Bijlage - Eerste bestuursrapportage 2024
Tekst van het document
Verordening loonkostensubsidie (2017) • Gemeenschappelijke regeling Werkzaak Rivierenland (2021) Volksgezondheid • Gemeenschappelijke regeling GGD Gelderland-Zuid (2020) • Meerjarenstrategie GGD Gelderland-Zuid 2020-2023 (2020) • Preventie- en Handhavingsplan Alcohol Neder-Betuwe 2022-2024 (2021) • Uitvoeringskader gezond opgroeien in Neder-Betuwe 2019-2024 (2019) • Monitor Neder-Betuwe Bloeit! 2019-2024 (2020) Eerste Bestuursrapportage 2024
35
• Hoofdlijnennotitie Aanpak eenzaamheid Neder-Betuwe (2019) • Nadere regel subsidie voorkomen en/of verminderen van eenzaamheid 2022 (2022) Overige • Verordening tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten (2018) • Beleidsplan Schuldhulpverlening 2018-2021 (2018), bijbehorende beleidsregels (2022) • Verordening beslistermijn Schuldhulpverlening Neder-Betuwe 2022 (2021) • Beleidsregels Bijzondere Bijstand 2022 (2022) • Plan van aanpak bestrijding kinderarmoede (2018) • Beleidsplan GGZ Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang 2018-2020 'Samen Dichtbij' (2018) • Beschermd Wonen, regio Nijmegen en Rivierenland (2021)
Ambities 5.1 Inwoners zijn zoveel mogelijk zelfredzaam en kunnen deelnemen aan de samenleving Wat willen we bereiken?
Inwoners met een hulpvraag ontvangen passende ondersteuning
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We bieden een helpende hand bij het formuleren van een hulpvraag, door onder andere onafhankelijke cliëntondersteuning, het welzijnswerk en de Kernpunten
continu
Wij borgen de kwaliteit en beschikbaarheid van ondersteuning middels een aanbesteding en contractmanagement
continu
We zorgen dat inwoners keuzevrijheid hebben zodat de geboden hulp aansluit bij hun levensovertuiging en identiteit
continu
We ondersteunen vormen van informele zorg en blijven hiervoor in gesprek met onze (lokale) partners
continu
We evalueren de methode één gezin - één plan - één regisseur, waarbij we één regisseur inzetten voor de ondersteuning van gezinnen
2024
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Er is sprake van een financiële afwijking voor Huishoudelijke Hulp (zie: 'Wat mag het kosten')
Wat willen we bereiken?
Inwoners zijn zoveel mogelijk financieel zelfredzaam
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We bieden ondersteuning aan inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het vinden en behouden van passend werk
continu
We geven uitvoering aan maatregelen ter bestrijding van armoede en koopkrachtverlies (zie ook ambitie 3.3: We willen een duurzame gemeente zijn, klaar voor de toekomst)
continu
Problematische schulden worden waar mogelijk voorkomen
continu
Eerste Bestuursrapportage 2024
36
door vroegtijdig signaleren en een breed ondersteuningsaanbod Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Bij het kindpakket doet zich een financieel voordeel voor bij het Jeugdfonds Sport en Cultuur (JFSC). Doordat een vereffening vanuit het fonds heeft plaatsgevonden, wordt in 2024 geen bijdrage vanuit de gemeente in dit fonds gevraagd (zie: 'Wat mag het kosten').
Wat willen we bereiken?
Iedereen kan deelnemen aan de samenleving
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zetten ons in voor een dementievriendelijk NederBetuwe
continu
We dragen bij aan het voorkomen en verminderen van eenzaamheid onder inwoners
continu
We bieden goede ondersteuning op het gebied van o.a. huisvesting, taal, scholing, werk en ontmoeting aan nieuwkomers conform de Wet Inburgering
continu
We zorgen ervoor dat iedereen, van oud tot jong, ongeacht geloofsachtergrond, geaardheid, afkomst, beperkingen en met welke idealen dan ook kan deelnemen aan onze samenleving
continu
We zorgen voor een passend woningaanbod in de wijk voor kwetsbare inwoners (Zie verder ambitie 3.1: Wonen voor iedereen)
continu
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Door de hogere huisvestingstaakstelling van statushouders zullen ook de kosten voor inburgering stijgen. Voor het jaar 2024 betreft dit een kleine budgetafwijking, maar in het meerjarenperspectief is het financiële effect groter (zie: 'Wat mag het kosten').
5.2 Inwoners van Neder-Betuwe leven gezond en zijn vitaal Wat willen we bereiken?
Er is toegenomen aandacht voor preventie op de gebieden gezond leven en vitaal zijn
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zetten ons in voor een gezonde leefstijl voor jongeren en volwassenen
continu
We zetten in op het versterken van de mentale gezondheid van onze inwoners
continu
We zetten in op het vroegtijdig signaleren van (verborgen) problemen bij ouderen en bieden preventieve ondersteuning
2024 e.v.
Eerste Bestuursrapportage 2024
37
Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen Wat willen we bereiken? Het middelengebruik onder (jonge) inwoners neemt af
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
We werken de aanpak 'Opgroeien in een Kansrijke Omgeving' (OKO) - voorheen IJslands Preventiemodel nader uit en implementeren deze
Kleur
Wanneer speelt het? 2024-2026
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen Wat willen we bereiken?
Jeugdigen groeien op in een stabiele en veilige (thuis)omgeving
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zetten in op het versterken van relaties en het bieden van tijdige ondersteuning bij scheidingen
continu
We zetten in op kwalitatief goede jeugdbescherming en hoog specialistische jeugdzorg
continu
We voeren de jeugdzorg zo effectief en efficiënt mogelijk uit, samen met relevante partners
continu
We zetten in op een duurzame aanpak van jeugdoverlast
2024-2026
We zetten in op normaliseren en een stevige leefomgeving voor jeugdigen
continu
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Kinderen maken een goede start in het leven en hebben daarin gelijke kansen
We creëren een stevige basis tijdens de eerste 1000 dagen van een kind
Voortgang ambitie
Kleur
We blijven inzetten op de versterking tussen zorg en onderwijs
Wanneer speelt het? 2024-2026 continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Eerste Bestuursrapportage 2024
38
Overige ontwikkelingen
Brede SPUK (specifieke uitkering) / uitvoering Nota Sociaal Domein In december 2024 wordt de geactualiseerde nota aan u voorgelegd, met de eventuele financiële consequenties. We hebben (extra) middelen vanuit de Brede SPUK tot onze beschikking. Die worden conform het door het Rijk vastgestelde plan van aanpak besteed. We zorgen ervoor dat de besteding in lijn is met onze nota Sociaal Domein en meegenomen wordt in de actualisatie van deze nota. Daarnaast onderzoeken we of de benodigde extra middelen voor de uitvoering van de nota vanuit deze Brede SPUK middelen betaald kunnen worden. Spreidingswet en asielopvang Op 23 januari 2024 heeft de Eerste Kamer ingestemd met de “Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen”, ook wel bekend als de Spreidingswet. De Spreidingswet is 31 januari 2024 in werking getreden en geeft gemeenten een expliciete wettelijke taak om asielopvangvoorzieningen mogelijk te maken. Wij nemen onze verantwoordelijkheid en ondernemen stappen om aan onze taakstelling van 145 asielplekken te voldoen. Dit jaar staat met name in het teken van locatie-onderzoek en het maken van een keuze voor een opvanglocatie. Om dit onderzoek uit te voeren is budget nodig voor personele capaciteit en om communicatie en inwonersparticipatie vorm te geven. Wij denken deze kosten vooralsnog te kunnen dekken vanuit bestaande budgetten.
Indien bestaande budgetten toch niet toereikend blijken, komen wij daar in de tweede bestuursrapportage op terug.
