Zomernota 2023
Tekst van het document
‘[ ]
‘[ ‘[ ‘[
Zomernota
Inhoudsopgave Inleiding........................................................................................................................................................................................... 3 1.Programmaverantwoording .......................................................................................................................................................... 4 Programma 1 – Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid ................................................................................................... 5 A. Wonen ............................................................................................................................................................................................ 5 B. Ruimtelijke Ordening....................................................................................................................................................................... 7 C. Buitenruimte ................................................................................................................................................................................... 8 D. Verkeer en Vervoer .........................................................................................................................................................................
9 Programma 2 – Economie, Energie en Buiten................................................................................................................................. 10 A. Economie .....................................................................................................................................................................................10 B. Agrarische Economie....................................................................................................................................................................12 C. Vrijetijds Economie ......................................................................................................................................................................13 D. Vrijetijds Economie Kinderdijk ......................................................................................................................................................15 E. Arbeidsmarkt ...............................................................................................................................................................................16 F. Energietransitie............................................................................................................................................................................17 G.
Afval en Circulariteit ....................................................................................................................................................................19 H. Klimaatadaptatie .........................................................................................................................................................................20
1
Zomernota
I.
Landschap ....................................................................................................................................................................................21
Programma 3 – Welzijn, Sociaal en Cultuur .................................................................................................................................... 22 A. Versterken preventie ....................................................................................................................................................................22 B. Verbeteren zelfredzaamheid ..........................................................................................................................................................24 C. Verbeteren meedoen......................................................................................................................................................................25 D. Doorontwikkelen stads- en dorpsgericht werken ...........................................................................................................................26 Programma 4 – Bestuur, Veiligheid en Dienstverlening .................................................................................................................. 28 A. Bestuur ..........................................................................................................................................................................................28 B.
Openbare orde en Veiligheid ..........................................................................................................................................................30 C. Dienstverlening ..............................................................................................................................................................................31 1.5. Ontwikkelingen Bedrijfsvoering ...................................................................................................................................................33 2. De financiële verantwoording ..................................................................................................................................................
35 2.1 De exploitatie ...............................................................................................................................................................................35 2.2 Investeringen ...............................................................................................................................................................................48 2.3 Voortgangsrapportage Projecten .................................................................................................................................................51 2.4 Reserves en voorzieningen ...........................................................................................................................................................54
2
Zomernota
Inleiding In deze Zomernota rapporteren we over beleidsmatige en financiële ontwikkelingen over de eerste maanden van 2023 met een doorkijk naar het einde van dit jaar. Dit is de eerste tussentijdse rapportage van de gemeente Molenlanden over het jaar 2023. Waarom deze nota? Tweemaal per jaar biedt het college de gemeenteraad een rapportage aan. Eén hiervan is de Zomernota, waarin het gaat over de beleidsmatige en financiële tussenstand per 1 juni. Deze nota bestaat uit twee delen. De beleidsmatige toelichting (deel 1) geeft inzicht in de voortgang op de verschillende inspanningen binnen de programma’s. In deel 2 wordt een financiële tussenstand gegeven van het lopende begrotingsjaar. De geconstateerde over- en onderschrijdingen (> € 25.000) van de exploitatie- en investeringsbudgetten worden aangegeven, toegelicht en verwerkt in een begrotingswijziging. Wat kunt u verwachten? Deze Zomernota is gebaseerd op de Programmabegroting 2023. Deze bestaat uit vier programma’s waarbij de indeling van de programma’s en de financiële middelen één op één gekoppeld zijn. Wij rapporteren in deel 1 beleidsinhoudelijk en in deel 2 financieel over de vier programma’s. Wat zijn de kaders? Het kader voor de Zomernota is artikel 6 van de Financiële verordening gemeente Molenlanden.
Daarin is geregeld dat het college de raad met twee tussentijdse rapportages over de realisatie van de lopende begroting informeert: de Zomernota: over de stand per 1 juni; de Najaarsnota: over de stand per 1 oktober. Hierdoor wordt duidelijk of de uitvoering van de begroting op koers ligt en of er aanleiding is om zo nodig bij te sturen. U stelt de Zomernota vast inclusief de hieruit voortvloeiende begrotingswijziging. Voortgangsrapportage projecten Als onderdeel van de doorontwikkeling Projectmatig Werken is afgesproken dat we in de Zomer- en Najaarsnota rapporteren over de uitvoering van de grote projecten. We rapporteren op hoofdlijnen over de projectbeheersingsaspecten geld, tijd, organisatie, informatie, kwaliteit, draagvlak en risico’s.
3
Zomernota
1.Programmaverantwoording De programma’s in de gemeentebegroting 2023 zijn de volgende: 1. Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid; 2. Economie, Energie en Buiten; 3. Welzijn, Sociaal en Cultuur; 4. Bestuur, Veiligheid en Dienstverlening; Per programma is er een zogeheten ‘Verkeerslicht rapportage’ opgenomen om de voortgang per programma onderdeel weer te geven. Daarbij wordt vanuit drie invalshoeken naar de verschillende beleidsvoornemens gekeken: wordt het doel dit jaar gehaald zoals dat is beschreven in de begroting (doel); wordt het doel ook dit jaar behaald of is dat niet meer haalbaar (tijd); wordt het beleidsvoornemen gerealiseerd met de in de begroting gevoteerde middelen (geld). Voor de verschillende invalshoeken hebben de kleuren de volgende betekenis.: Doel Het resultaat wordt behaald Het resultaat wordt deels behaald Het resultaat wordt niet behaald Tijd De uitvoering loopt volgens planning De uitvoering verloopt niet geheel volgens planning. De uitvoering blijft achter op de planning Geld De uitvoering van het resultaat wordt gerealiseerd binnen het vastgestelde budget De uitvoering van het resultaat wordt naar alle waarschijnlijkheid niet binnen het beschikbare budget uitgevoerd. Er dreigt een budget over- of onderschrijding De uitvoering van het resultaat zal niet lukken binnen het beschikbaar gestelde budget of het budget is overschreden.
4
Zomernota
Programma 1 – Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid A. Wonen Wat willen we bereiken A.1. Voorzien in de woonbehoefte, zoals beschreven in de Woonvisie Molenlanden 2020 - 2024. Om beter aan te sluiten op de vraag ligt het accent op betaalbare woningen voor starters en jonge doorstromers en kleinere woningen voor oudere huishoudens. Daarbij houden we rekening met de kwaliteiten van ons gebied.
Wat gaan we ervoor doen Versnellen van de woningbouw en het op peil brengen van de woningvoorraad. (A.1.) Zoals aangegeven in de Woonvisie 2020-2024 bouwen we in de periode tot 2030 1.460 woningen om de woningvoorraad op peil te brengen. In het coalitieakkoord is daarnaast als doel gesteld dat we deze opgave versnellen met 800 woningen in de komende vier jaar. We streven daarom naar 200 nieuwe woningen in 2023. We zetten vooral in op de bestaande, grote en kansrijke plannen binnen het programma Versnelling Woningbouw en volgen de ontwikkelingen (op) met betrekking tot de Nationale woon- en bouwagenda (waaronder het sluiten van regionale woondeals). Actualiseren Regionale Woonvisie. (A.1) De regionale Woonvisie actualiseren we in 2023. We doen dit samen met de gemeente Gorinchem. Deze visie dient als basis voor provinciale afstemming over het woningbouwprogramma, zowel kwantitatief als kwalitatief. De combinatie van wonen en zorg onderzoeken. Dit moet leiden tot een Woonzorgvisie in het eerste halfjaar van 2023. We kunnen hieruit concrete acties afleiden voor wonen en zorg in de komende 20 jaar. (A.1) In deze Woonzorgvisie onderzoeken we de behoefte naar zorg voor de komende 20 jaar. We formuleren de benodigde concrete acties om te voldoen aan die behoefte. Hierbij kijken we ook naar passende, innovatieve, woonvormen.
