Zomerrapportage 2021 inclusief ZBB (versie raad 2021-09-09).pdf
Tekst van het document
ZOMERRAPPORTAGE 2021 / ZBB Tussentijdse rapportage januari t/m juni 2021 Uitkomsten Zero Based Budgeting-traject
Versie raad 9 september 2021
Raadhuisplein 6 - Postbus 200 - 6585 ZK Mook - (024) 696 9111 gemeente@mookenmiddelaar.nl - www.mookenmiddelaar.nl
Gemeente Mook en Middelaar
ZOMERRAPPORTAGE 2021 / ZBB
2
Zomerrapportage 2021
Inhoudsopgave
1. Algemeen ........................................................................................... 4 1.1 Inleiding ......................................................................................................................................5 1.2 Leeswijzer ..................................................................................................................................7 1.3 Afkortingen .................................................................................................................................8 1.4 Coronacrisis ...............................................................................................................................9 1.5 Zero Based Budgeting ............................................................................................................. 10
2. Huidige begroting 2021................................................................... 11 2.1 Begrotingssaldi huidige begroting ........................................................................................... 12 2.2 Detailmutaties .......................................................................................................................... 14 2.3 Stand van zaken Sociaal Domein ........................................................................................... 24 2.4 Kredieten ................................................................................................................................. 27
3. Zero Based Budgeting .................................................................... 31 3.1 Bezuinigingen en ZBB-traject .................................................................................................. 32 3.2 Tabellen 'Quick wins' en potentiële besparingen (Eindrapport) .............................................. 35 3.3 Voorstellen beleidskeuzes college van b&w ........................................................................... 54 3.4 Beleid van de raad .................................................................................................................. 58 3.5 Subsidies ................................................................................................................................. 59 3.6 Belastingen .............................................................................................................................. 60
Bijlagen ................................................................................................ 61 Bijlage 1 Dekkingsplan B2021 ...................................................................................................... 62 Bijlage 2 Exploitatie 2021 .............................................................................................................. 64 Bijlage 3 Stand en verloop reserves ............................................................................................. 66 Bijlage 4 Stand en verloop voorzieningen ..................................................................................... 69
3
1. Algemeen
4
Zomerrapportage 2021
1.1 Inleiding Algemeen De Zomerrapportage 2021 betreft een tussentijdse rapportage en is tweeledig:
Ten eerste bevat deze rapportage de financiële stand van het lopende begrotingsjaar, inclusief een voorstel van de bij stellen budgetten en kredieten op basis van het bestaande beleid (zie hoofdstuk 2); Ten tweede bevat deze rapportage de voorstellen en financiële uitkomsten van het ZBB-traject als voorbereiding op de Programmabegroting 2022 (zie hoofdstuk 3).
In tegenstelling tot vorig jaar bevat deze Zomerrapportage geen beleidsmatige stand van zaken om de focus dit jaar op de (structurele) financiële positie te leggen, waarbij de effecten van het ZBB-traject een belangrijk onderdeel vormen. Hierbij is in eerste instantie aan alle 'knoppen gedraaid' waaraan je kunt draaien om richting een sluitende begroting te gaan dan wel tot een volledig sluitende begroting te komen. Achteraf traden er twee ontwikkelingen op die tot een positieve bijstelling hebben geleid, namelijk de effecten van de meicirculaire 2021 en de toezegging vanuit het rijk om € 1,3 miljard extra uit te keren voor de Jeugdzorg. De contouren van alle voorstellen zijn in deze Zomerrapportage vermeld; de besluitvorming over de definitieve keuzes en financiële effecten hiervan vinden plaats bij de behandeling van de Programmabegroting 2022 in november 2021. Financiële samenvatting Huidige begrotingssaldi lopend begrotingsjaar In onderstaande tabel zijn de huidige begrotingssaldi opgenomen over 2021 en volgende jaren, inclusief de voorgestelde budgetwijzigingen voor het bestaand beleid. Tabel Begrotingssaldi 2021-2025
Bedragen x € 1.000
Begrotingssaldi lopende begroting (hoofdstuk 2) 2021
2022
2023
2024
2025
Vastgestelde Programmabegroting 2021, inclusief dekkingsplan (raad 11 november 2020)
6V
26 V
8V
26 V
45 N
Nagekomen begrotingswijzigingen
0V
0V
0V
0V
0V
Subtotaal (vóór Zomerrapportage)
6V
26 V
8V
26 V
45 N
Voorstel wijziging budgetten
233 V
399 V
216 V
138 V
141 V
Totaal huidige begroting (ná bijstellingen)
239 V
425 V
224 V
164 V
97 V
Uitgangspunt is de door de raad vastgestelde Programmabegroting 2021 inclusief het dekkingsplan (met daarin onder andere opgenomen diverse stelposten voor het ZBB-traject). Het dekkingsplan vindt u terug in bijlage 1. De nagekomen begrotingswijzigingen in 2021 hebben geen invloed op het begrotingssaldo gehad. Het subtotaal betreft de saldi van de huidige begroting vóór het opstellen van deze Zomerrapportage 2021. De voorgestelde wijzigingen in deze Zomerrapportage leiden tot voordelige saldi in alle jaren. De grootste positieve bijstellingen betreffen de effecten van de meicirculaire 2021, de lagere kapitaallasten wegens het doorschuiven van de investering huisvesting Kandinsky College en een toename van de dividendopbrengsten. Een nadere toelichting en specificatie vindt u terug in hoofdstuk 2. Begrotingssaldi ten behoeve van ZBB Zoals hierboven vermeld, zitten in de huidige begrotingssaldi diverse stelposten. Deze stelposten zijn nader ingevuld middels het ZBB-traject. Hieronder vindt u de begrotingssaldi met de opgeschoonde tekorten.
5
Algemeen
Tabel Gecorrigeerde begrotingssaldi 2021-2025
Bedragen x € 1.000
Gecorrigeerde begrotingssaldi ten behoeve van ZBB (hoofdstuk 3) 2021
2022
2023
2024
2025
Totaal huidige begroting (ná bijstellingen)
239 V
425 V
224 V
164 V
97 V
Correctie dekkingsplan begroting 2021
50 N
438 N
483 N
478 N
468 N
Subtotaal (opgeschoond tekort) *)
189 V
13 N
259 N
314 N
371 N
0V
365 V
300 V
285 V
260 V
189 V
352 V
41 V
29 N
111 N
Extra middelen Rijk € 1,3 miljard Totaal begroting ZBB *)
Exclusief stelpost te bezuinigen kosten SD (rapport Frings) van € 83k vanaf 2022. Deze stelpost is vooralsnog alleen voor 2021 ingevuld. In de Programmabegroting 2022 wordt deze structurele stelpost van € 83k vanaf 2022 nader ingevuld.
Uitgangspunt is het eindsaldo van de vorige tabel, zijnde de huidige begroting inclusief de reguliere bijstellingen van de budgetten met betrekking tot het bestaande beleid (eindstand hoofdstuk 2). Vervolgens is gekeken naar welke posten uit het dekkingsplan nader ingevuld moeten worden. Deze posten zijn gecorrigeerd op de beginstand, zodat de opgeschoonde tekorten zichtbaar zijn. Deze tekorten (vanaf 2022) worden deels gecompenseerd door de extra uitkering van het rijk van € 1,3 miljard (aflopend in de jaren daarna). De eindsaldi voor de jaren 2021 t/m 2023 zijn positief, de eindsaldi voor de jaren 2024 en 2025 zijn negatief. De invulling van de tekorten en/of de eventuele aanvulling van de overschotten kunnen gehaald worden uit de uitkomsten van het ZBB-traject. De voorstellen en financiële mutaties van het ZBB-traject zijn verder gespecificeerd en toegelicht in hoofdstuk 3. Het door het college voorgestelde scenario en het financiële effect daarvan is verwoord in het raadsvoorstel. Het staat de raad vrij om anders te besluiten.
6
Zomerrapportage 2021
1.2 Leeswijzer Zomerrapportage De zomerrapportage bestaat uit vier onderdelen. 1. Algemeen Hier vindt u de inleiding, deze leeswijzer en de afkortingen, maar ook de laatste stand van zaken met betrekking tot de financiële effecten van de Coronacrisis en van het ZBB-traject. 2. Huidige begroting 2021 Dit hoofdstuk bevat de huidige begrotingssaldi zoals vermeld in Programmabegroting 2021 evenals de voorgestelde wijzigingen van de huidige begroting 2021. Ook eventuele structurele effecten voor de jaren 2022 t/m 2025 zijn vermeld. De mutaties boven de € 10k zijn (beknopt) toegelicht. 3. Zero Based Budgeting In dit hoofdstuk worden de financiële effecten van het ZBB-traject vermeld evenals de voorstellen van het college van burgemeester en wethouders ten aanzien van deze effecten. Hierbij is onderscheid gemaakt in quick wins en in eigen beleidskeuzes. Bijlagen In de bijlagen vindt u enerzijds het dekkingsplan uit de Programmabegroting 2021 en anderzijds de gerealiseerde cijfers over het eerste halfjaar met betrekking tot de exploitatie en de reserves en voorzieningen. Bedragen Weergave Bedragen worden als volgt weergegeven: Bedragen worden vermeld in duizendtallen, zijnde 'x € 1.000' of aangeduid met de letter 'k'. Tenzij anders aangegeven worden lasten positief (+) en baten negatief (-/-) weergegeven.