Eerste Bestuursrapportage 2024
39
Wat mag het kosten? Programma: 5. WMO, Jeugdzorg en Participatiewet Bedragen x € 1.000,-
2024
2025
2026
2027
Mutaties per taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
35
35
35
35
2
52
52
52
83
83
83
83
50
170
170
170
6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen 6.3 Inkomensregelingen
-70
6.4 WSW en beschut werk 6.5 Arbeidsparticipatie 6.6 Maatwerkvoorziening (WMO) 6.71A Hulp bij huishouden (WMO) 6.71B Begeleiding (WMO) 6.71C Dagbesteding (WMO) 6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO) 6.72A Jeugdhulp begeleiding 6.72B Jeugdhulp behandeling 6.72C Jeugdhulp dagbesteding 6.72D Jeugdhulp zonder verblijf overig 6.73A Pleegzorg 6.73B Gezinsgericht 6.73C Jeugdhulp met verblijf overig 6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf 6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf 6.74C Gesloten plaatsing 6.81A Beschermd wonen (WMO) 6.81B Matschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) 6.82A Jeugdbescherming 6.82B Jeugdreclassering 7.1 Volksgezondheid Totaal mutaties per programma
Analyse van het verschil tussen begroting na wijziging en rekening (verschillen groter dan € 50.000 en afgerond op € 1.000) Taakveld 6.1 Samenkracht en Burgerparticipatie (structureel nadeel € 35.000) Schoolmaatschappelijk werk Door CAO-stijgingen per 1 januari 2024 (4%) en 1 juli 2024 (4%) in de CAO Maatschappelijk Werk zijn de uurtarieven voor het schoolmaatschappelijk werk met ingang van 2024 gestegen. Het jaarlijks begrote budget is daarmee niet meer voldoende om het gelijke aantal uren Eerste Bestuursrapportage 2024
40
schoolmaatschappelijk werk te behouden. Binnen de begroting is een stelpost prijsstijging aanwezig ter dekking van de gestegen lasten van structureel € 35.000 door indexatie. Het nadeel binnen dit taakveld dient u in relatie te zien met de aanspraak op de stelpost prijsstijgingen zoals benoemd onder taakveld 0.8 programma Algemene dekkingsmiddelen. Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne (budgettair neutraal) Ook in 2024 staan we voor de opdracht te zorgen voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen in gemeentelijke én particuliere opvanglocaties. Voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen worden kosten gemaakt. Deze kosten zijn (nog) niet begroot. Bij het Rijk is een voorschot (€ 2.562.863) aangevraagd voor de te maken kosten. De hoogte van het gevraagde voorschot is afgestemd op een aantal (voorzichtige inschatting van 99) gemeentelijke opvangplekken, vergoeding uitvoeringskosten en vergoeding verstrekking leefgeld particuliere en gemeentelijke opvang. Vooralsnog gaan we er vanuit dat de vergoeding voldoende is ter dekking van de te maken kosten en is daarmee budgettair neutraal. Taakveld 6.3 Inkomensregelingen (incidenteel voordeel € 70.000 in 2024) Kindpakket De gemeente heeft een sleutelrol in het bestrijden van armoede onder kinderen.
In dit kader stelt de gemeente een budget ter beschikking aan het Jeugdfonds Sport & Cultuur Gelderland, dat volgens de formule en de richtlijnen van Stichting Jeugdfonds Sport & Cultuur Nederland efficiënt en doelgericht wordt ingezet. Jaarlijks stelt de gemeente, aan het Jeugdfonds Sport & Cultuur Gelderland, een totaalbedrag van €70.000 beschikbaar voor sport en cultuur. Dit budget dekt kosten die het fonds maakt voor coördinatie, lokale communicatie, voorlichting en projecten. De afgelopen jaren zijn er minder kosten gemaakt dan de vergoeding die hiertegenover stond. Volgens de overeenkomst wordt na afloop van het vierjarige contract het verschil verrekend of blijft het in de kas bij Jeugdfonds Sport en Cultuur Gelderland. Om deze reden is besloten om het totaalbedrag van € 70.000 dat de gemeente beschikbaar heeft gesteld voor het jaar 2024 eenmalig te vereffenen met de overgebleven vergoedingen van voorgaande jaren. Taakveld 6.5 Arbeidsparticipatie (structureel nadeel € 2.000 in 2024, vanaf 2025 € 52.000) Specifieke uitkering Inburgering (budgettair neutraal) De Specifieke Uitkering (SPUK) voor inburgering is naar boven bijgesteld op basis van de prognose van het aantal inburgeraars ten opzichte van 2021, toen de nieuwe Wet inburgering voor het eerst in onze gemeentebegroting opgenomen is.
De definitieve toekenning wordt gebaseerd op het werkelijke aantal en kan dus naar boven of beneden bijgesteld worden. De SPUK middelen zijn bedoeld voor inburgeringsvoorzieningen zoals taaltrajecten die ingekocht worden bij het ROC Rivor en maatschappelijke begeleiding van statushouders uitgevoerd door Welzijn Rivierstroom. Taaltrajecten duren gemiddeld 3 jaar en er is een terugbetalingsverplichting aan het rijk. Vanwege de hogere huisvestingstaakstelling van statushouders stijgen de kosten voor maatschappelijke begeleiding. Met ingang van 2024 hebben wij daarvoor een overeenkomst met Welzijn Rivierstroom, die deze taak voor ons uitvoert. Deze hogere lasten worden eveneens gedekt door Specifieke uitkering Inburgering. Het deel van de Specifieke Uitkering dat niet wordt besteed in 2024 wordt bij de Jaarstukken 2024 gereserveerd op een derdengeldenrekening voor besteding in volgende jaren of gereserveerd voor terugbetaling aan het Rijk. Uitvoeringskosten van Inburgering De uitvoeringskosten van inburgering stijgen. Samen met 4 gemeenten in de regio heeft de gemeente Neder-Betuwe opdracht gegeven aan de Gemeentelijke Regeling Regio Rivierland voor de uitvoering van de Wet Inburgering 2021. Doordat het aantal inburgeraars hoger is dan de prognose, zijn de uitvoeringskosten en trajectkosten van Regio Rivierenland gestegen.
Eerste Bestuursrapportage 2024
41
Taakveld 6.71A Hulp bij het Huishouden (Wmo) (structureel nadeel € 83.000) Jaarlijks wordt het tarief van huishoudelijke ondersteuning geïndexeerd volgens de, in de aanbesteding vastgestelde, indexeringsmethodiek. Het tarief is ten opzichte van vorig jaar fors gestegen vanwege inflatie en CAO-stijgingen. Daarnaast hebben aanbieders eind vorig jaar twee brandbrieven naar colleges van burgemeesters en wethouders gestuurd waarin zij aangeven dat bij het huidige tarief faillissement van een of meerder aanbieders dreigt. Een delegatie van de aanbieders en een delegatie van de portefeuillehouders Wmo heeft met elkaar gesproken. Vervolgens is er een onafhankelijk onderzoek naar de totstandkoming van het tarief uitgevoerd. Hieruit volgt een stijging van € 0,60 van het tarief per 1 januari 2024. Deze oorzaken resulteren tot een totaalbedrag van € 163.150 te verwachten extra kosten op dit budget. In de jaarstukken 2023 is een incidenteel voordeel verantwoord op Hulp bij het Huishouden (Wmo). De reden hierachter is dat we bij het opmaken van de jaarstukken reeds verwachtten dat het budget nodig zal zijn om de stijgende kosten voor WMO te dekken. Hierdoor is er in de begroting 2024 en meerjarenraming ruimte om een deel van de prijsstijging op dit product op te vangen. Daarnaast wordt een deel van de overschrijding gedekt vanuit de stelpost prijsstijgingen met een bedrag van € 20.000.
Het nadeel binnen dit taakveld dient u in relatie te zien met de aanspraak op de stelpost prijsstijgingen zoals benoemd onder taakveld 0.8 programma Algemene dekkingsmiddelen. Het overige deel (€ 60.000) komt ten laste van de financiële positie 2024. Diverse taakvelden Brede SPUK / GALA (budgettair neutraal) De budgetafwijking is ontstaan doordat wij vorig jaar vanuit de Rijksregeling Brede SPUK / GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) extra middelen hebben ontvangen. Het was niet haalbaar om alle middelen in 2023 uit te geven omdat we eerst een plan van aanpak moesten maken. De regeling heeft hierop geanticipeerd en voorziet er daarom in dat eenmalig 20% van het overgebleven budget overgeheveld mag worden naar 2024 (€ 66.030). Bij de jaarstukken 2023 zijn de overgebleven middelen gereserveerd op de balans ter dekking van de lasten in 2024. De te besteden middelen vallen voor een deel binnen programma 5 (€ 52.835) en een deel binnen programma 6 (€ 13.195). Het deel van het overgebleven budget 2023 dat terug dient te worden betaald aan het Rijk staat nog gereserveerd op de balans.
