Bijlage 7 Verdiepend onderzoek randweg Groot-Ammers

Verkenning randweg Groot-Ammers Fase 2: verdiepend onderzoek

projectnummer 0468813.100 definitief 4 juni 2023

www.anteagroup.nl

Verkenning randweg Groot-Ammers Fase 2: verdiepend onderzoek projectnummer 0468813.100 definitief 4 juni 2023

Auteurs S. Zondervan J. Verhoeven

Opdrachtgever Gemeente Molenlanden T.a.v. Christiaan van Zanten Postbus 5 2970 AA Bleskensgraaf

datum 4 juni 2023

beschrijving Definitief

vrijgave S. Zondervan

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Inhoudsopgave Samenvatting

5

1

Inleiding

7

1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6

Aanleiding Doelstelling Proces Oplossingsrichtingen Onderzoeksopzet Leeswijzer

7 7 7 8 10 13

2

Oplossingsrichtingen

14

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7

Haalbaarheidsstudie (2021) Vervolgonderzoek fase 1 (2022) Noord (2021) Noord: eenrichting kort Noord: eenrichting lang Zuid 60 (2021) 0+ maatregelen

14 14 16 17 18 19 19

3

Ontwerp en kosten

21

3.1 3.2 3.3 3.4

Noord (2021) Noord eenrichting kort Noord eenrichting lang Zuid 60 (2021)

21 22 23 24

4

Opbrengst uit participatie

25

4.1 4.2

Samenvatting resultaten enquête Begeleidingsgroep

25 26

5

Verkeer

27

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6

Noord (2021) Noord eenrichting kort Noord eenrichting lang Zuid 60 (2021) 0+ (geen randweg) Beschouwing verkeer

28 29 30 31 32 33

6

Effecten op de leefomgeving

34

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9 6.10 6.11

Geluid Trillingen Veiligheid Licht Privacy Effecten en kansen voor openbaar vervoer Impact op landelijke fiets- en wandelroutes Effecten op ruimtelijke ontwikkelingen Effecten op agrarische bedrijfsvoering Aspecten Haalbaarheidsstudie 2021 Overzicht effecten per thema

34 38 39 39 41 42 44 47 49 50 52

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

7

Cumulatie in de deelgebieden

53

7.1 7.2

De noordvarianten Zuid 60 (2021)

54 58

8

Beschouwing

60

8.1 8.2

Slotbeschouwing Aanbevelingen voor optimalisatie

60 61

Bijlagen Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4

63 Samenvatting kostenraming Akoestisch onderzoek Haalbaarheidsstudie 2021 Effecten per deelgebied

64 66 67 68

blad 4 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Samenvatting De dorpskern van Groot-Ammers ervaart leefbaarheidsproblemen door verkeer op de Voorstraat en Sluis. Er is een teveel aan (zware) motorvoertuigen, dat leidt tot onveiligheid, hinder van zwaar verkeer (trillingen en geluid) en opstoppingen. Dit heeft een negatieve invloed op de leefbaarheid. Om deze reden heeft de gemeente Molenlanden een Haalbaarheidsstudie (2021) en een Vervolgonderzoek (2022) uitgevoerd om de mogelijkheid van een randweg ten noorden of zuiden van Groot-Ammers te onderzoeken. Dit verdiepend onderzoeksrapport omvat nadere effectstudies van de vier overgebleven kansrijke oplossingsrichtingen. Hierbij wordt niet alleen gekeken naar technische en juridische randvoorwaarden, maar ook naar bredere effecten op de leefbaarheid. Het doel van dit verdiepend onderzoek is het genereren van voldoende (milieu)informatie om een voorkeursalternatief te kiezen dat de leefbaarheid in Groot-Ammers verbetert. Deze vier oplossingsrichtingen zijn in dit rapport onderzocht: • Noord (2021) • Noord eenrichting kort • Noord eenrichting lang • Zuid 60 (2021) Daarnaast komen de zogenaamde 0+ maatregelen aan bod. Deze maatregelen omvatten een vrachtverkeersverbod voor de kern van Groot-Ammers en de aanpassing van de kruising van de N214 en de N216. Deze maatregelen worden onafhankelijk van de uiteindelijke keuze voor een oplossingsrichting genomen.

