10 BPDeBleekfase1_Bijlage 6. Archeologisch bureauonderzoek

Op historische kaarten uit de 18e tot en met 20e eeuw is namelijk (nagenoeg) geen bebouwing in het 6

Gedifferentieerd binnen het plangebied, zie bijlage 15.

7

Gedifferentieerd binnen het plangebied, zie bijlage 15.

26

plangebied verbeeld. In het zuiden van het plangebied – langs een historische kade – kan de aanwezigheid van bebouwingsresten echter niet geheel worden uitgesloten. In dit deel van het plangebied geldt dan ook een middelhoge verwachting voor de Late-Middeleeuwen Nieuwe tijd. Verder kunnen in het hele plangebied resten voorkomen van de ontginningen en landgebruik, zoals greppels en sloten en ophogingslagen. De verwachting op uitsluitend resten van landgebruik wordt hier gelijkgesteld aan een ‘lage verwachting’ voor de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd. Voor perioden ouder dan het Laat-Neolithicum-B geldt in het plangebied een lage archeologische verwachting. Eventuele resten uit de periode Paleolithicum tot en met het Laat-Neolithicum-A zullen in het plangebied zijn geërodeerd als het gevolg van rivieractiviteit van de Stuivenberg stroomgordel. Stratigrafische positie Archeologische resten uit de periode Laat-Neolithicum B tot en met de Nieuwe Tijd kunnen zich bevinden in de top van oever- of komafzettingen van de Stuivenberg stroomrug. In de omgeving van het plangebied komen de oeverafzettingen direct onder de bouwvoor voor. De overgang van de oeverafzettingen is aangetroffen op een diepte van 0,3-0,7 m -NAP. Deze overgang kan aan de hand hiervan in het plangebied ook al direct vanaf maaiveld, tot een diepte van circa 20 cm -Mv worden aangetroffen.

Complextypen Voor wat betreft de Late-Middeleeuwen en Nieuwe tijd wordt rekening gehouden met resten van landgebruik. Deze zullen bestaan uit gedempte sloten. Verder kunnen ook andere sporen van landgebruik voorkomen zoals ploegsporen, sporen van landweggetjes/paden (karrensporen) en greppels. Met name in het uiterste zuiden van het plangebied – langs de historische kade – wordt verder rekening gehouden met historische ophogingen met mogelijke agrarische bijgebouwen als schuurtjes, hooimijten en spiekers. Uit de periode Laat-Neolithicum B tot en met de Vroege-Middeleeuwen kan sprake zijn van nederzettingsresten en resten van landgebruik. Uit deze periode kunnen ook grafvelden worden aangetroffen. Nederzettingsresten zullen zich naar verwachting kenmerken door grondsporen en in meer of mindere mate door vondstmateriaal. Op de oeverafzettingen kan sprake zijn van een ‘vuile’ laag/woonlaag met vondststrooiingen, fosfaatvlekken en/of houtskool, die duidt op een langdurige aanwezigheid van mensen. Over de aanwezigheid van een archeologische vindplaats kan uitsluitend uitspraak worden gedaan op basis van de opbouw en mate van intactheid van de ondergrond in het plangebied. Prospectiekenmerken en -beperkingen De archeologische waarden in het gebied kenmerken zich naar verwachting door resten van landgebruik en eventuele ‘vuilige’ cultuurlagen met vondsten.

In de omgeving zijn in oeverafzettingen van de Stuivenberg stroomrug eerder cultuurlagen aangetroffen. Onbekend is in hoeverre van dergelijke lagen in het plangebied sprake is. Tevens is niet bekend of en in hoeverre in het plangebied verstoringen hebben opgetreden. Lithologische informatie in het plangebied zelf ontbreekt. Om inzicht hierin te krijgen, is een verkennend booronderzoek nodig, zodat de hierboven beschreven archeologische verwachting kan worden getoetst en vastgesteld.

27

Tabel 1: Gespecificeerde archeologische verwachtingstabel

1

Archeologische verwachting Datering

Laag Middelhoog

2 3 4 5

Complextype Omvang Diepteligging Gaafheid en conservering

6

Locatie

7

Uiterlijke kenmerken (artefacten en type indicatoren) Mogelijke verstoringen

8

Laat-Paleolithicum tot LaatNeolithicum A Laat-Neolithicum B en Bronstijd

Reden Erosie als het gevolg van latere rivieren

Onbekendheid met resten in de omgeving; middelhoog door mogelijke aanwezigheid oever Stuivenberg; in het zuidwesten en westen laag door ligging op actieve crevasse en in komgebied Middelhoog IJzertijd Onbekendheid met resten in de omgeving; middelhoog door mogelijke aanwezigheid oever en crevasse Stuivenberg; in het westen laag door ligging in kom Hoog Romeinse tijd Bekende resten in de omgeving; hoog door mogelijke ligging op oever en crevasse Stuivenberg; in het westen laag door ligging in kom Middelhoog Vroege-Middeleeuwen Onbekendheid met resten in de omgeving; middelhoog door mogelijke aanwezigheid oevers en crevasse Stuivenberg Laag Late-Middeleeuwen en Nieuwe tijd Laag door ontbreken bebouwing op historische kaarten; middelhoog in Middelhoog uiterste zuiden door aanwezigheid kade; vermoedde aanwezigheid gedempte sloten Nederzettingen, huisplaatsen, sporen van landgebruik, grafvelden 500-2000 m2 (omvang huisplaats, algemeen) Top oeverafzettingen van de Stuivenberg stroomrug, vanaf maaiveld (0,3-0,7 m -NAP) + Weinig aanwijzingen voor diepgaande verstoringen in het plangebied; +/Verstoringen als het gevolg van de huidige bebouwing, onbekende omvang en diepte Zuiden: langs kade mogelijk bebouwingsresten 11e-begin 18e eeuw Noorden: mogelijk goed intacte resten Laat-Neolithicum-B tot IJzertijd door bedekking met jonger riviersediment Oosten en zuidwesten: oever en crevasse