Meerjarige afspraken over het woonbeleid uitvoeren en monitoren met woningcorporaties en huurdersorganisaties door middel van een jaarlijks uitgewerkt programma. (A.1) De meerjarige prestatieafspraken zijn eind 2021 gesloten en lopen van 20222024. Jaarlijks maken we met onze partners een uitwerking, waarin we de afspraken voor dat jaar concretiseren. De afspraken gaan over: het betaalbaar en beschikbaar houden van woningen in de sociale huursector, verduurzaming, bijzondere doelgroepen en leefbaarheid.
5
Doel Tijd Geld
Zomernota Kwetsbare doelgroepen (onder andere: statushouders, Oekraïners, jongeren met een beperking): we doen onderzoek naar opvang en huisvesting in eventuele bijzondere woonvormen voor verschillende doelgroepen. Afhankelijk van de uitkomsten van dit onderzoek, starten we in 2023 mogelijk een pilotproject. (A.1) Uitvoering beleidsnotitie Huisvesting tijdelijke werknemers: we geven uitvoering aan de beleidsnotitie Huisvesting tijdelijke werknemers (voorheen: arbeidsmigranten). (A.1) De beleidsnotitie van 2019 is in 2022 geëvalueerd en geactualiseerd. Meer sturing op het realiseren van huisvesting is van belang. Dit kwam naar voren in de evaluatie. Onder meer huisvesting op bedrijventerreinen onder voorwaarden werd als optie genoemd. Woonwagenbeleid: We stellen woonwagenbeleid op, met hierin beschreven hoe we omgaan met toekomstige aanvragen voor woonwagenbewoning en hoe we omgaan met de huidige locatie. (A.1) Toelichting A.1. Actualiseren Regionale Woonvisie. De Regionale woonvisie wordt nog niet geactualiseerd. Dit wordt aangehouden in verband met nieuw aangekondigde regelgeving van het rijk. De verplichte woonvisie onder de Woningwet verdwijnt; onder de Omgevingswet wordt het verplicht een (lokaal gemeentelijk) Volkshuisvestingsprogramma te maken. De regionale woonvisie krijgt daarmee mogelijk ook een andere vorm.
In de loop van 2023 verwachten we meer duidelijkheid te krijgen. We kiezen er daarom voor het regionale woonbeleid verder vorm te geven als die duidelijkheid er is. A.1. Uitvoering beleidsnotitie Huisvesting tijdelijke werknemers: we geven uitvoering aan de beleidsnotitie Huisvesting tijdelijke werknemers (voorheen: arbeidsmigranten). De term “arbeidsmigranten” gebruiken we weer. Locaties zijn op dit moment nog niet gerealiseerd. Er zijn wel verschillende initiatieven in behandeling.
6
Zomernota Onderwijshuisvesting : Obs de Tuimelaar is gevestigd in het Carillon in Nieuw-Lekkerland. De school is uit het jasje gegroeid en structureel is er een tekort van 2 groepsruimten. Het bestuur van obs de Tuimelaar – O2A5 – heeft een spoedaanvraag bij de gemeente ingediend voor uitbreiding van de beschikbare ruimte in de school. In eerste instantie zal een voorstel worden aangeboden met betrekking tot tijdelijke extra ruimte voor de school waarna ook een oplossing voor de lange termijn zal worden opgepakt.
B. Ruimtelijke Ordening Wat willen we bereiken B.1. Behouden en door ontwikkelen van vitale kernen en een vitaal buitengebied. B.2. Het tijdig inspelen op trends, opgaven en ontwikkelingen.
B.3. Behoud en waar mogelijk verbeteren van het karakteristieke landschap en de kwaliteit van de (lint)bebouwing van onze gemeente, met ruimte voor nieuwe initiatieven die passend zijn in het gebied.
B.4. Integraal, slagvaardig en participatief invulling geven aan de
Wat gaan we ervoor doen We onderkennen de ruimtelijke dynamiek van de kernen, linten en het buitengebied. We denken mee met de initiatiefnemer om ruimte te bieden aan initiatieven die hieraan bijdragen. Daarbij zijn we kritisch op of het bijdraagt aan het landschap en andere waarden. Instrumenten die we hiervoor inzetten zijn de intake- en omgevingstafel. (B.1& B.3). We signaleren trends en ontwikkelingen en spelen hierop in door het organiseren van projectteams bij relevante opgaven. (B.2). We stellen een Omgevingsvisie op. Hiermee laten we zien hoe we denken over trends, ontwikkelingen en beleid. (B.2 & B.4). We onderkennen de ruimtelijke dynamiek van de kernen, linten en het buitengebied. We denken mee met de initiatiefnemer om ruimte te bieden aan initiatieven die hieraan bijdragen. Daarbij zijn we kritisch op of het bijdraagt aan het landschap en andere waarden. Instrumenten die we hiervoor inzetten zijn de intake- en omgevingstafel. (B.1& B.3). Vanaf 1 januari 2024 gaat de Omgevingswet in werking. Vanaf dat moment begeleiden we initiatieven in de fysieke leefomgeving volgens nieuwe wetgeving en nieuwe procedures. Het jaar 2023 staat in het teken van leren. We voeren continu verbeteringen door om onder meer de dienstverlening te verbeteren. (B.3) We stellen een Omgevingsvisie op. Hiermee laten we zien hoe we denken over trends, ontwikkelingen en beleid. (B.2 & B.4).
7
Doel
Tijd
Geld
Zomernota ruimtelijke inrichting van ons gebied. Het eerste gebiedsgerichte Omgevingsplan stellen we vast om daarmee te voldoen aan de eisen die de Omgevingswet stelt aan de gemeente. (B.4). Toelichting Een van de instrumenten om B.1 te realiseren is de programmatafel vitaal buitengebied. Hierbij is er aandacht voor de ruimtelijke dynamiek en de dwarsverbanden in het buitengebied. B.3. Omgevingswet In 2023 is besloten vanaf 1 januari 2024 de Omgevingswet in werking te laten treden. Hierdoor wordt in 2023 geen praktijkervaring opgedaan en is het niet mogelijk om in 2023 een eerste gebiedsgericht Omgevingsplan vast te stellen. De voorbereidingen op de inwerkingtreding worden doorgezet. Hierbij hoort ook leren en voorbereiden op de Omgevingswet, in de tweede helft van 2023 heeft dit prioriteit.
C. Buitenruimte Wat willen we bereiken C.1. Een buitenruimte waarin onze inwoners en bezoekers zich comfortabel en veilig voelen. We vertalen dit naar een dagelijks beheer en passende fysieke inrichting die voorziet in ruimte voor: o voldoende groen, water en speelgelegenheid; o vervoersbehoefte per openbaar vervoer, fiets en auto; o ondergrondse infrastructuur; o gebruikers als aantrekkelijk, toegankelijk en zowel fysiek en sociaal als veilig ervaren;
Wat gaan we ervoor doen Beheren en herinrichten van onze buitenruimte op basis van het geactualiseerd en geharmoniseerd integraal beheerplan Buitenruimte. (C.1) Het integraal beheerplan is geactualiseerd aan de hand van de door de raad vastgestelde uitgangspunten: o het op orde brengen en houden van het basisbeheer; o realiseren van een toegankelijke Buitenruimte (VN-verdrag); o omvormen van trapveldjes naar beweegparken (Sport-akkoord); o planten van meer bomen (project aanplant 2021 bomen); o aanleg natuurontwikkelingsgebieden.
8
Doel
Tijd
Geld
Zomernota o klimaatbestendig en duurzaam is. Toelichting C.1. Beheren en inrichten Buitenruimte De genoemde uitgangspunten betreffen opgaven die na vaststelling van het integraal beheerplan vanaf 2022 over meerdere jaarschijven worden uitgevoerd.
D. Verkeer en Vervoer Wat willen we bereiken D.1. Een goed bereikbare gemeente met veilige wegen.
D.2. Ketenmobiliteit die zich aanpast aan maatschappelijke ontwikkelingen. D.3. De bereikbaarheid en mobiliteit versterken, onder meer door een goed systeem van vervoer van personen over water.