Het onderzoek bestaat uit bestaat uit zes delen: • ontwerpen; • verkeer; • opbrengst uit participatie; • effecten op de leefomgeving; • cumulatie in de deelgebieden; • beschouwing. De eerste vier delen kunnen worden samengevat aan de hand van deze tabel: Thema Geluid Trillingen Veiligheid* Licht Privacy Effecten en kansen openbaar vervoer Impact fiets- en wandelroutes Effect op ruimtelijke ontwikkelingen Effect op agrarische bedrijfsvoering Grondverwerving Water en bodem Landschap en cultuurhistorie* Natuur* Kosten

Noord (2021) +/++ + + 0/0/0

Eénrichting kort + + + 0/0/-

Eénrichting lang + + 0/0/-

Zuid 60 (2021) ++ 0/+ 0/+ 0 0 0

-

-

-

0/-

0

0

0

0/-

0

0

0

-

0/0/0

0/0/0

0/0/0

-/- -

0 10 mln

0 10 mln

0 10 mln

-/- 21 mln

De tabel geeft inzicht in hoe de vier oplossingsrichtingen op de geanalyseerde thema’s beoordeeld zijn. Ieder thema dat in de tabel staat, komt uitgebreid aan bod in dit verdiepend onderzoek. Bij de beoordelingen in de tabel gaat het om beoordelingen, kijkend naar heel Groot-Ammers. Overall wordt oplossingsrichting Zuid 60

blad 5 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

(2021) bijvoorbeeld het best beoordeeld op het gebied van geluid. Noord eenrichting lang krijgt de slechtste beoordeling op het gebied van geluid. Echter, de beoordelingen per thema zijn lastig op waarde te schatten als naar Groot-Ammers in zijn geheel wordt gekeken. Daarom is in het vervolg van dit onderzoek de verdieping gezocht door te kijken naar: • de cumulatie van effecten; • per deelgebied van Groot-Ammers. Dit verdiepingsonderzoek overwegende, wordt geadviseerd om besluitvorming over de randweg te laten gaan over: • Noord (2021) – met aandacht voor effecten op woningen aan Sluis (en de (beleving van de) verplaatsing van effecten van de zuid- naar de noordkant van de Voorstraat). • Zuid 60 (2021) – met aandacht voor de landschappelijke, natuurlijke en cultuurhistorische waarden. • 0+ (niets doen). De eenrichtingsvarianten worden als onvoldoende kansrijk gezien. Bij deze varianten zijn de veranderingen van de verkeersstromen geringer. Ook vertonen de eenrichtingsvarianten minder goede/slechtere resultaten in het akoestisch onderzoek. Met name de lange eenrichtingsvariant leidt tot veel extra geluidgehinderden, o.a. op de Julianastraat. Daarnaast onderscheiden de eenrichtingsvarianten zich niet significant positief ten opzichte van de oplossingsrichting Noord (2021). Zo blijken deze o.a. niet goedkoper.

Noord (2021) Van de drie noordvarianten (2021, eenrichting kort en lang) heeft Noord (2021) de minste nadelen, de meeste voordelen en de voorkeur bij inwoners als er tussen de noordvarianten gekozen moet worden. Daarnaast biedt Noord (2021) een volwaardig alternatief voor het vrachtverkeer. Echter, belangrijke nadelen concentreren zich op de punt van Sluis. Daar is namelijk sprake van een cumulatie van geluid, trillingen, zetting, ruimtebeslag en verkeer. Op de rest van Sluis en de Voorstraat verplaatsen hinderfactoren zich van de zuid- naar de noordkant; naar de achtertuinen. Daardoor is het draagvlak beperkt, blijkt ook uit de opbrengst uit participatie. De nadelen van deze oplossingsrichting dienen sterk in overweging genomen te worden. Zuid 60 (2021) Deze oplossingsrichting zorgt voor de grootste afname van verkeer en geluid op Sluis en de Voorstraat. Daarnaast biedt deze oplossingsrichting een doorgaande route voor het vrachtverkeer, maar geen alternatief voor zwaar verkeer dat naar De Haven moet. Zwaar bestemmingsverkeer zal over de Voorstraat en Sluis blijven gaan. Verder landen de gevolgen van de keuze voor deze oplossingsrichting vooral in het zuidelijk buitengebied: het directe invloedsgebied van de randweg Zuid 60 (2021). Zo nemen verkeer en geluid hier sterk toe en gelden landschappelijke, cultuurhistorische en natuurwaarden (o.a.

