeuren. Wij willen nog wel eventjes ingaan op het voorstel voor een raadsakkoord. De VVD ziet op zich een raadsakkoord niet als een doel op zich. Wij zullen een raadsakkoord alleen maar omarmen 58/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

als wij daarmee onze doelen zouden kunnen bereiken en dat is afhankelijk natuurlijk van hoe de coalitie er volgende keer uit zal zien, dat is denk ik van belang. Wij gaan ervoor om zoveel mogelijk uit onze eigen verkiezingsprogramma te bereiken en als daar een raadsakkoord het geschikte middel voor is op dat moment, is dat misschien een mogelijkheid. De heer Verhoeve (D66): ja ik merk, ik ren door mijn interrupties heen, maar deze is te mooi om te laten liggen want ik hoor u zeggen ‘ik weet niet of het raadsakkoord voor ons gaat helpen, dat is afhankelijk van de coalitie’ en dan hebben we precies het pijnpunt te pakken, want volgens mij is het idee nou juist dat je begint met je raadsakkoord en daarna kijkt welk eventueel college het beste uitvoering kan geven aan dat raadsakkoord. Daar zit denk ik de principiële besluitvorming, dus ik denk dat ik u in het rijtje Nee opschrijf. Mag ik die conclusie trekken? De heer Schat (VVD): nee, helemaal niet. Dan heeft u mij helemaal niet goed begrepen. Dat vind ik nou juist zo jammer. Ik probeer eigenlijk een handreiking te doen om te kijken hoe kunnen we met elkaar daarover in gesprek gaan en u zegt gelijk al nee. Dat had ik niet gezegd. De voorzitter: misschien in het rijtje Twijfel, meneer Verhoeve! De heer Monrooij (CU): voorzitter, ik zit dit debatje zo even aan te kijken en ik zie Rutte en Kaag zitten.

Echt, over 9 maanden zie ik de heren Schat en Verhoeve samen een proeve van een raadsakkoord schrijven en het ons presenteren. Ik zie het helemaal voor me! De voorzitter: de glazen bol van meneer Monrooij is dit. Ik geef het woord weer aan de heer Schat, want daar waren we gebleven. De heer Schat (VVD): voorzitter dank u wel, en dan blijft de ChristenUnie mooi aan de zijlijn weer meekijken net zoals nu, dus het past allemaal. Dank u wel. Even over de moties en amendementen, ik doe het even in de volgorde zoals ik het zelf hier heb staan op dit moment. Ik begin bij amendement 112 over de overheveling van de Klijnsma-gelden. Wij zullen tegen dit amendement stemmen met name omdat de toezegging van de wethouder als die gaat nog bezig met een extra plan en komt daarmee dan ook met een raadsvoorstel waar dan ook geld bij moet, dus dan zou dat geld prima daaraan besteed kunnen worden, dus nu overhevelen heeft geen zin want de wethouder heeft u gehoord en die gaat daar serieus werk van maken. De heer Van Esch (PvdA): ja dank u wel, voorzitter.

Volgens mij hebben we dan allebei een ander verhaal gehoord van de wethouder maar mijn vraag is eigenlijk: wat is de reden geweest om in 2018 een soortgelijk amendement dan wel in te dienen? De heer Schat (VVD): toen was heel duidelijk het doel in het amendement benoemd waar de Klijnsma-gelden aan besteed zouden worden en u heeft nu geen doel meegegeven. De heer Van Esch (PvdA): ook daar stond hetzelfde dictum in: overheveling van Klijnsmagelden naar een volgend jaar dus ik ben toch wel benieuwd naar de toelichting van de VVD op dit punt. De heer Schat (VVD): in de overwegingen stond wel duidelijk een doel vermeld, we hebben er nog expliciet naar gekeken, meneer Van Esch. Dan ga ik door met de overige moties. Motie 252; wij vinden eigenlijk dat de toezegging van de burgemeester hierover eigenlijk wel voldoende zou zijn. Wij kunnen wel leven met de 59/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

