Bijlage 1 - Eerste bestuursrapportage 2022

Inhoudsopgave Voorwoord van het college .................................................................................................... 3 Leeswijzer ........................................................................................................................... 5 Financiële positie 2022-2025 ................................................................................................. 7 Incidentele en structurele ontwikkelingen ................................................................................ 8 Voortgang realisatie programma's .......................................................................................... 9 Programma 1 Bestuur en dienstverlening .............................................................................. 10 Programma 2 Openbare orde en veiligheid ............................................................................ 16 Programma 3 Fysieke leefomgeving...................................................................................... 20 Programma 4 Economie ...................................................................................................... 33 Programma 5 Wmo, jeugdzorg en participatiewet ................................................................... 39 Programma 6 Onderwijs, sport en welzijn ..............................................................................

50 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB, onvoorzien ........................................................ 61 Paragrafen ........................................................................................................................ 67 Paragraaf 4 Financiering ...................................................................................................... 68 Paragraaf 7 Bedrijfsvoering ................................................................................................. 69 Totaaloverzicht van financiële afwijkingen per programma ...................................................... 72 Bijlagen ............................................................................................................................ 73 Heroverwegingen .................................................................................................... 74 Stand van zaken bezuinigingen ................................................................................. 77 Stand van zaken investeringen van de projecten Oranjebuurt Dodewaard, Bomenbuurt Ochten en Vogelbuurt fase 1 en 2 Opheusden........................................... 78

1e Bestuursrapportage 2022

2

VOORWOORD VAN HET COLLEGE Aan de raad van de gemeente Neder-Betuwe,

Hierbij bieden wij u de eerste bestuursrapportage over het begrotingsjaar 2022 aan. Deze geeft de voortgang en eventuele afwijkingen aan van de uitvoering van de Begroting 2022, die u in november 2021 heeft vastgesteld. De peildatum voor deze rapportage is 1 mei 2022, ontwikkelingen die zich tot deze datum hebben voorgedaan zijn opgenomen.

Verwacht financieel resultaat De ontwikkelingen in deze bestuursrapportage leiden tot een negatieve bijstelling van de financiële positie voor het jaar 2022 met € 426.000. Een aantal ontwikkelingen werken ook structureel door. Voor het jaar 2023 wordt de financiële positie in positieve zin bijgesteld. Vanaf 2024 betreft het weer een negatieve bijstelling van € 86.000 oplopend naar een nadeel van €169.000. OVERZICHT FINANCIËLE POSITIE 2022-2025 Meerjarenraming

Begroting Financiële effecten 1e bestuursrapportage 2022

2022

2023

2024

2025

425.790

-33.071

85.917

169.050

+ = tekort - = overschot De herstructurering en herfinanciering van onze langlopende geldleningen dragen in positieve zin bij aan het resultaat. Verder zijn er een aantal budgetafwijkingen die een budgetneutraal effect hebben op de financiële positie, zoals de implementatie van de Omgevingswet en de uitvoering van het Verkeer- en vervoersplan, waarvoor onttrekkingen uit de daarvoor opgebouwde reserves voorgesteld worden. Het jaar 2022 wordt eenmalig negatief beïnvloed door middelen voor extra inhuur ambtelijk personeel. Daarnaast wordt de financiële positie negatief beïnvloed door een forse aanspraak op de stelpost prijsstijgingen.

Realisatie van beleid

In deze bestuursrapportage vindt u naast eventuele financiële afwijkingen ook de beleidsmatige ontwikkelingen die zich tot 1 mei 2022 hebben voorgedaan bij de uitvoering van de Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025. Drie ontwikkelingen lichten wij er graag uit – zonder de andere tekort te willen doen.  In de Begroting 2022 waren heroverwegingen opgenomen om de begroting meerjarig sluitend te kunnen presenteren. Eén van die heroverwegingen betrof een taakstelling van € 100.000 die door realistisch(er) te ramen gerealiseerd moest worden in de exploitatiebegroting. Wij hebben in de afgelopen maanden alle lopende investeringskredieten getoetst en waar nodig voorzien van een realistische planning. Daardoor zijn investeringen in tijd doorgeschoven, wat voordelen oplevert voor onze geraamde rente en afschrijvingen (kapitaallasten). De heroverweging is daarmee voor 2022 gedeeltelijk gerealiseerd. In de komende maanden lichten wij ook de exploitatiebudgetten door.  Eind januari 2022 heeft uw raad een besluit genomen over het tijdelijk extra inhuren van ambtelijk personeel om alle noodzakelijke en bestuurlijke werkzaamheden en ontwikkelingen op te kunnen pakken. Voor een aantal van deze onderdelen blijkt structurele inzet noodzakelijk, hierover wordt de raad afzonderlijk geïnformeerd.

In deze bestuursrapportage worden op diverse taakvelden voorstellen gedaan om tijdelijk budget toe te kennen om de extra inzet te kunnen verlengen tot 1 januari 2023.  Sinds de inval van Rusland in Oekraïne wordt ook Neder-Betuwe geconfronteerd met vluchtelingen. Op verschillende plaatsen in deze bestuursrapportage vindt u hiervan gevolgen terug. De opvang vraagt het nodige van de ambtelijke organisatie, het legt een extra beslag op de beschikbare capaciteit. Wat de opvang financieel voor onze gemeente betekent, is nog niet duidelijk. Het Rijk heeft toegezegd dat gemeenten geen nadeel mogen ondervinden van de opvang van vluchtelingen. 1e Bestuursrapportage 2022

3

Blik naar de komende maanden

Zoals gezegd, zorgen de ontwikkelingen in Oekraïne er ook in Neder-Betuwe voor dat 2022 tot nu toe deels anders verloopt dan dat we dachten toen we de begroting opstelden. De opvang van vluchtelingen was niet voorzien, evenmin als de stijgende energieprijzen, die er onder andere voor zorgen dat gemeenten een energietoeslag hebben uitgekeerd aan huishoudens met een minimuminkomen. In hoeverre de hoge inflatie de gemeentelijke uitgaven raakt, is op het moment dat wij deze bestuursrapportage samenstellen nog niet goed te voorspellen. Het Rijk heeft de berekeningen voor het eigen Regeerakkoord inmiddels herijkt, ook hiervan is op dit moment het effect op onze gemeente nog niet duidelijk. Kortom, er zijn grote wereldwijde en landelijke ontwikkelingen die de uitvoering van onze begroting in 2022 en meerjarenraming nog kunnen beïnvloeden. We blijven graag met de raad in gesprek over de gevolgen daarvan voor Neder-Betuwe.

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Neder-Betuwe

De secretaris, Gerrit Stam

1e Bestuursrapportage 2022

De burgemeester, Jan Kottelenberg

4

LEESWIJZER

Met deze bestuursrapportage informeert het college de raad over de realisatie van de Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 per 1 mei 2022. Deze bestuursrapportage bevat een uiteenzetting over de uitvoering en bijstelling van het beleid en de financiële afwijkingen. Opbouw en indeling van de bestuursrapportage De indeling van deze bestuursrapportage sluit aan op de Begroting 2022 en meerjarenraming 20232025. Deze bestaat uit een voorwoord van het college, uiteenzetting van de financiële positie, incidentele verbeteringen of verslechteringen, structurele verbeteringen of verslechteringen, overige kleine verschillen en de beleidsmatige en financiële verantwoording. De bestuursrapportage sluit af met een totaaloverzicht van de financiële afwijkingen per programma. Verantwoording op de begrotingsprogramma’s De beleidsmatige en financiële verantwoording is opgezet vanuit dezelfde begrotingsprogramma’s als de Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025.