molenbiotoop, stiltegebied, weidevogelgebied) als belangrijke aandachtspunten. Agrarische bedrijvigheid blijft leidend, maar de aanleg wegen en fietspaden en het doorgaande verkeer kunnen agrarische activiteiten belemmeren. 0+ Resterende of nieuwe negatieve effecten of de kosten kunnen aanleiding zijn om geen randweg te realiseren. Het zogenaamde 0+ alternatief rest dan. Bij 0+ wordt het vrachtverkeersverbod ingevoerd en het kruispunt N214 – N216 aangepast. Verder worden er geen maatregelen genomen; er komt dus geen randweg. Bij de keuze voor 0+ verandert er weinig ten opzichte van de huidige situatie en de referentiesituatie 2030. Ondanks het vrachtverkeersverbod resteert er bestemmings-vrachtverkeer op Sluis en de Voorstraat. Voor vrachtverkeer met herkomst en bestemming in de omgeving van Groot-Ammers ontbreekt een reëel alternatieve route. Tot slot Concluderend leiden zowel Noord (2021) als Zuid 60 (2021) tot overwegend tot (kwantitatieve) positieve effecten op het gebied van verkeer en geluid. Echter, de cumulatie van effecten kan gebied specifiek zeer nadelige gevolgen hebben. Zo vormt de keuze voor Noord (2021) een serieuze belemmering voor de leefbaarheid op de punt van Sluis en leidt de keuze voor Zuid 60 (2021) tot significante negatieve gevolgen op het (landschap in het) zuidelijk buitengebied.

Bij de keuze voor 0+ dient de instandhouding van de bestaande situatie, met bijbehorende hinder, geaccepteerd te worden.

blad 6 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

1 Inleiding 1.1

Aanleiding

De dorpskern van Groot-Ammers ondervindt hinder van verkeer op de wegen Gelkenes, Voorstraat en Sluis. Daarbij gaat het om een teveel aan motorvoertuigen, dat tot onveiligheid leidt, maar ook om hinder van zwaar verkeer (trillingen en geluid) en opstoppingen. Dit heeft een negatieve invloed op de leefbaarheid. Daarom heeft de gemeente Molenlanden opdracht gegeven voor een haalbaarheidsstudie voor het onderzoeken van een randweg ten noorden of zuiden van Groot-Ammers. In 2021 is de Haalbaarheidsstudie Randweg Groot-Ammers uitgevoerd.1 Daarin lag de focus op de technische en juridische haalbaarheid van een randweg. Hierin zijn drie mogelijke oplossingsrichtingen beoordeeld; daarvan zijn er twee kansrijk geacht. Naar aanleiding van de Haalbaarheidsstudie en de participatie hierover is door college en raad beoordeeld dat er meer oplossingen te beoordelen zijn en dat deze meer integraal bekeken moeten worden. 2 Aandacht voor leefbaarheidsaspecten is daarbij van belang. Daarna kan er een besluit genomen worden. Om die reden is in het Vervolgonderzoek fase 1 de kansrijkheid van vijf nieuwe oplossingsrichtingen verkend.3 Van deze vijf oplossingsrichtingen zijn er twee kansrijk geacht. In totaal worden er in dit rapport daarom vier oplossingsrichtingen verdiepend onderzocht.

1.2

Doelstelling

De algemene doelstelling is het vinden van een oplossing voor de verkeersproblematiek op de Voorstraat en Sluis. Dat moet ook bijdragen aan het verbeteren van de leefbaarheid in de kern Groot-Ammers. Het verminderen van verkeer in Groot-Ammers verbetert de veiligheid en bevordert een gezond leefmilieu. De gemeente wil, op basis van een helder afwegingskader, een besluit kunnen nemen tot de verdere uitwerking van één van de oplossingsrichtingen. Doel van dit verdiepend onderzoek is het bieden van voldoende beslisinformatie voor de gemeenteraad over een voorkeursoplossing.