In tabellen waarbij de letters 'V' en 'N' worden gebruikt, worden positieve bedragen of voordelen met de letter 'V' weergegeven en negatieve bedragen of nadelen met de letter 'N'. Afrondingsverschillen Omdat de bedragen in deze Zomerrapportage in duizenden euro’s worden gepresenteerd, is het mogelijk dat in de tellingen schijnbaar afrondingsverschillen ontstaan. Dit komt omdat zowel de afzonderlijke bedragen als een eindtelling onafhankelijk van elkaar worden afgerond. Voorbeeld: € 1.300 + € 1.400 = € 2.700, dit wordt dan € 1k + € 1k = € 3k.
7
Algemeen
1.3 Afkortingen Afkorting Admo BBZ B-N BsGW B&W GGZ GR ICT IWGM MJOP p.m. RvN SD Tozo Vpb VVE Wmo ZBB
Voluit Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien (incl. overhead en Vpb) Besluit bijstandverlening zelfstandigen Budgettair-neutraal Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (College van) burgemeester en wethouders Geestelijke gezondheidszorg Gemeenschappelijke regeling Informatie- en communicatietechnologie Intergemeentelijke Werkvoorziening Gennep, Mook en Middelaar Meerjarig onderhoudsplan pro memorie (ter herinnering) Rijk van Nijmegen Sociaal Domein Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers Vennootschapsbelasting Voor- en vroegschoolse educatie Wet maatschappelijke ondersteuning Zero Based Budgeting
8
Zomerrapportage 2021
1.4 Coronacrisis Helaas duurt de coronacrisis ook in 2021 nog voort. Ondanks dat landelijk maatregelen grotendeels zijn losgelaten, zijn er ook zorgen over de opkomst van de deltavariant (en eventueel nog andere varianten). Hierdoor worden (of inmiddels zijn) diverse maatregelen weer aangescherpt. De rijksoverheid heeft wel aangegeven om bepaalde compensaties dit jaar te beëindigen, zoals de Tozo-uitkeringen. Middels een maartbrief 'Compensatiepakket coronacrisis medeoverheden' is het 4e pakket aan compensatie bekend gemaakt. Deze middelen betreffen de uitbreiding van het economisch steun- en herstelpakket en het aanvullend steunpakket sociaal en mentaal welzijn en leefstijl. Voor 2021 gaat het om een bedrag van € 81k. Daarnaast wordt via de algemene uitkering en decentralisatie-uitkeringen conform de meicirculaire 2021 nog eens € 61k aan compensatie ontvangen over andere posten, zoals extra kosten voor de Tweede Kamerverkiezingen. Deze extra compensatie valt onder de algemene dekkingsmiddelen. In totaal is tot nu toe over 2021 een bedrag van € 142k aan coronacompensatie beschikbaar. Tegenover deze inkomsten wordt voor hetzelfde bedrag een budget geraamd om hiermee extra kosten of lagere opbrengsten te dekken. In de meicirculaire 2021 is ook een 5e pakket aangekondigd voor een indicatief bedrag van € 20k.
Het definitieve bedrag wordt vermeld in de septembercirculaire 2021 (en wordt dan budgettair-neutraal verwerkt in de begroting).
9
Algemeen
1.5 Zero Based Budgeting Voor wat betreft het Zero Based Budgeting-traject verwijzen wij u graag naar hoofdstuk 3 van deze Zomerrapportage. Hoofdstuk 2 sluit af met de begrotingssaldi van het bestaande beleid, inclusief stelposten voor bezuinigingen in het kader van het ZBB-traject, zoals verwoord in het dekkingsplan van de Programmabegroting 2021. In hoofdstuk 3 worden deze stelposten buiten beschouwing gelaten, zodat het zuivere tekort zichtbaar is. Middels het ZBB-traject wordt concreet invulling gegeven aan deze tekorten. De diverse voorstellen zijn in tabellen vermeld. Opgemerkt wordt dat de besluitvorming omtrent een sluitende begroting, plaatsvindt bij de behandeling van de Programmabegroting 2022 in de raadsvergadering van november 2021. In de tabellen in deze Zomerrapportage 2021 zijn de eindsaldi van baten en lasten weergegeven. In de Programmabegroting 2022 worden deze eindsaldi over de jaren 2022 t/m 2025 nog verder verdeeld in structurele en incidentele saldi.
10
Zomerrapportage 2021
2. Huidige begroting 2021
11
Huidige begroting 2021
2.1 Begrotingssaldi huidige begroting In onderstaande tabel zijn de huidige begrotingssaldi vermeld, evenals de nieuwe saldi na voorgestelde mutaties op het bestaande beleid (exclusief ZBB). Positieve bedragen zijn lasten, negatieve bedragen zijn baten.
Bedragen x € 1.000 Begrotingssaldi
2021
2022
2023
2024
2025
Primitieve begroting 2021
842
933
954
931
927
Dekkingsplan begroting 2021
-849
-959
-961
-957
-882
Vastgestelde Programmabegroting
-6
-26
-8
-26
45
Nagekomen begrotingswijzigingen
0
0
0
0
0
Huidig saldo
-6
-26
-8
-26
45
Mutaties Zomerrapportage
-233
-399
-216
-138
-141
Nieuw saldo na bijstellingen
-239
-425
-224
-164
-97
Uitgangspunt is de vastgestelde Programmabegroting 2021. Deze bestaat uit enerzijds de primitieve begroting en anderzijds het dekkingsplan 2021 (verwerkt als 1e begrotingswijziging in 2021, zie ook bijlage 1). Deze is door de raad vastgesteld op 11 november 2020. In het dekkingsplan zijn diverse stelposten opgenomen met betrekking tot het ZBB-traject welke in het volgende hoofdstuk nader worden ingevuld. De nagekomen begrotingswijzigingen (raadsvergaderingen januari t/m juni 2021) hebben niet geleid tot een aanpassing van het begrotingssaldo. Mutaties Zomerrapportage 2021 In onderstaande tabel zijn de voorgestelde mutaties per programma getotaliseerd weergegeven voor de jaren 2021 t/m 2025. Dit is exclusief de uitkomsten van het ZBB-traject (zie hiervoor hoofdstuk 3). Positieve bedragen zijn lasten, negatieve bedragen zijn baten.
Bedragen x € 1.000 Mutaties Zomerrapportage
2021
2022
2023
2024
2025
0 Besturen
136
34
34
34
34
1 Beschermen
80
42
42
42
42
2 Verplaatsen
10
0
0
0
0
3 Werken
0
0
0
0
0
4 Leren
64
-37
-28
-23
-16
5 Recreëren
0
0
0
0
0
124
50
63
88
114
7 Gezond leven
3
0
0
0
0
8 Wonen
0
0
0
0
0
Subtotaal programma's
416
89
111
141
174
Algemene dekkingsmiddelen
-582
-514
-404
-356
-425
Kosten van overhead
-11
110
110
110
110
Vennootschapsbelasting
0
0
0
0
0
Bedrag voor onvoorzien
0
0
0
0
0
-593
-404
-294
-246
-315
6 Samenleven en zorgen
Subtotaal admo
12
Zomerrapportage 2021 Toevoegingen aan reserves
1.423
-84
-33
-33
0
Onttrekkingen uit reserves
-1.480
0
0
0
0
Subtotaal reserves
-57
-84
-33
-33
0
Totaal mutaties
-233
-399
-216
-138
-141
Toelichting De mutaties in deze Zomerrapportage leiden voor de jaren 2021 t/m 2025 per saldo tot een positieve bijstelling. De grootste mutaties betreffen de effecten van de meicirculaire (inclusief taakmutaties), de toename van de salariskosten, de onderuitputting van kapitaallasten krediet huisvesting Kandinsky College en de positieve bijstelling van de dividendbaten. Daarnaast valt de bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’ vrij en wordt het saldo toegevoegd aan de Algemene reserve en aan de VBR. In onderdeel 2.2 worden de mutaties op programmaniveau meer gedetailleerd toegelicht. Het saldo ná de Zomerrapportage is als volgt: Tabel Begrotingssaldi 2021-2025
Bedragen x € 1.000
Voorlopige begrotingssaldi ná Zomerrapportage 2021
2022
2023
2024
2025
Lasten
12.689
11.997
12.083
12.123
12.152
Baten
-3.850
-3.632
-3.664
-3.646
-3.646
Subtotaal programma's
8.839
8.366
8.419
8.477
8.505
-13.383
-13.466
-13.277
-13.225
-13.236
4.680
4.808
4.766
4.716
4.766
Vennootschapsbelasting
0
0
0
0
0
Bedrag voor onvoorzien
5
5
5
5
5
Subtotaal admo
-8.699
-8.653
-8.506
-8.504
-8.465
Toevoeging aan reserves
1.423
0
0
0
0
Onttrekking uit reserves
-1.802
-137
-137
-137
-137
Subtotaal reserves
-379
-137
-137
-137
-137
Nieuw saldo na Zomerrapportage
-239
-425
-224
-164
-97
V
V
V
V
V
Algemene dekkingsmiddelen Kosten van overhead
Doorkijk naar 2022 In bovenstaande saldi zijn de bedragen conform het (meerjarige) dekkingsplan van de Programmabegroting 2021 opgenomen. Dit is dus inclusief bijstellingen diverse budgetten, maar ook inclusief diverse (nog nader in te vullen) stelposten ZBB. Dit beeld laat dus niet het 'opgeschoonde' resultaat zien. In hoofdstuk 3 wordt het ZBB-traject behandeld. Hierbij wordt ook inzicht gegeven in de daadwerkelijke ("opgeschoonde") begrotingssaldi en worden diverse scenario's voorgelegd.