Stuivenberg en Zuid-Stuivenberg, vindplaatsen Laat-Neolithicum-B – Vroege-Middeleeuwen Westen: komgebied, te drassig om te wonen, dus lage verwachting, geen aanwijzingen voor historische bebouwing Antropogene ‘vuile’ niveaus/woonoppervlaktes in de top van oeverafzettingen met sporen en vondsten Huidige bebouwing (oostrand), voormalig gebruik als bouwland (centraal-oosten)

28

10. Conclusie en Advies Op grond van het bureauonderzoek is binnen het plangebied een lage tot hoge archeologische verwachting vastgesteld. De verwachting is weergegeven op de kaart in bijlage 15. •

•

•

•

•

De archeologische verwachting van het plangebied hangt voor een groot deel samen met te verwachten rivierafzettingen in de ondergrond. In het noorden en oosten van het plangebied is vanaf het Laat-Neolithicum-B de Stuivenberg stroomgordel actief geweest. De oeverafzettingen van deze stroomgordel zijn theoretisch gezien vanaf de vorming ervan bewoonbaar geweest. Vanaf het Laat-Neolithicum-B geldt dan ook een middelhoge archeologische verwachting. Specifiek voor de Romeinse tijd geldt een hoge verwachting, doordat uit deze periode – in tegenstelling tot alle andere perioden – reeds resten in de omgeving bekend zijn. In het zuidwesten van het plangebied heeft de Stuivenberg stroomgordel op de overgang van het Neolithicum naar de Bronstijd een crevasse gevormd. De crevasse zal pas bewoonbaar zijn geworden nadat deze is verland. Ter plaatse van de crevasse geldt een lage verwachting voor het Neolithicum en de Vroege-Bronstijd, een middelhoge verwachting voor de Midden-Bronstijd tot IJzertijd en de Vroege-Middeleeuwen en een hoge verwachting voor de Romeinse tijd. Het centraal westelijke deel van het plangebied maakte vermoedelijk deel uit van een komgebied. Hier heeft veenvorming opgetreden en dit gebied zal vanwege de relatief lage ligging en drassige condities, waarschijnlijk minder goed bewoonbaar zijn geweest.

In dit deel van het plangebied geldt een algeheel lage archeologische verwachting. Voor de periode Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd geldt een lage archeologische verwachting door het ontbreken van bebouwing op historische kaarten uit de periode 18 e-20e eeuw. Deze kaarten vormen mogelijk ook een indicatie voor vroegere perioden. De aanwezigheid van bebouwing aan de zuidkant van het plangebied – uit de periode 11e-begin 18e eeuw kan niet geheel worden uitgesloten (‘middelhoge verwachting’). Op de zuidrand van het plangebied bevindt zich namelijk een kade, waarlangs elders in de Polder Hofland bebouwing aanwezig is. Voor alle perioden voorafgaand aan het Laat-Neolithicum-B geldt een lage archeologische verwachting. Eventuele archeologische resten uit deze perioden zullen namelijk zijn geërodeerd, waardoor ze niet meer in situ worden verwacht.

Advies In het plangebied wordt een bestemmingsplanwijziging doorgevoerd om woningbouw mogelijk te maken. Op grond van het archeologisch bureauonderzoek is echter sprake van een archeologische verwachting. Het archeologisch niveau kan zich al vanaf maaiveld manifesteren. Om de opbouw en de intactheid van de bodem beter in kaart te brengen en de diepteligging van het archeologisch niveau te toetsen, wordt geadviseerd een archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren in de delen van het plangebied met een middelhoge en hoge archeologische verwachting (circa 15,4 ha). Dit onderzoek kan, gezien de grote schaal van het plangebied en de verwachting op vindplaatsen met sporen en/of een cultuurlaag, het beste worden uitgevoerd in de vorm van een verkennend booronderzoek. In circa 4,1 ha van het plangebied geldt een lage archeologische verwachting. Geadviseerd wordt om dit deel van het plangebied verder archeologisch vrij te geven voor de voorgenomen ontwikkelingen. Het bovenstaande is een advies. Op basis van de resultaten van het onderzoek neemt het bevoegd gezag (de gemeente Montfoort) een besluit over de eventuele omgang met archeologische waarden binnen het plangebied.

29

11. Geraadpleegde bronnen Archeologische kaarten en databestanden • Archeologische Monumenten Kaart (AMK), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2007. • Archeologisch Informatie Systeem III (Archis3), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2016. • www.ruimtelijkeplannen.nl • archis.cultureelerfgoed.nl • www.kadastralekaart.com • www.nationaalarchief.nl • www.hetutrechtsarchief.nl • www.pdok.nl • www.ahn.nl • www.bodemloket.nl • www.bagviewer.kadaster.nl • www.rce.webgispublisher.nl • www.rhcrijnstreek.nl • www.kadaster.nl • www.dinoloket.nl • www.beeldbank.cultureelerfgoed.nl • www.topotijdreis.nl • www.library.wur.nl/WebQuery/geoportal/raf • www.ikme.nl • www.tracesofwar.com Literatuur: Alkemade, M., B. Brugman, M. Gouw, K. Klerkx en C. Visser, 2010. Archeologiebeleid gemeente Montfoort. Ontwikkeld in Samenwerking met de gemeenten Lopik, Oudewater en Woerden. Deel A: Beleidsnota archeologische monumentenzorg. Deel B: Toelichting op de beleidskaart. Amersfoort: Vestigia rapport V673. Alma, X.J.F., J.A.A. Bos, J. van Dijk, M. van Dinter, C. Nooijen, S. Ostkamp en C. Vermeeren, 2009. Over een slotgracht en een oude Mannenhuis. Een archeologische opgraving aan de Mannenhuisstraat 8-14 te Montfoort. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 1536. Bakker, H. de, 1966. De subgroepen van het systeem voor bodemclassificatie voor Nederland.