Wat gaan we ervoor doen Voorbereiden herinrichten van de Molenstraat in Kinderdijk. (D.1) Medio 2023 wordt het onderzoek naar oplossingen voor de verkeersproblematiek in Groot-Ammers ter besluitvorming aan de raad aangeboden. (D.1) Onderzoeken van een verbeterde aansluiting van Arkel (Vlietskade) op de nieuwe aansluiting van de A27. (D.1) Herinrichten van het openbaar gebied bij de centrum-ontwikkeling Vuilendam, waarbij we de gedachte voor een fietslint langs de Alblas en de Graafstroom in het ontwerp meenemen. (D.1) In 2023 starten we met het opstellen van een Mobiliteitsplan Molenlanden, waarbij we onder meer inspelen op de veranderende mobiliteitsvraag. Hierbij leggen we ook een verband met de toenemende capaciteitsvraag op de wegen als gevolg van bouwactiviteiten. (wegenstructuurkaart) (D.2) Afronden van een haalbaarheidsstudie naar de uitbreiding van het vervoer over water op de Lek. (D.3)
9
Doel
Tijd
Geld
Zomernota Toelichting D.1. Onderzoek verbeterde aansluiting Arkel. Een verbeterde aansluiting van Arkel op de nieuwe aansluiting van de A27 lijkt niet mogelijk als gevolg van afspraken die met andere overheidspartijen zijn gemaakt. D.1. Herinrichting openbaar gebied Vuilendam. In overleg met de omgeving worden herinrichtingsplannen voor het openbaar gebied van de Vuilendam gemaakt. In het ontwerp lijkt de realisatie van een fietsvoorziening lastig te realiseren.
Programma 2 – Economie, Energie en Buiten A. Economie Wat willen we bereiken A.1. Ruimte voor innovatie en ondernemen, zowel in onze dienstverlening als in het aanbod van bedrijventerreinen, waarbij ondernemers elkaar weten te vinden. Gezonde bedrijvigheid in de directe omgeving is noodzakelijk om onze dorpen en stad vitaal en onze agrarische identiteit herkenbaar te houden. We willen de bedrijvigheid en bedrijventerreinen optimaliseren, passend in de omgeving. Met meer bedrijven die werkgelegenheid bieden aan de lokale beroepsbevolking. En hierdoor meer kansen voor jongeren op de lokale arbeidsmarkt. We hebben
Wat gaan we ervoor doen Doel Werken aan een passend en toekomstbestendig aanbod van bedrijventerreinen. We trekken dit graag breder, het gaat onder andere ook om (potentiële) bedrijfslocaties in de linten. In Molenlanden willen we de visie bedrijventerreinen opstellen, met hierin ook andere bedrijf gerelateerde locaties en thema’s. Deze moet nog worden op- en vastgesteld. Na vaststelling van de visie bedrijventerreinen geven we hier uitvoering aan.
10
Tijd
Geld
Zomernota oog voor de vele ondernemers die niet gebonden zijn aan de bedrijventerreinen. Mogelijkheden in de linten voor passende (kleinschalige) bedrijvigheid benutten we. We willen het aanbod bedrijventerreinen voor Molenlandse bedrijven vergroten, want er is een tekort.
A.2. Goede aansluiting van onderwijs op behoefte van ondernemers aan (lokale) arbeidskrachten. Ook is goede aansluiting van onderwijs op de behoefte van ondernemers aan (lokale) arbeidskrachten van belang.
Apart van de visie bedrijventerreinen werken we aan de bedrijfsontwikkeling Parallelweg te Schelluinen, een locatie die grenst aan Schelluinen-West. Het streven is om de ruimtelijke procedure hiervoor in 2023 te doorlopen. (A.1.) We dragen bij aan de ontwikkeling en uitvoering van een regionale bedrijventerreinenvisie Zuid-Holland-Zuid. (A.1.) We zetten in op toekomstbestendige bedrijventerreinen. Hierbij werken we nauw samen met Omgevingsdienst Zuid-Holland-Zuid. Ook benutten we en dragen we actief bij aan het Platform Groene Hart werkt. (A.1.) Samen met ondernemers kritisch kijken naar gemeentelijke procedures en processen en opstellen van gezamenlijke verbetervoorstellen (A.1). Een nieuwe stimulans geven aan het contact tussen gemeente en ondernemers en ondernemers onderling via het platform Molenlanden Onderneemt. (A.1.) Uitvoering geven aan de campagne Koop Lokaal. (A.1.) Inzetten op een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt en ondersteunen initiatieven daartoe. (A.2.)
11
Zomernota
B. Agrarische Economie Wat willen we bereiken Wat gaan we ervoor doen B.1. Een toekomstbestendige, We geven in samenwerking met partijen uitvoering aan het gebiedsplan duurzame, agrarische sector die Veenweideaanpak Alblasserwaard (impulsgelden). (B.1) zich verder kan ontwikkelen naar een duurzamere landbouw. Met daarbij nieuwe verdienmodellen waarbij verbreding en diversifiëring van de bedrijfsvoering mogelijk is. In samenwerking met agrarische ondernemers, boerenorganisaties en gebiedsplatform werken we, als daar draagvlak voor is, aan een gebiedsplan Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG). (B.1) We participeren ambtelijk en bestuurlijk in het traject van de Veenweidestrategie Zuid-Holland waarbij verbreding plaatsvindt naar de onderwerpen vanuit het NPLG. (B.1) Voortzetten ambtelijke en bestuurlijke trekkersrol Regionale Maatschappelijke Agenda toekomstbestendige landbouw. (B.1) Uitvoeren van het visiedocument Landbouw in samenwerking met de stakeholders. (B.1) Onderzoeken van de mogelijkheid om in samenwerking met partijen tot de oprichting van een grondbank te komen. (B.1) We ondersteunen de ontwikkeling van een agri- en foodcampus onder de voorwaarde dat dit een innovatie hub wordt waarin overheid, onderwijs, ondernemers samenwerken aan toekomstbestendige veenweiden. Van belang is dat we ons onderscheiden ten opzichte van andere campussen.
Daarnaast moet de campus een clubhuis worden van de regio en staan voor het verbinden van netwerken en het bundelen van krachten. (B.1) Voortzetten pilots drukdrainage en onderwaterdrainage. (B.1) Uitwerken van het Beleid Vrijkomende Agrarische bebouwing met het accent op mogelijkheden voor verbreding, waarbij rekening wordt gehouden met landschap en NPLG. (B.1)
12
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
C. Vrijetijds Economie Wat willen we bereiken C.1. Verhogen van bestedingen en werkgelegenheid in de vrijetijdssector.
C.2. Toerisme is in balans:
Toerisme & Recreatie zorgen niet voor overlast (bij inwoners of het landschap), maar dragen bij aan maatschappelijke doelen, zoals duurzaamheid, leefbaarheid, mobiliteit, bewegen & gezondheid, educatie en opleidingen.
Wat gaan we ervoor doen Beter te benutten maken van de fiets-, wandel- en vaarroutenetwerken om inwoners en bezoekers te stimuleren de Alblasserwaard op de fiets, te voet of over water te bezoeken. Daarbij zorgen we ervoor dat de recreatieve routenetwerken beter aansluiten op het aanbod zoals dagrecreatie en horeca. Recreatief en toeristisch aanbod onder de aandacht brengen van inwoners en bezoekers. Samenwerkingen met lokale organisaties op het gebied van toeristische, recreatieve gebiedspromotie worden hiervoor verder verstevigd. Naar aanleiding van Perspectief Nieuwpoort verstevigen we ook daar de promotie door samen te werken. Organiseren van toeristische, recreatieve ondernemersavonden en bedrijfsbezoeken. Van elkaar leren en elkaar inspireren door samen te komen. Hierbij is aandacht voor de volgende onderwerpen: doelgroepen, promotie, duurzaamheid. Aanleg van het Smokkelaarspad. Van de veerpont van Schoonhoven naar Nieuwpoort komt een publieksvriendelijke, spannende wandelverbinding. Hiermee stimuleren we een combibezoek aan beide steden met parkeren bij de veerpont. Wederom openstellen subsidieregeling Recreatie, Toerisme, Cultuur & Landschap (voorheen Lokaal Fonds) om inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties te ondersteunen bij nieuwe initiatieven.