13
Huidige begroting 2021
2.2 Detailmutaties EXPLOITATIE In onderstaande tabellen zijn de mutaties zoals vermeld op de vorige bladzijde nader gespecificeerd en toegelicht. Alle bedragen zijn keer € 1.000. Programma Besturen ID
Onderwerp
Primitieve begroting
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie 2021
2022
2023
2024
2025
STR
0
37
37
37
37
0.1
Algemene baten en lasten belastingen
89
Doorbelasting kosten heffing en invordering door BsGW en kosten van bezwaar- en beroepschriften naar reinigings- en rioolheffing
0.2
Corona
0
Compensatie corona middels uitkering gemeentefonds
INC
142
0.3
Divers
p.m.
Kleinere bijstellingen < € 10k
STR
-7
-3
-3
-3
-3
136
34
34
34
34
Totaal Toelichting 0.1 Algemene baten en lasten belastingen
0.2
STR/INC
Compensatie Coronakosten
: De kosten van de BsGW (heffing en invordering belastingen) en de kosten voor bezwaar- en beroepsschriften worden naar rato van opbrengst doorbelast naar de reinigingsheffingen en naar de rioolheffing. De geraamde kosten bedragen € 121k + € 8k = € 129k. Het aandeel voor reinigings- en rioolheffing bedraagt ongeveer 40%. Dit betekent dat (afgerond) € 52k wordt doorbelast. Geraamd was € 89k. De doorbelasting kan (vanaf 2022) met € 37k afgeraamd worden. Zie ook bij ID 7.1. De lagere kosten voor de BsGW waren al eerder aangegeven en verwerkt in de begroting. : Op basis van de decembercirculaire 2020, de Coronabrief maart 2021 en de meicirculaire 2021 ontvangen gemeenten middels de uitkeringen gemeentefonds Coronacompensatie (zie bij ID 9.4). Het compensatiebedrag wordt gereserveerd voor gemaakte of nog te maken extra kosten dan wel gederfde inkomsten. Een eventueel overschot hoeft niet terugbetaald te worden. Een eventueel tekort komt voor rekening van de gemeente. Dit in
14
Zomerrapportage 2021 tegenstelling tot bijvoorbeeld specifieke uitkeringen, zoals TOZO. Deze worden verrekend met het rijk op basis van werkelijke kosten. 0.3
Divers
: Betreft diverse kleinere bijstellingen zoals hogere opbrengsten voor secretarieleges.
Programma Beschermen ID
Onderwerp
1.1
Taakmutatie
Primitieve begroting 0
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie Taakmutaties naar aanleiding van meicirculaire 2021
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
INC
80
42
42
42
42
80
42
42
42
42
Totaal Toelichting 1.1 Taakmutaties
: Middels de meicirculaire ontvangen we meer uit het gemeentefonds. Een deel van de extra baten is bestemd voor taakmutaties op het gebied van VTH en veiligheid. Zie ook ID 9.4.
Programma Verplaatsen ID
Onderwerp
2.1
Overige verkeerszaken
Primitieve begroting 4
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie Te laag geraamd bedrag voor deelname regio Arnhem-Nijmegen.
Totaal Toelichting 2.1 Overige verkeerszaken
STR/INC
2021
INC
10 10
2022
2023
2024
2025
0
0
0
0
: Enkele jaren geleden is er besloten om op het terrein van Mobiliteit te participeren in de Regio Arnhem-Nijmegen. Hier zijn jaarlijkse kosten aan verbonden. Deelname op dit terrein is begrijpelijk, gelet op de verkeersstromen in de gemeente met deze regio. Hierbij is ook te denken aan het openbaar vervoer binnen onze gemeente dat door de provincie Gelderland wordt verzorgd. Ook de aanwezigheid van het station dat door samenwerking met de voormalige Stadsregio Arnhem-Nijmegen is gerealiseerd. Het station valt qua beheer ook binnen Gelderland. Een grote opgave binnen de gemeente is de verkeersstroom tussen de A73 en Berg en Dal in combinatie met de
15
Huidige begroting 2021 bereikbaarheid van Nijmegen. Een opgave die alleen in samenwerking met de regio Arnhem-Nijmegen kan worden aangepakt. Vooralsnog wordt alleen 2021 bijgesteld. In de loop van 2021 wordt bekeken in hoeverre er hogere structurele kosten zijn ten opzichte van de huidige raming.
Programma Werken ID
Onderwerp
Primitieve begroting
3.0
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
0
0
0
0
0
Geen mutaties Totaal
Toelichting Programma Werken bevat geen mutaties.
Programma Leren ID
Onderwerp
4.1
Leerlingenvervoer
4.2
Dekkingsplan SD
Primitieve begroting
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
31
40
45
52
82
Toename kosten leerlingenvervoer Vervoersorganisatie
STR
0
p.m.
Hogere kosten
INC
94
p.m.
Hogere baten
INC
-62
4.3
B-N overboeking
p.m.
Betreft budgettair-neutrale overboeking van programma Samenleven en zorgen naar programma Leren
STR
30
30
30
30
30
4.4
Kapitaallasten
100
Krediet investering nieuwbouw/verbouw Kandinsky College doorschuiven naar 2025
INC
0
-100
-100
-100
-100
4.5
Divers
p.m.
Diverse kleinere bijstellingen < € 10k
STR
2
2
2
2
2
16
Zomerrapportage 2021
Totaal
64
Toelichting 4.1 Leerlingenvervoer
-37
-28
-23
-16
: Onze begroting volgt de begroting van de vervoersorganisatie. Binnen de begroting van de vervoersorganisatie verschuiven de kosten van Wmo naar leerlingenvervoer. Per saldo een voordeel van € 23k in 2022 en € 5k in 2023 en een nadeel van € 19k in 2024 en € 40k in 2025 (zie ook bij ID 6.4).
4.2
Dekkingsplan SD
: In de Programmabegroting 2021 is voor begrotingsjaar 2021 een bezuiniging vermeld van € 83k voor het Sociaal Domein. Deze is concreet (incidenteel) ingevuld door diverse budgetten te muteren binnen de programma's Leren, Samenleven en Zorgen, Gezond leven en middels een reservemutatie (zie ook ID's 6.6, 7.3 en R.1).
4.3
B-N overboeking
: Betreft een budgettair-neutrale overboeking van programma Samenleven en zorgen naar programma Leren, inzake een subsidie voor Kion met betrekking tot voorschoolse educatie (zie ook ID 6.7). Deze overboeking heeft geen effect op het saldo.
4.4
Huisvesting kapitaallasten
: In de programmabegroting is een krediet opgenomen van € 4 miljoen voor nieuwbouw/verbouw Kandinsky College. Voorgesteld wordt om de investering door te schuiven naar op z'n vroegst 2025. Dit betekent dat de kapitaallasten van € 100k voor de jaren 2022 t/m 2025 kunnen vrijvallen.
4.5
Divers
: Betreft diverse kleinere bijstellingen zoals hogere ozb-lasten voor schoolgebouwen.
Programma Recreëren Primitieve begroting
ID
Onderwerp
5.1
Sportbeleid en activering
0
5.2
Sportbeleid en activering
0
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
Uitvoeringsbudget sportakkoord
INC
24
Ontvangen rijksuitkering
INC
-24
Totaal Toelichting 5.1 Sportbeleid en -activering
0
2022
2023
2024
2025
0
0
0
0
: Reserveren ontvangen uitkeringen voor uitvoering sportakkoord (zie bij ID 5.2).
17
Huidige begroting 2021 5.2
Sportbeleid en -activering
: Betreft een ontvangen rijksuitkering voor de uitvoering van het lokaal sportakkoord. Wij hebben voor € 10k een subsidie aangevraagd; het rijk heeft dit verdubbeld, zodat € 20k is ontvangen. Daarnaast betreft dit een niet geraamd restant uit 2020 van € 3,5k.