In: Boor en Spade. Benthem, A. van, J.A.A. Bos, M.T.J.J. Bouman, C. Moolhuizen, M. van Dinter, E. Esser, C. Nooijen, T. Vanderhoeven, S. Ostkamp en S.L. Verspay-Frank, 2009. Montfoort Schoolstraat 14 (gemeente Montfoort). Een Proefsleuf gevolgd door een Archeologische Opgraving. Amersfoort: ADCArcheoProjecten 1302). Benthem, A. van, 2012. Achterstraat 1A, Montfoort. Een inventariserend Veldonderzoek in de vorm van proefsleuven. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 3288. Berendsen, H.J.A., 2005. De vorming van het Land. Assen: Van Gorcum (Fysische Geografie van Nederland, 4e druk). 30

Berendsen, H.J.A. en E. Stouthamer, 2001 (reds.). Palaeogeographical development of the RhineMeuse delta. Assen: Van Gorcum. Blijdenstijn, R., 2015. Tastbare tijd. Utrecht: Provincie Utrecht (versie 2). Boemaars, N.M.J.E., 2008. Archeologisch onderzoek. Hofland-Zuid – fase 4 en 5 te Montfoort. Inventariserend Veldonderzoek d.m.v. boringen. Houten: Grontmij Archeologische Rapporten 690. Boer, R. den, 2016. Montfoort, Scholencomplex. Gemeente Montfoort. Archeologisch bureauonderzoek. Utrecht: Transect-rapport 994. Bouma, N., 2010. Montfoort Hofland-Oost. Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van proefsleuven. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 2177. Bouter, H.E., 2018. Heiliglevenstraat 4 te Montfoort, gemeente Montfoort. Een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek. Amersfoort: ADCArcheoProjecten rapport 4759. Breda, W. van en R. van Lil, 2009. Montfoort, Hoogstraat 9 en 11. Een Bureauonderzoek. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 1545. Briels, I.R.P.M., 2006. Locatie van Dorp/Koster en locatie Pieter Posthof, gemeente Moerkapelle; archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek met veldtoets. Amsterdam: RAAP-notitie 1745. Bussel, A.T.L.E. van en J. Rap, 2021. Montfoort, Tabakshof 1-3. Gemeente Montfoort. Archeologisch bureauonderzoek (BO) en inventariserend Veldonderzoek (IVO), verkennende fase.

Nieuwegein: Transect-rapport 3557. Cohen, K.M., E. Stouthamer, H.J. Pierik en A.H. Geurts, 2012. Rhine-Meuse Delta Studies Digital Basemap for Delta Evolution and Palaeogeography. Utrecht: Universiteit Utrecht. Eimermann, E., 2007. Mannenhuisstraat 8-14, Gem. Montfoort, gracht van kasteel Montfoort? Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een proefsleuf. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 1077. Hanemaaijer, M., 2018. Bureau voor Archeologie Rapport 677. Lange Kerkstraat 25, Montfoort, gemeente Montfoort: een bureauonderzoek. Utrecht: Bureau voor Archeologie. Hanemaaijer, M., 2021. Molenstraat, Montfoort, gemeente Montfoort. Een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek. Amersfoort: ADCArcheoProjecten rapport 5437. Huisman, N. 2011. Montfoort, Hoogstraat 9-11. Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een proefsleuf en een archeologische begeleiding conform protocol opgraven. Amersfoort: ADCArcheoProjecten rapport 2386. Jansen of Lorkeers, L.M.C., 2019. Montfoort, Bovenkerkweg (ong.). Gemeente Montfoort (UT). Een Archeologisch Inventariserend Veldonderzoek (IVO), verkennende fase. Nieuwegein: Transect-rapport 2170. Jezeer, W., 2015. Montfoort, Achterstraat 1a. Een archeologische begeleiding. Amersfoort: ADCArcheoProjecten rapport 4016. Kampen, J. van, G. Boreel, V. van den Brink, S. van Daalen, M.

van Haasteren, F. Kerklaan, A. Koopman, W. van der Meer, J. van Renswoude en B.J. van der Veen, 2016. Van boerenerf tot stadswoning. 31

Archeologisch onderzoek aan de Lieve Vrouwegracht te Montfoort. Amsterdam: VUhbs archeologie (Zuidnederlandse Archeologische Notities 364). Kruif, S. de, 2006. Plangebied Lieve Vrouwegracht, gemeente Montfoort; archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek. Amsterdam: RAAP-notitie 1720 (herziene eindversie). Kroes, R.A.C., 2017. Plangebied Lieve Vrouwengracht in Montfoort, gemeente Montfoort; archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek. Weesp: RAAP-notitie 6033. Lubbers, N. en J. van der Roest, 2008. Archeologisch onderzoek. Hofland-Zuid – fase 4 en 5 te Montfoort. Bureauonderzoek. Houten: Grontmij Archeologische Rapporten 493. Maas, G. J., W.M. van der Meij, S. P. J. v. Delft en A. H. Heidema, 2019. Toelichting bij de legenda Geomorfologische kaart van Nederland 1:50 000 (2019). http://legendageomorfologie.wur.nl/. Wageningen: Wageningen Environmental Research. Mulder, E.F.J., M.C. Geluk, I.L. Ritsema, W.E. Westerhoff en T.E. Wong, 2003. De ondergrond van Nederland. Houten. Nales, T., 2018. Montfoort, Willeskop (ong.). Gemeente Montfoort (UT), Nieuwegein (Transect-rapport 1729). Nijdam, L.C., 2009. Montfoort, Hofland-Oost fase 5 . Een Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een karterend booronderzoek. Amersfoort: ADC-ArcheoProjecten rapport 1926. Pape, H., 2015. Montfoort, Schoolstraat tussen 8 en 10 & Havenstraat 23 (gemeente Montfoort.

Een archeologisch bureauonderzoek. Utrecht: Transect-rapport 643. Rijk, T.E. de, 2021. Plangebied Hofstraat, Om ’t Hof en Hofplein te Montfoort, gemeente Montfoort; archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek. Weesp: RAAP-rapport 5373. Rooij, J.A.G. van, 2011. Achterstraat 1a te Montfoort. Een Bureauonderzoek en Inventariserend Veldonderzoek in de vorm van een verkennend en karterend booronderzoek. Amersfoort: ADCArcheoProjecten rapport 2729. Satijn, O.P.N., F.P.J. van Puijenbroek en W.A.M. Hessing, 2019. Archeologie en cultuurhistorie in het kader een conditiemeting en variantenstudie van de Balgzandbrug (gemeente Hollands Kroon), Schellingwouderbrug (gemeente Amsterdam) en Draaibrug Montfoort (gemeente Montfoort). Amersfoort: Vestigia rapport V1652. Veenstra, J.B., 2016. Montfoort, Achterstraat. Gemeente Montfoort (Utr.). Archeologische begeleiding met beperkte verstoring. Zuidham: De Steekproefrapport 2016-06/05. Vos, P., M. van der Meulen, H. Weerts en J. Bazelmans, 2018. Atlas van Nederland in het Holoceen. Landschap en bewoning vanaf de laatste ijstijd tot nu. Amsterdam: Prometheus. Wilbers, A.W.E. en S. Moerman, 2017. Archeologisch bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek, karterende fase. Blokland 2a en 4 te Montfoort, gemeente Montfoort. Noordwijk: IDDS Archeologie rapport 1935. Wullink, A.J., 2016. Montfoort, Schoolstraat & Havestraat.