Er zijn zes programma’s en hoofdstuk Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (VPB), en onvoorzien: • Programma 1: Bestuur en Dienstverlening • Programma 2: Openbare orde en Veiligheid • Programma 3: Fysieke Leefomgeving • Programma 4: Economie • Programma 5: Wmo, Jeugd en Participatiewet • Programma 6: Onderwijs, Sport en Welzijn • Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting (VPB), en onvoorzien. Elk programma kent in deze bestuursrapportage de volgende opbouw: • De missie van het programma, zoals verwoord in de Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 -2025; • Beantwoording van de eerste twee ‘W-vragen’ per thema: o Wat willen wij bereiken? o Wat gaan we daarvoor doen?  Een tabel waarin met kleuren is aangegeven hoe de realisatie van de doelstellingen voor dat thema verloopt;  Ontwikkelingen binnen het thema;  Overige ontwikkelingen binnen het begrotingsprogramma;  Beantwoording van de derde ‘W-vraag’ voor het gehele begrotingsprogramma: Wat mag het kosten? o met een toelichting op de afwijkingen groter dan € 25.000 per taakveld; o en een overzicht van de mutaties in reserves Verantwoording over paragrafen en de verbonden partijen De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van bepaalde beleidsmatige en financiële aspecten van de begroting. Deze worden in elke paragraaf belicht vanuit een ander perspectief.

Over de ontwikkelingen in de paragrafen wordt in principe alleen in de begroting en in de jaarstukken gerapporteerd. In een bestuursrapportage leest u alleen belangrijke actuele ontwikkelingen. In de voorliggende bestuursrapportage zijn er ontwikkelingen te melden in:  Paragraaf 4 Financiering;  Paragraaf 7 Bedrijfsvoering Voor wat betreft de beantwoording van de eerste twee ‘W-vragen’ voor de verbonden partijen binnen dat programma en de ontwikkeling rapporteren wij u in de eerst volgende bestuursrapportage. Dit naar aanleiding van de rapportages over 2022 die wij pas verwachten medio 2022 van onze verbonden partijen. Stoplichtmodel voor de realisatie van beleid In onze planning & controldocumenten gebruiken we een stoplichtmodel om de realisatie van het beleid aan te geven.

1e Bestuursrapportage 2022

5

Per thema geven we aan of resultaat, tijd en middelen op schema liggen:  Resultaat: Worden de beleidsinhoudelijke doelstellingen (naar verwachting) behaald of is het al gelukt de doelstellingen te behalen?  Tijd: Verloopt het behalen van de doelstellingen qua planning op schema? Of is het volgens planning gelukt de doelstellingen te behalen?  Middelen: Zijn de toegekende middelen toereikend (geweest)? Resultaat en tijd Voor de voortgang van resultaat en tijd gebruiken wij allereerst de reguliere stoplichtkleuren rood, oranje en groen. Sinds de Jaarstukken 2020 is daaraan de kleur blauw toegevoegd. Die kleur gebruiken wij wanneer geen van de andere kleuren voldoen. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer in het afgelopen jaar is besloten de planning of doelen bij te stellen, en de realisatie sindsdien verloopt conform dat gewijzigde besluit. De vier kleuren voor resultaat en tijd betekenen het volgende. Het resultaat is binnen de geplande tijd behaald, of de realisatie verloopt volgens planning. De doelstellingen zijn wel behaald, maar niet binnen de geplande tijd. Of: de planning is wel gehaald, maar de doelstellingen zijn niet volledig behaald. Of (voor lopende initiatieven): het is nog niet zeker of het resultaat gehaald kan worden binnen de geplande tijd. We verwachten de doelstellingen niet te behalen en/of wijken sterk af van de planning.

Anders, bijvoorbeeld: Er hebben zich ontwikkelingen voorgedaan waardoor de doelstellingen en/of de planning zijn bijgesteld.

Middelen Voor de middelen gebruiken we alleen de drie kleuren van het stoplicht. De doelstellingen zijn of worden binnen het beschikbare budget behaald.

Het is nog niet zeker of de doelstellingen binnen het beschikbare budget behaald kunnen worden Het budget is of wordt overschreden, of er is budget over.

Groen = geen toelichting Wanneer in 2022 conform planning, doelen en budget is verloopt, is geen toelichting opgenomen. Wanneer één van de drie afwijkt, wordt toegelicht wat daar aan de hand is.

1e Bestuursrapportage 2022

6

FINANCIËLE POSITIE 2022-2025 OVERZICHT FINANCIËLE POSITIE 2022-2025 Begroting 2022

Meerjarenraming 2023

2024

2025

Begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025

-46.202

-237.699

-311.084

-767.609

Doorwerking financiële effecten vastgestelde en concept begrotingswijzigingen

-300.050

-649.105

-209.598

-254.993

Financiële effecten 1e bestuursrapportage 2022

425.790

-33.071

85.917

169.050

Totaal

79.538

-919.875

-434.765

-853.552

+ = tekort - = overschot

1e Bestuursrapportage 2022

7

INCIDENTELE EN STRUCTURELE ONTWIKKELINGEN De incidentele verbeteringen en verslechteringen van de financiële positie worden hoofdzakelijk veroorzaakt door:

Incidentele Ontwikkelingen

Pr.

2022

Burgerzaken Vastgoedbeheer overige gemeentelijke gebouwen Samenkracht en burgerparticipatie Arbeidsparticipatie Geescaleerde zorg 18Sportaccommodaties Cult.presentatie, productie en partic. Overige baten en lasten Diverse taakvelden Tijdelijke formatieuitbreiding 2e halfjaar 2022

1 3 5 5 5 6 6 7

46.280 -170.000 50.000 16.649 50.752 162.000 14.000 158.500

0 0 0 0 0 0 0 0

0 0 0 0 0 0 0 0

0 0 0 0 0 0 0 0

1

61.597

0

0

0

Tijdelijke formatieuitbreiding 2e halfjaar 2022

3

48.745

0

0

0

Tijdelijke formatieuitbreiding 2e halfjaar 2022

7

118.032

0

0

0

Algemene Reserve

R

216.799 773.354

0 0

0 0

0 0

Totaal

2023

2024

2025

+ is tekort, - is overschot De structurele verbeteringen en verslechteringen van de financiële positie worden veroorzaakt door: Structurele Ontwikkelingen Bestuur Openbare orde en veiligheid Verkeer en vervoer Afval Ruimtelijke ontwikkeling Begeleide participatie Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkdienstverlening 18Volksgezondheid Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken Sportaccommodaties Algemene uitkering gemeentefonds Overige baten en lasten Overhead Treasury Diverse taakvelden Actualisatie kapitaallasten Actualisatie kapitaallasten Actualisatie terugverdiencapaciteit Aanspraak stelpost prijsstijging Reserve verkeer en vervoer Reserve Omgevingswet Totaal

Pr. 1 2 3 3 3 5 5 5 5 6 6 6 7 7 7 7

2022 25.872 -102.000 84.500 6.334 420.745 61.077 60.000 -115.000 -12.328 -96.000 148.105 0 -198.921 -218.078 117.615 -377.184

2023 28.853 -102.000 93.000 6.334 288.745 101.516 60.000 -115.000 -10.078 -61.790 148.105 7.436 -110.178 -218.078 -188.041 -140.667

2024 29.171 -102.000 86.000 6.334 153.745 101.516 60.000 -115.000 -10.078 3.553 148.105 7.372 -109.766 -218.078 -188.209 -83.475

2025 29.799 -102.000 149.000 6.334 153.745 101.516 60.000 -115.000 -10.078 3.533 148.105 7.307 -114.820 -218.078 -186.781 -58.647