toezegging die de burgemeester doet en als GroenLinks de motie ook nog in stemming brengt, zullen wij ook voor deze motie stemmen. Motie 253 over het bomenbeschermingsplan; wij begrijpen heel goed wat GroenLinks hiermee wil bereiken wat betreft de klimaatadaptatie, maar wij zijn er ook van overtuigd dat op dit moment eigenlijk het college alles al doet om bomen te beschermen en niet zomaar bomen omhakt. Ook is natuurlijk het vergroten van de bomenspiegel niet zo eenvoudig; dat heeft heel veel voeten in aarde in zich en ook de verantwoordelijkheid van de gemeente als wegbeheerder speelt daar een belangrijke rol, dus wij zullen deze motie niet steunen. De wethouder heeft tevens nog toegezegd dat zij dit wel gaat meenemen in het bomenafwegingskader en dat vind ik een goed plan, dus wij dien dat gewoon wel verschijnen tegen die tijd. De voorzitter: een interruptie van mevrouw Feenstra, dat is uw 6e. Mevrouw Feenstra (GL): ja dank u wel, dan hoop ik dat het voldoende is. Ik heb de wethouder heel goed horen zeggen dat zij dus deze motie mee overneemt en de motie roept op om het op te nemen in de puntentelling en in het Bomenbeschermingsplan dus op die manier te wijzigen.

Als we de motie niet aannemen zal dat ook niet op gebeuren, tenzij dit natuurlijk tot een soort nieuw inzicht leidt, maar daar kunt u niet zo van uitgaan dus ik hoor u zeggen dat u op zich er wel achterstaat dat dit meegenomen wordt, dan kan ik u adviseren om in ieder geval de motie te steunen want anders gaat dat niet automatisch gebeuren. De heer Schat (VVD): volgens mij heeft u de toezegging gehad van de wethouder dat zij dat gaat doen. De voorzitter: misschien is dat voor de tweede termijn voor het college dan nog. De heer Schat (VVD): motie 263 ‘Meer naar een resultaatgerichte beleidscyclus’. We kennen de oproep van de verkeerslichten dat die niet consequent op de juiste manier worden gebruikt en dat er meer focus op het behalen van de doelen zou moeten zijn daarin. Wij zitten er niet op te wachten om die discussie weer overnieuw te gaan doen, maar ook hier heeft de wethouder een toezegging volgens mij gedaan, maar wij zijn in ieder geval wel tegen deze motie en als het college toch denkt dat zij daarin verbetering kan doen, zien we dat wel verschijnen. De heer Van Esch (PvdA): sorry maar ik wil dat even corrigeren; het is ook niet de bedoeling om die discussie over de stoplichten nog een keer te voeren. Het is een aanvullend gesprek wat we 2 of 3 keer per jaar op verschillende thema’s met elkaar voeren.

Dat is waar de motie om vraagt, niet om het debat opnieuw te voeren over hoe de wijze van verantwoording in de toekomst moet zijn. De heer Schat (VVD): dank voor uw uitleg. Ik ga door naar motie 262 ‘Middelen voor het coronaherstelplan’. Ook daarvan is door het college aangeven dat het hier voor de muziek uitlopen is en wij zijn het daar mee eens en wij zullen tegen deze motie stemmen. Motie 257 ‘Terug naar 30% sociale huur’; er is in de plannen zoals die op dit moment worden uitgevoerd voldoende rekening gehouden met sociale huur. Er is ook wel een sneer naar u gegeven SP van dat u zelf tegenstemt tegen sociale woningbouw, dus kijk eerst naar uzelf voordat u dit soort moties indient. Motie 256, de motie meer democratie. Wij geloven in het huis van Thorbecke en zullen dus nu tegen deze motie stemmen. Motie 255 ‘Bezint eer gij begint’; wij zien eigenlijk ook niet, het voegt naar ons idee helemaal niks toe op dit gebied op de toezeggingen die reeds zijn gemaakt. Er zijn al eerder moties op dit gebied ingediend, dus dat is voor ons op dit moment voldoende. 60/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