Gemeente Montfoort. Inventariserend Veldonderzoek (IVO; verkennende fase). Utrecht: Transect-rapport 791. Zon, M. van, 2018. Vondsten uit een gedempte gracht. Een archeologische begeleiding in plangebied Lieve Vrouwegracht, Montfoort (gemeente Montfoort). Leiden: Archol-rapport 388. 32

Figurenlijst Figuur 1. De ligging van het plangebied op een topografische kaart (bron kaart: www.opentopo.nl). . 10 Figuur 2. Tekening van de Montfort, met op de achtergrond de beginselen van de stad Montfoort door Roelant Roghman (omstreeks 1650; bron: www.kasteleninnederland.nl). ........................................... 18 Figuur 3. De ligging van het plangebied op een uitsnede uit een luchtfoto van de Royal Air Force van 10 september 1944 (bron: www.library.wur.nl/webquery/geoportal/raf, flight 026 run 01 photo 3143, WUR-library ID 297098). ......................................................................................................................... 25

33

Bijlage 1: Luchtfoto

34

Bijlage 2: Bouwtekeningen

35

Bijlage 3: Gemeentelijke archeologische maatregelenkaart

36

Bijlage 4: Geomorfologische kaart

37

Bijlage 5: Paleogeografische kaart van het Rivierengebied

38

Bijlage 6: Geologische kaart

39

Bijlage 7: Maaiveldhoogtekaart

40

Bijlage 8: Bodemkaart

41

Bijlage 9: Gemeentelijke archeologische verwachtingskaart

Bijlage 10: Archeologische waarden en onderzoeken 42

Bijlage 10: Archeologische waarden en onderzoeken

43

Bijlage 11: Gemeentelijke cultuurhistorische bewoningskaart

44

Bijlage 12: Gemeentelijke cultuurhistorische defensiekaart

45

Bijlage 13: Beschrijving archeologische onderzoeken en vondstmeldingen Archeologische onderzoeken in de historische kern van Montfoort Onderzoekmelding

Toponiem

Type onderzoek

Afstand tot plangebied

Datering

Beschrijving

4696684100

Dijksegmenten

Bureauonderzoek

Noorden van plangebied

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Aan de hand van het bureauonderzoek in het kader van de verbetering van dijksegmenten is voor de dijksegmenten te Montfoort een hoge verwachting vastgesteld op archeologische resten uit de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd. In het tracé is sprake van zowel reeds bekende vindplaatsen als zones met een hoge verwachting op archeologische vindplaatsen. Volgens het onderzoek is het cultuurhistorisch landschap in de directe omgeving van de Hollandse IJssel doorgaans goed geconserveerd te noemen. Onder de bekende cultuurhistorische waarden zijn onder meer schansen en forten, historische dijkpalen, bruggen, stoepen en hekwerken. Binnen de historische binnenstad van Montfoort komen resten voor van grachten, wallen, de stadsmuur, het kasteel en woningen. Het plangebied ligt volgens dit onderzoek in een agrarisch buitengebied met akkercomplexen zonder sloten ten zuidwesten van de historische kern van Montfoort (Jansen et al., 2019).

2116273100

Lieve Vrouwegracht

Booronderzoek

230 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Tijdens het booronderzoek zijn vergraven oeverafzettingen van de Hollandse IJssel aangetroffen. De vergravingen zijn lokaal uitgevoerd ten behoeve van een sanering. In de intacte delen van de oever is een antropogeen pakket gevonden met resten uit de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd (De Kruif, 2006).

4557930100

Lieve Vrouwegracht

Bureauonderzoek

210 m NO

Geen

Op grond van het bureauonderzoek geldt met name een verwachting op geulafzettingen van de Hollandse IJssel, en een gracht en bebouwingsresten uit de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd (Kroes, 2017).

4564459100

Lieve Vrouwegracht

Archeologische begeleiding

210 m NO

Nieuwe tijd

Archeologische begeleiding in navolging van het bureauonderzoek van Kroes (2017). Tijdens de archeologische begeleiding zijn dempingslagen van de oude stadsgracht gevonden. Het vondstmateriaal in de westelijke helft dateert uit de periode omstreeks 1874, wanneer dit deel van de gracht zou zijn gedempt. Vondsten uit de oostelijke helft dateren uit de periode omstreeks 1911-1930 (Van Zon, 2018).

46

2432084100

Lieve Vrouwegracht

Opgraving

210 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Tijdens de opgraving zijn bewoningsresten gevonden uit de gehele periode van de 13 tot en met de 20e eeuw. De resten bestaan onder meer uit die van een stadsboerderij uit de late 13e-14e eeuw, met daarbij grote kuilen en sloten met onder meer hout- en leervondsten. Verder zijn uit de 16e-18e eeuw funderingsresten, kelders, beer- en waterputten aangetroffen van een huizenblok dat is afgebeeld op de kaarten van Van Deventer (midden-16e eeuw) en Blaeu (midden-17e eeuw). Uit een latere, 19e-eeuwse, fase stammen verder een drietal kleine beerputten. Alle aangetroffen archeologische resten lagen ingebed in antropogene ophogings- of leeflagen. Onder deze antropogene niveaus zijn op een diepte van circa 0,3-0,4 m +NAP oeverafzettingen aangetroffen van de Hollandse IJssel. Op basis van de grote dikte van het pakket oeverafzettingen en de afwijkingen in kleur en korrelgrootte binnen het pakket is mogelijk sprake van een sedimentatie in twee verschillende fasen. Mogelijk bevinden zich direct onder de oeverafzettingen van de Hollandse IJssel de oeverafzettingen van de Stuivenberg stroomrug. Bij het vooronderzoek zijn zandige beddingafzettingen van de Stuivenberg stroomrug aangetroffen vanaf een diepte van 1,21 tot 1,66 m -NAP (Van Kampen et al., 2016).