1.3

Proces

Dit verdiepend onderzoek kan gezien worden als fase 2 van de Verkenning randweg Groot-Ammers. Fase 1: Vervolgonderzoek 2022 In fase 1 is de kansrijkheid van nieuwe oplossingsrichtingen beoordeeld. Dit is waar mogelijk gebeurd op basis van expert judgement en waar noodzakelijk (verkeer) op basis van modelberekening. Fase 1 is afgesloten met een collegebesluit over de nader te onderzoeken oplossingsrichtingen. In dat besluit zijn de aanbevelingen van vervolgonderzoek fase 1 overgenomen. Fase 2 In fase 2 zijn nadere effectstudies op de vier overgebleven kansrijke oplossingsrichtingen uitgevoerd. Hierbij is niet alleen naar technische en juridische randvoorwaarden gekeken, maar ook naar bredere effecten op de leefbaarheid. Na fase 2 is de (milieu)informatie aanwezig om een keuze te maken voor een voorkeursalternatief ter verbetering van de leefbaarheid in Groot-Ammers. Afhankelijk van de gekozen oplossingsrichting kan vervolgens een passend (planologisch) traject vormgegeven worden.

1

Haalbaarheidsstudie Randweg Groot-Ammers, Antea Group, 23 november 2021.

2

Amendement uitbreiding verdiepingsonderzoek nr A2021-29, 21-12-2021.

3

Verkenning randweg Groot-Ammers: Fase 1: kansrijke oplossingen, Antea Group, 23 november 2022.

blad 7 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

1.4

Oplossingsrichtingen

Onderstaande figuren geven inzicht in de vier oplossingsrichtingen die in deze rapportage zijn onderzocht: • Noord (2021) • Noord eenrichting kort • Noord eenrichting lang • Zuid 60 (2021) Ook de 0+ maatregelen zijn getoond. Dit zijn de maatregelen waarop wordt teruggevallen als er geen randweg wordt aangelegd. Met de 0+ maatregelen worden het vrachtverkeersverbod en de aanpassing van de kruising van de N214 en de N216 bedoeld (zie paragraaf 2.6). Deze maatregelen hebben mogelijk invloed op de verkeersstromen op de Voorstraat en Sluis. De 0+ maatregelen zijn autonome maatregelen. Dat betekent dat ze onafhankelijk van dit onderzoek worden genomen. In hoofdstuk 2 zijn de oplossingsrichtingen en de 0+ maatregelen uitgebreider toegelicht.

Figuur 1.1: Randweg Noord (2021) en Zuid 60 (2021) op één kaart4

4

Noord (2021) en Zuid 60 (2021) zijn hier op één kaart weergegeven om te schetsen hoe ze zich tot elkaar verhouden. Ze worden echter afzonderlijk van elkaar onderzocht en de uiteindelijke keuze zal in alle gevallen op (maximaal) één oplossingsrichting vallen.

blad 8 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Figuur 1.2: Randweg Noord eenrichting kort

Figuur 1.3: Randweg Noord eenrichting lang

blad 9 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Figuur 1.4: 0+ maatregelen

1.5

Onderzoeksopzet

Het vervolg van deze rapportage bestaat uit bestaat uit zes delen: • ontwerpen; • verkeer; • opbrengst uit participatie; • effecten op de leefomgeving; • cumulatie in de deelgebieden; • beschouwing. Ontwerpen Op 15 februari 2023 is met de gemeente Molenlanden overeengekomen dat er in dit verdiepend onderzoek per oplossingsrichting één ontwerp gehanteerd wordt. Tussen verschillende ontwerpen van één oplossingsrichting worden over het algemeen namelijk geen significante verschillen in het onderzoek verwacht. Als er tussen verschillende mogelijke ontwerpen van één oplossingsrichting toch grote afwijkingen te zien zijn, wordt hier een kanttekening bij geplaatst. Aan ieder ontwerp is een kostenraming toegevoegd. De kostenramingen zijn op het niveau van de Haalbaarheidsstudie 2021 opgesteld. De kostenramingen van Noord (2021) en Zuid 60 (2021) zijn naar een actueel prijspeil herijkt. Verkeer In dit deel van de rapportage worden de twee nieuwe varianten, Noord eenrichting kort en Noord eenrichting lang, uitgewerkt op het niveau van de Haalbaarheidsstudie 2021, waarin Noord (2021) en Zuid 60 (2021) al onderzocht zijn. Daarnaast worden voor alle vier de oplossingsrichtingen actuele verkeersberekeningen gedaan. Omdat de 0+ maatregelen autonoom zijn, worden alle vier de oplossingsrichtingen met en zonder deze maatregelen in de referentie herberekend.