Investeringen Binnen dit begrotingsprogramma zijn er geen mutaties die betrekking hebben op investeringen.
Mutaties in reserves Binnen dit begrotingsprogramma zijn er geen afwijkingen die betrekking hebben op mutaties in reserves.
Eerste Bestuursrapportage 2024
42
Programma 6 Onderwijs, sport en welzijn Missie
Goede onderwijshuisvesting verbetert de kwaliteit van het onderwijs. Daarom heeft de uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan Scholen topprioriteit voor ons. Wij stimuleren een goede aansluiting tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt en brengen actief de betrokken partijen bij elkaar. Kansengelijkheid op de arbeidsmarkt is belangrijk voor onze inwoners. Wij blijven ons inzetten om laaggeletterdheid tegen te gaan. Sport, spel en bewegen dragen bij aan een gezonde leefstijl. We ondersteunen activiteiten die een aantoonbaar positief effect hebben op de leefstijl en het welbevinden van onze inwoners. Wij blijven investeren in verenigingen en maatschappelijke organisaties in de gemeente, want zij bevorderen het maatschappelijk welzijn en de sociale omgang tussen inwoners. Bovendien dragen zij bij aan een verantwoorde en gezonde vrijetijdsbesteding. Vrijwilligers zijn de drijvende kracht achter onze verenigingen, stichtingen, instellingen en besturen. Wij waarderen hun inzet en zelfredzaamheid. Wij ondersteunen waar dat past bij onze rol als gemeentelijke overheid. Deze missie komt overeen met de vastgestelde visie in de Integrale Beleidsnota Sociaal Domein. De ambities en ontwikkelingen binnen dit programma komen grotendeels terug in de nota of de bijbehorende uitvoeringsplannen.
Actuele kaderstellende beleidsnota's Algemeen • Raadsvisie 2030 (2019) • Integrale Beleidsnota Sociaal Domein "Samen verder op de ingeslagen weg" 2021 - 2024 (2021) • Uitvoeringsplan Meedoen en Samenleven (2022) • Uitvoeringsplan Optimaal Ontwikkelen en Opgroeien (2022) • Uitvoeringsplan Gezond en Vitaal (2022) • Algemene subsidieverordening gemeente Neder-Betuwe (2019) • Nadere regel subsidies voor vrijwilligersorganisaties (2019) • Strategische visie accommodatie (2010) Onderwijs/leesbevordering • Verordening Voorziening huisvesting onderwijs (2015) • Verordening bekostiging leerlingenvervoer (2021), Beleidsregels leerlingenvervoer (2020) • Nadere regels subsidie voorschoolse educatie Neder-Betuwe (2019) • Beleidsplan voor- en vroegschoolse educatie 2019-2022 Neder-Betuwe (2019) • Beleidsregels handhaving kinderopvang Neder-Betuwe (2018) • Beleidskader toezicht en handhaving kinderopvang Neder-Betuwe 2018 (2018) • Integraal Huisvestingsplan onderwijs (2019) • Uitvoeringsplan IHP financieel (2021) • Convenant uitvoering bibliotheekwerk 2023 t/m 2026 "Samen maken we de bieb" (2022) • Subsidieverordening Basisbibliotheek Neder-Betuwe (2007) • Statuten "Stichting Fluvium Openbaar Onderwijs" (2018) • Nadere regel subsidie kinderopvang op grond van sociaal-medische indicatie Neder-Betuwe (2019) Sport • Sport en Beweeg visie Neder-Betuwe 2019-2030 (2019) • Monitor Neder-Betuwe
Bloeit! 2019-2024 (2020) • Nadere regel projectsubsidie sportstimulering 2019-2022 (2019) • Beheerplan onderhoud sportvelden 2016-2025 (2019), Beheerplan duurzaam meerjarig onderhoud gemeentelijke gebouwen 2022-2025 (2021)
Ambities
Eerste Bestuursrapportage 2024
43
6.1 Goed en passend onderwijs voor alle inwoners in Neder-Betuwe Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Passende onderwijshuisvesting in de nabijheid van de doelgroep die bijdraagt aan de kwaliteit van het onderwijs
Uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan Scholen
continu
We stimuleren de verbinding van onderwijs met andere (kind)voorzieningen
continu
Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Als gevolg van nieuwe leerling prognoses is de verwachting dat de nieuw te bouwen VCOG school in Kesteren reeds nu uitbreiding behoeft. Dit is onderdeel van de actualisatie van het uitvoeringsplan IHP. Dit vindt momenteel plaats.
Wat willen we bereiken?
Een goede aansluiting tussen het onderwijs en de (lokale) arbeidsmarkt
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We bevorderen de samenwerking tussen onderwijsinstellingen en ondernemers Dit wordt ook uitgewerkt onder ambitie 4.1: We zorgen voor een veerkrachtige economische structuur
continu
Waar mogelijk stimuleren wij de samenwerking tussen lokale VO-scholen en MBO, HBO en Universitaire opleidingen
2025
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Jeugdigen hebben de mogelijkheid om zich optimaal en breed te ontwikkelen binnen het onderwijs
We faciliteren scholen om invulling te geven aan natuur- en cultuureducatie
2024
Voortgang ambitie
Kleur
Wij zetten de rijksmiddelen ten behoeve van het terugdringen van onderwijsachterstanden zo effectief en efficiënt mogelijk in
continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen Eerste Bestuursrapportage 2024
Voor de uitvoering van de leerplichttaken is vanaf 2024 44
aanvullend budget nodig (zie: 'Wat mag het kosten?').
Wat willen we bereiken? Inwoners beschikken over voldoende basisvaardigheden om te kunnen deelnemen aan de samenleving Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
We versterken de basisvaardigheden van inwoners door laaggeletterdheid, samen met partners, bespreekbaar te maken, de drempel naar ondersteuning te verlagen en aanbod te faciliteren
Kleur
Wanneer speelt het?
continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
6.2 Sport, spel en bewegen stimuleren Wat willen we bereiken?
Een ruim aanbod van mogelijkheden die onze inwoners stimuleren tot sporten en bewegen
Wat gaan we daarvoor doen?
Uitvoeren van het Lokaal Akkoord 'Gezond op eigen wijze'
continu
We ondersteunen (sport)verenigingen middels een sportverenigingscoach en toekomstgericht beheer
2024
We verbreden de inzet van de buurtsportcoaches en versterken daarmee sport en bewegen in Neder-Betuwe
2024 e.v.
Herijking van het beleid voor sportaccommodaties tot een integraal plan sportvoorzieningen
2025
Uitvoeren van een beweegpark in één of meer kernen, dorpsommetjes en mountainbikepaden in de uiterwaarden. Dit heeft relatie met ambitie 4.2: We vergroten de aantrekkelijkheid van ons gebied voor inwoners en bezoekers We richten de buitenruimte in zodat deze uitnodigt om te bewegen
Voortgang ambitie
Wanneer speelt het?
Kleur
2023 e.v.
2024
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Voldoende en passende speelplekken voor jeugdigen
Bij omvangrijke nieuwbouwlocaties wordt voldoende rekening gehouden met aaneengesloten speelplekken, bij de invulling ervan worden jeugdigen betrokken.
continu
Wij zorgen dat (nieuwe) speelplekken een bijdrage leveren
continu
Eerste Bestuursrapportage 2024
Wanneer speelt het?