5003153100

Molenstraat

Bureau- en booronderzoek

240 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Tijdens het onderzoek zijn komafzettingen en veen aangetroffen. Boven de komafzettingen komen crevasseafzettingen voor vanaf 75 tot 105 cm -Mv8. Waarschijnlijk betreft het een crevasse van de Hollandse IJssel. Boven de crevasseafzettingen liggen komkleiafzettingen met fosfaatvlekken en baksteenpuin. Dit wordt afgedekt door een ophogingslaagje. Op grond van het fosfaat en bouwpuin geldt een hoge archeologische verwachting voor de LateMiddeleeuwen/Nieuwe tijd (Hanemaaijer, 2021).

5025761100

Lieve Vrouwegracht 23A

Bureauonderzoek

260 m NO

Onbekend

Niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en DansEasy.

4639724100

Heiliglevenstraat

Booronderzoek

320 m NO

Onbekend

Tijdens dit onderzoek zijn vanaf 50 cm -Mv oeverafzettingen van de Hollandse IJssel gevonden. De top van de oeverafzettingen (circa 20 cm) is humeus en bevat baksteenfragmenten. Vermoedelijk betreft het een oude bewoningslaag uit de periode Romeinse tijd tot Nieuwe tijd. Vanwege de aanwezigheid van de

8

NAP-waarden zijn niet vermeld.

47

bewoningslaag is geadviseerd een vervolgonderzoek uit te voeren in de vorm van proefsleuven (Bouter, 2018). Dit vervolgonderzoek is tot heden niet uitgevoerd. 462481100

Lange Kerkstraat 25

Bureauonderzoek

360 m NO

Geen

Dit onderzoek is uitgevoerd na afloop van bouwwerkzaamheden voor een uitbouw, tot 50 cm -Mv. Op basis van het onderzoek is het niet uitgesloten dat bij de graafwerkzaamheden voor de bouw archeolo-gische resten uit de LateMiddeleeuwen/Nieuwe tijd zijn verstoord (Hanemaaijer, 2018). Gezien de bouwwerkzaamheden reeds hadden plaatsgevonden, is geen vervolgonderzoek uitgevoerd.

2019624100

Antoniushuis

Opgraving

375 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Opgraving door de RCE. Tijdens dit onderzoek zijn muurresten gevonden uit de 14e16e eeuw en beerputten uit de 15e-16e eeuw (bron: Archis3).

5106972100

Hofstraat, Om ’t Hof en Hofplein

Bureauonderzoek

460 m NO

Geen

Op basis van het bureauonderzoek geldt een hoge archeologische verwachting voor de periode Romeinse tijd tot Nieuwe tijd, door de ligging op de Hollandse IJssel stroomrug en de aanwezigheid van bebouwing op historische kaarten (De Rijk, 2021).

2162621100 en 2171004100

Mannenhuisstraat 8-14

Proefsleuvenonderzoek en opgraving

475 m NO

LateMiddeleeuwen

Tijdens het proefsleuvenonderzoek is een waterloop met houten beschoeiingen gevonden uit de 13e-15e eeuw. Het betreft vermoedelijk de gracht van het kasteel Montfoort. Aan de noordzijde stond het Mannenhuis met een bijbehorende kapel (uit de periode 16e-20e eeuw; Eimermann, 2007). Tijdens de opgraving is een deel van de voorburcht van het kasteel onderzocht en is aangetoond dat sprake was van een dubbele gracht. De buitenste gracht is geleidelijk aan dichtgeslibd tijdens de stadsuitbreiding van Montfoort en de aanleg van een nieuw stratenpatroon. Tegen het einde van de 15e eeuw is de gracht definitief gedempt (Alma et al., 2009).

5022772100

Keizerstraat

Bureauonderzoek

540 m NO

Geen

Onbekend in Archis3 en DansEasy. In navolging van dit onderzoek is tot heden geen vervolgonderzoek uitgevoerd.

5022772100

Keizerstraat 34

Bureauonderzoek

540 m NO

2200578100

Hoogstraat 9 en 11

Bureauonderzoek

530 m NO

Niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en DansEasy. Geen

Dit onderzoek wees een hoge verwachting uit voor de periode Romeinse tijd tot en met Nieuwe tijd, vanwege de verwachte aanwezigheid van oeverafzettingen van de Hollandse IJssel (Van Breda en Van Lil, 2009).

48

2238316100

Hoogstraat 9 en 11

Proefsleuvenonderzoek en begeleiding

530 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

In navolging van het bureauonderzoek van Van Breda en Van Lil (2009) zijn een proefsleuvenonderzoek en archeologische begeleiding uitgevoerd. Tijdens deze onderzoeken zijn bewoningsresten aangetroffen uit de periode 15e-18e eeuw. Sprake is van meerdere bouwfases van onder meer stiepen en woningen en een subrecente beer- en waterput (Huisman, 2011). Het onderzoek reikte niet tot in de natuurlijke afzettingen.

4607259100

Draaibrug Montfoort

Bureauonderzoek

540 m NO

2242422100

De Plaats 5

Bureauonderzoek

540 m NO

Onbekend

De rapportage is niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en DansEasy.

4002074100

Achterstraat 8-10

Archeologische begeleiding met beperkte verstoring

570 m NO

Geen

Tijdens dit onderzoek bleek de bodem tot de maximale civiele ontgravingsdiepte te zijn verstoord door recente graafwerkzaamheden. Er zijn geen archeologische resten (sporen en vondsten) aangetroffen (Veenstra, 2016).