Hiermee komt ook het effect van 0+ modelmatig beschikbaar. Het biedt de benodigde inzichten in de verandering van verkeer op de Voorstraat en Sluis en de overige wegen in de gemeente. Daarnaast zijn per oplossingsrichting de effecten op de routes van vrachtverkeer inzichtelijk gemaakt.

blad 10 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Opbrengst uit participatie De gemeente Molenlanden heeft ten behoeve van het onderzoek een enquête verspreid onder de inwoners van De Gorzen, Sluis, de Voorstraat en Gelkenes. Daarin zijn de problemen en oplossingswensen van bewoners verkend. Ook is er twee keer een bijeenkomst met de begeleidingsgroep georganiseerd. Hierin zijn bewoners en vertegenwoordigers van organisaties vertegenwoordigd. De leden van de begeleidingsgroep hebben input gegeven op de onderzoeksvragen en feedback op de voorlopige uitkomsten. Effecten op de leefomgeving Na het verkeersonderzoek zijn verschillende nieuwe, verdiepende onderzoeken voor alle vier de oplossingsrichtingen uitgevoerd. Het doel hiervan is het genereren van alle relevante beslisinformatie. Bij dit deel van het onderzoek ligt de focus op de aspecten met het grootste onderscheidende vermogen tussen de autonome situatie en de oplossingsrichtingen (en de oplossingsrichtingen onderling). Hierbij komen deze aspecten aan bod: 1. Geluid 2. Trillingen 3. Veiligheid 4. Licht 5. Privacy 6. Effecten en kansen voor openbaar vervoer 7. Impact op landelijke fiets- en wandelroutes 8. Effecten op ruimtelijke ontwikkelingen 9. Effecten op agrarische bedrijfsvoering 10. Aspecten Haalbaarheidsstudie 2021: 1. Landschap en cultuurhistorie 2. Natuur 1.

Geluid: Voor de twee nieuwe oplossingsrichtingen wordt het aspect geluid op het niveau van de Haalbaarheidsstudie 2021 uitgewerkt. Dat houdt in dat de oplossingsrichtingen worden vergeleken en de vooren nadelen toegelicht worden. Indien nodig, worden eventueel benodigde of mogelijke maatregelen om geluid te reduceren kort uitgelicht. Daarnaast is een meer uitgebreid akoestisch onderzoek uitgevoerd. Voor de nieuwe varianten zijn allereerst de berekeningen in relatie tot wettelijke kaders (i.v.m. kosten voor maatregelen) uitgevoerd. Dat is in de Haalbaarheidsstudie al voor Noord (2021) en Zuid 60 (2021) gedaan (zie aanvullende onderzoeken). Vervolgens worden in het kader van de verdiepingsslag m.b.t. het woonmilieu voor alle oplossingsrichtingen de veranderingen van het aantal (ernstig) gehinderden en slaapverstoorden berekend. Het akoestisch model wordt hiervoor met o.a. hoogteligging en meer rekenpunten (gebruikmakend van de BAG) gedetailleerd. 2. Trillingen Hier wordt de hinder van trillingen als gevolg van (zwaar) verkeer over de Voorstraat en Sluis op basis van trillingsonderzoek en expert judgement beoordeeld en geduid. 3. Veiligheid Veiligheid is een breed begrip, dat aan de hand van verschillende factoren kan worden beoordeeld. Bij dit punt is in dit verdiepend onderzoek vooral ingegaan op routes voor hulpdiensten/evacuatie en gevaarlijke stoffen. 4.