45
aan klimaatadaptatie. Dit draagt bij ambitie 3.3: We willen een duurzame gemeente zijn, klaar voor de toekomst Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
6.3 Actieve en leefbare kernen binnen de gemeente Wat willen we bereiken? Toekomstbestendige (sport)verenigingen en stichtingen Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wij ondersteunen lokale verenigingen en stichtingen om hun bestuurskracht op peil te houden en toekomstbestendig te blijven Kleur
Wanneer speelt het? continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
In elke kern is voldoende plek voor activiteiten en ontmoeting
Wij zetten het accommodatiebeleid voort waarbij aandacht is voor goede aansluiting bij de behoefte van inwoners en gezonde exploitatie Dit draagt ook bij aan de realisatie van ambitie 3.2: In onze openbare ruimte is het heel, schoon en veilig en bereikbaar voor iedereen
Voortgang ambitie
Kleur
Wanneer speelt het?
continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Neder-Betuwe kent een sterk maatschappelijk middenveld om onze inwoners te ondersteunen
Wij subsidiëren (lokale) organisaties doelgericht en maken heldere afspraken met subsidieontvangers, waar wenselijk sluiten we meerjarige subsidieovereenkomsten waarbij we aansluiten bij het Kwaliteitskompas
continu
Wij onderzoeken de doelmatigheid van ingezette subsidies bij grote organisaties
2025
Eerste Bestuursrapportage 2024
Wanneer speelt het?
46
Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
De zichtbaarheid van het cultureel en historisch erfgoed is toegenomen
Verhaallijnen uit ‘Inspirerend Rivierenland’ en ‘Een schatkist met toekomstwaarde’ worden zichtbaar gemaakt voor inwoners en bezoekers. Dit draagt bij aan de realisatie van ambitie 4.2: We vergroten de aantrekkelijkheid van ons gebied voor inwoners en bezoekers
Voortgang ambitie
Kleur
Wanneer speelt het?
continu
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Overige ontwikkelingen
Binnen dit programma is geen sprake van overige ontwikkelingen.
Wat mag het kosten? Programma: 6. Onderwijs, sport en welzijn Bedragen x € 1.000,-
2024
2025
2026
2027
Mutaties per taakveld 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting
59
15
15
15
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
-9
108
108
108
123
123
122
5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties
39
5.3 Cult.presentatie, -productie en -partic. 5.6 Media
79
Totaal mutaties per programma
168
Analyse van het verschil tussen begroting na wijziging en rekening (verschillen groter dan € 50.000 en afgerond op € 1.000)
Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting (structureel nadeel € 59.000 in 2024, vanaf 2025 nadeel € 5.000) Programma onderwijshuisvesting (structureel nadeel € 16.000 in 2024, vanaf 2025 €15.000) Jaarlijks kunnen de schoolbesturen vóór 1 februari een aanvraag onderwijshuisvesting indienen voor het programma onderwijshuisvesting in het kalenderjaar daaropvolgend. Op basis van de leerlingentelling per 1 oktober 2022 alsmede de leerlingenprognose 2024 zijn er 3 scholen die recht
Eerste Bestuursrapportage 2024
47
hebben op de aangevraagde uitbreiding eerste inrichting. Het doel hiervan is ruimte creëren voor de extra leerlingen. De te verlenen bedragen voor 2024 zijn niet opgenomen in de begroting. Om er voor te zorgen dat de middelen in de begroting 2024 alsnog beschikbaar komen wordt u gevraagd om 2 investeringsbudgetten (ad. € 48.982 en € 201.733) beschikbaar te stellen en een incidenteel budget van €13.654. Conform de kaders opgenomen in de financiële verordening worden bedragen boven de € 35.000 geactiveerd. De met deze investeringen structureel samenhangende kapitaallasten zijn financieel verwerkt onder dit taakveld (€ 2.500 in 2024, vanaf 2025 afgerond € 15.000) Tijdelijk schoolgebouw Tollenhof (incidenteel nadeel € 43.000 in 2024) Het schoolgebouw aan de Tollenhof 1 in Kesteren voorziet al jaren voor drie scholen in tijdelijke onderwijshuisvesting. Dit is naar verwachting nog enkele jaren het geval. Na klachten over onbeheersbare warmte en uit onafhankelijk onderzoek is gebleken dat het warmte-afgiftesysteem en de regeltechniek sterk verouderd zijn. Vanuit de gezonde schoolgedachte vraagt dit om aanpassingen ten bedrage van € 43.000. Vanwege de oude en afgeschreven staat van het gebouw is worden deze kosten niet geactiveerd en direct ten laste van de exploitatiebegroting gebracht.
Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken (incidenteel voordeel € 9.000 in 2024, vanaf 2025 structureel nadeel € 108.000) Leerplicht (structureel nadeel € 70.000 in 2024, vanaf 2025 €108.000) Regio Rivierenland voert sinds 2011 het toezicht op de naleving van de leerplicht uit. Voor een gedegen uitvoering van hun taak gaan ze gefaseerd toewerken naar verhoging van de zogenaamde Ingradonorm, waaruit extra kosten voortvloeien. Ingrado is de landelijke branchevereniging leerplicht/RMC. De norm zal verhogen van 1 fte inzet per 3.800 leerlingen in 2023 naar 1 fte inzet per 2.700 leerlingen in 2025. Specifiek voor gemeente Neder-Betuwe betekent dit dat de huidige totale inzet van 1,27 fte wordt verhoogd naar 1,50 fte in 2024 en 1,66 FTE in 2025. Deze inzet bedraagt grotendeels ophoging van het aantal uren voor de leerplichtambtenaren en gedeeltelijk voor administratie en beleidstaken. Vanwege de aanpassing in de uitvoering van leerplicht door Regio Rivierenland in 2024 is er een structureel nadeel van € 70.337 ontstaan in 2024. Vanaf 2025 heeft dit een impact van € 107.705. Onderwijsachterstanden (incidenteel voordeel € 79.000 in 2024) Bibliotheek Rivierenland ontvangt in 2024 een jaarsubsidie vanuit de middelen ter bestrijding van Onderwijsachterstanden.
Hieruit worden de programma’s Boekstart en gezinsaanpak en de collectie van de Bibliotheek op school in het basisonderwijs bekostigd. Het betreft een budgettair neutrale overboekingen tussen twee taakvelden binnen programma 6, waarbij u het voordeel onder dit taakveld in relatie dient te zien met het nadeel onder taakveld 5.6. Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering Brede SPUK / GALA (budgettair neutraal) De budgetafwijking is ontstaan doordat wij vorig jaar vanuit de Rijksregeling Brede SPUK / GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) extra middelen hebben ontvangen. Het was niet haalbaar om alle middelen in 2023 uit te geven omdat we eerst een plan van aanpak moesten maken. De regeling heeft hierop geanticipeerd en voorziet er daarom in dat eenmalig 20% van het overgebleven budget overgeheveld mag worden naar 2024 (€ 66.030). Bij de jaarstukken 2023 zijn de overgebleven middelen gereserveerd op de balans ter dekking van de lasten in 2024. De te besteden middelen vallen voor een deel binnen programma 5 (€ 52.835) en een deel binnen programma 6 (€ 13.195). Het deel van het overgebleven budget 2023 dat terug dient te worden betaald aan het Rijk staat nog gereserveerd op de balans.
Eerste Bestuursrapportage 2024
48
Taakveld 5.6 Media (incidenteel nadeel €79.000 in 2024) Gedeeltelijke financiering bibliotheek vanuit OAB-middelen (incidenteel nadeel € 79.000 in 2024) Bibliotheek Rivierenland ontvangt in 2024 een jaarsubsidie vanuit de middelen ter bestrijding van Onderwijsachterstanden. Hieruit worden de programma’s Boekstart en gezinsaanpak en de collectie van de Bibliotheek op school in het basisonderwijs bekostigd. Het betreft een budgettair neutrale overboekingen tussen twee taakvelden binnen programma 6, waarbij u het nadeel onder dit taakveld in relatie dient te zien met het voordeel onder taakveld 4.3. SPUK Informatiepunten digitale overheid (budgettair neutraal) De gemeente ontvangt een specifieke uitkering (SPUK) vanuit het Rijk welke bedoeld is voor de totstandkoming en ondersteuning van de Informatiepunten Digitale Overheid (IDO). Bij deze punten kunnen inwoners terecht voor hulp en ondersteuning bij (digitale) overheidszaken. De uitvoering hiervan is belegd bij Bibliotheek Rivierenland. Het bedrag van € 25.047 wordt in 2024 beschikbaar gesteld aan de Bibliotheek Rivierenland middels een subsidie nadat deze middelen door de gemeente als SPUK zijn ontvangen van het Rijk. De hoogte van dit bedrag is vastgesteld door het Rijk. De incidentele middelen worden in de eerste bestuursrapportage 2024 budgettair neutraal verwerkt.