2180677100

Schoolstraat 14

Proefsleuvenonderzoek

590 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Tijdens het onderzoek zijn bewoningssporen gevonden uit de gehele periode van de 14e tot en met de 19e eeuw (onderzoekmelding 2180677100). De oudste sporen, uit de 14e-15e eeuw, bestonden uit een bakstenen gebouw, een sloot, een afvalkuil en twee mestkuilen. Op basis van botanisch onderzoek was sprake van akkers met graan, en moestuinen met onder meer bieten. Botmateriaal is afkomstig van kalveren, een rund en een big. In de 17e eeuw zijn in het terrein verder een gebouw, een waterput en een afvalkuiltje gemaakt. Mogelijk betreft het gebouw een woning die ook op de kaart van Blaeu (1648) te zien is (Van Benthem et al., 2009).

Bureauonderzoek in het kader van een conditiemeting en variantenstudie van onder meer de Draaibrug. De Draaibrug Montfoort ligt aan de noordkant van de historische stadskern, circa 540 m ten noordoosten van onderhavig plangebied. Binnen de contouren van het onderzochte gebied bevinden zich de draaibrug, een dienstwoning, een schutsluis en het rijksmonument Stadhuis/IJsselpoort. Op basis van het bureauonderzoek geldt een hoge verwachting op archeologische resten uit de periode IJzertijd tot Nieuwe tijd. De verwachting in de rivier zelf is laag, maar toevalsvondsten kunnen hierin niet worden uitgesloten (Satijn et al., 2019). In navolging van dit onderzoek is tot heden geen archeologisch vervolgonderzoek uitgevoerd.

49

9

232464100

Achterstraat 1a

Bureauonderzoek en verkennend en karterend booronderzoek

590 m NO

Geen

Het bureauonderzoek wees en verwachting op oeverafzettingen van de Hollandse IJssel uit. Op grond hiervan werden archeologische resten verwacht vanaf de Romeinse tijd tot en met de Nieuwe tijd. Tijdens het (verkennend en karterend) booronderzoek zijn gerijpte oever- op beddingafzettingen aangetroffen. In de top van de oeverafzettingen bevinden zich fosfaatresten en baksteenresten. De oeverafzettingen bevonden zich gemiddeld op een diepte vanaf 80 cm -Mv tot een diepte van 135 cm -Mv9. Bovenop de oeverafzettingen lag vanaf 80 cm -Mv een antropogene ophogingslaag. Op grond hiervan blijft een hoge verwachting voor de periode Romeinse tijd tot Nieuwe tijd gehandhaafd (Van Rooij, 2011).

3298550100

Achterstraat 1a

Archeologische begeleiding

590 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Archeologische begeleiding in navolging van het onderzoek van Van Rooij (2011). Tijdens de begeleiding zijn sporen van bebouwing uit de Late-Middeleeuwen en Nieuwe tijd aangetroffen (14e-17e eeuw). De resten bestaan uit muurwerken, funderingen en ophogingen. Maar, er is ook een vermoedelijke, 14e-eeuwse stookplaats gevonden. Het vloertje kon, door de geringe diepte van de voorgenomen werkzaamheden, in situ worden gelaten voor toekomstig onderzoek. Het onderzoek reikte niet tot in de natuurlijke afzettingen (Jezeer, 2015).

2336845100

Achterkade 1A

Proefsleuvenonderzoek

600 m NO

Romeinse tijd tot VroegeMiddeleeuwen (mogelijk?) en LateMiddeleeuwen / Nieuwe tijd

Tijdens dit onderzoek zijn uitbraaksporen, funderingen en kuilen gevonden uit de 17e-18e eeuw. Een deel van het gebruikte baksteen is vermoedelijk hergebruikt uit 14e-eeuwse bebouwing. Op een dieper niveau bevonden zich oudere sporen, waarin geen vondstmateriaal aanwezig was. Een datering in de Romeinse tijd of de Vroege-Middeleeuwen is niet uitgesloten. Deze resten bevonden zich namelijk in de oeverafzettingen van de Hollandse IJssel – vanaf 120 cm -Mv (Van Benthem, 2012).

3977655100

Havenstraat

Booronderzoek

610 m NO

Tijdens het booronderzoek is een restgeulopvulling gevonden van de Hollandse IJssel. ). In de restgeul bevinden zich archeologische indicatoren van onder meer baksteenpuin en keramiek, boven 220/230 cm -Mv (tussen circa 1,2 m +NAP en 0,8 m -NAP). Dit duidt erop dat de restgeul geleidelijk aan is opgevuld, terwijl mensen in de nabijheid woonden. Mogelijk is de haven van Montfoort, waarnaar de Havenstraat is vernoemd, ook aangelegd in een restant van deze restgeul. De restgeul is afgedekt door een stedelijke ophogingslaag, die zich direct onder de bouwvoor bevindt. Dergelijke stedelijke ophogingslagen zijn tijdens hetzelfde onderzoek ook aangetroffen in de Schoolstraat. Hier reiken de ophogingen tot een

NAP-waarden zijn in de rapportage niet vermeld.

50

diepte van ten minste 120 cm -Mv. Op die diepte zijn de boringen gestaakt in ondoordringbaar puin. In de ophogingslaag worden bebouwingsresten verwacht uit de Late-Middeleeuwen/Nieuwe tijd (Wullink, 2016). 5122320100

Tabakshof 1-3

Bureau- en booronderzoek

720 m NO

2203834100

Boslaan

Booronderzoek

790 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd

Dit onderzoek wees een hoge verwachting voor de Romeinse tijd tot en met Nieuwe tijd uit. In de ondergrond van het gebied is tot 140-155 cm -Mv (0,4-0,6 m NAP) sprake van oeverafzettingen met resten baksteenpuin en ‘ondoordringbaar puin’. De aangetroffen indicatoren duiden mogelijk op sporen van voormalige, 16eeeuwse bebouwing die hier op basis van historische kaarten heeft gestaan (Van Bussel en Rap, 2021). De rapportage is niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en Danseasy. Op basis van de eerste bevindingen in Archis is een deel van de middeleeuwse stadsgracht aangetroffen. In de gracht kunnen goed geconserveerde archeologische en paleobotanische resten aanwezig zijn. De kansrijke niveaus bevinden zich op een diepte van 160 cm -Mv (bron: Archis3).

Overige archeologische onderzoeken in de omgeving van het plangebied (buiten de historische kern) Vondstmelding

Toponiem

Type onderzoek

Afstand tot plangebied

Datering

Beschrijving

4609835100

Willeskop ong.