Programma Samenleven en zorgen ID
Onderwerp
Primitieve begroting
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
Ontvangen bijdrage voor pilot buurtgezinnen
INC
-14
Beheer- en uitvoeringskosten pilot buurtgezinnen
INC
14
Minder verhaal BBZ
INC
10
Minder verhaal BBZ door wetswijziging
STR
0
Tozo voorschot van het rijk
INC
-139
Tozo uitkeringen
INC
139
2022
2023
2024
2025
17
17
17
17
Wijkteams en lokale toegang
0
Bijstandsbesluit zelfstandigen
-18
6.3
Tozo
0
6.4
Maatwerkdienstverlening 18+
156
Afname Wmo maatwerkvoorziening vervoer
STR
0
-54
-45
-26
-12
6.5
Arbeidsparticipatie
116
Bijstelling participatiebudget conform begroting MGR
STR
4
5
11
16
23
p.m.
Diverse budgetten bijstelling lasten
INC
-71
p.m.
Diverse budgetten bijstelling baten
INC
10
p.m.
Invulling stelpost SD dekkingsplan Programmabegroting 2021
INC
83
6.1
6.2
6.6
Dekkingsplan SD
18
Zomerrapportage 2021
6.7
B-N Overboeking
6.8
Taakmutaties
6.9
Divers
0
Betreft budgettair-neutrale overboeking van programma Samenleven en zorgen naar programma Leren
STR
-30
-30
-30
-30
-30
Taakmutaties naar aanleiding van meicirculaire 2021
INC
125
116
118
119
124
Diverse kleinere bijstellingen < € 10k
STR
-6
-3
-8
-8
-8
124
50
63
88
114
Totaal Toelichting 6.1
Wijkteams en lokale toegang : Vanuit de regio is een bijdrage ontvangen voor de pilot buurtgezinnen. De bijdrage wordt hiervoor ingezet.
6.2
BBZ
: In 2020 is minder BBZ uitgekeerd. Hierdoor is het verhaal BBZ in 2021 ook lager dan oorspronkelijk geraamd. Als gevolg van een nieuwe systematiek (wetswijziging) BBZ moet het verhaal vanaf 2022 fors naar beneden worden bijgesteld. Raming vindt plaats aan de hand van verstrekte bedrijfskredieten.
6.3
Tozo
: Van het rijk hebben we een voorschot ontvangen van € 139k. Deze wordt ingezet om Tozo-uitkeringen te bekostigen. Middels besluitvorming bij de Jaarstukken 2020 wordt ook het restant budget van 2020 overgeheveld naar 2021 (verloopt budgettair-neutraal). Eventuele overschotten moeten terugbetaald worden.
6.4
Maatwerkdienstverlening 18+ : Onze begroting volgt de begroting van de vervoersorganisatie. Binnen de begroting van de vervoersorganisatie verschuiven de kosten van Wmo naar leerlingenvervoer. Per saldo een voordeel van € 23k in 2022 en € 5k in 2023 en een nadeel van € 19k in 2024 en € 40k in 2025 (zie ook bij ID 4.1).
6.5
Arbeidsparticipatie
: Middels uitkeringen gemeentefonds ontvangen wij in integratie-uitkering participatie (zit in bijstelling bij ID 9.4). Wij dragen het participatiebudget één op één af aan de MGR om voor ons deze regeling uit te voeren.
6.6
Dekkingsplan SD
: In de Programmabegroting 2021 is voor begrotingsjaar 2021 een bezuiniging vermeld van € 83k voor het Sociaal Domein. Deze is concreet ingevuld door diverse budgetten te muteren binnen de programma's Leren, Samenleven en Zorgen, Gezond leven en middels een reservemutatie. Zie ook ID's 4.2, 7.3 en R.1.
6.7
B-N overboeking
: Betreft een budgettair-neutrale overboeking van programma Samenleven en zorgen naar programma Leren, inzake een subsidie voor Kion met betrekking tot voorschoolse educatie (zie ook ID 4.3). Deze overboeking heeft geen effect op het saldo.
19
Huidige begroting 2021 6.8
Taakmutaties
: Middels de meicirculaire ontvangen we meer uit het gemeentefonds. Een deel van de extra baten is bestemd voor taakmutaties op het gebied van Voogdij, inburgering en maatschappelijk begeleiding, aanpak dak- en thuisloosheid en kerkenvisie. Zie ook ID 9.4.
6.9
Divers
: Betreft diverse kleinere bijstellingen zoals lagere bijdrage voor arbeidsmatige dagbesteding en hogere kosten applicatie vroegsignalering.
Programma Gezond leven Primitieve begroting
ID
Onderwerp
7.1
Reinigings- en rioolheffing
102
7.2
Reinigings- en rioolheffing
7.3
Dekkingsplan SD
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
Lager aandeel kosten (a.g.v. lagere kosten BsGW, zie ook bij 0.01).
STR
0
-37
-37
-37
-37
-1.407
Door lagere kosten ook lagere opbrengsten (maximaal 100% kostendekkend)
STR
0
37
37
37
37
p.m.
Meer baten
INC
3 0
0
0
0
Totaal Toelichting 7.1 Rioolheffing en reinigingsheffingen
7.2
7.3
Rioolheffing en reinigingsheffingen Dekkingsplan SD
3
: Er werd € 102k doorbelast voor kosten van belastingen naar rioolheffing en reinigingsheffingen. Door lagere kosten middels aansluiting bij de BsGW (zie ID 0.1) kan ook de doorbelasting naar beneden worden bijgesteld. Het aandeel in de belastingkosten voor rioolheffing en de reinigingsheffingen neemt dus af. : Rioolheffing en reinigingsheffingen betreffen gesloten systemen met maximaal 100% kostendekkendheid. Lagere kosten (middels een lagere doorbelasting van belastingkosten) leidt ook tot lagere opbrengsten. : In de Programmabegroting 2021 is voor begrotingsjaar 2021 een bezuiniging vermeld van € 83k voor het Sociaal Domein. Deze is concreet ingevuld door diverse budgetten te muteren binnen de programma's Leren, Samenleven en Zorgen, Gezond leven en middels een reservemutatie. Zie ook ID's 4.2, 6.6 en R.1.
20
Zomerrapportage 2021 Programma Wonen ID
Onderwerp
Primitieve begroting
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
0
0
0
0
0
Geen mutaties Totaal Toelichting Programma Wonen bevat geen mutaties. Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Primitieve begroting
ID
Onderwerp
9.1
Lening u/g
0
9.2
Dividend
9.3
Accountantskosten
9.4
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
2022
2023
2024
2025
Rentebaten (2,15%) over verstrekte hybride lening aan Enexis
STR
-9
-9
-9
-9
-9
-221
Bijstelling dividend Enexis en BNG naar aanleiding van begrotingsbrief provincie
STR
-67
-67
-67
-67
-67
60
Lagere accountantskosten n.a.v. aanbesteding nieuwe accountant
STR
-10
-10
-10
-10
-10
Uitkeringen gemeentefonds
-10.207
Hogere uitkeringen gemeentefonds naar aanleiding van de meicirculaire
STR
-506
-438
-328
-280
-349
9.5
Salariskosten
5.429
Bijstelling salarislasten
STR
0
121
121
121
121
9.6
Divers
p.m.
Diverse kleinere bijstellingen < € 10k
STR
-1
-1
-1
-1
-1
-593
-404
-294
-246
-315
Totaal Toelichting 9.1 Lening u/g
: In 2020 is een hybride lening verstrekt aan Enexis ('Lening u/g Enexis Tranche A t/m november 2030') van € 428k. Hierover ontvangen we 2,15% rente per jaar.
21
Huidige begroting 2021 9.2
Dividend
: De provincie adviseert jaarlijks middels de begrotingsbrief het bedrag voor dividend per aandeel Enexis (€ 0,50) en per aandeel BNG (€ 1,81). Op basis van het aantal aandelen bedraagt de geraamde dividendopbrengst € 288k. Dit leidt tot een positieve bijstelling van € 67k.
9.3
Accountantskosten
: Begin 2021 heeft er een aanbesteding plaatsgevonden voor een nieuwe accountant. De uitkomst van de aanbesteding heeft geleid tot een andere accountant (Crowe-Foederer) en een structureel lager budget voor accountantskosten.
9.4
Uitkeringen gemeentefonds
: De uitkeringen gemeentefonds zijn meerjarig bijgesteld. Bij dit onderdeel is het bruto bedrag vermeld van de mutaties in de Algemene uitkering en de integratie- en decentralisatie-uitkeringen. Een deel van de extra inkomsten zijn nodig voor taakmutaties of voor participatie. Zie hiervoor de ID's 1.1, 6.5 en 6.8.
9.5
Salariskosten
: Betreft een bijstelling van de salariskosten (inclusief loonbelasting en premieheffing werkgeverslasten) op basis van geraamde formatie per 1 januari 2022, waarbij rekening is gehouden met een verwachte indexatie van minimaal 1,5%.
9.6
Divers
: Betreft diverse kleinere bijstellingen zoals verlagen eigen risico bij verzekeringen.