3 4 3 5 R R

-173.030 0 -88.414 435.822 -84.500 -382.000 -487.385

11.163 350 -50.414 435.822 -93.000 -250.000 -157.922

36.225 350 -50.414 435.822 -86.000 -115.000 -9.827

62.988 37.350 -50.414 435.822 -149.000 -115.000 75.681

+ is tekort, - is overschot De verbeteringen en verslechteringen van de financiële positie veroorzaakt door overige kleine verschillen. Structurele Ontwikkelingen Pr. 2022 2023 2024 2025 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 1 17.000 17.000 17.000 17.000 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 2 24.639 7.664 7.664 7.664 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 3 24.923 5.673 5.658 8.423 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 4 0 0 0 0 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 5 0 0 0 0 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 6 7.017 12.358 16.991 37.038 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden 7 43.528 25.320 26.712 27.276 Verschillen < 25.000 diverse taakvelden R 22.713 56.837 21.719 -4.032 Totaal 139.820 124.852 95.744 93.369 Totaal + is tekort, - is overschot 1e Bestuursrapportage 2022

425.789

-33.070

85.917

169.050

8

VOORTGANG REALISATIE PROGRAMMA'S

1e Bestuursrapportage 2022

9

PROGRAMMA 1 BESTUUR EN DIENSTVERLENING Missie

Wij hebben te maken met een veranderende samenleving die voortdurend in beweging is. Dat betekent ook dat wij de samenleving in een eerder stadium betrekken bij ontwikkelingen en kansen die op ons afkomen. Bestuur en organisatie staan ten dienste van de inwoners. We redeneren ‘van buiten naar binnen’. Onze bestuurders en medewerkers staan met beide benen in de maatschappij, zodat zij inwoners en maatschappelijke partners op serieuze wijze kunnen betrekken bij voor hen belangrijke vraagstukken. Wij informeren onze inwoners goed en tijdig over het gemeentelijke beleid. Wij voeren onze taken snel, adequaat, klantgericht en klantvriendelijk uit. De wensen van onze inwoners en onze wettelijke taken zijn het uitgangspunt van onze dienstverlening. Kernwaarden die belangrijk zijn voor onze dienstverlening zijn: interactiviteit, pro-activiteit, betrouwbaarheid en persoonlijk contact. Waar het voor het bereiken van onze lokale wensen en doelen nodig is om met andere overheden samen te werken, doen wij dat op een slimme manier. Wij zien de gemeenschappelijke regelingen die taken voor ons uitvoeren als een verlengstuk van de gemeente. Zij verdienen serieuze aandacht, sturing en waardering.

Thema's 1.1 Communicatie

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Een optimaal ingerichte website als communicatief sterk middel om zoveel mogelijk inwoners snel op weg te helpen, juist ook op het vlak van de zorg voor onze inwoners (sociaal domein)  Een modern ingerichte website, klantgericht, toegankelijk en gebruiksvriendelijk. Tijdige en proactieve communicatie met inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers  Vaststellen van een nieuw communicatiebeleidsplan, waarbij de raad in de kaderstelling van het beleid wordt betrokken.  Optimaliseren van openingstijden van het Klantcontactcentrum (KCC) vanaf 2020. De begroting en jaarrekening zijn digitaal eenvoudig toegankelijk en begrijpelijk voor inwoners  Digitaal toegankelijk maken van de begroting en jaarrekening (LIAS).

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Binnen dit thema en het taakveld bestuur is een budgetafwijking ontstaan. Het gaat om verlenging van tijdelijke formatieuitbreiding voor 2e halfjaar 2022. In het onderdeel 'Wat mag het kosten' hebben wij een uitgebreidere toelichting opgenomen.

Ontwikkelingen? Er zijn geen nieuwe ontwikkelingen.

1e Bestuursrapportage 2022

10

1.2 Een gezonde organisatie

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Een gezonde en professionele organisatiecultuur  Werken aan een compacte en efficiënte organisatie.  Werken aan een gezonde bestuurs- en organisatiecultuur, waarin professioneel, open, klant- en resultaatgericht wordt samengewerkt.

Resultaat/tijd

Middelen

Toelichting Er zijn op het taakveld Burgerzaken en het taakveld Bestuur drie budgetafwijkingen te melden: 1. Organisatie van de gemeenteraadsverkiezingen 2. Daarnaast hebben we vanuit Rijksoverheid de taak en middelen mee gekregen om een robuust rechtsbeschermingssysteem te ontwikkelen voor onze inwoners. 3. De toename van onze bijdrage aan de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG). In het onderdeel Wat mag het kosten hebben we een uitgebreidere toelichting opgenomen.

Ontwikkelingen? De organisatie wil haar wendbaarheid verder vergroten. Nu de landelijke coronamaatregelen vrijwel geheel zijn opgeheven, is er weer meer, meer fysieke en betere afstemming mogelijk tussen beleidsterreinen en tussen gemeente en maatschappij. Ook is er weer ruimte om te investeren in de verbinding en cultuur binnen de organisatie. Voor het werken aan verdere wendbaarheid en verbinding is als een van de doelen voor 2022 in het concernplan van de ambtelijke organisatie de doorontwikkeling van de organisatie en werkwijze opgenomen.

1.3 Intergemeentelijke en regionale samenwerking Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen?

Gemeente Neder-Betuwe blijft zelfstandig en is voorloper bij het ontwikkelen en benutten van kansen in de regio  Met effectiever en efficiënter samenwerken met andere gemeenten kunnen we onze gezamenlijke lokale ambities bereiken, kosten besparen, kwetsbaarheid verder verminderen en expertise benutten.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Er zijn geen nieuwe ontwikkelingen.

1e Bestuursrapportage 2022

11

1.4 Optimaal benutten (subsidie)gelden

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Optimaal benutten van subsidiegelden van hogere overheden, bedrijven en overige instellingen  Zo vroeg mogelijk in beeld brengen van mogelijke subsidiabele projecten.  Inzetten van partijkanalen en regionale afstemming voor lobbytrajecten.  De gemeenteraad tijdig betrekken bij wensen.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit oor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Er zijn geen nieuwe ontwikkelingen.

1.5 Procedures en vergunningen Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Alleen noodzakelijke regels en verordeningen handhaven  Deregulering.  Continue ontwikkeling van de efficiëntie van procedures.  Actualiseren van beleid.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Er zijn geen nieuwe ontwikkelingen.

1.6 Stedenband

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Stedenband met een agrarische gemeente buiten Nederland  Onderzoeken van mogelijkheden voor een stedenband met een agrarische gemeenschap.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor e een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Er zijn geen nieuwe ontwikkelingen.

1e Bestuursrapportage 2022

12

Overige ontwikkelingen

Oekraïne Sinds de inval van Rusland in Oekraïne wordt ook Neder-Betuwe geconfronteerd met vluchtelingen. Op verschillende plaatsen in deze bestuursrapportage vindt u hiervan gevolgen terug. De gemeente heeft van de Veiligheidsregio Gelderland Zuid (VRGZ) de opdracht gekregen om noodopvangplaatsen te realiseren in de Isandraschool in IJzendoorn. De Isandraschool wordt aangepast voor langdurige opvang (tot maximaal zes maanden) van zeven gezinnen. Dit doen wij door ruimtes te creëren met een natte cel, een keukenblokje en de gelegenheid voor iets meer privacy. Daarnaast zijn er veel particuliere initiatieven, die variëren van het ophalen en huisvesten van groepen weeskinderen tot het organiseren van activiteiten. Al deze activiteiten vragen het nodige van de ambtelijke organisatie. Er moeten contacten gelegd worden met de brandweer, GGD, Raad voor de Kinderbescherming, het onderwijs en Jeugdzorg. Op alle spontane aanbiedingen van particuliere initiatieven moet gereageerd worden. De vluchtelingen moeten worden ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP) en als ze ingeschreven staan, moeten ze leefgeld ontvangen. Er moet onderwijs worden aangeboden voor kinderen, een dagprogramma voor volwassenen, er moet aandacht zijn voor veiligheid (in de opvanglocatie en in de omgeving daarvan) en er moet gecommuniceerd worden over al deze ontwikkelingen.