Motie 254, € 14; die wordt sterk ontraden door de wethouder. Dit is puur landelijk beleid. We moeten niet op de stoel van de landelijke bestuurders gaan zitten. De SP moet niet vanuit het politbureau moties naar de gemeenten rondsturen. Wij vinden dat echt een hele verkeerde manier van politiek bedrijven. Dan nog een aantal moties van ieders Belang. De nota Dierenwelzijn, die zou er komen en er is een extra toezegging gedaan. Verzorging van planten en bomen is ook niet handig, want dat is ook al gedaan, heeft de wethouder aangegeven. Boringen van aardwarmte, dat zit in het afwegingskader en die is dus ook overbodig en wind en zonne-energie, dat is wel heel kort door de bocht en zullen wij ook niet steunen. De voorzitter: u zag mij net zwaaien, maar we hebben nog nooit zoveel jongeren gehad die naar de raadsvergadering keken. Ze zijn nu allemaal weg hoor, ze zwaaiden en toen vertrokken ze, maar het was een leuk gezicht. Dan geef ik het woord aan de heer Van den Heuvel. Fractie Socialistische Partij, de heer Van den Heuvel: Dank u wel, voorzitter. Ik hoorde zojuist iets mompelen over het politbureau terwijl ik net de telefoon met het politbureau ophing dus ik weet niet precies waar het over ging meneer Schat, maar wie weet kunnen we het er nog eens over hebben, over het politbureau van de SP. Laat ik maar beginnen met de motie over de sociale huur 30%.

Volgens mij staan de PvdA en de SP al heel lang aan dezelfde kant wat dat betreft, alleen hebben we wat meningsverschillen over de uitvoering daarvan en is het voor de wethouder wat lastig om te zien dat soms een tegenstem gaat over de inhoud van de uitvoering en niet zozeer tegen het feit dat er sociale woningbouw is. Zoals u zich misschien ook kunt herinneren, staat in ons verkiezingsprogramma dat wij tegen hoogbouw zijn. Dat is gebaseerd op nogal wat wetenschappelijk onderzoek, wetenschappelijk onderzoek wat andere dingen zegt over de oorzaken van de tekorten in de volkshuisvesting dan de wethouder wenst te beamen. ‘Wie niet voor ons is, is tegen ons’ is dan ook niet de manier waarop wij samen zouden willen werken en misschien moeten we gewoon eens een keer afspreken met elkaar en het daarover hebben. Wij willen heel graag de kracht van de inwoners bundelen en als inwoners bij ons aankloppen omdat zij niet goed gehoord worden, dan staan wij voor hen op. Dank voor het aannemen van alle handtekeningen. Ik wil u graag even vermelden dat er de afgelopen weken nog eens 350 handtekeningen zijn opgehaald; dat zijn 350 huishoudens, maar dat er daarvoor in een andere wijk ook al eens 200 handtekeningen zijn opgehaald tegen hoogbouw, dus 550 huishoudens die tegen hoogbouw zijn en die in grote mate zeggen dat zij niet eerder gehoord zijn over deze plannen.

Ik snap dat daar een dilemma ligt, maar het is wel een feit. Ik ben het op zich eens met GroenLinks om het eens te gaan hebben over of we als gemeente niet in sociale huur, bouwen van sociale huur of middenhuur, zouden kunnen investeren, wat de mogelijkheden daarin zijn. Wij staan daar positief in. Wij stonden hier op het plein met de FNV voor € 14. Ik heb een prachtig boekwerk voor het college en een rapport in ontvangst genomen wat ik graag aan u over wil dragen en de wethouder zal daar zeker in geïnteresseerd zijn gezien zijn wortels bij de FNV. Wij hebben vooraf technische vragen gesteld over wat zou het de gemeente gaan kosten als we deze motie aannemen. Daar kwam geen antwoord op. Nu horen we dat het € 60.000 zou kosten, terwijl het in Utrecht maar € 40.000 is. Ik ben toch heel erg benieuwd hoe dat dan komt, dat grote verschil. Daarnaast, dat is een half wethouderssalaris. Het is steeds maar weer duidelijk dat waar een politieke wil is, dat er altijd geld in overvloed is en waarom dan niet hier? Ook de VVD vindt dat mensen meer moeten verdienen en we rekenen dan ook op hun steun voor deze motie. Dan de vraag van D66 over het raadsakkoord; meneer Verhoeve is net weg, dan pak ik eerst even het referendum en dan kom ik daar zo op terug.