Mutaties reserves Primitieve begroting
ID
Onderwerp
R.1
Dekkingsplan SD
57
R.2
Bestemmingsreserve
1.423
R.3
Algemene reserve
1.850
R.4
VBR *)
-203
Voorgestelde wijzigingen
Omschrijving mutatie
STR/INC
2021
Vrijval restant bestemmingsreserve Vluchtelingen en statushouders
INC
-57
Vrijval bestemmingsreserve dekking kapitaallasten
INC
-1.423
INC
150
INC
1.273
Aanvulling Algemene reserve tot € 2 miljoen en ongedaan maken toevoeging voor de jaren 2022 t/m 2024 Terugstorten naar de VBR van het saldo van de bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’ minus de toevoeging aan de Algemene reserve
Totaal
-57
22
2022
2023
2024
-84
-33
-33
-84
-33
-33
2025
0
Zomerrapportage 2021
*) in het saldo van -€ 203k zit reeds de voorgestelde besluitvorming van de Jaarstukken 2020. Toelichting R.1 Dekkingsplan SD
: In de Programmabegroting 2021 is voor begrotingsjaar 2021 een bezuiniging vermeld van € 83k voor het Sociaal Domein. Deze is concreet ingevuld door diverse budgetten te muteren binnen de programma's Leren, Samenleven en Zorgen, Gezond leven en middels een reservemutatie. Zie ook ID's 4.2, 6.6. en 7.3.
R.2
Bestemmingsreserve
: In het verleden in de bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’ gevormd ten laste van de VBR. Deze bestemmingsreserve is de afgelopen jaren niet of nauwelijks aangesproken. Ook worden kapitaallasten van nieuwe investeringen niet meer gedekt door een onttrekking uit een bestemmingsreserve. Om deze redenen kan de bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’ vrijvallen. De kapitaallasten van enkele bestaande investeringen worden gedekt door de bestemmingsreserve ‘Afschrijvingen investeringsplan 2013-2016’. Dit betreft dus een andere bestemmingsreserve.
R.3
Algemene reserve
: In het dekkingsplan van de Programmabegroting 2021 valt in 2021 een bedrag van € 150k vrij ten gunste van het rekeningresultaat, waarbij deze in de drie jaren daarna weer wordt aangevuld. Door het vrijvallen van de bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’, kan de Algemene reserve weer in 2021 op peil worden gebracht en kan de toevoeging in de jaren 2022 t/m 2024 achterwege blijven, hetgeen voor die jaren een incidenteel voordeel oplevert.
R.4
VBR
: Het restant saldo van de vrijgevallen bestemmingsreserve ‘Dekking kapitaallasten’, dus na aanvulling van de Algemene reserve, kan weer teruggestort worden in de VBR, waardoor de VBR ongeveer € 1 miljoen bedraagt.
23
Huidige begroting 2021
2.3 Stand van zaken Sociaal Domein Algemeen Na het eerste kwartaal hebben wij een prognose opgesteld van het financieel resultaat van programma Samenleven en Zorgen. Het algemene resultaat vindt u hieronder. Waarom is er voor gekozen speciale aandacht te besteden aan programma Samenleven en Zorgen? Er is gekozen voor programma Samenleven en Zorgen, omdat dit het programma is wat verantwoordelijk is voor de grootste tekorten. Ook is dit het programma waar het overgrote gedeelte van de kosten bestaat uit open-einde regelingen, die moeilijk te beïnvloeden zijn. Dit om te kunnen vaststellen hoe dit resultaat zich verhoudt met de in de begroting opgenomen bedragen en of er sprake is van een overschot of tekort. Het betreft een prognose; er kan nog veel veranderen De cijfers zijn nog voorlopig en zijn bedoeld voor de algemene beeldvorming. Het voorlopige karakter van de cijfers heeft te maken met: 1. De prognose is in de meeste gevallen gebaseerd op de realisatie van de eerste maanden. Alleen als er redenen waren om aan te nemen dat dit geen goede prognose zou opleveren, is bij sommige begrotingsposten de prognose anders opgebouwd. 2. We hebben geen volledig zicht op het declaratieritme van de aanbieders. Het zou kunnen dat aanbieders achter lopen met hun declaraties, en er hierdoor in de loop van 2021 nog kosten bij komen.
Het is tegenwoordig ook mogelijk om een prognose te maken op basis van de zorgtoewijzingen. Omdat er in de regel minder zorg wordt gebruikt dan wordt toegewezen, kan er op basis van de toewijzingen geen accurate prognose worden gemaakt. Maar het kan ons wel helpen om de prognose op basis van declaraties beter te interpreteren. In voorkomende gevallen hebben wij hier gebruik van gemaakt. 3. Er kunnen in de loop van 2021 nog grote schommelingen naar boven en beneden plaats vinden in de geïndiceerde zorg, waardoor het beeld in de loop van 2021 verandert. Eén of meerdere cliënten die zware zorg nodig hebben, zijn van grote invloed op het totaalbeeld, zowel positief als negatief.
Wat is het beeld van de prognose ten opzichte van de geraamde lasten 2021? Wanneer we de uitgaven voor zorg vergelijken met de begroting in 2021 zien we dat er op de Wmo sprake is van een tekort. Op basis van de huidige prognoses lijkt er geen sprake van een tekort bij Jeugd of de Participatiewet. Bedragen x € 1.000 Onderdeel Wmo Jeugd Participatiewet (en re-integratie) Totaal
Verschil 114 N 1V 1V 112 N
24
Zomerrapportage 2021
Wat is het beeld van de inkomsten/uitgaven? De grafiek ‘Prognose begrotingsresultaat 3D’s 2021’ laat grafisch de cijfers zien wat het resultaat is op onze primitieve begroting. Wij hebben ook een vergelijking opgesteld waar wij onze uitgaven afzetten tegen de middelen die wij ontvangen van het Rijk. In tegenstelling tot de vergelijking met de begroting, hebben we in deze vergelijking ook de lokale uitvoeringskosten meegenomen om zo een geheel beeld te vormen. Wanneer we de uitgaven vergelijken met de rijksbijdrage in 2021 zien we dat er op elk van de 3D’s een tekort is: Bedragen x € 1.000 Onderdeel Verschil Wmo 41 N Jeugd 453 N Participatiewet en re-integratie 128 N Totaal 622 N
Wat zeggen de cijfers? Als de huidige prognose accuraat blijkt, dan is er op het programma Samenleven en Zorgen dit jaar sprake van minder uitgaven ten opzichte van vorig jaar. Ondanks het feit dat de totale rijksbijdrage dit jaar ook lager ligt, is er naar verwachting toch sprake van een kleiner tekort. Ten opzichte van de rijksbijdrage geven wij echter nog steeds ongeveer € 622k meer uit dan wij ontvangen.
25
Huidige begroting 2021
Totaal
Totaal
Totaal
Rijksbijdrage
2021 6.029 V
2020 7.176 V
2019 5.373 V
Uitgaven
6.651 N
7.955 N
6.119 N
Saldo
622 N
779 N
746 N
Ten opzichte van de begroting hebben wij op dit moment een tekort op de Wmo. De overschrijdingen worden veroorzaakt door hulp bij het huishouden, wonen, rollen en vervoer, reguliere en specialistische begeleiding en dagbesteding volwassenen (niet: ouderen). Hier zijn verschillende verklaringen voor mogelijk. De vraag om ‘oude’ Wmo voorzieningen (hulp bij het huishouden, wonen, rollen en vervoer) neemt nog steeds toe als gevolg van de vergrijzing en het abonnementstarief. Ook zijn de tarieven voor hulpmiddelen gestegen. Tenslotte is er dit jaar sprake van meer woningaanpassingen en dure hulpmiddelen. Dit laatste heeft te maken met de natuurlijke fluctuatie in de zorgvraag, en is nog niet indicatief voor een stijgende trend. Sinds vorig jaar zien we ook een aanzienlijke stijging van ‘nieuwe’ Wmo-voorzieningen (begeleiding en dagbesteding). Het is wel goed om hierbij in het achterhoofd te houden dat wij nog altijd minder uitgeven aan nieuwe Wmo-voorzieningen dan wij ontvangen vanuit het rijk. Wij weten nog niet waar deze stijging door wordt veroorzaakt. Er is sprake van meer cliënten, en mogelijk ook van langere of duurdere trajecten. Het kan te maken met hebben met de wachtlijsten in de Ggz en meer ambulante, in plaats van klinische zorg. Maar er kunnen ook andere verklaringen zijn. Op dit moment onderzoeken wij waar de stijging in de kosten vandaan komt.
Ook geven wij sinds vorig jaar kortere indicaties af, zodat we vaker opnieuw kijken of zorg minder kan of kan worden gestopt. Deze laatste maatregel heeft echter nog geen zichtbaar effect op de kosten.