Dit legt een extra beslag op de beschikbare capaciteit bij diverse onderdelen van de organisatie; en dat alles naast de reguliere werkzaamheden die ook zoveel mogelijk doorgang moeten vinden. De gemeente maakt kosten om de Isandraschool geschikt te maken als noodopvanglocatie, om leefgeld uit te keren aan vluchtelingen die in de BRP geregistreerd staan, om indien nodig leerlingenvervoer te organiseren, om als daar een noodzaak voor is Wmo-ondersteuning te bieden, mogelijk uitkeringen in het kader van de Participatiewet en/of activiteiten t.b.v. participatie; voor- en vroegschoolse educatie of andere activiteiten in het kader van het onderwijsachterstandenbeleid, et cetera. We houden die kosten goed bij; op de peildatum van deze Bestuursrapportage was ruim € 10.000 uitgegeven voor de Oekraïense vluchtelingen, sindsdien zijn meer uitgaven gedaan, onder andere voor leefgeld. Het is op dit moment nog niet in te schatten hoeveel het uiteindelijk in 2021 zal worden. Het Rijk heeft toegezegd dat gemeenten geen nadeel mogen ondervinden van de opvang van vluchtelingen.

1e Bestuursrapportage 2022

13

Wat mag het kosten? Programma 1 Bestuur en Dienstverlening Mutaties grootste afwijkingen (> € 25.000) per taakveld

2022

a.

Burgerzaken

46.280

0

0

0

b.

Bestuur

25.872

28.853

29.171

29.799

c.

Tijdelijke formatie-uitbreiding 2e halfjaar 2022

61.597

0

0

0

d.

Diverse taakvelden overige kleine verschillen

17.000

17.000

17.000

17.000

150.749

45.853

46.171

46.799

Totaal

2023

2024

2025

a. Taakveld Burgerzaken (incidenteel nadeel in 2022 € 46.280 ) Burgerzaken verkiezingen Het kabinet stelde € 30,38 miljoen voor 2022 beschikbaar om gemeenten te compenseren voor de extra kosten die zij moeten maken bij het organiseren van de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022, vanwege de epidemiologische situatie. De extra kosten hangen onder meer samen met het huren van locaties en het inhuren van stembureauleden voor het vervroegd stemmen op de maandag en dinsdag voorafgaand aan de reguliere dag van stemming, met aanvullende kosten voor de inrichting van stemlokalen, en met het mogelijk moeten huren van alternatieve locaties die in de coronacrisis beter geschikt zijn om als stemlokaal in te richten. Het bedrag wordt uitgekeerd in de vorm van een decentralisatie-uitkering en verdeeld op basis van het aantal kiesgerechtigden per gemeente. Daarbij is een gedifferentieerd bedrag per kiesgerechtigde naar gemeenteomvang gehanteerd. Voor Neder Betuwe is een bedrag van € 46.280 toegekend via de decembercirculaire (algemene uitkering). Het nadeel op dit taakveld valt weg tegen een voordeel op taakveld 0.7 Algemene uitkering. Per saldo heeft dit een budgettair neutraal effect in deze bestuursrapportage. b.

Taakveld Bestuur (structureel nadeel vanaf 2022 van € 25.872 oplopend naar 2025 van €29.799) Robuust rechtsbeschermingssysteem Het is belangrijk dat mensen dichtbij ondersteuning hebben om de weg te vinden en hun recht te kunnen halen, bijvoorbeeld wanneer ze verdwalen tussen uitvoeringsinstanties. Er is bij het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) een programma rechtsbijstand waarin met partners wordt gewerkt aan een stelselvernieuwing. Mede in opvolging van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) wordt gewerkt aan een robuust rechtsbeschermingsstelsel die dicht bij de burger staat. Gemeenten zijn daarin belangrijke partners. De resultaten van de aanpak door gemeenten zijn: 1. Toegang versnellen: inwoners hebben sneller en makkelijker toegang tot voorzieningen en rechtsbescherming. Ze verdwalen niet langer tussen uitvoeringsinstanties. 2. Betere gemeentelijke juridische dienstverlening: voor inwoners is voldoende juridische ondersteuning beschikbaar, zowel in de vorm van eerstelijns juridische ondersteuning als in de versterking van de gemeentelijke ombudsfunctie. 3. Pilots robuuste rechtsbescherming: kennis over effectieve rechtsbescherming wordt door gemeenten hergebruikt. Gemeenten hoeven niet elk het wiel zelf uit te vinden.

In pilots zijn effectieve (nieuwe) werkwijzen voor rechtsbescherming ontwikkeld, gemeenten zijn ondersteund bij ingebruikname van die werkwijzen en gemeenten leren van elkaar. Om gemeenten in staat te stellen om, langs bovenstaande lijnen samen met juridische partners, meer robuuste rechtsbescherming voor hun inwoners te organiseren, stelt het kabinet voor zowel 2021 als 2022 een bedrag van € 23 miljoen beschikbaar en voor 2023 tot en met 2027 een bedrag van € 25 miljoen per jaar beschikbaar. Voor Neder-Betuwe is dit een bedrag van € 25.000 oplopend naar 29.000 in 2027 dat via de decembercirculaire (algemene uitkering) is toegekend. Hierdoor is er een structureel nadeel op dit taakveld ontstaan. Het nadeel op dit taakveld valt weg tegen een voordeel op taakveld 0.7 Algemene uitkering. Per saldo heeft dit een budgettair neutraal effect in deze bestuursrapportage. 1e Bestuursrapportage 2022

14

c. Tijdelijke formatie-uitbreiding tweede halfjaar 2022 (nadeel incidenteel € 61.597) Voor de toelichting verwijzen wij u naar de paragraaf Bedrijfsvoering. d. Overige kleine verschillen (nadeel structureel € 17.000) Bij overige kleine verschillen is geen verdere toelichting noodzakelijk. Gezien de aard van het onderwerp en de hoogte van het bedrag vinden wij het wenselijk om een nadere toelichting te geven. Stijging bijdrage aan Vereniging van Nederlandse Gemeenten (structureel nadeel van € 17.000 op kostenplaats 30100500 Bestuurlijke samenwerking, kostensoort 7436000 Bijdrage overige overheden) Neder-Betuwe is net als alle andere gemeenten lid van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). We betalen hiervoor een contributie, die in 2022 stijgt. Dat heeft met drie ontwikkelingen te maken:  de gemeentelijke bijdrage aan de VNG wordt per inwoner berekend, het aantal inwoners is in Neder-Betuwe hoger dan het voorafgaande jaar;  de contributie is geïndexeerd vanwege loon- en prijsstijgingen;  de gemeenten hebben in de Algemene Ledenvergadering van 2021 besloten de gezamenlijke gemeentelijke uitvoering (GGU) te intensiveren.

Met ingang van 2022 wordt extra ingezet op rechtmatigheid rond de uitvoering van de WMO en Jeugdwet, infectieziektebestrijding, crisisbeheersing, versterking van de preventieve gezondheidsinfrastructuur, het Klimaatakkoord, de energietransitie en vraagstukken rond klimaatadaptatie, de woningbouwopgave en milieuproblematiek (stikstof, PFAS en afval). De bijdrage aan de VNG valt hierdoor in 2022 € 17.000 hoger dan de raming in de Begroting 2022. De VNG sorteert met de intensivering voor op de verwachting dat gemeenten in de komende tijd vanuit het regeerakkoord extra middelen ter beschikking krijgen voor o.a. klimaat- en duurzaamheidsvraagstukken. Op dit moment is er voor onze gemeente echter nog geen concreet zicht op (de hoogte van) die middelen.

1e Bestuursrapportage 2022

15

PROGRAMMA 2 OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID Missie

Neder-Betuwe is een gemeente waarin iedereen zich veilig voelt met een lokale overheid die zich daarvoor aantoonbaar inzet. Spelregels en grenzen zijn helder. Er wordt snel en merkbaar opgetreden tegen overlast en criminaliteit. We stimuleren burgers, bezoekers, ondernemers en veiligheidspartners om vanuit hun eigen verantwoordelijkheid bij te dragen aan de veiligheid binnen de gemeente.