Bureau- en booronderzoek

35 m N

Neolithicum – Late Middeleeuwen

Uit het onderzoek blijkt dat sprake is van een middelhoge archeologische verwachting voor de periode Neolithicum – Late Middeleeuwen, vanwege de aanwezigheid van deels intacte oeverafzettingen van de Stuivenberg stroomrug. In het centrale deel is sprake van een lage verwacht. Hier zijn alle oeverafzettingen verdwenen en is onder de bouwvoor sprake van een baksteenhoudende omwerkingslaag direct op beddingzand. Dit is waarschijnlijk het gevolg van kleiwinning

2252831100

Begraafplaats

Booronderzoek

350 m ZO

Onbekend

De rapportage van dit onderzoek is niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en DansEasy.

4654547100

Bovenkerkweg

Booronderzoek

420 m O

Geen

Op grond van een vooronderzoek geldt een hoge verwachting op archeologische resten uit de Bronstijd tot en met de Vroege-Middeleeuwen. Op historische kaarten

51

komt geen bebouwing voor, dus is een lage verwachting vastgesteld voor de LateMiddeleeuwen/Nieuwe tijd. Op grond van de boringen zijn restgeulafzettingen aanwezig. Er zijn geen oeverafzettingen aanwezig. Een laklaag in de top van de restgeulafzettingen wijst verder op altijd natte omstandigheden. Theoretisch gezien kunnen resten als beschoeiingen, scheepswrakken en visfuiken niet geheel worden uitgesloten, maar de opsporingskans hiervan is echter laag. Voor het overige bestaat een lage verwachting (Jansen of Lorkeers, 2019). 4007778100

Scholencomplex

Bureauonderzoek

440 m O

Geen

Bureauonderzoek ten behoeve van een bestemmingsplanwijziging. Op basis van het onderzoek geldt voor het zuidwestelijk deel van het gebied een hoge verwachting voor de periode Romeinse tijd tot en met de Middeleeuwen door de ligging op de Stuivenberg stroomrug. De oeverafzettingen van deze stroomrug liggen waarschijnlijk direct onder de bouwvoor. In het overig deel van het plangebied geldt door de ligging in een komgebied een lage verwachting (Den Boer, 2016).

2076324100

Pijlkruid 2

Aanvullende Archeologische Inventarisatie

530 m O

Onbekend

De rapportage van dit onderzoek is niet openbaar raadpleegbaar via Archis3 en DansEasy.

2159333100

Hofland-Zuid fase 4 en 5

Bureauonderzoek

630 m O

Geen

Bureauonderzoek in het kader van een bestemmingsplanwijziging voor de realisatie van nieuwe woningen. Op grond van dit onderzoek volgde de Stuivenberg stroomgordel grofweg de loop van het ontginningslint Blokland. De delen van het onderzochte gebied die op die stroomrug liggen hebben een theoretische verwachting op archeologische resten vanaf het Neolithicum – ondanks dat resten uit het Neolithicum en de Bronstijd in de omgeving nog niet zijn aangetroffen. De trefkans op archeologische resten uit de IJzertijd/Romeinse tijd is op grond van onderzoeken in de omgeving groter. Omdat het gebied in de Middeleeuwen en Nieuwe tijd hoogstwaarschijnlijk altijd als grasland in gebruik is geweest, geldt een lage verwachting op historische bewoningsresten. Er kunnen wel resten van landgebruik voorkomen (Lubbers en Van der Roest, 2008).

2211861100

Hofland-Zuid fase 4 en 5

Booronderzoek

630 m O

Geen

Verkennend booronderzoek in navolging van het bureauonderzoek van Lubbers en Van der Roest (2008). Tijdens het booronderzoek is de verwachtte bodemopbouw aangetroffen. Er komen echter geen archeologische indicatoren, vegetatie- of cultuurlagen voor die duiden op een vindplaats. Hierop is geadviseerd het gebied verder archeologisch vrij te geven (Boemaars, 2008). In het zuiden en zuidoosten

52

zijn oeverafzettingen van de Stuivenberg stroomgordel aangetroffen. Deze komen direct onder de bouwvoor voor. Onder de oeverafzettingen liggen zandige beddingafzettingen. In het noorden en midden-westen zijn komafzettingen aangeboord. Deze worden in een deel van het gebied onderbroken door dikke veenlagen. 2242625100

Hofland-Oost fase 5

Booronderzoek (karterend)

650 m O

LateMiddeleeuwen

Een later karterend booronderzoek uitgevoerd in hetzelfde plangebied als dat van Boemaars (2008). Op grond van het vooronderzoek werden archeologische resten verwacht in de oever- en crevasseafzettingen van de Stuivenberg stroomrug. Tijdens het karterende booronderzoek zijn op 5 plaatsen in het gebied vindplaatsen vastgesteld – op basis van de bodemopbouw en archeologische indicatoren. Eén van de vondsten bestaat uit laatmiddeleeuws aardewerk. De overige vondsten konden niet gedateerd worden. Deze overige vondsten bestaan uit spikkels leem, houtskool en baksteen. Deze zijn steeds aangetroffen tussen circa 30 en 70 cm -Mv, met uitzonderingen tussen 60 en 80 cm -Mv (Nijdam, 2009).

2255075100

Hofland Oost

Proefsleuvenonderzoek

630 m O

Geen

Proefsleuvenonderzoek in navolging van het onderzoek van Nijdam (2009). Tijdens dit onderzoek zijn twee proefsleuven aangelegd. Er zijn geen sporen en vondsten aangetroffen (Bouma, 2010).

4025476100

Blokland 2a en 4

Booronderzoek

720 m O

Onbekend

Booronderzoek in het kader van een bestemmingsplanwijziging voor de realisatie van woningen. Op grond van de boringen is sprake van oever- op beddingafzettingen. Op de overgang van de oever naar de bedding zijn houtskoolspikkels aangetroffen in een vegetatiehorizont. De vegetatiehorizont duidt op een mogelijk bewoonbaar niveau. Deze ligt op 0,5-0,7 m -Mv / 0,7-0,3 m NAP (van noord naar zuid). Vermoedelijk komen hierin resten voor die ouder zijn dan de Late-Middeleeuwen. In de ophogingslaag erboven kunnen nog wel resten uit de Late-Middeleeuwen en Nieuwe tijd voorkomen. Er is geadviseerd een proefsleuvenonderzoek te doen (Wilbers en Moerman, 2017).