Licht Bij dit aspect gaat het om de mate waarin autolichten (koplampen) bij woningen naar binnen schijnen en daarmee hinder veroorzaken. 5. Privacy Privacy gaat over de mate waarin voorbijgangers bij woningen naar binnen kunnen kijken. Ook voor dit aspect is bekeken in hoeverre dit in de verschillende oplossingsrichtingen aan de orde is.

blad 11 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

6. Effecten en kansen voor openbaar vervoer Per oplossingsrichting wordt onderzoek naar de effecten en kansen voor het openbaar vervoer gedaan. Zo ontstaat inzicht in wat de eenrichtingsvarianten betekenen voor de bestaande (bus)routes en -haltes. Daarnaast is er aandacht voor de kansen voor de inrichting van het ov in de te onderzoeken oplossingsrichtingen. 7. Impact op landelijke fiets- en wandelroutes Er wordt inzichtelijk gemaakt hoe de oplossingsrichtingen zich verhouden tot de landelijke fiets- en wandelroutes. Er wordt ingegaan op de vraag of en waar de oplossingsrichtingen landelijke fiets- en wandelroutes doorkruisen. Verder ontstaat inzicht in wat de mitigerende maatregelen qua alternatieven en/of kosten vergen. 8. Effecten op ruimtelijke ontwikkelingen Hier staan de effecten die de oplossingsrichtingen op ruimtelijke ontwikkelingen hebben centraal. Per oplossingsrichting wordt gekeken naar de verandering van de verkeersintensiteit bij: • de mogelijke uitbreiding van industrieterrein Gelkenes; • de nieuwe schoollocatie; • woningbouw bij sporthal De Reiger; • Avonturenboerderij Molenwaard. 9. Effecten op agrarische bedrijfsvoering De effecten die de oplossingsrichtingen op agrarische bedrijfsvoering hebben zijn hier van belang. De mogelijke belemmeringen voor de bedrijfsvoering worden hier toegelicht. 10.

Aspecten Haalbaarheidsstudie 2021 In dit deel van het onderzoek zijn de overige relevante beoordelingen uit de Haalbaarheidsstudie 2021 uiteengezet. Daarbij gaat het om de thema’s landschap en cultuurhistorie en natuur. Om alle benodigde informatie in één document te bundelen, zijn de betreffende conclusies/passages uit de Haalbaarheidsstudie hier opgenomen. Cumulatie in de deelgebieden In dit deel van het verdiepend onderzoek wordt ingegaan op de cumulatie tussen aspecten. Met cumulatie wordt de optelsom van effecten bedoeld. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen verschillende deelgebieden. Dat bevordert de nauwkeurigheid waarmee uitspraken gedaan kunnen worden. De effecten van een randweg zullen namelijk niet overal gelijk zijn. Omdat een beoordeling voor heel Groot-Ammers daarom niet het volledige beeld weergeeft, is de cumulatie van effecten op het niveau van de deelgebieden bekeken. De indeling in deelgebieden is tot stand gekomen met behulp van de begeleidingsgroep. Gebiedsindeling Er wordt verwacht dat de (cumulatieve) effecten binnen één deelgebied ongeveer gelijk zullen zijn. Verschillen tussen de deelgebieden zijn echter wel aannemelijk. Door per deelgebied te beoordelen wordt een preciezer en genuanceerder beeld van de werkelijkheid geschetst.

Dit zijn de deelgebieden die in het verdiepend onderzoek worden gehanteerd: • Voorstraat-Zuid • Voorstraat-Noord • Punt van Sluis aan de dijk • Oost-Groot-Ammers (Haarsteeg/De Boomgaard) • Rest kern Groot-Ammers • Invloedsgebied Zuid 60 (2021) • Rest buitengebied

blad 12 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Figuur 1.5: Deelgebieden verdiepend onderzoek

Beschouwing In de slotbeschouwing is het verdiepend onderzoek per oplossingsrichting samengevat. De beschouwing geeft inzicht in de te maken keuze. Aanbevelingen voor optimalisatie Dit laatste deel van het rapport bevat nadere overwegingen bij de keuze voor de verschillende oplossingsrichtingen. Waar door een oplossingsrichting een bestaande ruimtelijke functie evident en significant wordt geraakt, dan wordt waar mogelijk een inschatting vanerende en/of compenserende maatregelen daarvan gemaakt. Door hierop in te zetten, kunnen negatieve effecten worden verzwakt.