Thema's 2.1 Hulpdiensten Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Adequate brandweerzorg, crisisbeheersing en rampenbestrijding  Actualiseren van regionale rampen– en incidentbestrijdingsplannen. Dit doen we door deel te nemen in de werkgroep planvorming van de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ).  Up-to-date houden van de kennis en vaardigheden van de gemeentelijke crisisorganisatie. Dit gebeurt door het oefenen van de lokale crisisorganisatie (of onderdelen) om de kennis en vaardigheden op peil te houden. De hulpdiensten voldoen aan de normen voor de opkomsttijden  Het toetsen van de behaalde resultaten (opkomsttijden) gebeurt door het opvragen en bespreken van tussentijdse rapportages.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting en goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Evaluatie Wet veiligheidsregio's De evaluatiecommissie Wet veiligheidsregio's (Wvr) onderzocht in 2020 in hoeverre de Wvr bijdraagt aan de beheersing van risico's voor burgers. Daarnaast is gekeken hoe de aanpak van crises aansluit op nieuwe trends in crises, crisisbeheersing en brandweerzorg. Voor de onderdelen crisisbeheersing en brandweerzorg zijn een aantal adviezen opgesteld. Er is nog geen duidelijkheid in hoeverre de adviezen worden overgenomen en/of tot aanpassingen van de Wvr gaan leiden. Het evaluatierapport met adviezen is verstuurd naar de Tweede Kamer. De minister van Veiligheid en Justitie heeft een beleidsreactie op de evaluatie gegeven. Als de Tweede Kamer besluit tot een wetgevingstraject kan het proces ongeveer 2 à 3 jaar duren. De bevindingen van de evaluatiecommissie sluiten nauw aan bij de ontwikkelingen zoals geschetst in het Regionaal Beleidsplan van de VRGZ. Daarmee zijn de stappen die regionaal worden gezet een goede voorbereiding op de komst van een eventuele gewijzigde wet. Taakdifferentiatie brandweer In de begroting is toegelicht dat de Denktank Taakdifferentiatie Brandweer aan een toekomstbestendige vrijwillige brandweer werkt. In werkzaamheden en vakbekwaamheid zijn vrijwilligers namelijk gelijk aan beroeps brandweermensen, maar in aanstelling is dit niet het geval. Volgens Europese wet- en regelgeving mag dit niet.

De denktank heeft de opdracht gekregen om tot een denkrichting te komen, waarbij vrijwilligheid behouden blijft. Besluitvorming over dit onderwerp stond gepland voor december 2020. Vanwege COVID-19 zijn onderzoek en proces vertraagd. De besluitvorming over dit onderwerp was uitgesteld tot er een nieuw kabinet geformeerd is. Op dit moment zijn er nog geen updates te melden. 1e Bestuursrapportage 2022

16

2.2 Openbare orde en veiligheid

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Een veilige gemeente dankzij een integrale aanpak  De kadernota Veiligheid 2019-2022 en het jaarplan veiligheid uitvoeren. Daarbij ligt de focus op de inzet van preventiemaatregelen en op beleidsontwikkeling van actuele prioriteiten op het gebied van de aanpak van ondermijning. Op casusniveau wordt met betrokken partners een passende aanpak voorbereid om overlast en/of verdere problematiek tegen te gaan. Afname ondermijnende criminaliteit  Bespreken van casuïstiek in het intergemeentelijk projectbureau (aanpak van ondermijningscriminaliteit in de regio Gelderland-Zuid). Voorbeelden zijn: adresfraude, hennepteelt, illegale handel, zorgfraude, etc. Indien noodzakelijk een plan van aanpak opstellen om tot concrete acties over te kunnen gaan. Denk aan de inzet van een integrale handhavingsactie waarbij alle vergunningen worden gecontroleerd of aan een huisbezoek bij vermoedens van bijvoorbeeld adresfraude.  Verhoging van gericht toezicht op straat, uitgevoerd door diverse veiligheidspartners zoals Buitengewoon Opsporingsambtenaren (BOA's), politie en overige toezichthouders.  Vergroting van het bewustzijn bij inwoners, ondernemers en bezoekers door hen mee te nemen in de actuele problematiek en ze te stimuleren signalen te melden.

Afname vandalisme  Inzetten op het doen van aangifte van alle vernielingen van gemeentelijke eigendommen. Als de dader bekend is, verhaalt de gemeente de schade. Afname van alcoholgebruik en -misbruik, drugsgebruik en drugshandel  Aanpakken van drugsproductie en drugshandel door het uitvoeren van het beleid op grond van artikel 13b Opiumwet en het Regionaal hennepconvenant.  Aanbieden van preventie/voorlichtingslessen aan VO scholen inzake alcohol, roken en blowen.  Inzetten van een medewerker van IrisZorg voor gerichte persoonlijke hulpverlening bij verslavingsproblematiek.  Inzetten op de uitwerking van het Preventie- en Handhavingsplan uitvoering Drank- en Horecawet (per 1-7-2021 Alcoholwet) 2018-2022. Hierbij worden jaarlijks terugkerende educatie, voorlichting en de organisatie van toezicht/handhaving ingezet.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting

Ontwikkelingen? Ondersteuning gezagsdriehoek De Waarden De gezagsdriehoek De Waarden wil haar positie in Gelderland-Zuid verstevigen door de regionale samenwerking te verbeteren. Daarvoor is de rol van de strategisch adviseur in formatie en niveau uitgebreid en verstevigd. Alle zeven gemeenten binnen De Waarden dragen hierbij de gezamenlijke verantwoordelijkheid om samen met de overige partners (politie en Openbaar Ministerie (OM)) de gezamenlijke aanpak op het gebied van openbare orde en veiligheid te verstevigen. Aanpak Veilig Buitengebied In de regio Gelderland-Zuid is in april 2020 het plan van aanpak ondermijning Gelderland-Zuid vastgesteld. Naast de aanpak drugs, aanpak mensenhandel en aanpak zorgfraude is ook de aanpak van de veiligheid in het buitengebied geprioriteerd. Ter ondersteuning van de aanpak is voor de regio Gelderland-Zuid een coördinator aanpak Veilig Buitengebied aangesteld. Deze coördinator is gepositioneerd in de gemeente Neder-Betuwe, omdat deze gemeente ook bestuurlijk trekker is van dit 1e Bestuursrapportage 2022

17

thema. Voor de financiering van deze functie van coördinator aanpak Veilig Buitengebied regio Gelderland-Zuid (operationeel vanuit gemeente Neder-Betuwe) is een administratieve begrotingswijziging noodzakelijk. De uitvoering is volledig budgettair neutraal. Cybercrime Het veiligheidsbeeld laat verder zien dat de aanpak van digitale veiligheid (ook wel cybercrime genoemd) de komende periode meer en meer aandacht nodig heeft. In de driehoek zal dit thema dan ook bij de nieuwe planvorming (voor de periode 2023-2026) een prominentere rol krijgen. Op lokaal niveau worden preventief diverse acties gedaan (zoals de jaarlijks terugkerende week van de digitale veiligheid) om slachtofferschap te bestrijden. In de nieuwe lokale kadernota Veiligheid 2023-2026, die in 2022 wordt voorbereid, wordt dit thema als een van de prioriteiten voorgesteld.

Overige ontwikkelingen Geen ontwikkelingen te melden

1e Bestuursrapportage 2022

18

Wat mag het kosten? Programma 2 Openbare Orde en Veiligheid Mutaties grootste afwijkingen (> € 25.000) per taakveld

2022

2023

2024

2025

a.

Openbare orde en veiligheid

-102.000

-102.000

-102.000

-102.000

b.