Beter te benutten maken van de fiets-, wandel- en vaarroutenetwerken om inwoners en bezoekers te stimuleren de Alblasserwaard op de fiets, te voet of over water te bezoeken. Daarbij zorgen we ervoor dat de recreatieve routenetwerken beter aansluiten op het aanbod zoals dagrecreatie en horeca.
Fijnmaziger maken van het wandelroutenetwerk. Dit betekent meer kleine routes, ommetjes. Daarbij starten we de campagne ‘te gast in de regio’ om
13
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
C.3. Toeristen komen specifiek
voor het ‘verhaal van Molenlanden’. Dit doen we door de beleving van landschap, kernen en iconen te vergroten.
gebruikers van wandelpaden te informeren wat wel/niet mag op de paden die vaak over privégronden gaan. Verzamelen, bijhouden en combineren van toeristisch, recreatieve cijfers. Dit kennisfundament zorgt dat we kunnen sturen op toeristische druk en draagkracht. Organiseren van toeristische, recreatieve ondernemersavonden en bedrijfsbezoeken. Van elkaar leren en elkaar inspireren door samen te komen. Hierbij is aandacht voor de volgende onderwerpen: doelgroepen, promotie, duurzaamheid. Aanleg van het Smokkelaarspad. Van de veerpont van Schoonhoven naar Nieuwpoort komt een publieksvriendelijke, spannende wandelverbinding. Hiermee stimuleren we een combibezoek aan beide steden met parkeren bij de veerpont. Evaluatie verordening toeristenbelasting. We bekijken of de verordening nog passend is voor onze gemeente en brengen, waar mogelijk, verbeteringen aan. Wederom openstellen subsidieregeling Recreatie, Toerisme, Cultuur & Landschap (voorheen Lokaal Fonds) om inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties te ondersteunen bij nieuwe initiatieven. Beter te benutten maken van de fiets-, wandel- en vaarroutenetwerken om inwoners en bezoekers te stimuleren de Alblasserwaard op de fiets, te voet of over water te bezoeken. Daarbij zorgen we ervoor dat de recreatieve routenetwerken beter aansluiten op het aanbod zoals dagrecreatie en horeca.
Fijnmaziger maken van het wandelroutenetwerk. Dit betekent meer kleine routes, ommetjes. Daarbij starten we de campagne ‘te gast in de regio’ om gebruikers van wandelpaden te informeren wat wel/niet mag op de paden die vaak over privégronden gaan. Recreatief en toeristisch aanbod onder de aandacht brengen van inwoners en bezoekers. Samenwerkingen met lokale organisaties op het gebied van toeristische, recreatieve gebiedspromotie worden hiervoor verder verstevigd. Naar aanleiding van Perspectief Nieuwpoort verstevigen we ook daar de promotie door samen te werken.
14
Zomernota
C.4. Door gebiedsmarketing en promotie staat Molenlanden ‘op de kaart’. Hiervoor werken we samen met onder meer de provincie en marketingpartners.
Aanleg van het Smokkelaarspad. Van de veerpont van Schoonhoven naar Nieuwpoort komt een publieksvriendelijke, spannende wandelverbinding. Hiermee stimuleren we een combibezoek aan beide steden met parkeren bij de veerpont. Wederom openstellen subsidieregeling Recreatie, Toerisme, Cultuur & Landschap (voorheen Lokaal Fonds) om inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties te ondersteunen bij nieuwe initiatieven. Recreatief en toeristisch aanbod onder de aandacht brengen van inwoners en bezoekers. Samenwerkingen met lokale organisaties op het gebied van toeristische, recreatieve gebiedspromotie worden hiervoor verder verstevigd. Naar aanleiding van Perspectief Nieuwpoort verstevigen we ook daar de promotie door samen te werken.
D. Vrijetijds Economie Kinderdijk Wat willen we bereiken D.1. Het icoon Kinderdijk vertelt een authentiek en aansprekend verhaal.
D.2 De dorpen Kinderdijk en
Alblasserdam ontwikkelen zich in de luwte van de toeristenstroom. D.3. De verkeersveiligheid en leefbaarheid worden vergroot door een optimale grip op alle bezoekersstromen naar het Werelderfgoed over weg en water.
Wat gaan we ervoor doen Inzet van het Werelderfgoed Kinderdijk als motor voor het herstel van de toeristische sector in de Alblasserwaard (onder andere door ondersteunen/verbinden/initiëren bij het realiseren van producten op basis van het Verhaal van Kinderdijk dat we doortrekken naar de polder). Actief bijdragen aan de ontwikkeling van Kinderdijk door te verbinden, te initiëren en zo nodig (aanvullende) kaders te stellen en op de gegeven kaders te controleren. Voorbereiding Inrichten van het entreegebied. Actief bijdragen aan de ontwikkeling van Kinderdijk door te verbinden, te initiëren en zo nodig (aanvullende) kaders te stellen en op de gegeven kaders te controleren. Afronden van de aanleg parkeerplaats voor touringcars en campers westrand Nieuw-Lekkerland.
15
Doel
Tijd
Geld
Zomernota D.4. De bestuursstructuur is slagvaardig en flexibel, op alle niveaus weten belanghebbenden (dus ook bewoners) zich vertegenwoordigd bij de ontwikkeling van Kinderdijk. D.5. De gezonde exploitatie van Kinderdijk herstelt zich na de coronacrisis.
Ondersteunen van het herstel van de SWEK in de vorm van een financieel arrangement.
Werven van externe financiering van middelen voor de uitvoering van projecten in het uitvoeringsprogramma.
Toelichting Meeste activiteiten zijn processen die langere tijd duren. De voortgang ligt echter op schema. Het ondertekenen van de SOK is hiervoor een goede graadmeter. De oplevering en overdracht van de Westrand is afgerond.
E. Arbeidsmarkt Wat willen we bereiken E.1. Verbetering aansluiting van vraag en aanbod van arbeidskrachten in de regio, waarbij we optimaal gebruik maken van ieders mogelijkheden.
Wat gaan we ervoor doen Deelnemen aan het RMT (Regionaal MobiliteitsTeam) AV werkt door (aanvullende crisisdienstverlening door corona).
Onderzoeken of Molenlanden financieel bij gaat dragen en deel gaat nemen aan i_lab dat in Gorinchem wordt opgezet. De regiogemeentes wordt gevraagd per 2024 structureel bij te dragen aan de exploitatiekosten. De hoogte van de bijdrage hangt af van het totaal aantal deelnemende gemeentes en de verdeelsleutel. Enkele ondernemers uit Molenlanden zijn al aangesloten bij i_lab. Continueren en herijken van de activiteiten op het gebied van Onderwijs. Vanwege de coronapandemie heeft een groot aantal activiteiten op het gebied van de Arbeidsmarkt stilgelegen. Per activiteit wordt bekeken of deze nog voldoet aan de huidige wensen en behoeften van de deelnemers. Deelnemen aan de arbeidsmarktregio en de activiteiten die daaronder vallen.
16
Doel
Tijd
Geld
Zomernota Versterken van bestaande initiatieven en structuren zoals de Sity academy en WIJIJ.
F. Energietransitie Wat willen we bereiken F.1. Een versnelling in de afname van energiegebruik. En een betaalbare en betrouwbare duurzame energievoorziening voor onze inwoners, gelieerd aan de klimaatdoelstellingen. De klimaatdoelstellingen zijn: In 2030 willen we ten opzichte van 2020 minimaal 20% energie besparen in Molenlanden. 35% van het totale energiegebruik komt in dat jaar van nieuwe bronnen. De gemeentelijke organisatie dient in 2030 CO²- en energieneutraal te zijn. In 2050 is de hele gemeente CO²-neutraal en aardgasvrij.