SPUK versterking bibliotheekwerk (budgettair neutraal) Bibliotheek Rivierenland vestiging Dodewaard zal verhuizen naar het MFC Dodewaard. De verhuizing zal voor een groot gedeelte worden bekostigd vanuit rijksmiddelen via de regeling Eenmalige specifieke uitkeringen lokale bibliotheekvoorzieningen 2023-2024. Het ministerie van VWS heeft een aanvraag (€ 104.000) van de gemeente hiervoor toegekend. De middelen moeten uiterlijk in 2025 zijn uitgegeven maar zijn begin 2024 al betaald aan de gemeente. De begroting wordt in verband hiermee gewijzigd. Dit verloopt budgetneutraal. Overige taakvelden kleine verschillen incidenteel nadeel € 39.000 in 2024. Behoeven geen toelichting.
Investeringen
Jaarlijks kunnen de schoolbesturen vóór 1 februari een aanvraag onderwijshuisvesting indienen voor het programma onderwijshuisvesting in het kalenderjaar daaropvolgend. Op basis van de leerlingentelling 1 oktober 2022 alsmede de leerlingenprognose 2024 bestaat recht op de aangevraagde uitbreiding eerste inrichting. Het doel hiervan is ruimte creëren voor de extra leerlingen. De te verlenen bedragen voor 2024 zijn niet opgenomen geweest in de kadernota van 2024. Om er voor te zorgen dat de middelen in de begroting 2024 alsnog beschikbaar komen wordt u gevraagd om 2 investeringsbudgetten (ad. 48.982 en 201.733) beschikbaar te stellen. De samenhangende kapitaallasten van deze investeringen zijn financieel verwerkt in de bestuursrapportage onder programma 6, taakveld 4.2 onderwijshuisvesting.
Mutaties in reserves
Binnen dit begrotingsprogramma zijn er geen afwijkingen die betrekking hebben op mutaties in reserves.
Eerste Bestuursrapportage 2024
49
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB, onvoorzien Missie
Overhead en bedrijfsvoering zijn geen doel op zich, het zijn belangrijke middelen om de voornemens uit deze begroting daadwerkelijk te realiseren. Ofwel: de organisatie en de financiën moeten passen bij en afgestemd zijn op de ambities en doelstellingen die raad en college voor ogen hebben. Wij kiezen voor een structureel sluitende begroting, maar dat is mede afhankelijk van de bereidheid van het Rijk om de structurele financiële middelen van gemeenten te verhogen tot een omvang die past bij de taken van de gemeenten. Een ander belangrijk uitgangspunt is dat structurele uitgaven structurele financiering hebben. Eenmalige uitgaven financieren we eventueel uit incidentele middelen. Waar mogelijk realiseren wij onze ambities op projectbasis met de beschikbare financiering voor de genoemde periode. De gemeente is gebaat bij een goed bemenste ambtelijke organisatie, die berekend is op haar taak en de inwoners met respect tegemoet treedt. Een gezonde en professionele organisatiecultuur zorgt voor een voortdurende verbetering van de kwaliteit van het beleidswerk en de dienstverlening, borging van de continuïteit en een doelmatige bedrijfsvoering. En een stabiele en robuuste ICT is een belangrijke randvoorwaarde voor een goed functionerende gemeentelijke organisatie en voor een betrouwbare en veilige digitale dienstverlening aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners.
Actuele kaderstellende beleidsnota's
Financiële verordening Neder-Betuwe 2023 Legesverordening Belastingverordeningen Controleverordening gemeente Neder-Betuwe 2023 Budgethoudersregeling Neder - Betuwe (2023) Beleidsnota garantstellingen (2021) Treasurystatuut gemeente Neder-Betuwe (2016) Nota weerstandsvermogen en risicobeheersing (2019)
Ambities 7.1 Neder-Betuwe is financieel krachtig en een duurzaam financieel gezonde gemeente Wat willen we bereiken?
Een goede balans tussen ambities en een structureel gedekte begroting
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
De financiële positie is voldoende robuust om externe en interne ontwikkelingen op te vangen.
continu
We streven naar een verantwoorde belastingdruk voor onze inwoners, die bij voorkeur gemiddeld is ten opzichte van andere gemeenten.
continu
We streven naar een weerstandsvermogen dat minimaal voldoende is om de risico’s af te dekken; dus een weerstandsratio van minimaal 1.
continu
De tarieven voor leges moeten kostendekkend zijn, maar ook logisch en goed uit te leggen.
continu
We richten onze organisatie en werkprocessen zo in dat het college in staat is om een rechtmatigheidsverklaring af te
continu
Eerste Bestuursrapportage 2024
50
geven. Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
De opbrengsten van de precarioheffing komen ten goede aan de samenleving
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Minimaal drie miljoen euro van de precariomiddelen reserveren we voor maatregelen om energielasten van inwoners te verlagen (zie ook programma 3, onder ambitie 3.3).
2023 e.v.
We vormen een groeifonds om initiatieven uit de samenleving mogelijk te maken.
2023 e.v.
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Voldoende benutten van middelen van hogere overheden en andere instellingen
We zetten ons in voor het binnenhalen van subsidiegelden en het doelmatig benutten ervan, zolang de administratieve last daarvan acceptabel is.
continu
We onderzoeken of we beter inzichtelijk kunnen maken wat we met de inzet van subsidiegelden hebben bereikt.
2024
Voortgang ambitie
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
7.2 De ambtelijke organisatie is robuust en toekomstbestendig Wat willen we bereiken?
De ambtelijke organisatie is berekend op haar taken
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We brengen de capaciteit en hoeveelheid werk met elkaar in balans.
continu
We versterken de kwaliteit van de organisatie nog verder door te investeren in projectmatig en programmatisch werken, verbinding, wendbaarheid, vitaliteit en opleiding/ontwikkeling.
continu
Door te blijven investeren in arbeidsmarktbeleid en strategische personeelsplanning versterken we de toekomstbestendigheid van de ambtelijke organisatie.
continu
Eerste Bestuursrapportage 2024
51
Voortgang ambitie
We benutten kansen voor samenwerking in de bedrijfsvoering, als dat de toekomstbestendigheid versterkt.
continu
De organisatie maakt gebruik van een flexibele schil van medewerkers voor fluctuerende werkzaamheden en/of voor werk dat zeer specifieke expertise vraagt.
continu
Kleur
Resultaat
Toelichting voortgang De hoeveelheid werk blijft toenemen en de krapte op de arbeidsmarkt houdt aan. Daardoor is het lastig om de ambtelijke organisatie in balans te houden ten opzichte van de uit te voeren taken.
Tijd
Zie toelichting bij resultaat.
Middelen
Wat willen we bereiken?
Een veilige digitale dienstverlening aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners wordt ondersteund door een stabiele en robuuste ICT
Voortgang ambitie
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zorgen voor moderne, snelle en betrouwbare I&Avoorzieningen, die kunnen meebewegen met veranderende behoeften uit de ambtelijke organisatie en de samenleving.
continu
We blijven de I&A-voorzieningen optimaliseren, zodat de bestuurlijke processen, organisatieprocessen en de gemeentelijke dienstverlening goed ondersteund worden.
continu
Met de inrichting en uitvoering van I&A ondersteunen we de ontwikkeling naar meer transparantie, zodat we nieuwe wetten als de Wet open overheid (Woo), de Wet elektronische publicaties (Wep) en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) goed kunnen uitvoeren.
continu
Informatie van de gemeente en haar inwoners is goed beveiligd; we zorgen ervoor dat persoonsgegevens en andere vertrouwelijke informatie veilig worden ontsloten, verwerkt en bewaard.
continu
De kwetsbaarheid van onze systemen voor inbreuk van buitenaf of binnenuit is minimaal; we zorgen voor een adequate back-up and recovery maar ook een goede bewustwording binnen en buiten de organisatie.
continu
Kleur
Toelichting voortgang
Resultaat Tijd Middelen
Overige ontwikkelingen
In dit programma zijn geen overige ontwikkelingen.