Diverse taakvelden overige kleine verschillen

24.639

7.664

7.664

7.664

-77.361

-94.336

-94.336

-94.336

Totaal

a. Taakveld Openbare orde en veiligheid (structureel voordeel € 102.000) Op Opruimen explosieven hebben we jaarlijks afwijkingen bij zowel de inkomsten als de uitgaven. Het rijk draagt voor ongeveer tweederde bij aan de kosten aan het onderzoek naar explosieven als we door een bouwproject de grond gaan beroeren. De gemeente moet wel alle kosten voorfinancieren. Vooraf is onbekend om hoeveel projecten dat het gaat. In de meibrief 2021 hebben we u voorgesteld hiervoor jaarlijks een raming op te nemen van € 300.000 als resultaat van een vijfjaarlijks gemiddelde. Deze nemen we op als een last en als een baat, zodat dit budgettair neutraal verloopt. We zien echter dat we hier voor 2022 op over gaan houden. Per saldo heeft het onderdeel ruimen van explosieven een nagenoeg neutraal effect in de eerste bestuursrapportage 2022, echter vanwege de administratieve verplichting om de lasten en baten op afzonderlijke taakvelden te verantwoorden ziet u hier het effect op Opruimen explosieven. Het voordeel op dit taakveld valt weg tegen een nadeel op taakveld 0.7 Algemene uitkering. Naast bovengenoemd voordeel is sprake van twee budgetafwijkingen met een budgettair neutrale uitwerking binnen dit taakveld, namelijk op de tegemoetkoming controle van coronatoegangsbewijzen en identiteitsdocumenten en op de aanpak veiligheid buitengebied.

Het kabinet heeft landelijk budget beschikbaar gesteld om de controle van coronatoegangsbewijzen en identiteitsdocumenten te ondersteunen. Onze gemeente besteedt die middelen aan ondernemers en vrijwilligersorganisaties om hen tegemoet te komen wanneer zij in dit kader kosten hebben gemaakt. De nadere regel is bedoeld voor organisaties die in de periode 1 januari 2022 tot en met 26 maart 2022 kosten hebben gemaakt voor de controle van coronatoegangsbewijzen. Zij kunnen een maximale tegemoetkoming ontvangen van € 2.500. Dit wordt in de begroting verwerkt als een baat en een last van € 94.184 en is daarmee budgettair neutraal. In de regio Gelderland-Zuid is in april 2020 het Plan van aanpak ondermijning Gelderland-Zuid vastgesteld. Naast de aanpak drugs, aanpak mensenhandel en aanpak zorgfraude is ook de aanpak van de veiligheid in het buitengebied geprioriteerd. In 2021 heeft de districtelijke projectgroep ‘Aanpak veilig buitengebied’ een concrete aanpak ontwikkeld. Om de afstemming, monitoring en bewaking van de voortgang goed te borgen is een coördinator aanpak veilig buitengebied aangesteld. Als bestuurlijk trekker van deze aanpak heeft burgemeester Kottelenberg zich opgeworpen om deze functie van coördinator vanuit onze gemeente te laten opereren.

De gemeenten in Gelderland-Zuid hebben aanspraak kunnen doen op de versterkingsgelden die het Regionale Informatie- en Expertise Centra (RIEC) Oost-Nederland in het kader van aanpak van ondermijning van het kabinet heeft mogen ontvangen. In totaal is een budget van € 48.750 beschikbaar gesteld. Dit wordt in de begroting verwerkt als een baat en een last en is daarmee budgettair neutraal. b. Diverse taakvelden overige kleine verschillen (nadeel in 2022 € 24.639 en vanaf 2023 €7.664) Behoeven geen toelichting.

1e Bestuursrapportage 2022

19

PROGRAMMA 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Missie

Neder-Betuwe is een veilige, schone, aantrekkelijke en gevarieerde gemeente en staat bekend als hét laanboomcentrum van Nederland en Europa. Wij werken samen met bewoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties aan het behoud en de ontwikkeling van een duurzame, leefbare en vitale gemeente. We streven naar een evenwichtige ruimtelijke ordening, waarbij we landschappelijke waarden behouden. De woningvoorraad is kwalitatief op orde en stemmen we voortdurend af op de behoefte. Nieuwe kansen en ontwikkelingen grijpen we aan om de aanwezige ruimtelijke kwaliteiten te versterken.

Thema's 3.1 Agro Business Centrum (ABC)

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Realisatie van het ABC  Werken aan de planvorming en investeringsscenario’s voor de hoofdontsluiting van het ABC (als deel van de randweg Opheusden). Wegtracés voor de hoofdontsluiting van het ABC zijn in beeld. De keuze van de raad voor het voorkeurstracé is leidend voor de vervolgstappen in de planvorming en overige acties, die leiden tot het in procedure brengen van een (ontwerp) bestemmingsplan.  Werken aan de planvorming van volgende fasen van het ABC binnen de kaders van de Structuurvisie ABC. Vanaf fase 2 van het ABC schetsen we de eerste stedenbouwkundige structuren. Deze bepalen mede de verhouding tussen de openbare ruimte en de uit te geven meters en daarmee de planeconomische haalbaarheid ervan.  Opstellen van de Nota Kostenverhaal 2.0 voor de volgende fasen van het ABC voor inzicht in investeringen en dekking van realisatie van de nieuwe openbare ruimte, grondinbreng en plankosten.  Ontwikkeling en bouw van het Laanboomhuis samen met Tree Centre Opheusden (TCO). TCO en de gemeente ronden de contractuele afspraken af. Het bestemmingsplan voor de laanboomhuiskavel is vastgesteld. Inmiddels heeft TCO een aannemer en architect geselecteerd.  Uitgeven van de laatste gemeentegronden in fase 1 ABC in Opheusden als bedrijfskavel.

 Inzetten op organische gebiedsontwikkeling van het ABC door de ontwikkeling van diverse bedrijfspercelen in eigendom van derden. Westelijk van de Pijenkampseveldweg (hernoemd als Pottenveld) liggen meer potentiële bedrijfskavels van derden. Met hen overleggen we over de gewenste verkaveling binnen de ABC-kaders.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijl. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? 1. Het Laanboomhuis Deze is sinds 2021 in gebruik door onder meer TCO, Laanboomhuis BV, de kwekers en Helicon. In 2022 verhuizen meer gebruikers naar het Laanboomhuis en vindt in september de feestelijke opening van het Laanboomhuis plaats. De show-/assortimentstuin achter het Laanboomhuis is in 2022 opgeleverd en in gebruik genomen.

1e Bestuursrapportage 2022

20

2. Hoofdontsluiting ABC Het wegtracé voor de hoofdontsluiting van het ABC (de Randweg Opheusden) is vastgelegd in het nieuwe bestemmingsplan voor de randweg Opheusden. In 2022 wordt het wegontwerp verder uitgewerkt. Vanuit het ABC en de organische ontwikkeling van bedrijfskavels in de volgende fase van het ABC geven we input aan het technisch ontwerp van de randweg. Denk daarbij aan de dimensionering van de riolering, de nutsleidingen, trafo's, gemalen etc. die nodig zijn voor de bedrijfskavel en die we opnemen onder en in het profiel van de randweg. De hoofdontsluiting (doortrekken Bomenlaan) moet ook zonder de randweg Opheusden gerealiseerd kunnen worden. Primaat voor de planvorming en –voorbereiding ligt binnen het project Randweg Opheusden. 3. Organische gebiedsontwikkeling ABC Vanaf fase 2 van het ABC zijn de stedenbouwkundige structuren en verkaveling van bedrijfskavels geschetst. Het tracé van de randweg is leidend voor de situering (en ontsluiting) van die kavels. In 2022 werken we dit gefaseerd uit. Daarvoor voeren we gesprekken met de grondeigenaren. Grondverwerving en de ontwikkeling van bedrijfskavels wordt bezien in relatie tot de planvorming van de Randweg. Agro de Arend oriënteert zich op verdere uitbreiding op het ABC. 4.