26
Zomerrapportage 2021
2.4 Kredieten Onderstaande tabel bevat de stand van zaken met betrekking tot de lopende kredieten.
Realisatie t/m juni 2021
Bedragen x € 1.000
Lopende kredieten 2021 Restant krediet per 31-12 -2020
Kredieten 2021
Realisatie 2021
96
96
0
0
03-11-2016
49
49
0
0
14-12-2017
94
94
0
0
94 Uitvoering najaar 2021.
-60
-60
0
0
-60
Omschrijving
Raadsbesluit
Revitalisering raadzaal
03-11-2016
Revitalisering De Lier Sleutelproject Pleisterplaats N271 Plasmolen Subsidie provincie
Krediet t/m 2020
Restant per eind juni
Toelichting / Status
Vastgesteld bij de Programmabegroting 2017, 96 nog uit te voeren, maakt onderdeel uit van MJOP. Vastgesteld bij de Programmabegroting 2017, 49 nog uit te voeren, maakt onderdeel uit van MJOP.
Verantwoord als vooruitontvangen, verrekening na kosten op krediet.
Bijdrage aan derden fiets- en voetgangersstrook Spoorbrug Molenhoek
08-03-2018
270
270
0
0
270 Nog uit te voeren door Prorail.
Subsidie provincie 40%
08-03-2018
-122
-122
0
0
-122
Geleiding Spoorbrug Molenhoek
08-03-2018
35
35
0
0
Nog uit te voeren. Dit kan pas na realisatie van 35 de werkzaamheden van Prorail m.b.t. de spoorbrug. Naar verwachting medio 2023.
Aanleg wandelknooppuntennetwerk
13-09-2018
47
14
0
13
0 Afronding in 2021.
Voorbereidingskrediet huisvesting Kandinsky College
12-07-2018
19
3
0
0
3 Afwikkeling in 2021.
Kerkplein Middelaar
14-12-2017
141
141
0
0
141 Uitgesteld wegens Lob van Gennep.
Riool: vervanging (t/m 2019)
08-11-2018
p.m.
282
0
0
282
27
Krediet t/m 2019 deels ingezet t.b.v. Centruminrichting Mook, 2019 Conform GRP.
Huidige begroting 2021
Restant krediet per 31-12 -2020
Kredieten 2021
Realisatie 2021
p.m.
147
0
0
147
Krediet t/m 2019 deels ingezet t.b.v. Centruminrichting Mook, 2019 Conform GRP.
25-10-2013
49
16
0
2
14
Werkzaamheden afgerond. Financiële afwikkeling 1e helft 2021.
Herinrichting N271 Plasmolen
25-10-2013
105
105
0
0
105 Start najaar 2021.
Subsidie provincie
25-10-2013
-5
-5
0
0
-5
Centruminrichting Mook - Herinrichting 08-11-2018 openbare ruimte
936
103
0
19
84 Lopend project. Afronding verwacht medio 2022.
Subsidie provincie
08-11-2018
-368
-300
0
0
-300
Bijdrage derden
08-11-2018
-80
-13
0
-13
2020: Nieuw-/verbouw gemeentehuis
7-11-2019 / 11-11-2020
2.000
2.000
0
0
2020: Digitalisering 2020
12-03-2020
93
13
0
13
0 Krediet is afgerond.
2020: Zonnepanelen
12-03-2020
80
10
0
1
Moeten nog afrekeningen komen. Kan worden 10 opgeheven na algehele oplevering. Schatting is juli 2021.
2020: Aandelen DAR N.V.
15-06-2020
103
103
0
116
-13 Eenmalige aankoop aandelen DAR N.V.
2020: Er zit muziek in Mook en Middelaar
07-01-2019
400
400
0
0
400 Verzamelkrediet voor diverse projecten.
2020: Openbare verlichting Masten
07-11-2019
52
24
0
8
17
2020: Openbare verlichting Armaturen
07-11-2019
45
25
0
7
19
2020: Mobiliteitsplan 2020
07-01-2019
54
54
0
0
54
2020: Vervanging riool (20 jaar)
08-12-2016
54
21
0
0
21
2020: Vervanging riool (60 jaar)
08-12-2016
116
102
0
0
102 Conform GRP 2017-2021 (totaal € 190k).
2020: Riool milieumaatregelen (60 jaar)
08-12-2016
20
20
0
22
-2
2020: Masterplan Plasmolen
07-11-2019
2.000
2.000
0
0
2.000
Omschrijving
Raadsbesluit
Riool: milieumaatregelen (t/m 2019)
08-11-2018
Herinrichting N271 Hart van Mook
Krediet t/m 2020
28
Restant per eind juni
Toelichting / Status
Middels het dekkingsplan van de 2.000 Programmabegroting 2021 is de investering uitgesteld naar op z'n vroegst 2024.
Zomerrapportage 2021
Restant krediet per 31-12 -2020
Kredieten 2021
Realisatie 2021
-1.000
-1.000
0
0
-1.000
16-09-2020
68
59
0
4
56
2020: Vervanging speelvoorzieningen
12-03-2020
37
37
0
6
31
2021: Natstrooier
11-11-2020
0
0
45
0
45
2021: Strooier Eco Mini
11-11-2020
0
0
19
0
19
2021: Sneeuwploeg
11-11-2020
0
0
10
0
10
2021: Mobiliteitsplan 2021
11-11-2020
0
0
130
0
130
2021: Nieuwbouw/verbouw Kandinsky College
11-11-2020
0
0
4.000
0
4.000
2021: Speelvoorzieningen
11-11-2020
0
0
38
0
38
2021: Vervanging riool
08-12-2016
0
0
75
0
75
2021: Riool milieumaatregelen
08-12-2016
0
0
20
0
20
2021: Lob van Gennep
08-04-2021
0
0
130
0
130
5.328
4.725
4.467
209
8.983
Omschrijving
Raadsbesluit
2021: Bijdrage derden
11-11-2020
2020: Implementatie Squit 20/20
Totaal-generaal
Krediet t/m 2020
29
Restant per eind juni
Toelichting / Status Door bijdrage derden zijn kapitaallasten verlaagd.
Voorstel Zomerrapportage 2021: Investering uitstellen naar 2025.
Conform GRP 2017-2021 (totaal € 95k).
Huidige begroting 2021
Toelichting De kolom 'Restant krediet per 31-12-2020' sluit aan met de Jaarstukken 2020. De kredieten 2021 sluiten aan met de Programmabegroting 2021 en met afzonderlijke raadsbesluiten. Van het krediet voor nieuwbouw of verbouw Kandinsky College wordt voorgesteld om deze door te schuiven naar op z'n vroegst 2025. Dit leidt voor de komende jaren tot een onderuitputting van de kapitaallasten, zie ID 4.4. in paragraaf 2.2. Detailmutaties. Nieuwe kredieten In de loop van 2021 ontvangt u voorstellen voor een krediet voor de Maasheggen en voor het Afvalstoffenplan.
30
Zomerrapportage 2021
3. Zero Based Budgeting
31
Zero Based Budgeting
3.1 Bezuinigingen en ZBB-traject Voortraject De Programmabegroting 2021 (inclusief meerjarenraming 2022-2024) liet zien dat onze gemeente in financieel zwaar weer verkeert. Het tekort in de begroting 2021 bedroeg circa € 9 ton en het perspectief was dat dit tekort in de daarop volgende jaren nog zou oplopen. Om die reden heeft de gemeenteraad bij het vaststellen van de Programmabegroting 2021 ook een dekkingsplan vastgesteld. Dat dekkingsplan bevatte concrete bezuinigingen. Onder andere in het Ruimtelijk Domein en het Sociaal Domein, alsook specifieke opdrachten én stelposten. Een aantal stelposten was gerelateerd aan nog te realiseren bezuinigingen in het kader van een gestructureerd bezuinigingsproces via de methode Zero Based Budgeting (ZBB). Het doel van dit bezuinigingsproces was om in aanloop naar 2022 weer tot een meerjarig sluitende begroting te komen. Insteek van ZBB was dat we zouden onderzoeken wat het betekent als de raad beslist om de gemeentelijke dienstverlening terug te brengen naar het wettelijk en/of via benchmark bepaalde minimum. Eerlijk gezegd was er geen andere optie. Het besef was er dat we aan alle knoppen zouden moeten draaien om tot een structureel sluitende begroting te komen.
De afspraak was dat het rapport BMC hierin leidend zou zijn en we hadden een bescheiden hoop dat uw raad nog enige financiële ruimte zou kunnen overhouden voor nieuw beleid en voor het opvangen van tegenvallers. Het voorbije half jaar heeft in het teken gestaan van dit ZBB-proces. De begroting 2021 is van de grond af aan met alle budgettair verantwoordelijke medewerkers doorgenomen. Daarover heeft uw raad een gedetailleerd overzicht ontvangen. De resultaten en de grote lijn van het bezuinigingstraject zijn opgenomen in het tevens naar de raad gestuurde Eindrapport van BMC. Daarin staat wat het kan betekenen als we voorzieningen terugbrengen naar het wettelijk minimum en met daarin ook een aantal quick wins en potentiële bezuinigingen over de hele breedte van de gemeentelijke organisatie. Tot slot van het ZBB-proces heeft de gemeenteraad op 27 mei 2021 een stellingendiscussie gevoerd om accenten dan wel kaders mee te geven aan het bezuinigingsproces. De gemeenteraad heeft in overwegende mate mee gegeven het logisch te vinden dat financiële ruimte dient te worden gezocht in het Sociaal Domein. Dat betekent volgens de door uw raad aangegeven stellingen niet dat we onze inwoners aan hun lot overlaten, maar wél dat goedkope oplossingen vóór maatwerk gaan en dat we bij preventieve voorzieningen toetsen of deze in de toekomst kostenbesparend zijn.