Wat gaan we ervoor doen Opstellen van een eerste CO² reductie document met daarin opgenomen de route naar een CO² neutraal Molenlanden in 2050.
Vaststellen beleid voor lokaal eigendom en financiële participatie in grootschalige duurzame energieprojecten. Aanbieden van een ‘energiebesparingsabonnement’ voor de verduurzaming van woningen. Verkenning van de mogelijkheden voor een energiefonds voor bedrijven. Uitvoeren van projecten die in het uitvoeringsprogramma duurzaamheid en klimaat zijn opgenomen, op basis van de vastgestelde RES 1.0, de Transitievisie warmte, waaronder uitvoering energiebesparingsacties bij bedrijven door Omgevingsdienst.
17
Doel
Tijd
Geld
Zomernota Bedrijfsbezoeken (energiecontroles, koploper gesprekken, energiescans) o Branche-aanpakken (regionaal Zuid-Holland Zuid met maatwerk regio Alblasserwaard) o Bedrijventerreinenaanpak (lokaal) o Duurzame Bedrijvenroute (regionaal Zuid-Holland Zuid) o Uitvoering van plan van aanpak Zon op Dak o Vaststellen beleid voor kleine windturbines o Samen met inwoners en ondernemers starten met de planvorming/uitvoering voor het aardgasvrij worden in de woonkernen en bedrijventerreinen die in Transitievisie Warmte in de korte termijn zijn ingedeeld, zoals Bleskensgraaf, Giessenburg, (een deel van) Hoornaar en bedrijventerrein Arkel. Faciliteren van lokale initiatieven van inwoners/partners, zonder daarbij de rol van de initiatiefnemer over te nemen. Het verwachte 'duurzaamheids- en CO²-rendement en de mate van bereik onder inwoners' wegen we mee bij ons besluit over het faciliteren van een lokaal initiatief. Verduurzamen bestaande woningvoorraad/gebouwen. Maatregelen zijn: o Uitvoeren van acties, gericht op energiebesparende maatregelen voor koop- en huurwoningen. o Uitvoering van Plan van aanpak energiearmoede met maatregelen voor inwoners die hun energierekening niet meer kunnen betalen, inclusief het aanbrengen van deze voorzieningen door een klussendienst. o Verstrekken van verduurzamingsleningen en subsidies voor groene daken.
(De verduurzaamingsleningen zijn gestopt, raadsbesluit 23 mei 2023). o Inwoners blijvend een (gratis en persoonlijk) adviesgesprek aanbieden door een wooncoach over energiebesparing. Verduurzamen van (bestaand) gemeentelijk vastgoed. Nieuwe gebouwen worden energieneutraal en de inrichting voeren we uit met zo veel mogelijk circulaire materialen. o
F.2. De gemeente Molenlanden geeft het goede voorbeeld: het vastgoed van de gemeente is in 2030 (nagenoeg) energieneutraal.
Uitreiken van de jaarlijkse duurzaamheidsprijs voor duurzame initiatieven uit de Molenlandse samenleving. Toelichting F.1: Verkenning energiefonds bedrijven is uitgevoerd met als advies om verdere uitwerking niet in gang te zetten.
18
Zomernota
G. Afval en Circulariteit Wat willen we bereiken G.1. Aantal kilo's restafval per inwoner te laten dalen van 230 kilo nu naar 100 kilo in 2025.
G.2. Afvalpreventie om afvalproducten te voorkomen.
Wat gaan we ervoor doen Uitvoering van Strategienota 2021-2025 “Samen voor een afvalvrije en schone gemeente”.
Doel
Tijd
Geld
Invoering DIFTAR bij alle huisaansluitingen in de gemeente medio 2024. Communicatiemiddelen inzetten om bewoners tijdig, correct en volledig te informeren over scheiden van afvalstromen en invoering Diftar. Faciliteren en uitrollen initiatieven om afvalpreventie te realiseren.
Toelichting G.1. Uitvoering Strategienota 2021-2025 De gemeenten Gorinchem, Molenlanden, Hardinxveld-Giessendam en Vijfheerenlanden hebben samen met Reinigingsdienst Waardlanden in 2021 een grondstoffenplan opgesteld. Dit plan heet de Strategienota 2021-2025: Samen voor een afvalvrije en schone gemeente. In dit nieuwe plan staat hoe we de hoeveelheid restafval terugbrengen. We willen van 232 kilogram in 2020 naar 100 kilogram per persoon per jaar in 2025. In de Strategienota staan een drietal stappen die bijdragen aan die doelstelling, deze stappen worden afzonderlijk aangepakt. Waardlanden neemt hierin veelal de leiding, maar sommige stappen kunnen voor elke gemeente anders zijn. G.1. Invoering Diftar Een belangrijke vervolgstap is de invoering van een nieuw afvaltarief, die in zou gaan op 1 januari 2023. Echter is deze invoering met een jaar uitgesteld. Dit had onder andere te maken met factoren zoals personele inzet, levertijden en materiaaltekorten. De nieuwe invoerdatum is 1 januari 2024. Na deze invoering is de hoop dat het restafval aanzienlijk minder wordt, waarnaar we dichterbij die 100 kilogram restafval komen. Echter aangezien de invoering is uitgesteld, kan het einddoel van 2025 in gevaar komen. Of het einddoel uiteindelijk in gevaar komt, hebben we momenteel nog geen zicht op.
De kosten die in 2022 werden begroot voor Diftar, zijn slechts voor een klein deel besteed vanwege uitstel. Deze middelen moeten nog via een begrotingswijzing 2023 beschikbaar gesteld worden en aan de raden worden voorgelegd. We komen hier z.s.m. op terug. Eind april wordt er met een bewustwordingscampagne gestart voor het verleiden van inwoners tot scheiden van (rest)afval. Deze opzet is vrij kort dag geweest.
19
Zomernota
H. Klimaatadaptatie Wat willen we bereiken H.1. Versterking van het aantrekkelijke woon- en leefklimaat door klimaatbewust handelen.
Wat gaan we ervoor doen Uitvoeren van projecten die behoren tot de eerste fase van de uitvoering van de Lokale Adaptatiestrategie en Regionale Adaptatiestrategie. Molenlanden heeft in 2021 de Lokale Adaptatie Strategie (LAS) vastgesteld. De vastgestelde doelstellingen zijn nog op hoog bestuurlijk niveau en maken we in 2023 concreter. Verstrekken van subsidies voor groendaken, conform de vastgestelde subsidieregeling. In de LAS is veel aandacht voor bewustwording. Intern vergt dit ‘anders kijken’ naar projecten, beheer en onderhoud. Extern ligt de nadruk op het informeren en motiveren van de inwoners van Molenlanden op het gebied van wateroverlast, watertekort (droogte) en hittestress. In de praktijk gaat het vaak om maatregelen om te ‘ontstenen’ (‘tegels eruit’) en te vergroenen (‘plant erin’).
Doel
Tijd
Geld
Toelichting H.1. Molenlanden is een vooruitstrevende gemeente op het gebied van klimaatadaptatie. Onderdelen die in de Lokale Adaptatie Strategie staan worden verder uitgewerkt. Zo maken we onder andere gebruik van meekoppelkansen in projecten binnen de gemeente en tillen we het ‘handboek duurzaamheid voor in gebiedsontwikkelingen’ naar een volgend niveau. In regionaal verband is de focus voornamelijk op de aanvraag van de impulsgelden gericht geweest. Sinds de nieuwe regio trekker in dienst is (1 maart 2023) worden andere onderwerpen in de regio weer aangescherpt.
20
Zomernota
I. Landschap Wat willen we bereiken I.1. Regie houden op de ontwikkeling van ons karakteristieke open veenweidelandschap, met het oog op de komende grote ontwikkelingen als energietransitie, bodemdaling, klimaatadaptatie en circulaire landbouw.