Afstand tot plangebied

Datering

Beschrijving

Vondstmeldingen in de omgeving van het plangebied Vondstmelding

Toponiem

Type onderzoek

53

2899707100

Beneden Kerkweg

Vondstmelding

Op oostrand

LateMiddeleeuwen

Vondst van een laatmiddeleeuwse kruik van zwart aardewerk. De kruik is gedateerd in de 15e eeuw.

2122891100

Lieve Vrouwekerk

Vondstmelding

In plangebied

LateMiddeleeuwen

Antropogene ophogingslaag tot 1 m -Mv. De ophogingslaag is in oeverafzettingen ingegraven. Omdat de diepte van de beddingafzettingen niet is vastgesteld, kon de datering van de stroomgordelafzettingen niet worden bepaald. In de ophogingslaag komen fragmenten kogelpotaardewerk voor – mogelijk in een grondspoor – op 95 cm -Mv. Het kogelpotaardewerk duidt op een vindplaats. Onder de ophogingslaag is de kans op een vindplaats laag, doordat de top van de natuurlijke afzettingen is vergraven (Briels, 2006).

2899731100

Willeskop A.5

Vondstmelding

50 m W

Laat-Neolithicum

Vondst van een vuurstenen bijl uit omstreeks 2000 v.Chr. (het Laat-Neolithicum). De bijl is gevonden tijdens graafwerkzaamheden in de boomgaard bij de historische langgevelboerderij aan de Willeskop 5.

3128863100

Willekop

Vondstmelding

50 m N

LateMiddeleeuwen

Vondst van een jacobakannetje.

2900207100

Coord.Adm. Plaatsing!

Vondstmelding

90 m O

Romeinse tijd

Administratieve plaatsing van coördinaten van een vondst van vijf munten uit de Romeinse tijd (1e-3e eeuw na Chr.), van keizers Postumus, Probus, Constans en Trajanus.

4904804100

Achterdijk 12

Vondstmelding

280 m NO

LateMiddeleeuwen

Vondst van muurrestanten/funderingen van de ronding van een muurtoren van de stadsmuur.

2899756100

Braakliggend terrein

Vondstmelding

310 m NO

LateMiddeleeuwen

Vondst van een randfragmnt van een pot op een braakliggend terrein waar huizen zijn afgebroken. Het fragment dateert uit de periode 13e-14e eeuw.

2899764100

Montfoort

Vondstmelding

310 m NO

LateMiddeleeuwen

Vondst van twee jacobakannetjes bij het graven van een kelder.

3040661100

Oude Boomgaard / Hoek L. Kerkstraat

Vondstmelding

410 m NO

LateMiddeleeuwen

Houtskelet van de bovenverdieping van een 15e-eeuwse woning. Van het vroeg15e-eeuwse huis werd een gedeelte afgebroken. Het resterende gedeelte is, in tegenstelling tot het gesloopte gedeelte, nagenoeg niet verbouwd. Er bevinden zich een kelder en een opkamer.

54

3060474100

Antoniushuis

Vondstmelding

420 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd (vroeg)

Massieve 14e-eeuwse muur parallel aan Oude Boomgaard, en resten van woningen met o.a. 15e-16e-eeuwse beerputten.

3200311100

Hoogstraat 57

Vondstmelding

425 m NO

Nieuwe tijd (vroeg)

Op 2,2 m -Mv een brandlaag van 30 cm dik met aardewerk uit het begin van de 16e eeuw, ijzer, gezaagd bot (hert?, knopen makerij?), funderinssporen en een kalkput.

3109917100

Kasteel Montfoort

Vondstmelding

455 m NO

LateMiddeleeuwen

Reconstructie Renaud (NJBG) van voorburcht; ROB aangevuld met informatie over de hoofdburcht en ringgracht; 12e-eeuwse bewoningslaat met o.a. Andenneaardewerk.

3128952100

Montfoort

Vondstmelding

485 m NO

Onbepaald

Vondst van een gebeeldhouwde drakenkop van zandsteen met twee vleugels en twee afgebroken poten. De sculptuur kan niet nader gedateerd worden dan de periode Romeinse tijd tot Nieuwe tijd. Het beeld is gevonden tijdens het slopen van een fundering en bevond zich circa 80 cm -Mv onder een 10 cm dikke brandlaag. De drakenkop is secundair gebruikt als funderingsmateriaal.

2899894100

Naast het Stadshuis

Vondstmelding

510 m NO

LateMiddeleeuwen

Vondst van twee jacobakannetjes uit de periode 14e-15e eeuw naast het Stadshuis. De kannetjes zijn gevonden in een nis in de buitenmuur van het gesloopte huis naast het stadshuis.

2842755100

St. Janskerk

Vondstmelding

675 m NO

LateMiddeleeuwen

Onderzoek naar 14e-eeuwse kruiskerk, terrein zwaar opgehoogd, kerk zwaar gefundeerd.

2870708100

St. Janskerk

Vondstmelding

680 m NO

LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd (vroeg)

Funderingen en gebouw-resten van voorgangers van de kerk uit de 14e-begin 17e eeuw.

2873398100

St. Janskerk

Vondstmelding

690 m NO

LateMiddeleeuwen

Eenbeukige bakstenen kruiskerk, 14e eeuw.

2899804100

Bestemmingsplan Tabakshof

Vondstmelding

890 m NO

Nieuwe tijd

Vondst van zes schedels, waarvan één duidelijk misvormd en één van een vrouw ouder dan 25 jaar en twee zonder kaken. Verder een aantal pijpbeenderen en fragmenten keramiek uit de 16e-17e eeuw. Vermoedelijk uit grond die opgebaggerd is uit de stadsgracht en waarmee vroeger het land is opgehoogd.

55

Bijlage 14: Historische kaarten

56

57

58

59

60

61

62

63

64

65

Bijlage 15: Gespecificeerde verwachtingskaart

66

Bijlage 16: Advieskaart

67