Algemene dekkingsmiddelen Van het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (vpb) en onvoorzien wijkt de opbouw af van die van de beleidsprogramma’s. Het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien is wel onderdeel van het totale programmaplan.
Eerste Bestuursrapportage 2024
52
De omvang van de algemene dekkingsmiddelen en de toelichting daarop worden in dit hoofdstuk gepresenteerd. Algemene dekkingsmiddelen zijn middelen, die geen vooraf bepaald bestedingsdoel hebben. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld specifieke uitkeringen vanuit de rijksoverheid of de rioolheffing, waar ontvangsten en uitgaven direct aan elkaar zijn gekoppeld. De volgende algemene dekkingsmiddelen zijn te onderscheiden: • de algemene uitkering uit het Gemeentefonds; • de lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is; • beleggingen, deelnemingen en financieringsfunctie; • verhuur en diensten van derden (het beheer van activa, die voor de openbare dienst bestemd zijn). Deze inkomsten zijn vrij besteedbaar en daarom niet rechtstreeks aan een programma toe te rekenen.
Wat mag het kosten? Programma: 7. Algemene dekkingsmiddelen, overhead, Vpb, onvoorzien Bedragen x € 1.000,-
2024
2025
2026
2027
Mutaties per taakveld
1.179
392
281
269
0.61 OZB Woningen
-90
-90
-90
-90
0.62 OZB Niet-woningen
115
0.4 Overhead 0.5 Treasury
0.64 Belastingen overig 0.7 Alg. Uitkeringen en ov. Uitkeringen GF
-290
0.8 Overige baten en lasten
-188
-144
-144
-144
Totaal mutaties per programma
726
157
47
35
Analyse van het verschil tussen begroting na wijziging en rekening (verschillen groter dan € 50.000 en afgerond op € 1.000) Taakveld Overhead (structureel nadeel € 1.179.00 in 2024 aflopend naar € 269.000 in 2027) Personeelslasten (nadeel € 701.212 voor 2024 en vanaf 2025 structureel € 165.755 aflopend naar € 147.531 in 2027) Personeelslasten bestuur In de jaarrekening 2023 is een voordeel gemeld binnen de personeelslasten van het onderdeel bestuur omdat de bijstelling van de raming na verschillende indexeringen iets te hoog was uitgevallen. Bij de recente actualisatie van de personeelslasten van het onderdeel bestuur is gebleken dat het voordeel een gedeeltelijk structureel karakter heeft. Voorgesteld wordt om dit voordeel van € 46.343 ten gunste te brengen van de financiële positie. Personeelslasten ambtelijke organisatie Op basis van de loonontwikkeling uit de Cao Gemeenten (met een looptijd van 01.01.2024 t/m 31.03.2025) zijn de personeelslasten voor 2024 geactualiseerd. Er is een loonstijging per 1 januari 2024 van 4,75% en een loonstijging per 1 oktober 2024 van 1,25% verwerkt. Op basis van de stelpost loonontwikkeling die wordt gevormd op grond van de circulaires van het Rijk is er in 2024 een voordeel ontstaan van afgerond € 280.000. Voorgesteld wordt het bedrag van € 280.000 incidenteel voor jaarschijf 2024 ten gunste te brengen van de financiële positie.
Meerjarig is deze
Eerste Bestuursrapportage 2024
53
ruimte vooralsnog nodig om de laatste loonstijging per 1 oktober 2024 over de volledige jaren te kunnen verwerken vanaf 2025. Bij de eerste bestuursrapportage 2025 komen wij bij de actualisatie van de personeelslasten hierop terug. Extra personeelslasten Directie Met ingang van 1 februari 2024 is de nieuwe gemeentesecretaris/algemeen directeur gestart en heeft de voormalig gemeentesecretaris/algemeen directeur afscheid genomen. De formele datum uit dienst van de voormalig gemeentesecretaris/algemeen directeur is 31 juli 2024 (AOWgerechtigde leeftijd). Dit betekent incidenteel een extra last van € 41.000 in 2024. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Taakstelling vrijval vacaturegelden In de begroting is een structurele bezuiniging van € 100.000 opgenomen die betrekking heeft op personeel. Deze bezuiniging zou jaarlijks gerealiseerd moeten worden door onder andere ontstane vacatures niet direct in te vullen waardoor een financieel voordeel ontstaat. In de praktijk is het tegendeel echter het geval. Wanneer er een vacature ontstaat wordt daar aan de voorkant op geanticipeerd door middel van een overlap met een nieuwe medewerker in dienst of wordt de vacature aansluitend ingevuld op basis van inhuur. In beide gevallen is dit geen besparing maar een extra kostenpost.
Het wordt om die reden niet realistisch geacht deze besparing structureel te realiseren. Het college stelt uw raad voor om de bezuiniging te schrappen ten laste van de financiële positie. Herwaardering en indeling normfuncties HR21 In de achterliggende periode zijn een reeks bestaande normfuncties herwaardeerd of nieuwe normfuncties ingedeeld volgens het gemeentelijk functiebeschrijvings- en waarderingssysteem HR21. Op basis van de definitieve indeling zijn een aantal functies in een hogere functieschaal ingedeeld. Structureel betekent dit een extra last van € 21.500. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. RVU-uitkering Op basis van de Cao Gemeenten kunnen medewerkers deelnemen aan de Regeling Vervroegd Uittreden (RVU). De werknemer kan deelnemen wanneer uiterlijk 31 december 2028 de AOWgerechtigde leeftijd wordt bereikt én hij op de ingangsdatum van zijn deelname aan de RVU 41 jaar in dienst is geweest van een bij het ABP aangesloten werkgever waarvan de laatste 10 jaar van een werkgever in de sector gemeenten. Op basis van deze voorwaarden kunnen zeven medewerkers gebruik maken van de RVU. Op dit moment is er één medewerker die per 1 oktober 2024 gebruik wenst te maken van de RVU tot de AOW-gerechtigde leeftijd (5 september 2026). De totale kosten bedragen in deze periode € 34.000.
Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Preventief medisch onderzoek (PMO) Het PMO (preventief medisch onderzoek) geeft individuele medewerkers inzicht in hun gezondheid, leefstijl en eventuele gezondheidsrisico’s. Zo weten zij wat ze kunnen doen om hun gezondheid te verbeteren en verzuim te voorkomen. Daarnaast krijgt de organisatie (geanonimiseerd) op collectief niveau inzicht in de gezondheid van medewerkers en biedt dit handvaten voor het continu actualiseren van het vitaliteitsbeleid en het bevorderen van de duurzame inzetbaarheid van medewerkers. Een periodiek arbeidsgezondheidsonderzoek (dat een belangrijk onderdeel van het PMO is) is een wettelijke plicht en moet ongeveer eens per 3 jaar uitgevoerd worden. Binnen onze gemeente heeft het laatste onderzoek langer dan 3 jaar geleden plaatsgevonden en willen we in 2024 een PMO laten uitvoeren. De kosten bedragen eenmalig € 26.000. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Overige personeelslasten De groei van de organisatie betekent ook een stijging van verschillende personeel gerelateerde budgetten zoals reiskosten (woon-werkverkeer), thuiswerkvergoedingen, jubilea, verzekeringen,
Eerste Bestuursrapportage 2024
54
enz. Per saldo betreft dit een stijging van structureel € 46.976. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Actualisatie afdelingsbudgetten Het afdelingsbudget, opleidingsbudget en budget bewust belonen wordt gevormd op basis van een percentage van de loonsom. Nu de loonontwikkeling uit de cao 2024/2025 is verwerkt zijn ook de genoemde afdelingsbudgetten geactualiseerd. Dit betekent een structurele last van € 27.024 met ingang van 2024 aflopend naar € 25.693 in 2027. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Ontwikkelingen financieel systeem Door de implementatie van het nieuwe systeem key2finance komen we uren tekort door oplopende druk en extra werkzaamheden die op voorhand niet voorspelbaar waren. Daarnaast kan één van de kartrekkers binnen de implementatie van het nieuwe financiële systeem haar rol niet meer vervullen en is hier een alternatief nodig in de vorm van inhuur. De extra inzet zal voor 16 uur worden ingezet op het nieuwe financiële systeem in de vorm van de kartrekkersrol en inrichtingsvraagstukken tussen het oude en nieuwe systeem. Daarnaast hebben we binnen team Financiën afscheid genomen van een collega die met pensioen ging, daardoor moeten we investeren in opleiding/inwerken van een nieuwe collega. Door omstandigheden zal dit langer duren en is nog een half jaar 16 uur nodig ter ondersteuning.