Wat gaan we ervoor doen Ontwikkelen en uitvoeren van Gebiedsdeal 5.
Doel
Tijd
Geld
Maken van een uitvoeringsprogramma landschap en landbouw (RMA). Participeren in het bestuurlijk platform Groene Hart (novex). Het NPLG is een programma onder de NOVI. Vanuit Landschap worden bouwstenen aangereikt voor de Omgevingsvisie. Instellen van een gebiedscommissie Vijfheerenlanden, Molenlanden, Gorinchem. Dit is een bestuurlijk gremium met als doel de verschillende RMA-opgaves bestuurlijk af te stemmen, denk aan het maken van keuzes, nemen van besluiten etc. Organiseren bestuurlijke en ambtelijke aanhaking noordelijke Drechtsteden. Toelichting I.1. Er wordt geen gebiedscommissie Vijfheerenlanden, Molenlanden, Gorinchem ingesteld. Overleg vindt plaats in de regiegroep NPLG en het overleg met de gemeenten in de Alblasserwaard.
21
Zomernota
Programma 3 – Welzijn, Sociaal en Cultuur A. Versterken preventie Wat willen we bereiken A.1. Meer inwoners van 0 tot 100 hebben een gezonde leefstijl. A.1. Meer inwoners bewegen voldoende. A.1. Meer jongeren nemen deel aan het sport- en beweegaanbod. A.1. Borgen van het platform Samen Actief in Molenlanden.
A.2. Kwetsbare kinderen en
jongeren zijn eerder in beeld en geholpen. Als we jongeren eerder helpen, neemt het aantal jongeren dat jeugdhulp vanuit de regionale zorgmarkt nodig heeft af. Dat aantal willen we tussen tot 2026 terugdringen met 10%.
Wat gaan we ervoor doen We stimuleren sporten en bewegen voor iedereen. Het recent vastgestelde accommodatie- en subsidiebeleid helpt daarbij. (A.1) We sturen stevig op de uitvoering van het Sport- en Preventieakkoord Molenlanden waarbij we voor de jeugd verbinding maken met het onderwijs (Lokaal Educatieve Agenda en NPO- gelden. En we zetten verder in op fitheidstesten en gezonde leefstijl trainingen 18+. (A.1) We faciliteren de Gezonde School-aanpak waarbij we ernaar streven dat alle scholen in Molenlanden hieraan meedoen. (A.1) We bouwen verder aan en promoten het platform Samen Actief in Molenlanden. Het groepswerk van het Sociaal Team krijgt een plek op de gemeentewebsite. (A.1) Het plan van aanpak ‘Rookvrije generatie 2040’ verder uitvoeren. (A.1) Preventie over (en handhaven in samenwerking met Programma 4) alcohol en drugs, voor de groep jongeren 18+ en jongvolwassenen (A.1) Uitvoeren van het derde en tevens laatste jaar van het project ‘Onze kinderen nabij’ (ontwikkellijnen 1 en 2). (A.2)
Versterken van het jongerenwerk en welzijnswerk; de bijbehorende extra investeringen lopen tot en met 2023. (A.2)
22
Doel Tijd
Geld
Zomernota A.2. Alle 0-4-jarigen in
Molenlanden krijgen een kansrijke start, dit begint al bij de zwangerschap. A.3. Minder mantelzorgers voelen zich overbelast. A.4. Minder inwoners hebben te
maken met huiselijk geweld, kindermishandeling, ouderenmishandeling of met de gevolgen daarvan.
We zetten in op initiatieven voor jonge kinderen in de leeftijd – 9 maanden tot vier jaar die die bijdragen aan gezond en veilig opgroeien, door ‘Kansrijke Start’, ‘Voor- en Pré-zorg’ en Prenataal huisbezoek. (A.2) Door ontwikkelen van het Steunpunt Mantelzorg en extra aandacht voor respijtzorg en werkende en jonge mantelzorgers. (A.3) Realiseren van een Odensehuis in Molenlanden. (A.3) We blijven inzetten op het verminderen van huiselijk geweld, kindermishandeling en ouderenmishandeling. We werken hiervoor met een lokaal actieteam ‘Veilig opgroeien is teamwerk’. En in regionaal verband aan ‘Veilig oud’. Intensiveren van de samenwerking en advisering op het gebied van Zorg en Veiligheid (Sociaal Domein en Openbare Orde en Veiligheid). Zowel lokaal als regionaal. (A.4)
Toelichting A.1. Er zijn meer scholen die met de Gezonde Schoolaanpak aan de slag willen, vooral op het thema welbevinden. Maar nog niet allemaal. Voor het nieuwe schooljaar benaderen we de scholen opnieuw voor deelname. A.2. We willen nog concreter aan de slag met ambities uit de werkagenda Kansrijke Start. Vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord kunnen we voor KS en 14 andere onderdelen rijksmiddelen verwachten waardoor gezondheid extra impuls krijgt.
23
Zomernota
B. Verbeteren zelfredzaamheid Wat willen we bereiken B.1. We dringen laaggeletterdheid terug waardoor meer inwoners beschikken over voldoende basisvaardigheden. B.1. We verbeteren de leefbaarheid door een goede spreiding van bibliotheekwerk met een gedifferentieerd aanbod door samenwerking en verbinding met de inwoners en partners. B.1. Terugdringen van taal- en leesachterstanden bij de jeugd door het stimuleren van een positief leesklimaat en leesbevordering. B.2. Minder inwoners beleven armoede en financiële stress.
B.3. Inwoners kunnen langer
zelfstandig wonen.
Wat gaan we ervoor doen Bevorderen van taalvaardigheid door uitrol van het Lokaal actieprogramma aanpak laaggeletterdheid en bibliotheekwerk 0-100. (B.1) Aanschaffen en exploiteren van een wisselcollectie boeken in de vrijwilligersbibliotheek in Arkel. (B.1.)
Op alle basisscholen als ook bij Yuverta is inmiddels een schoolbibliotheek gerealiseerd. Met inzet van medewerkers van Bibliotheek Aanzet worden met de scholen leesplannen gemaakt en wordt de taalontwikkeling gemonitord (B.1.) Verhogen van de inkomensgrens voor minimavoorzieningen van 120% naar 130% van het bijstandsniveau en indexering bedragen minimavoorzieningen. (B.2) . Dit is inmiddels uitgevoerd door Avres. We ondersteunen Voedselbanken, Schuldhulpmaatje, Stichting Leergeld en andere lokale partners. Zij verwachten een extra beroep op hun inzet vanwege toenemende armoede en opvang Oekraïners. (B.2) Uitwerking en uitvoering notitie extra maatregelen armoedebestrijding samen met lokale partners. (B.2). De extra inzet op de verdere uitvoering van de Notitie extra maatregelen bestrijding armoede is nog niet gerealiseerd. In januari 2023 is meegewerkt aan realisatie van een extra armoede-avond in Nieuw-Lekkerland. Onderzoeken noodzakelijke woonvoorzieningen voor doelgroep Beschermd Wonen en dak- en thuislozen en het realiseren ervan. Dat doen we via het lokale project ‘Huisvesting Kwetsbare Groepen’. (B.3) Gecontracteerde Wmo-zorgaanbieders actief en structureel betrekken bij de transformatie, innovatie en signalering binnen het sociaal domein. (B.3, B.4)
24
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
B.4. Hulp en ondersteuning vanuit
de Jeugdwet en de Wet Maatschappelijke Ondersteuning is effectiever en heeft een duurzamer effect.