1.6

Leeswijzer

Het rapport is aan de hand van deze hoofdstukken opgebouwd: • In hoofdstuk 2 zijn de vier oplossingsrichtingen die in dit onderzoek centraal staan gepresenteerd en toegelicht. Het vervolg van de hoofdstukken is opgebouwd aan de hand van de hierboven beschreven onderzoeksopzet. • Zo gaat hoofdstuk 3 in op de basisontwerpen van de oplossingsrichtingen. Daarbij zijn ook kostenramingen opgenomen. • Vervolgens is in hoofdstuk 4 op het verkeer (met name de veranderingen in verkeersintensiteiten) ingegaan. • Hoofdstuk 5 geeft een samenvattend overzicht van de (resultaten van de) participatie. • In hoofdstuk 6 zijn de effecten op de leefomgeving per thema uiteengezet. • In hoofdstuk 7 is een verdiepingsslag gemaakt, door in te gaan op de cumulatie van effecten in de deelgebieden. Het rapport is afgesloten met een beschouwing, optimalisatie en advies.

blad 13 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

2 Oplossingsrichtingen In dit deel van het rapport zijn de vier potentiële oplossingsrichtingen voor het verdiepend onderzoek opgenomen: • Noord (2021) • Zuid 60 (2021) • Noord eenrichting kort • Noord eenrichting lang Aanvullend is er ook aandacht besteed aan de 0+ maatregelen. Dit zijn de maatregelen waarop wordt teruggevallen als er geen randweg wordt aangelegd.

2.1

Haalbaarheidsstudie (2021)

In de Haalbaarheidsstudie Randweg Groot-Ammers uit 2021 zijn drie oplossingsrichtingen onderzocht: Noord, Zuid 60 en Zuid 80. De oplossingsrichtingen zijn op verschillende aspecten beoordeeld. In Tabel 2.1 is deze beoordeling op hoofdlijnen samengevat. Tabel 2.1: Beoordeling oplossingsrichtingen randweg Groot-Ammers (bron: Haalbaarheidsstudie 2021)

Op basis van deze beoordeling is oplossingsrichting Zuid 80 afgevallen. Van de drie onderzochte oplossingsrichtingen in de Haalbaarheidsstudie 2021 wordt Zuid 80 het minst beoordeeld. De geschatte kosten van deze oplossingsrichting zijn daarnaast met afstand het hoogst. Noord (2021) en Zuid 60 (2021) bleven dus over.

2.2

Vervolgonderzoek fase 1 (2022)

In december 2021 heeft de gemeenteraad van Molenlanden besloten om vijf nieuwe varianten op de onderzoeksrichtingen integraal op kansrijkheid voor nader onderzoek te beoordelen. De nieuwe varianten vormen mogelijke aanvullingen op de twee oplossingsrichtingen uit de Haalbaarheidsstudie 2021: Noord (2021) en Zuid 60 (2021). De nieuwe varianten zijn in het Vervolgonderzoek fase 1 verkend. 5 Dit zijn de vijf nieuwe varianten: • Noord: De Haven – Gelkenes • Noord: eenrichting kort • Noord: eenrichting lang • Zuid 60: variant 1 • Zuid 60: variant 2

5

Verkenning randweg Groot-Ammers: Fase 1: kansrijke oplossingen, Antea Group, 23 november 2022.

blad 14 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

De vijf nieuwe varianten zijn aan de hand van het beoordelingskader uit de Haalbaarheidsstudie (2021) beoordeeld. In het Vervolgonderzoek fase 1 zijn de nieuwe noord- en zuidvarianten vergeleken met de eerdere oplossingsrichtingen Noord (2021) en Zuid 60 (2021) en is per beoordelingsaspect inzichtelijk gemaakt hoe de nieuwe variant ten opzichte van de oude oplossingsrichting ‘scoort’. De beoordeling is samengevat in de tabel hieronder. Tabel 2.2: Beoordeling oplossingsrichtingen en varianten randweg Groot-Ammers (bron: Vervolgonderzoek fase 1, 2022)

Op basis van de beoordelingen uit het Vervolgonderzoek fase 1 is besloten om Noord eenrichting kort en Noord eenrichting lang verdiepend te onderzoeken – naast Noord (2021) en Zuid 60 (2021), waarover al eerder was besloten. De andere varianten worden niet kansrijk genoeg geacht en vallen af. Alle oplossingsrichtingen zijn beoordeeld op de mate waarin ze een oplossing vormen voor alle problemen op de Voorstraat en Sluis. Daarnaast is beoordeeld of ze duidelijke voor- of nadelen hadden op andere oplossingsrichtingen aan dezelfde kant van het dorp.