De totale kosten bedragen hierdoor € 78.000 in 2024. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. In februari 2024 zijn wij overgegaan naar het nieuwe financiële systeem. De basisfuncties werken nagenoeg. Er zijn veel gegevens overgezet die aangevuld of gecorrigeerd moeten worden. En oplossingen gevonden worden voor geparkeerde knelpunten. Dit alles is noodzakelijk voor een werkend financieel systeem. We verwachten hier tot en met de zomer mee bezig te zijn. Ook worden de resterende onderdelen van het project opgepakt. De interne rapportages moeten nog vorm krijgen. Ook zullen de onderdelen tijdregistratie en projectenmodule ingevoerd moeten gaan worden. Extra werk, dat deels door eigen medewerkers wordt opgepakt maar ook specifieke kennis en (extra) capaciteit vraagt. De kosten voor het eerste halfjaar van 2024 zijn gedekt. Voor het tweede halfjaar niet. De verlengde inzet van een inhoudsdeskundige van Key2Financien voor 3 dagen per week, de verwachte gemiddelde inzet van 3 dagen per week voor de begeleiding van de restende projecten en inrichting van de processen in het tweede halfjaar vraagt € 150.000. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Vervanging personeel bij ziekte (inclusief zwangerschap) Het ziekteverzuim in de organisatie lag voorheen veelal beneden het landelijk gemiddelde.
Vanaf 2021 is er echter een stijging van het verzuim. In 2021 3,7%, in 2022 6,3%, in 2023 6,6% en licht dalend naar 5,9% in maart 2024. Daarmee sluiten wij aan op het landelijke gemiddelde voor de sector gemeenten (6,3% in de eerste helft 2023). Een specifieke oorzaak voor de stijging is lastig aan te wijzen, maar de hoge werkdruk onder onze medewerkers, mede als gevolg van de krappe arbeidsmarkt, speelt hierin onder andere een rol. Ook hebben we te maken met langdurig verzuim als gevolg van niet werkgerelateerde oorzaken. Daarnaast is er in 2024 sprake van een substantieel aantal zwangerschappen. Op dit moment zijn er tien medewerksters die met zwangerschapsverlof/bevallingsverlof zijn. De WAZO-uitkeringen (n.a.v. zwangerschap) die we van het UWV ontvangen zijn slechts een kleine financiële bijdrage om de vervanging van medewerksters te financieren die met zwangerschapsverlof zijn. In de begroting 2024 is een budget van € 321.000 opgenomen voor de vervanging van personeel bij ziekte en zwangerschap en gebaseerd op ongeveer 2% van de totale loonsom. Omdat de kosten van inhuur hoger zijn dan de loonsom kan slechts een deel van het ziekteverzuim met dit budget
Eerste Bestuursrapportage 2024
55
worden opgevangen. Er is in 2024 rekening gehouden met 2% in de verwachting dat het ziekteverzuim in 2024 zou dalen ten opzichte van 2023 en de in de 2de bestuursrapportage 2023 verwachte kosten van € 700.000 in 2024 ook substantieel lager uit zouden komen. Dat is echter niet het geval. De kosten van ziekteverzuim én zwangerschappen in 2024 komen naar verwachting rond de € 1.000.000 uit. Dit zou een overschrijding van bijna € 700.000 betekenen op het beschikbare budget. Ziekteverzuimbeleid staat hoog op de managementagenda en wordt samen met de nieuwe arbodienst (ArboNed) verder vormgegeven. Tevens moeten wij constateren dat de invloed op het verloop van de huidige lopende ziektegevallen (inclusief zwangerschap) beperkt is. Op basis van het huidige beeld wordt geadviseerd rekening te houden met een incidentele overschrijding van € 500.000 in 2024 voor de vervanging van personeel bij ziekte en zwangerschap. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. In de tweede bestuursrapportage 2024 zullen wij u op de hoogte brengen van de verdere ontwikkelingen van dit budget. Ontvangen WAZO-uitkeringen UWV Wanneer een medewerkster met zwangerschapsverlof en bevallingsverlof gaat ontstaat het recht op een WAZO-uitkering van het UWV.
Deze uitkeringen, die worden ontvangen door de werkgever, worden vervolgens ingezet om de medewerkster die met verlof is te vervangen. In totaal is dit een bedrag van € 88.854. Dit heeft per saldo een budgettair neutraal effect op de financiële positie. Hybride werken Inmiddels werkt de organisatie alweer enige tijd hybride. Om voor de werkgever en de medewerkers een aantrekkelijke, doelmatige en efficiënte werkomgeving te creëren is een extern bureau ingehuurd. Zij brengen de huidige beperkingen rondom het hybride werken (bytes, bricks en behaviour) in kaart en doen verbetervoorstellen om het hybride werken te verbeteren. De kosten bedragen in 2024 € 33.000. Voorgesteld wordt om dit ten laste te brengen van de financiële positie. Samengevat hebben de bovenstaande mutaties het onderstaande financiële effect. Taakveld
Onderdeel
2024
2025
2026
2027
Overhead
P-lasten bestuur
-46.343
-46.343
-46.343
-46.343
Overhead
P-lasten organisatie
-280.000
Overhead
Extra p-lasten Directie
41.000
Overhead
Bezuiniging
100.000
100.000
100.000
100.000
Subtotaal
Personeelslasten
-185.343
53.657
53.657
53.657
Overhead
HR21 (her)waardering
21.500
21.500
21.500
21.500
Overhead
RVU-uitkering
4.365
17.460
12.175
Overhead
PMO
26.000
Overhead
Overige pers.lasten
46.976
46.976
46.976
46.976
Subtotaal
Overige pers.lasten
98.841
85.936
80.651
68.476
Overhead
Afdelingsbudgetten
26.714
26.162
25.421
25.398
Overhead
Ontwikk. fin. systeem
228.000
Overhead
Inhuur derden (ziekte)
500.000
Eerste Bestuursrapportage 2024
56
Overhead
WAZO-uitkeringen
Overhead
Hybride werken
Subtotaal
Afdelingsbudgett en
Totaal
Overhead
0
0
0
0
787.714
26.162
25.421
25.398
701.212
165.755
159.729
147.531
33.000
(-/- = voordeel/baten, + = nadeel/lasten)
ICT (€ 234.912 nadeel voor 2024 en vanaf 2025 een structureel nadeel van € 84.912) Telefooncentrale (incidenteel nadeel van € 33.000) Voor de vervanging van de telefooncentrale was een investeringsbedrag van € 33.000 gereserveerd. Dit investeringsbudget is eerder afgesloten en vrijgevallen. De kosten komen nu ten laste van de exploitatie ICT en in 2024 is een equivalent bedrag nodig om de aanschaf en inrichting van de nieuwe telefooncentrale te dekken. Deze kosten zijn niet voorzien in de ICT meerjarenbegroting. Voor de dekking wordt een incidentele verhoging van het ICT exploitatiebudget gevraagd van € 33.000. Beeld- geluidsapparatuur raadzaal (incidenteel nadeel van € 33.000) De apparatuur in de raadzaal (beeld en geluid) geeft steeds meer storingen. Dit maakt duidelijk dat het tijd is voor vervanging. Vanuit de griffie is de raad op de hoogte gebracht van de vernieuwing en aanpassingen van de apparatuur waarbij rekening is gehouden met aanvullende wensen waaronder meerdere camerastandpunten en naamweergave van de sprekers. De nieuwe apparatuur wordt naar verwachting in mei 2024 geïnstalleerd. Met de aanschaf is een bedrag gemoeid van € 33.000. Deze kosten zijn niet voorzien in de ICT meerjarenbegroting. De apparatuur was destijds met incidentele middelen aangeschaft, net als de inrichting van de raadzaal.