Bij inkoop en contractering voor de Wmo inzetten op gekwalificeerde ondersteuning. Monitoring en borging vinden plaats via contractbeheer. (B.3, B.4) Versterken van de doelmatigheid en de rechtmatigheid van de Wmoondersteuning via inkoopprocedures, indicatiestelling en facturering. Ondersteuning toekennen voor langere en/of onbepaalde tijd. Verdere digitalisering van het factureringsproces via iWmo (B.3, B4) Uitvoeren van het derde en tevens laatste jaar van het project ‘Onze kinderen nabij’ (ontwikkellijnen 3 tot en met 8) (B.4)
Toelichting B.2. Team Mens & Samenleving heeft een vacature openstaan die helaas nog niet is ingevuld. Daardoor blijven op onderdelen de resultaten en planning achter zoals de verdere uitvoering van de Notitie extra maatregelen bestrijding armoede.
C. Verbeteren meedoen Wat willen we bereiken C.1. Minder inwoners ervaren eenzaamheid. C.2. Meer inwoners werken naar vermogen en nemen deel aan activiteiten.
Wat gaan we ervoor doen Uitvoeren van het actieplan eenzaamheid. (C.1) Voortzetten lokaal participatieproject ‘Jij bent in beeld’. (C.2) Verbreding en versterking lokale participatiemogelijkheden door ondersteunen en verbinden van maatschappelijke initiatieven (bijvoorbeeld sociale moestuin) en lokale partners zoals Avres, bedrijven en middenstander en welzijnsvoorzieningen. (C.2) Realisatie uitvoeringsplan Ambitiedocument Avres onder meer via Ambitiefonds. Met als focus: meer dienstverlening en ondersteuning dichtbij de inwoners en de lokale netwerken.
25
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
C.3. Onze samenleving is inclusiever.
C.4. Cultuur is van iedereen en voor iedereen. En cultuur zorgt voor meer betrokkenheid tussen inwoners en bij onze dorpen
Voortzetten wachtlijstbanen Nieuw Beschut. (C.2) Uitvoeren nazorg van ex-gedetineerden door het Veiligheidshuis. (C.3) Uitvoeren Inclusieagenda VN-verdrag handicap 2022-2024. (C.3) Bestaand beleid (motie Respect in Molenlanden LHBTI) voortzetten en verbreden naar meer exclusiviteit, waarin ook aandacht is voor diversiteit en ook diversiteit in leeftijd (ouderen). Omdat de samenleving steeds diversen wordt en meer inwoners met verschillende culturele achtergronden (vluchtelingen) in Molenlanden wonen. We betrekken partners en ondersteunen initiatieven die bijdragen aan brede inclusie. (C.3) We stellen samen met onze inwoners, partners en stakeholders een cultuurvisie op met als doel een uitvoeringsagenda te ontwikkelen. De visie is gebaseerd op de pijlers erfgoed (monumenten, immaterieel), kunsten, musea, cultuureducatie en -participatie, archeologie en bibliotheken. We zetten cultuurtoerisme in om de pijlers in stand te houden (C.4)
Toelichting C.2. Er zijn nieuwe initiatieven gestart zoals De Gezel op het Ecopark Groot-Ammers, en via een kaasimporteur in Arkel. Huis van Hoop in Goudriaan onderzoekt de mogelijkheden voor een sociale moestuin. Het Ambitiefonds van Avres is recent opengesteld. C.4. Vanwege de problematiek rondom het kadervoorstel is het opstellen van het beleid vertraagd. Door deze uitloop is er in de zomernota een budgetverhoging opgenomen.
D. Doorontwikkelen stads- en dorpsgericht werken Wat willen we bereiken D.1. We werken dorps- en stadsgericht waardoor we de betrokkenheid, inzet en autonomie van onze samenleving versterken.
Wat gaan we ervoor doen Verder uitrollen van een online buurtplatform om mensen beter te bereiken en betrokkenheid te creëren. (D.1)
26
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
D.2. Medewerkers kennen de ondernemers en inwoners, de Molenlandse samenleving en zijn hierbij betrokken.
Ontwikkelen van een doorgaande leerlijn voor medewerkers door advies en consultatie op maat. (D.1) Overleggen vaker in de kernen te plannen, waardoor onze zichtbaarheid toeneemt. (D.2) Meten hoe de gemeente scoort op het gebied van de inwoner betrekken en het inspelen op de behoefte van de inwoner. (D.2) Onze partners helpen om bij gemeentelijke projecten op de Molenlandse manier te communiceren. (D.2)
Toelichting D.1. Het traject meten van participatie loopt voortvarend. De eerste meetmomenten per project vinden plaats. Daarnaast wordt vanuit het traject ingespeeld op behoeften van de organisatie en de inwoner. Dit zorgt onder andere voor intervisiemomenten in de organisatie en samenleving, het ontwikkelen van een draaiboek met rolbepaling voor projecten en het aansporen van nieuwe initiatieven. Wat maakt dat het traject uitvoeriger wordt ingezet dan vanuit de essentie de bedoeling was omdat we hierdoor juist meer aansluiten op de behoeften van de samenleving en we op deze manier beter in gespreken komen en blijven met de inwoner. Het instrument Buurtplatform blijkt in praktijk niet te voldoen aan de wens en behoefte van de inwoner en de organisatie. Er is meer behoefte aan een platform waar onderzoeken samenkomen en gebundeld worden waardoor participatie en onderzoek centraal worden belegd. Hiermee wordt de organisatie gefaciliteerd en ondersteund en wordt de inwoner niet overvraagd, betrokken op momenten dat het echt moet (voorkomt participatiemoeheid) en verzamelen en gebruiken we data op een efficiëntere manier. Daarnaast is 2023 een overbruggingsjaar als we kijken naar het meer samenbrengen van dienstverlening, participatie en dorps- en stadgericht werken.
27
Zomernota
Programma 4 – Bestuur, Veiligheid en Dienstverlening A. Bestuur Wat willen we bereiken A.1. Een leidende rol in de regio innemen. A.2. Het Molenlandse geluid sterker door laten klinken richting provincie, waterschap, het rijk en in Brussel. Daarmee willen we kansen pakken of beperkingen wegnemen.
A.3. Een sterke rol innemen binnen de gemeenschappelijke regelingen. Ook gericht op het, tot een minimum, beperken van (financiële) risico’s. A.4. Kansen benutten op inhoudelijke thema’s door eigen middelen in te zetten als hefboom voor bekostiging. A.5. Goede afstemming van bestuurlijke ambities met ambities, activiteiten, wensen en energie van onze dorpen en stad.
Wat gaan we ervoor doen Innemen van een initiërende en leidende rol op voor Molenlanden belangrijke gemeente overstijgende opgaven, zoals agrarische economie, landschap en bereikbaarheid. (A.1) Invullen van bestuurlijk trekkerschap Regionaal Maatschappelijke Agenda (RMA) en participeren in en uitvoering geven aan het Uitvoeringsprogramma RMA 2023. (A.2)
Regionale afstemming en inzet voor het versterken van onze lobbykracht. (A.2) Deelname aan LEADER (Europees subsidieprogramma voor plattelandsontwikkelingen) 2023-2027. (A.2) We geven verder uitvoering aan de acties zoals opgenomen in de in 2021 vastgestelde Nota Verbonden Partijen. Onder meer het verder ontwikkelen van het werken met de Verbonden Partijen Commissie (zie de Paragraaf Verbonden Partijen). (A.3) Verkenning naar Regiodeal.
We maken een laatste actualisatie van het Samenlevingsprogramma. In het vervolg daarop maken we gebruik van de ervaringen en lessen uit het Samenlevingsprogramma. Het programma dat als instrument is gebruikt om de verbinding met inwoners, ondernemers, verenigingen, kerken en andere samenwerkingspartners te versterken. Daarbij zetten we in op het meer thematisch betrekken van verschillende doelgroepen. (A.5)
28
Doel
Tijd
Geld
Zomernota
A.6. Vergroten van betrokkenheid bij en draagvlak voor de lokale politiek en politieke processen. A.7. De inhoud van de bestuurlijke voorstellen is van hoge kwaliteit en rijp voor besluitvorming.
A.8. Een goede verbinding tussen de raad en de gemeenschap. A.9. Een krachtige en rolvaste raad met een transparant en democratisch besluitvormingsproces.