Uitgeven gemeentekavels ABC fase 1 Begin 2022 is de laatste gemeentekavel van circa 5.000 m2, gelegen tussen de kavel van Hendriks Transport en de Betuweroute, verkocht aan Hendriks Transport. Deze kavel wordt bij de andere kavel getrokken en vooral voor opslag en overslag gebruikt. Voor de verdere ontwikkeling van Van Tuijl aan de Pottenveld dragen we dit voorjaar de kavel aan hem over. Daarna start de bouw van de volgende fase van Van Tuijl.

3.2 Openbaar groen en Groenplan

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Openbaar groen moet in kwaliteit en kwantiteit de uitstraling van hét Europees Laanboomcentrum vertolken.  Organiseren van betrokkenheid en onderlinge samenwerking van boomtelers, hoveniers, inwoners en onderwijsinstellingen bij aanleg, inrichting, efficiënt beheer en onderhoud van openbaar groen ter versterking van de kwaliteit van de leefomgeving;  Op peil houden van het kwaliteitsniveau van onderhoud van begraafplaatsen;  Monitoren van beheer en onderhoud door Avri op basis van het actuele werkprogramma (DienstVerleningsOvereenkomst of DVO);  Het meerjaren-vervangingsplan gemeentelijke essen en bomenbeleid uitvoeren;  Inzetten op de (preventieve) bestrijding van de eikenprocessierups.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? In 2021 is het Integrale Beheerplan Openbare Ruimte vastgesteld. Om de herinrichting en renovaties groen te kunnen uitvoeren zijn structurele middelen noodzakelijk. Een reële manier om tot een jaarlijks vervangingsbudget te komen is het opzetten van een groenafschrijvingsregime. Dit investeringsbudget is nog niet opgenomen in het plan Integraal beheer openbare ruimte (IBOR) dat in december 2021 is vastgesteld. Het is niet opgenomen, omdat op dit moment het groenareaal niet volledig in beeld is en er nu nog geen kwaliteitsinspecties van heesterbeplanting worden gedaan. Het plan is om dit uit te voeren in 2022 en daarna de financiële gevolgen in beeld te brengen.

1e Bestuursrapportage 2022

21

3.3 Duurzaamheid hoog in het vaandel/Energietransitie Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen?

Inzetten op duurzaamheid met oog voor leefbaarheid voor inwoners en voorkomen van overlast  Integraal uitvoeren van acties en afspraken van het Uitvoeringsprogramma Klimaatnota rond doelstellingen voor de energietransitie;  Bijkomende acties binnen het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheidsvisie invullen;  Regionaal invullen van de taakstelling van het landelijke Klimaatakkoord in de Regionale Energie Strategie (RES);  Maatregelen voor klimaatadaptatie uit het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) uitvoeren om schade als gevolg van wateroverlast te voorkomen;  Werken aan en ondersteunen van bewustwording, draagvlak en eigen verantwoordelijkheid van inwoners en bedrijven voor de toepassing van verschillende vormen van duurzaamheid en hernieuwbare energie;  Inzetten op een aardgasarme maatschappij. Onderzoeken van de toepassing van alternatieve maatregelen;  Planmatig vervolgen van verdere verduurzaming van openbare verlichting.  Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor it is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

Ontwikkelingen? Klimaatverandering neemt steeds grotere vormen aan. De gemeente Neder-Betuwe zet in 2022 maximaal in op de transitie van fossiele brandstof naar duurzamere bronnen. Dit proces vindt regionaal en lokaal plaats. Met een actueel en strategisch plan voor klimaatadaptatie willen we onze gemeente maximaal voorbereiden op extremere weersomstandigheden. Programmatisch legt de gemeente het accent op het voorbereiden van woningen op afkoppeling van het aardgasnet. Daarnaast worden nieuwe onderwerpen als circulariteit en biodiversiteit opgepakt. Voor uitvoering van het totale programma is een klimaatteam actief dat voor een integrale aanpak medewerkers betrekt van alle afdelingen van de gemeentelijke organisatie. Communicatie naar inwoners en alle andere betrokkenen staat bij alle acties en projecten centraal.

3.4 Opstellen en uitrollen nieuwe Omgevingsvisie Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Maximale ruimte in het buitengebied voor agrariërs, laanboom- en fruittelers.  In cocreatie opstellen van een Omgevingsvisie voor besluitvorming medio 2022;  Lokaal handhavingsbeleid en -strategie aanpakken met een projectmatige uitvoering van toezicht, controle en handhaving van taken van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo);  Ontwikkelen van initiatieven voor versterken van gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde van landschappelijk en cultuurhistorisch waardevolle objecten.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Di wi voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

1e Bestuursrapportage 2022

22

Ontwikkelingen? Omgevingsvisie Neder-Betuwe De Omgevingsvisie Neder-Betuwe is op 24 februari 2022 vastgesteld door de gemeenteraad. Programma Buitengebied In de Omgevingsvisie is opgenomen dat we een programma Buitengebied gaan opstellen. Een programma is voor de gemeente een van de nieuwe instrumenten van de Omgevingswet. In een programma kan de gemeente beleid en maatregelen opstellen om de gewenste kwaliteit van de fysieke leefomgeving te bereiken. Wat willen we met ons buitengebied en hoe gaan we ervoor zorgen dat we dat bereiken? Het college wordt onder de nieuwe Omgevingswet bevoegd gezag voor het vaststellen van een programma Buitengebied, maar we willen u als raad graag bij het opstellen van het programma betrekken. We stellen dit programma niet alleen op. We gaan inwoners, ondernemers en gebruikers van het buitengebied vragen om met ons mee te denken over de vraag hoe we met het buitengebied om willen gaan.

3.5 Goed Wegennet

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Een veilig en goed onderhouden wegennet  Uitvoeren van acties en maatregelen in het Neder-Betuws Verkeers- en Vervoersplan 2018; (NBVVP), waaronder de fietsverbinding Meersteeg, stationsgebieden Opheusden en Kesteren;  Faciliteren van en actief participeren in dijkverzwaring van de Waalbandijk/project Gastvrije Waaldijk (Waterschap Rivierenland);  Actieve bijdrage aan voorbereidingen voor verbreding van de Rijnbrug;  Regionaal deelnemen in mobiliteitsonderzoeken over de A15;  Regionaal deelnemen aan projecten uit het regionaal Uitvoeringsplan Mobiliteit;

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte tekst voor een goede uitlijnin

Ontwikkelingen? Ontwikkeling NBVVP We werken verder aan de uitvoering van projecten in het NBVVP. In verband met de heroverwegingsoperaties heeft uw raad besloten om verschillende verkeersprojecten uit te stellen. Deze uitgestelde projecten staan in het investeringsoverzicht, onderaan in Programma 3. Ontwikkeling schone en slimme mobiliteit Zowel lokaal als regionaal komt er meer concrete aandacht voor schone en slimme mobiliteit. Dat vertaalt zich onder meer in de verdere uitrol van laadinfrastructuur (lokaal) en de uitvoering van het regionale plan 'Slimme en schone mobiliteit'. Uitvoeringsplan Mobiliteit 2019-2022 De bereikbaarheid in de regio Rivierenland pakken we gezamenlijk op bij de totstandkoming van het uitvoeringsplan Mobiliteit 2019-2022. Daarbij werken we onder meer aan projecten zoals de A15 en de verbreding A2 (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport). Ontwikkeling openbaar vervoer (OV) Ook ontwikkelingen op het gebied van het openbaar vervoer vragen de aandacht. Er is sprake van een 'verschraling’ van het OV-aanbod, ook door de coronapandemie. Dit is het sterkst merkbaar in landelijke gebieden waar de bezetting van buslijnen al laag is. Door regionale samenwerking (zoals Position Paper Spoor 2.0) proberen we de bereikbaarheid zoveel mogelijk te behouden. 1e Bestuursrapportage 2022