Wij denken dat een referendum ervoor zorgt dat we het proces wat ervoor ligt beter, zorgvuldiger uit zouden kunnen voeren, dat daar een goede druk vanuit gaat en dat wordt ook in andere gemeentes zo gezien. Zo’n referendum 61/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

kent allerlei voorwaarden voor de wijze waarop je het invult, maar het zou een goede noodklep zijn voor al die mensen die niet in staat geweest zijn, om wat voor reden dan ook, om deel te nemen aan het proces en ja, soms komt daar wel eens tegenstrijdigheid uit. Als je als gemeente teveel op een bepaalde richting aanstuurt en alleen de mensen erbij haalt die dat leuk vinden, dan komt daar iets tegenstrijdigs uit. Dat klopt, maar dan had u eerder breder moeten kijken. Wij zouden heel graag naar dat democratische bouwwerk kijken met elkaar en dan met elkaar vaststellen of dat referendum die rol daarin kan spelen en ik zou graag van de portefeuillehouder horen wanneer we dat gesprek dan aan kunnen gaan. Als we daar met elkaar uitkomen dan ben ik daar ook heel tevreden over, maar dan moet ik wel even met mijn mede-indieners overleggen. Meneer Verhoeve is er nog steeds er niet, dan moeten zijn collega’s dat maar even doorgeven. Ah, kan ik 20 seconden schorsen? Meneer Verhoeve, het raadsakkoord; wij zijn daar zeer voor. Dat zien wij erg zitten: meer samenwerken en meer samen als gehele raad en een coalitie die ook meer respect heeft voor afwijkende meningen uit de oppositie. Dat is misschien soms ongemakkelijk, het zal af en toe schuren, maar mijn ervaring is dat met tegenstrijdige meningen je vaak tot een betere oplossing komt en laten we daar met elkaar werk van maken. Dank u wel.

De voorzitter: dank u, meneer Van den Heuvel. Het woord is aan de heer Horst, CDA. Nee, ik sla de heer Verhoeve over, voordat ik ruzie krijg met de heer Verhoeve. De kans is niet zo groot, maar toch. Fractie D66, de heer Verhoeve: Ik denk: ik ga me nog haasten, maar dat had misschien dus niet gehoeven, maar ik heb uw ja in ieder geval genoteerd meneer Van den Heuvel, dank u wel. Voorzitter, in de eerste termijn heb ik teruggeblikt op deze raadsperiode en laat ik mijn tweede termijn beginnen met een blijk van medeleven aan de VSP, want het verlies dat zij deze raadsperiode hebben geleden is onbeschrijfelijk. We denken nog regelmatig, en ik denk dat ik namens ons allemaal spreek, terug aan Herman Troost, Ton de Mol en Ann de Wolf. Ook wil ik vanaf deze plek de heer Verdam en mevrouw Verbeek veel sterkte wensen met hun herstel. Voorzitter, wij danken de fracties voor hun eerste termijn en D66 meent daarin rode draden te herkennen: de zorg voor het klimaat, de zorg voor een opgeruimde stad en de zorg dat iedereen de kans krijgt om mee te doen naar vermogen. Daarnaast heeft D66 ook het ongeduld gevoeld wat andere fracties inbrengen. Zelfs de grootste coalitiepartner heeft zich in haar eerste termijn afgevraagd wat er is gebeurd met de grote uitdagingen die al sinds de start van dit college op hun bordje liggen. Het mag geen verrassing zijn; dat ongeduld deelt D66.