We verrijken de Toekomstvisie 2030. Het gaat daarbij om specifieke thema’s en onderwerpen, waarop we in gesprek met raad, samenleving en partners gaan verdiepen. We trekken bij deze participatie zoveel mogelijk gelijk op met het opstellen van de Omgevingsvisie. (A.5) Intensivering van de raadscommunicatie, waarmee we het werk van en de raadsleden voor de inwoners bekender willen maken. (A.6) Bij de voorstellen van college aan raad letten we expliciet op de kader stellende rol van de raad. Dat doen we op zo’n manier dat de raad deze rol, én de controlerende en volks vertegenwoordigende rol, goed kan invullen. (A.7) Het college van burgemeester en wethouders biedt de gemeenteraad voorstellen aan waarbij ze in het proces altijd ruimte geeft voor de kader stellende en controlerende rol van de raad. Vanuit het besef dat de raad een volks vertegenwoordigende rol heeft. Ruimte voor participatie is daarbij erg belangrijk. De inhoud van de raadsvoorstellen is van hoge kwaliteit en rijp voor besluitvorming. Uitvoering van het nog vast te stellen raads- en griffieplan 2023-2024. (A.8) Voortzetten van het collectief leertraject met diverse bijeenkomsten en opleidingen. Waarbij we samen met college en ambtelijke organisatie de goede samenwerking willen behouden en waar mogelijk verder verbeteren.
(A.9) Bewustwording vergroten voor een weerbaar bestuur, onder andere met de implementatie van een agressieprotocol en aandacht voor integriteitskwesties. (A.9)
Toelichting A.2. Door diverse ontwikkelingen (o.a. scherpere provinciale grenzen, verschuivingen in oriëntaties van partners) staat de RMA in zijn huidige vorm onder druk. Gestart is met een heroriëntatie op de samenwerking in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. Toekomstvisie
29
Zomernota In 2023 wordt de nieuwe Toekomstvisie Molenlanden 2050 vastgesteld waarvoor nu het traject van uitvoering loopt om tot een eindresultaat te komen. In de Toekomstvisie wordt vastgelegd wat de gemeente Molenlanden in 2050 is, waar we als gemeente op inspelen en op welke wijze we als gemeente acteren.
B. Openbare orde en Veiligheid Wat willen we bereiken B.1. Een veilige gemeente blijven. En ervoor zorgen dat inwoners dat ook zo ervaren.
Wat gaan we ervoor doen Doel Uitvoeren van het Veiligheidsplan. (B.1) In 2023 zetten we in op de prioriteiten uit het Veiligheidsplan en die in het uitvoeringsprogramma voor dat jaar of doorlopend zijn benoemd. Het betreft dan onder andere: o Het voorkomen van stijging van het aantal inbraken door het inbrekers lastiger te maken. We pakken heling aan door meer controles bij opkopers, en we passen de last onder dwangsom inbrekers vaker toe. o Doorlopende inzet op de aanpak van ondermijning, zowel preventief als handhaving. Zoals het formaliseren van beleid om coffeeshops in Molenlanden niet toe te staan. o Versterken van de samenwerking tussen Zorg & Veiligheid. Samenwerking tussen de interne en externe partners binnen Zorg & Veiligheid wordt steeds belangrijker. Het gaat dan bijvoorbeeld om personen met complexe problemen. Bijvoorbeeld als gevolg van psychische of financiële problemen waarbij meer risico is op huiselijk geweld of woonoverlast. In 2023 zetten we verder in op duidelijke afspraken en kaders. Zodat partijen weten wie welke actie kan ondernemen. Vroeg signalering is daarbij belangrijk. Als het nodig is zetten we dwang in via de Wet Verplichte GGZ.
30
Tijd
Geld
Zomernota o
Extra handhaven door boa's (B.1)
Toelichting B.1. Vanwege de motie Hermans is extra geld beschikbaar, maar door een tekort aan (vaste) boa’s bij Papendrecht lukt het niet deze uren geheel in te zetten (andere gemeenten geven een vergelijkbaar beeld). In 2023 wordt nog wel voor een groot gedeelte van het budget inzet gerealiseerd. Met Papendrecht is afgesproken dat we in ieder geval tot einde 2023 bij hen inhuren, en op dit moment lopen we het proces om het daarna op een andere manier in te bedden. Diverse scenario’s worden onderzocht, zoals boa’s zelf in dienst of inhuren bij een bedrijf of andere gemeente. Op dit moment is nog niet duidelijk op welke kosten dan gerekend moet worden.
C. Dienstverlening Wat willen we bereiken C.1. Gemak voor onze inwoners met goede (telefonische) bereikbaarheid, snelle en kwalitatief goede (digitale) dienstverlening. We schrijven zoveel mogelijk in Klare Taal en we geven proactief relevante informatie en duidelijkheid over reactie- en afhandeltermijnen bij onze producten en diensten te beginnen met meldingen openbare ruimte.
Wat gaan we ervoor doen Concentratie van dienstverlening voor minder producten en diensten die inwoners minder vaak nodig hebben. Zoals het aanvragen en afhalen reisdocumenten en rijbewijzen op één servicepunt. We zorgen daarbij voor ruime openingstijden en meerdere avondopenstellingen. (A.1.)
Inwoners kunnen reisdocumenten en rijbewijzen gratis thuis of op het werk te laten bezorgen. (A.1). We monitoren onze (telefonische) bereikbaarheid. (C.1) We verbeteren de informatievoorziening in ICT-systemen waarbij we ons richten op kortere reactie- en afhandeltermijnen. (C.1)
31
Doel
Tijd
Geld
Zomernota We onderzoeken de mogelijkheden van oranje doorontwikkeling/verbetering van onze digitale dienstverlening en kijken daarbij ook naar nieuwe wetgeving. (C.1.) Onze medewerkers zijn en blijven getraind in het schrijven van brieven, e-mails en andere teksten in Klare Taal. (C.1.) We toetsen bij inwoners of we voldoende begrijpelijk schrijven. We doen dat in samenwerking met (de taalpunten van) de bibliotheken in onze gemeente. (C.1.) We leveren maatwerk voor inwoners die niet fysiek in staat zijn om het servicepunt te bezoeken. (C.1.) We houden inwoners, ook tijdens lopende processen en procedures, op de hoogte van de voortgang. En we geven actief terugkoppeling over afspraken of oplossingen. We beginnen hiermee bij Meldingen openbare ruimte. (C.1.) C.2. Maatwerk in begeleiding van inwoners We bieden begeleiding aan bij inwoners die niet overweg kunnen voor wie digitale dienstverlening met digitale middelen. We gaan hiervoor samenwerken met de toegankelijk is. Informatiepunten digitale overheid bij de bibliotheken in onze gemeente. (C.2) Betrekken van inwoners en andere relevante (interne) partijen bij de verbetering van onze dienstverlening. Dat doen we op verschillende manieren (zoals in gesprekken en met vragenlijsten) en bij verschillende partijen. (C.2) C.3. Continue verbetering van de kwaliteit We zoeken onze inwoners daar op waar dit passend en gewenst is.
van dienstverlening door te luisteren naar Voor overleg en bijvoorbeeld om de situatie ter plekke te bekijken. inwoners en andere relevante (interne) Dat past bij de Molenlandse manier van werken. De gemeente sluit partijen. aan op initiatief van de inwoner. En omgekeerd nemen wij ook het initiatief om de inwoner op te zoeken. (C.3) Toelichting C.1. Een nieuwe visie op dienstverlening wordt vormgegeven, integraal en met inbegrip van dorps- en stadsgericht werken en communicatie. Het betreft een herijking van verschillende beleidsstukken die worden verweven en waar resultaten van onderzoek aan worden toegevoegd. Doel is om een heldere integrale context te creëren. Hiermee wordt een eerste stap gezet aan het samenbrengen van verschillende speerpunten van het gedachtegoed van de gemeente.