Voor de dekking wordt een incidentele verhoging van het ICT exploitatiebudget gevraagd van € 33.000. Aanbesteding Regiesysteem Sociale Pijler (incidenteel nadeel van € 84.000) Dit jaar staat de (Europese) aanbesteding van het regiesysteem Aeolus van de Sociale Pijler op de agenda. In de tweede helft van 2023 is gestart met de voorbereidingen van de aanbesteding door inhuur van ondersteuning om de processen binnen het vakgebied te beschrijven. Dit als voorbereiding op het Programma van Eisen en Wensen dat voor de aanbesteding opgesteld moet worden. De bijbehorende kosten van € 18.000 moeten ten laste worden gebracht van het ICT budget 2024. Voor de begeleiding van daadwerkelijke Europese aanbesteding is de inhuur van externe expertise voorzien (€ 66.000). Naast het begeleiden van de aanbesteding zelf brengt deze externe medewerker specifieke inhoudelijke expertise mee en zal hij ons inhoudelijk begeleiden in het vervolmaken van het programma van eisen en wensen, voortbordurend op de beschreven processen. Deze kosten zijn niet voorzien in de ICT meerjarenbegroting. Voorgesteld wordt om de kosten van € 84.000 in 2024 ten laste van de financiële positie te brengen. In de kadernota 2025 zal aanvullend budget worden gevraagd voor de overige incidentele kosten (implementatiekosten en begeleiding) in 2025 en 2026 (frictiekosten dubbele licentiekosten) van het nieuwe regiesysteem.
Aanspraak stelpost prijsstijging 2024 (structureel nadeel € 84.912) Voor de reguliere indexeringen is vanuit ICT een aanspraak gedaan op de stelpost prijsstijging 2024 voor een totaalbedrag van € 84.912. Het nadeel binnen dit taakveld dient u in relatie te zien met de aanspraak op de stelpost prijsstijgingen zoals benoemd onder taakveld 0.8 programma Algemene dekkingsmiddelen.
Eerste Bestuursrapportage 2024
57
Coördinator sociaal domein (incidenteel nadeel € 90.250 voor 2024 en € 104.540 voor 2025) Er is een tijdelijke derde coördinator in de uitvoering van de Sociale Pijler. Dat is nodig vanwege alle ontwikkelingen in dat veld: veranderende vragen van de inwoners, veranderende opdrachten vanuit beleid, wet- en regelgeving etc. Anticiperend op natuurlijk verloop in het management van de Sociale Pijler verlengen wij deze tijdelijke situatie tot 31-12-2025. Ondertussen onderzoeken wat er nodig is om de organisatie, inclusief de sociale pijler op een toekomstbestendige wijze aan te sturen. Daarmee gaan we het beschikbare budget op de personeelsstaat incidenteel overschrijden voor het lopende jaar 2024 met € 90.250 en voor het jaar 2025 met € 104.540. Visie op dienstverlening (incidenteel nadeel € 40.000 voor 2024) Het college heeft besloten een visie op dienstverlening op te stellen om daarmee te blijven bouwen aan een duurzame en toekomstbestendige dienstverlening aan inwoners, bedrijven en organisaties. De eerste stappen hierin zijn het ophalen van verwachtingen van inwoners en ondernemers ten aanzien van de gemeentelijke dienstverlening en het inzichtelijk maken van de bestaande werkwijzen en keuzes op het gebied van dienstverlening. Deze input dient als basis voor de op te stellen visie op dienstverlening. Hiervoor is in 2024 een bedrag van incidenteel € 40.000 benodigd.
Gemeentehuis (incidenteel nadeel van € 76.100 voor 2024) Er moeten kleine bouwkundige en installatietechnische aanpassingen plaatsvinden (€ 28.350) en uitbreiding of aanpassing van meubilair is noodzakelijk vanwege de toename van het aantal medewerkers of omdat (arbo)wetgeving en/of veiligheidsvoorschriften daarom vragen (€ 10.250). Verder mogen op grond van een wettelijke richtlijn niet langer fluorescentielampen worden toegepast die lood en zink bevatten. Daardoor moeten in de gemeentelijke gebouwen versneld veilige en energiezuinige LED-verlichting en armaturen worden geplaatst. Voor deze maatregel is voor het gemeentehuis een budget noodzakelijk van € 37.500. In totaliteit is voor het gemeentehuis een incidenteel extra budget noodzakelijk van € 76.100 voor het jaar 2024. Overige kleine verschillen (structureel nadeel van € 36.255 oplopend naar € 36.557 in 2027) Betreft kleine overige budgetaanpassingen binnen het taakveld overhead. Deze worden niet nader toegelicht. Taakveld 0.61 OZB Woningen (structureel voordeel € 90.000) De OZB opbrengsten voor woningen zijn in 2024 € 90.000 hoger door areaaluitbreiding. Taakveld 0.62 OZB Niet-woningen (incidenteel nadeel € 115.000) De OZB opbrengsten voor niet-woningen zijn € 115.000 lager dan begroot.
Er is bij de tariefbepaling voor 2024 uitgegaan van verkeerde totale WOZ waarden en onvoldoende rekening gehouden met wettelijk bepaalde vrijstellingen en leegstand waardoor de OZB tarieven gemiddeld 6% te laag zijn berekend. Per saldo betekent dit een incidenteel nadeel voor 2024 voor de gemeente en een eenmalig voordeel voor de eigenaren/gebruikers van niet-woningen. Het tarief zal per 2025 worden gecorrigeerd. Taakveld 0.7 Algemene uitkering (incidenteel voordeel € 290.000) Hier ziet u het financieel effect terugkomen van de decembercirculaire 2023 waarover u middels een raadsinformatiebrief bent geïnformeerd. Het betreft een incidenteel voordeel van € 290.000 voor 2024. Taakveld 0.8 Overige baten en lasten (structureel voordeel € 188.000 in 2024, vanaf 2025 € 144.000) Stelpost prijsstijging 2024 (structureel voordeel € 144.000) In deze bestuursrapportage is de aanspraak verwerkt op het restant van de stelpost prijsstijging 2024. Het betreft een bedrag van € 144.000 structureel dat u hier als voordeel ziet. Daar staat de ophoging van diverse andere budgetten in deze bestuursrapportage tegenover van waaruit de
Eerste Bestuursrapportage 2024
58
aanspraak is gemaakt. Zie bijvoorbeeld het onderdeel ICT. Per saldo heeft dit een budgettair neutraal effect in deze bestuursrapportage. Stelpost beleidsvoornemens (incidenteel voordeel € 44.000) De stelpost beleidsvoornemens is voor 2024 incidenteel ingezet voor enkele kleine onderwerpen binnen programma 6 en 4: • taakveld 5.2 € 19.200 zit in de kleine verschillen binnen programma 6 • taakveld 3.1 Lokaal economisch beleid € 25.000 zit in de kleine verschillen binnen programma 4. •
Specificatie budget onvoorziene uitgaven
De raming voor onvoorziene uitgaven is een wettelijk verplichte uitgavenpost. Voor 2023 en verder is voor onvoorziene uitgaven een bedrag opgenomen van € 50.000. Zie onderstaande tabel. Bestedingen en verloop van het budget onvoorziene uitgaven: Begroting 2024 Besteed budget voor wijziging na wijziging Budget 2024 -50.000 -50.000 0
Restant budget -50.000
Investeringen Binnen dit begrotingsprogramma zijn er geen mutaties die betrekking hebben op investeringen.
Mutaties in reserves Binnen dit begrotingsprogramma zijn er geen afwijkingen die betrekking hebben op mutaties in reserves.