We hebben ook veel gehoord over participatie, het betrekken van onze inwoners in de besluitvorming. Tijdens de laatste Avond van de Raad over dit onderwerp werd gezegd dat vertrouwen gebaseerd is op voorspelbaarheid en in het gesprek met de mensen die zojuist voor het stadhuis aan het demonstreren waren, merkte ik ook dat het juist die voorspelbaarheid is die hen enorm dwars zit en eigenlijk zit dat deze raad ook dwars. We spreken met elkaar af wat er gedaan moet worden. We spreken ook af wanneer dat gedaan moet worden en dan blijft het stil. Of het nou over het Atrium, het sportpark of de scoutingverenigingen gaat, er komt geen informatie en in de Jaarrekening wordt dan vervolgens wel verantwoording afgelegd op inspanning, maar verdere actieve informatie ontbreekt en dat maakt dat dit college onvoorspelbaar is, behalve dan voor niet leveren, daarin zijn ze redelijk consistent. Dat moet anders, want vertrouwen is de basis voor goede samenwerking. Voorzitter, in de eerste termijn heb ik gevraagd naar wat er nodig is om te komen tot raadsakkoord. Ik heb in ieder geval een aantal ja’s gehoord, hartstikke fijn, en ik ook alle partijen hun teleurstelling horen uitspreken over het uitblijven van resultaat. Ik heb dus gehoord dat we dezelfde uitdagingen herkennen en willen aanpakken en het is dus ook echt aan ons als raad om ons te versterken.

Ik nodig daarmee nogmaals alle partijen uit om met ons het gesprek te voeren over een mogelijk raadsakkoord en hoe en of we een referendum mogelijk willen 62/80 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 8 juli 2021

maken zouden we hier ook in kunnen betrekken, niet bij motie. Mogelijk kan de griffie hier ons ook bij helpen. Voorzitter, laat ik meteen van de gelegenheid gebruik maken om ook nog een paar inhoudelijke punten aan te snijden. Wij steunen wethouder Adriani in zijn voorstel om de beleidsregels rondom woningbouw aan te passen en laat hij daar meteen ook zijn zorgen over de goedkope middenhuur meenemen, die passen wellicht ook in die beleidsregels. Dan nog even over Laagraven: ‘het is nu rommelig’, zegt de wethouder. Dat kan zo zijn. Sterker, dat kan zelfs zijn charme hebben. Echter, het is het aller-, aller-, allerbelabberdste argument om daarom dan maar het gebied te gaan verstenen. Niet doen dus, ook niet aan denken. We hebben het ook nog even gehad over de besteding van de Klijnsma-gelden en de wethouder heeft aangegeven dat er voldoende budget is om die extra activiteiten die het college ziet uit te voeren. Wat D66 betreft komen er meer activiteiten. We kunnen ons domweg niet voorstellen dat dit college deze middelen niet wil inzetten. Ook hebben we het gehad over het inclusiviteitsbeleid, een terugkerend thema en de wethouder wacht nog op gesprekken met de doelgroep.

Ook scholen worden betrokken, zegt hij toe, en daarmee ontstaat verbreding, maar hoe zit het dan met de zogeheten roze ouderen, die soms opnieuw de kast in moeten zodra ze in een verpleeghuis aan een volgende levensfase beginnen? Of onze nieuwe inwoners die zich nog steeds niet altijd welkom voelen? We gaan uw beleid echt toetsen op deze breedte, al hebben we nog steeds niet gehoord wanneer dat beleid er dan ook ligt. D66 wil verder het CDA een groot compliment manken over hun nieuwe standpunt omtrent energietransitie. De urgentie is ook bij hen duidelijk geworden en de verantwoordelijkheid om daar nu wat aan te doen onderschrijven wij uiteraard volledig, dat mag geen verrassing zijn en we kijken ook uit naar de samenwerking op dit dossier. Dan voorzitter, in de Kadernota wordt gesproken over de E-strategie. Echter, de uitleg die daarbij wordt gegeven is een investering in ICT. Niet onbelangrijk, maar de E-strategie is echt voor iets anders bedoeld en ik heb daar tijdens de Avond van de Raad ook al het een en ander gezegd. D66 is erg gelukkig dat inmiddels meerdere partijen het politieke belang van de digitale samenleving zien, of het nu Lokale Vernieuwing is die zich op de ondermijning richt of GroenLinks die een motie met betrekking tot de privacy indient of de SP, het CDA en de VSP die actief in de werkgroep deelnemen.