23

Ontwikkeling veerverbindingen We denken in een breder verband (regio Rivierenland, VNG) mee aan toekomstbestendige veerverbindingen. Zeker nu de provincie Gelderland een terugtredende beweging maakt voor de subsidiëring van de Gelderse veren. De provincie heeft op basis van een eerder onderzoek het voornemen om zich terug te trekken uit het Verenfonds, dat de exploitatie van veren ondersteunt. In 2021 is op initiatief van VNG Gelderland (als mede-eigenaar van het Verenfonds) een breder onderzoek gestart naar behoud van het netwerk van veren in Gelderland in de toekomst en welke rol de overheid hierin zou moeten hebben. Randweg Opheusden Het bestemmingsplan is in februari 2022 door de gemeenteraad vastgesteld. Tegen het vastgestelde bestemmingsplan is beroep aangetekend bij de Raad van State. Waarschijnlijk zal de rest van 2022 in beslag genomen worden door deze procedure. Ondertussen wordt verder gewerkt aan het grondverwervingsdossier. Verbreding Rijnbrug In 2021 bleek dat er aanvullend budget nodig is om het project ‘verbreding Rijnbrug ‘ te kunnen realiseren. De provincie Gelderland heeft besloten om dit extra geld niet beschikbaar te stellen en zodoende met het project te stoppen. De provincie Gelderland houdt wel het reeds gereserveerde budget uit 2018 (voor Gelderland ca. 40 mln) beschikbaar voor oplossingen voor de knelpunten op en bij de Rijnbrug.

Provincie Utrecht heeft besloten dit extra geld wel beschikbaar te stellen en door te willen gaan met het project. Tijdens het besluitvorming proces hebben Provinciale Staten (PS) van Gelderland Gedeputeerde Staten (GS) gevraagd om een Taskforce Rijnbrug Rhenen te formeren. De Taskforce Rijnbrug Rhenen heeft de volgende doelen:  Overeenstemming te bereiken tussen de 4 partijen (provincies Gelderland, Utrecht en de regio’s Foodvalley en Rivierenland) over een oplossingsrichting voor de knelpunten op en bij de brug;  Overeenstemming te bereiken over een gezamenlijk lobby boodschap;  Samen te onderzoeken hoe en waar aanvullend budget voor het project gevonden kan worden;  Een communicatie lijn te organiseren over het project richting PS, Gemeenteraden, het Rijk en externen. De gemeente en Regio Rivierenland zijn actief bij deze Taskforce betrokken.

3.6 Wonen

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Duurzame nieuwbouwwoningen in alle kernen voor alle doelgroepen  Meer betaalbare woningen;  Nieuwe (regionale) woonmonitor;  Tijdelijke woningbouw onderzoeken;  Regionale samenwerking beheerorganisatie huisvesting arbeidsmigranten;  Locatie onderzoek nieuwbouw huisvesting arbeidsmigranten afronden;  Locatie onderzoek nieuwe woonwagenstandplaatsen afronden;  Speelruimtebeleid uitvoeringsplan realiseren.

Resultaat/tijd Middelen

Toelichting Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekekst voor een goede uitlijning in een tabel. Dit is witte tekst voor een goede uitlijning in een tabel.

1e Bestuursrapportage 2022

24

Ontwikkelingen? Op 27 januari 2022 is het Programma Wonen 2022-2030 door de raad vastgesteld. Dit programma geeft een doorkijk naar wat er nu en in de toekomst nodig is om de lokale woningmarkt toegankelijk te houden voor alle inwoners. In 2022 starten we met het (nog meer) juridisch borgen van betaalbare woningen. De ontwikkeling van de gemeentelijke Omgevingsvisie vraagt om bespreking van het ruimtegebruik in onze gemeente. In 2022 gaan we huidige locatieonderzoeken afronden voor nieuwbouw van woningen, huisvesting van arbeidsmigranten en standplaatsen voor woonwagens. Naast ons lokale beleid arbeidsmigranten, neemt gemeenten Neder-Betuwe deel aan de regionale netwerkorganisatie voor arbeidsmigranten. De ambitie is om voldoende goede en veilige huisvesting van arbeidsmigranten te faciliteren, zoveel mogelijk dicht in de buurt van werk. In 2022 staan de volgende zaken op de agenda: aanjaagteam locaties, formaliseren netwerkorganisatie, realiseren gezamenlijke website en waar mogelijk het uniformeren van terminologie, kwaliteitseisen en prestatiecontracten.

Overige ontwikkelingen

Invoering Omgevingswet Door de technische aspecten van de invoering van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging Bouwen (Wkb) heeft het kabinet de invoering met nog een keer met een half jaar uitgesteld. Invoering is nu gepland per 1 januari 2023. Een groot deel van de door de Omgevingswet te veranderen onderdelen wordt in het derde kwartaal voor besluitvorming aan uw raad voorgelegd. Een aantal onderdelen kan pas voor besluitvorming worden voorgelegd nadat de wet in werking is getreden of als er zekerheid is dat de Omgevingswet in werking treedt. Hiervan is de legesverordening een goed voorbeeld. We zorgen er voor dat we op 1 januari 2023 klaar zijn om onder de Omgevingswet te kunnen werken.

1e Bestuursrapportage 2022

25

Wat mag het kosten? Programma 3 Fysieke Leefomgeving Mutaties grootste afwijkingen (> € 25.000) per taakveld

2022

a.

Vastgoedbeheer Overige gem.gebouwen

-170.000

0

0

0

b.

Verkeer en vervoer

84.500

93.000

86.000

149.000

c.

Afval

6.334

6.334

6.334

6.334

d.

Ruimtelijke ordening

420.745

288.745

153.745

153.745

2023

2024

2025

Div. taakvelden e.

Actualisatie kapitaallasten

-173.030

11.163

36.225

62.988

f.

-88.414

-50.414

-50.414

-50.414

g.

Actualisatie terugverdiencapaciteit Afwikkeling vaststellingsovereenkomst Casterhoven

0

0

0

0

h.

Tijdelijke formatie-uitbreiding 2e halfjaar 2022

48.745

0

0

0

i.

Overige kleine verschillen

24.923

5.673

5.658

8.423

153.803

354.501

237.548

330.076

Totaal

a. Taakveld Beheer overige gebouwen en gronden (voordeel € 170.000 incidenteel) De gemeente neemt op basis van oude afspraken een pand over van een verbonden partij tegen betaling van de boekwaarde. Na de eigendomsoverdracht zal dit pand door de gemeente weer verkocht worden aan derden omdat het pand niet nodig is voor gemeentelijke doeleinden. Er wordt hierbij een positief verkoopresultaat verwacht. Dit wordt na het sluiten van een verkoopovereenkomst definitief verwerkt in de begroting. b. Taakveld Verkeer en vervoer (nadeel voor 2022 € 84.500, voor 2023 € 93.000, voor 2024 € 86.000 en voor 2025 € € 149.000) Om uitvoering te kunnen geven aan het Neder Betuws Verkeer en VervoersPlan (NBVVP) is een reserve gevormd. Voorstel is om jaarlijks volgens het beheerplan de volgende onttrekkingen te doen om uitvoering te kunnen geven aan dit beheerplan. Dit betekent een onttrekking van de reserve Verkeer en vervoer voor 2022 € 84.500, voor 2023 € 93.000, voor 2024 € 86.000 en voor 2025 € 149.000 Per saldo dus is dit budgettair neutraal (zie ook mutatie in reserves onder aan dit programma). c. Taakveld Afval (structureel nadeel € 6.334) Op 7 juli 2021 heeft het Algemeen Bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Avri de begroting 2022 vastgesteld.