Ook hebben we het beeld dat de raad slechts beperkt bereid is om duurzaamheid als een uitgavepost te zien. Tevens gaven meerdere raadsleden aan dat eigenlijk alle bezuinigingen bespreekbaar zijn waarbij we wel moeten zoeken naar het wettelijk minimum van voorzieningen/dienstverlening. En de meerderheid wil enige mate van subsidiëring van organisaties en inwoners in stand houden. Dat laatste, het steunen van de lokale actieve vereniging zien we ook in het stellingendebat bevestigd, want dat is een hoofditem waar de raad juist niet of minimaal op wil bezuinigen. En de ondersteuning van de meest behoeftige inwoners in de sfeer van armoedebeleid is voor veel raadsleden eveneens een hoofdthema. Als college kunnen we daar iets mee. Van de andere kant heeft de raadsdiscussie niet geleid tot heldere, eenduidige en substantiële richtingen op alle beleidsterreinen. En dat is begrijpelijk. Uit de veelheid van gemeentelijke taken, de afweging van de belangen van onze inwoners, en in het licht van de toenemende complexiteit - bijvoorbeeld wettelijke en kwaliteitseisen die de buitenwereld aan ons stelt is het moeilijk om te kiezen. Zeker nu ook geconstateerd is dat de gemeente Mook en Middelaar een zuinige en efficiënte organisatie is die zijn zaken, in het bijzonder gezien zijn omvang, goed voor elkaar heeft. Sluitende begroting is noodzaak Toch laten wet- en regelgeving ons geen ruimte.
Hoe goed we het ook doen, uitgaande van een zelfstandige gemeente met een toekomst voor de boeg dient uw raad een structureel sluitende begroting vast te stellen. Wanneer u daarin niet slaagt, dan verliest de gemeente Mook en Middelaar geleidelijk zijn autonomie. Vanuit de raadsavond is, na een toelichting op het stemgedrag bij de desbetreffende stelling, af te leiden dat in meer of mindere mate de gemeenteraad voorstander is van een sluitende begroting. Daarvoor is de raad bereid om nieuw beleid te bevriezen, de dubbele oriëntatie te vereenvoudigen én om wettelijke kaders en opdrachten van het Rijk te negeren als we daar geen geld voor krijgen. Dit laatste standpunt heeft uw raad op 10 juni 2021 bekrachtigd door het aannemen van de motie van Raden in Verzet: Zonder geld geen gemeente.
32
Zomerrapportage 2021 Qua proces komt het er op aan dat uw raad bij het vaststellen van deze Zomerrapportage op 9 september de eerste keuzes maakt. Vervolgens is uw raad weer aan zet bij het definitief vaststellen van de Programmabegroting 2022 in november 2021. Relatie met dekkingsplan Programmabegroting 2021 Hoe zat het ook al weer? Bij de Programmabegroting 2021 heeft de gemeenteraad een dekkingsplan vastgesteld met als insteek om tot een structureel sluitende begroting te komen. Voor 2021 werden vooral reguliere bezuinigingen (waaronder verlaging en uitstel van investeringen), structurele belastingverhoging en de inzet van reserves als dekkingsmiddel ingezet. Voor 2022 en latere jaren werd vooral ingerekend op financiële effecten vanuit het ZBB-traject in combinatie met een toename van inkomsten en besparingen in het Sociaal Domein. Het volledige dekkingsplan vindt u terug in bijlage 1 van deze Zomerrapportage. Bedragen x € 1.000 Omschrijving
2021
2022
2023
2024
2025
1. Sociaal Domein 2. Bijstellingen bestaande budgetten
128 V 108 V
200 V 106 V
200 V 14 V
200 V 37 V
200 V 37 V
3. Investeringen / kapitaallasten 4. Beheerplannen / onderhoud
59 V 63 V
54 V 64 V
75 V 64 V
75 V 64 V
25 V 64 V
5. Stelposten 6. Belastingen
50 V 215 V
301 V 243 V
421 V 220 V
416 V 198 V
406 V 150 V
7. Reserves
225 V
9N
33 N
33 N
0V
Totaal dekkingsmiddelen
849 V
959 V
961 V
957 V
882 V
Van belang is om bij de Programmabegroting 2022 een goede inschatting te maken hoe groot het tekort onder de streep daadwerkelijk is. Belangrijk is om de veranderingen in de kosten van Sociaal Domein, reguliere posten of salarissen ten opzichte van 2020/2021 zo scherp mogelijk in beeld te hebben. Hoe ontwikkelen de uitkeringen van het Gemeentefonds zich? Welke regels hanteert de Provincie in zijn rol van toezichthouder? Enzovoorts. Lichtpunt is in dit verband de extra eenmalige bijdrage van € 1,3 miljard van het Rijk voor de Jeugdzorg in 2022. Het deel daarvan dat onze gemeente toekomt, bedraagt € 365k. Dit betreft een indicatiebedrag. In de septembercirculaire 2021 wordt hierover uitsluitsel gegeven, zodat het exacte bedrag bij vaststellen van de Programmabegroting 2022 bekend is. Ook meerjarig mag rekening gehouden worden met 75% van de (voorlopig) toegezegde middelen. Op dit moment in deze Zomerrapportage gaan we ervan uit dat onze bezuinigingsopdracht bij de Begroting 2022 € 13k bedraagt. In de jaren daarna loopt het tekort op tot € 371k. Deze saldi zijn als volgt bepaald: Bedragen x € 1.000 Omschrijving
2021
2022
2023
2024
2025
Meerjarenraming Programmabegroting 2021
842 N
933 N
954 N
931 N
927 N
Dekkingsplan zoals vastgesteld bij Programmabegroting 2021 Saldo primitieve begroting
849 V 6V
959 V 26 V
961 V 8V
957 V 26 V
882 V 45 N
Tussentijdse begrotingswijzigingen (t/m juni 2021) Reguliere bijstellingen Zomerrapportage 2021 Voorlopig saldo
0V 233 V 239 V
0V 399 V 425 V
0V 216 V 224 V
0V 138 V 164 V
0V 141 V 97 V
01 Bezuinigingen SD 20 Stelpost ruimte onder plafond BCF (zit in UG)
0N 25 N
117 N 20 N
117 N 15 N
117 N 10 N
117 N 0V
21 Stelposten ZBB (zit in ZBB) 23 Stelpost extra uitkering Jeugdzorg (zit in dekking)
25 N 0N
145 N 81 N
270 N 81 N
270 N 81 N
270 N 81 N
29 Onttrekking VBR
0N
75 N
0N
0N
0N
189 V
13 N
259 N
314 N
371 N
Bij: nog nader in te vullen posten uit het dekkingsplan
Totaal opgeschoond tekort
33
Zero Based Budgeting Benadering ter voorbereiding van de begroting 2022 We stellen voor het bezuinigingsvraagstuk financieel als volgt te benaderen: 0. Basis is het opgeschoonde tekort conform bovenstaande tabel. 1. Plus: extra middelen Jeugd 2022: structureel of incidenteel in meerjarenraming opnemen (afhankelijk van beleid Provincie); 2. Plus: effect 'quick wins' en potentiële bezuinigingen ZBB (zie hierna par. 3.2); 3. Plus: effect beleidskeuzes college ZBB (paragraaf 3.3); 4. Plus: effect eigen keuzes raad (paragraaf 3.4); 5. Plus: effect maatregelen subsidies (paragraaf 3.5); 6. Af: stelpost voor niet realiseerbare bezuinigingen; 7. Plus: effect maatregelen belastingen (paragraaf 3.6); en Bedragen x € 1.000 Omschrijving
2021
2022
2023
2024
2025
0. Opgeschoond tekort 1. Extra middelen Jeugd (deel van € 1,3 miljard) Subtotaal 1 (zonder ZBB)
189 V 0V 189 V
13 N 365 V 352 V
259 N 300 V 41 V
314 N 285 V 29 N
371 N 260 V 111 N
2. Effect Quick wins en potentiële bezuinigingen Subtotaal 2
0V 189 V
193 V 544 V
204 V 244 V
259 V 230 V
259 V 147 V
3. Effect Beleidskeuzes college Subtotaal 3
0V 189 V
90 V 635 V
90 V 335 V
90 V 320 V
90 V 238 V
4. Effect keuzes eigen budgetten raad Subtotaal 4
p.m. V 189 V
p.m. V 635 V
p.m. V 335 V
p.m. V 320 V
p.m. V 238 V
5. Effect maatregelen subsidies Subtotaal 5
0V 189 V
100 V 735 V
100 V 435 V
100 V 420 V
100 V 338 V
6. Stelpost niet realiseerbare bezuinigingen Subtotaal 6
0V 189 V
300 N 435 V
300 N 135 V
300 N 120 V
300 N 38 V
7. Effect maatregelen belastingen Subtotaal 7
0V 189 V
152 V 587 V
200 V 335 V
247 V 367 V
295 V 333 V
Totaal (bij alle maatregelen)
189 V
587 V
335 V
367 V
333 V
Het is zaak om alle financiële data in samenhang met elkaar te blijven zien, maar vooral ook het eigen inkomsten- en uitgavenpatroon kritisch te bekijken en dat periodiek te herhalen. De ZBB-methode is daarvoor geschikt. Het door het college van burgemeester en wethouders voorgestelde scenario is vermeld in het raadsvoorstel. Hierbij wordt met name gebruik gemaakt van (een deel van) de quick wins en potentiële bezuinigingen.
34
Zomerrapportage 2021
3.2 Tabellen 'Quick wins' en potentiële besparingen (Eindrapport) Het Eindrapport ZBB onderscheidt voor 158 taken mogelijke bezuinigingen en kanttekeningen. De twintig quick wins en twintig potentiële besparingen die BMC met het ambtelijk apparaat heeft opgehaald, heeft het college verder onderzocht. De resultaten van dit onderzoek zijn verwerkt in onderstaande tabellen. Deze tabellen sluiten aan op de volgorde van het Eindrapport van BMC. BESTUUR, VEILIGHEID EN MILIEU Bedragen x € 1.000 Nr. Activiteit
Lasten Mogelijke Toelichting besparing besparing
1 Basisregistratie personen / burgerlijke stand
9
2 Overhead communicatie
36
3 Salarislasten Openbare orde en veiligheid
149
Effecten besparing
3 Strakker begroten en het Minder aantrekkelijk voor aanbieden van gratis burgers uit andere huwelijken voor burgers uit gemeenten. andere gemeenten wordt niet meer aangeboden.
Voorstel college
Akkoord. Er kan zelfs meer worden afgeraamd, omdat te ruim begroot is. En omdat het Jachtslot gerestaureerd wordt kunnen er geen huwelijken plaatsvinden en zijn er dus geen huurkosten. 12 Minimaliseren aantal Inwoners zijn voor Akkoord. Voor info over pagina's Ter Sprake (max. communicatie vanuit de formele stukken 3 pagina's t/m juli en 2 t/m gemeente meer gemeente verwijzen we december). aangewezen op internet. naar onze website. We Dat kan gezien de grotere gaan Ter Sprake veel groep ouderen betekenen gerichter gebruiken. dat die niet meer (volledig) worden bereikt. 2 Afstoten vacature 0,33 fte Geen directe gevolgen Akkoord met een OOV (en hierop begrote aangezien deze capaciteit bezuiniging van € 2k. baten). op dit moment niet wordt ingezet. Tegenover de vacatureruimte (á € 21k) staan begrote baten van € 19k. Verschil is mogelijke besparing.
35
Financieel Financieel Financieel Financieel effect effect effect effect 2022 2023 2024 2025 5 5 5 5
12
12
12
12
2
2
2
2
Zero Based Budgeting
Nr. Activiteit
Lasten Mogelijke Toelichting besparing besparing
4 Begraafplaatsen en crematoria
9
5 Overhead personeel Algemeen
266
6 Milieubeheer
13
7 Overhead Huisvesting en Facilitaire zaken
250
8 Overhead personeel Afdeling Bedrijfsvoering
1.257
9 Handhaving algemeen
33
8 Verlaging van de financiële bijdrage aan de kerkbesturen voor onderhoud van de begraafplaats.
Effecten besparing
Voorstel college
Kerkbesturen blijven primair verantwoordelijk voor onderhoud begraafplaats.
Niet akkoord. De gemeente heeft plicht om te begraven. Het alternatief is risicovol en duur. Bijdrage betreft vrijwilligers. Akkoord met verlaging representatiekosten en kosten werving, samen € 9,5k.
10 Representatiekosten De organisatorische verlagen € 4,5k. Kosten gevolgen zullen beperkt werving en selectie en zijn. loopbaanbegeleiding verlagen € 5k. 8 Geen subsidie meer aan Geen ondersteuning lokale Het college beoordeelt Energiecafé en Animo. Het milieugroep dit in het kader van een budget t.b.v. Adviesraad (milieueducatie), totale heroverweging Natuur en Milieu verlagen participatie van inwoners van het subsidiebeleid. van € 2k naar € 0,5k aan het energievraagstuk (betreft kosten zoals wordt mogelijk verminderd. zaalhuur en dergelijke). Vragen van inwoners komen mogelijk meer bij de gemeente terecht (in plaats van bij energiecafé). 6 Bezuinigen op Alleen incidentele Akkoord. vakliteratuur en verzoeken om samenvoegen archief, vakliteratuur worden beveiliging, gehonoreerd, na toetsing schoonmaakartikelen, door MT water en waterschapsheffing 16 De bodefunctie (nu 2 fte) Geen Akkoord. met 0,3 fte verlagen. In de loop der tijden heeft de bodefunctie een andere inhoud en wijze van invulling gekregen. 7 De budgetten actualiseren Geen directe effecten. Akkoord. op basis van het meerjarige uitgavenpatroon.
36
Financieel Financieel Financieel Financieel effect effect effect effect 2022 2023 2024 2025 0 0 0 0
10
10
10
10
6
6
6
6
16
16
16
16
7
7
7
7
Zomerrapportage 2021
Nr. Activiteit
Lasten Mogelijke Toelichting besparing besparing
10 Salarislasten TV 0.1 Bestuur
109
11 Griffie
140
12 Overhead automatisering (ICT)
746
Effecten besparing
Voorstel college
Financieel Financieel Financieel Financieel effect effect effect effect 2022 2023 2024 2025 Niet akkoord. Dit levert 0 0 0 0 geen realiseerbare besparing op.
30 Minder bestuurskundige, Bestuurders worden niet secretariële en financiële meer (volledig) ondersteuning. Daarmee geïnformeerd waardoor wordt (in totaal) ca. 0,5 fte misschien informatie niet bespaard. Dat is € 30k. (tijdig) bij bestuurders terecht kan komen en niet altijd de juiste acties worden ondernomen. Ook is de verwachting dat de taken niet zullen verdwijnen maar verschuiven binnen de organisatie, hetgeen de besparing grotendeels teniet doet. 49 Minder formatie griffie; Risico op minder kwaliteit Dit is een wettelijk is de van bestuurlijke aangelegenheid van de griffiersfunctie verplicht; er besluitvorming met als gemeenteraad. geldt geen wettelijke gevolg risico op minimale formatie voor de imagoschade; risico op griffier. Uitgaande van de minder huidige formatie van de informatievoorziening naar griffier bedraagt de inwoners; door minder salarislast voor 0,89 fte € deelname aan interne en 91.000. externe overlegsituaties; risico op minder afstemming (in samenwerking). 10 Beëindiging leasecontract Geen directe gevolgen. Akkoord, dit betekent Econocom en contract Omdat de leaseconstructie een besparing van € Checkpoint. Dat levert een wel financiële armslag 10k vanaf 2023. besparing op van € 34,5k. bood, zal er nu sneller Hiertegenover hogere naar de raad gegaan kapitaallasten. Netto moeten worden voor besparing € 10k. investeringen.
37
p.m.
p.m.
p.m.
p.m.
0
10
10
10
Zero Based Budgeting
Nr. Activiteit
Lasten Mogelijke Toelichting besparing besparing
13 Overhead Personeel Algemeen
266
14a College van b&w
362
14b College van b&w
362
Effecten besparing
Financieel Financieel Financieel Financieel effect effect effect effect 2022 2023 2024 2025 14 Afschaffen van de De organisatorische Akkoord met potentiële 9 9 9 9 kerstpakketten/viering € gevolgen zullen merkbaar besparing 6k. zijn, doordat de gemeente kerstpakketten € 6k en Bijdrage PV stopzetten € een minder aantrekkelijke verlaging vergoeding 4k. werkgever is geworden. stagiaires met € 2,5k, Vergoeding stagiaires samen € 8,5k. stopzetten € 3,5k. Niet akkoord met verlaging bijdrage PV. 77 Geen derde wethouder, Wethouders hebben Besparing op 5 5 5 5 ca. € 60k. minder aandacht/tijd voor wethouders legt het Afschaffing studiekosten, burgers. college voor aan de subsidie studieplan, Minder contacten met raad. Besparing van abonnementen: € 4,5k. burgers. € 5k op Beperking vergoeding Bestuurlijk drukker. Geen representatiekosten bestuurscommissieleden: ruimte voor opleidingen en akkoord. Overige ca. € 3k. vergoeding bijkomende Beperking abonnementen. Door op besparingen niet verzekeringspremies: € 2k. representatie te akkoord/niet reëel. Deels versoberen en deels bezuinigen: diverse afschaffen verenigingen/stichtingen representatiemomenten: € ontvangen minder 7,5k. subsidie/gemeentelijke aandacht en dienen deels zelf zorg te dragen voor financiering activiteiten. Minder inzet ambtelijk apparaat voor representatie. 25 Terugbrengen fte Wethouders hebben Besparing op p.m. p.m. p.m.