blad 15 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

2.3

Noord (2021)

Oplossingsrichting Noord (2021) (Figuur 2.1) behelst de ontwikkeling van een weg op de dijk, ten noorden van de wegen Gelkenes, Voorstraat en Sluis. Het gaat bij deze oplossingsrichting om een weg met tweerichtingsverkeer. Via de nieuwe weg op de dijk worden Sluis en Gelkenes met elkaar verbonden. De dijk wordt verbreed. Sluis, De Gorzen, De Haven en Gelkenes worden aangesloten op de nieuwe verbinding die hiermee zowel doorgaand verkeer als bestemmingsverkeer faciliteert.

Figuur 2.1: Oplossingsrichting Noord (2021)

blad 16 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

2.4

Noord: eenrichting kort

In deze oplossingsrichting is ten oosten van De Haven hetzelfde tracé over de dijk opgenomen als in oplossingsrichting Noord (2021). Ten westen van De Haven zijn er twee eenrichtingswegen: in oostelijke richting via Sluis en in westelijke richting over de dijk, die hiervoor minder verbreed moet worden dan in oplossingsrichting Noord (2021). Ook hiermee wordt beoogd negatieve effecten op de woningen aan Sluis te verzachten en positieve effecten te vergroten. Aan de voorkant van de woningen kan Sluis aangepast worden op eenrichtingsverkeer. Die herinrichting kan de leefbaarheid vergroten. Deze oplossingsrichting is in figuur 2.2 te zien.

Figuur 2.2: Oplossingsrichting Noord: eenrichting kort

blad 17 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

2.5

Noord: eenrichting lang

In deze oplossingsrichting wordt ook de Voorstraat een eenrichtingsweg (in oostelijke richting). Daarnaast wordt er op de dijk een eenrichtingsweg in westelijke richting gerealiseerd. Deze oplossingsrichting spreidt verkeer, beperkt aanpassingen van de dijk en maakt herinrichting van de Voorstraat en Sluis ten behoeve van o.a. langzaam verkeer mogelijk.

Figuur 2.3: Oplossingsrichting Noord: eenrichting lang

blad 18 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

2.6

Zuid 60 (2021)

Oplossingsrichting Zuid 60 (2021) betreft een nieuwe weg met een maximumsnelheid van 60 km per uur (figuur 2.4). Deze weg met brug verbindt de Middenpolderweg met de Essenweg. Langs wegen met toenamen van verkeer in het buitengebied komen fietspaden. Voor weidevogelgebied, het dempen van sloten en nieuwe verharding, bestaat een compensatie- en mitigatieopgave.

Figuur 2.4: Oplossingrichting Zuid 60 (2021)

2.7

0+ maatregelen

Ook twee andere maatregelen worden (zeer waarschijnlijk) de komende jaren genomen. Dat zijn de autonome 0+ maatregelen. Het gaat hierbij om: • het vrachtverkeersverbod; • de aanpassing van het kruispunt N214 – N216. De analyse van de 0+ maatregelen bepaalt mede het nut en de noodzaak van omvangrijkere aanpassingen in de nieuwe oplossingsrichtingen. Vrachtverkeersverbod Het college heeft besloten om een vrachtverkeersverbod in te stellen voor onder andere de Voorstraat en Sluis. In het Verkeersbesluit Vrachtwagenverbod Voorstraat is gesteld dat het gewenst is om een vrachtwagenverbod in te stellen tussen Bergstoep en de Kerkstraat, met een uitzondering van aantoonbaar bestemmingsverkeer. 6 Het verbod wordt ingesteld voor vrachtwagens, uitgezonderd aantoonbaar bestemmingsverkeer, op de gemeentelijke wegen: Opperstok (binnen de bebouwde kom) Sluis 6

Verkeersbesluit: Vrachtwagenverbod Voorstraat - Sluis - Bergstoep - Ammerse Kade - Opperstok, kern Groot-Ammers, gemeente Molenlanden. Zaaknummer: 1110042.

blad 19 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

-

Voorstraat (van Sluis tot aan Kerkstraat) Ammerse Kade (binnen de bebouwde kom).

Het verbod wordt ingesteld uit het oogpunt van: het verzekeren van de veiligheid op de wegen; het beschermen van de weggebruikers en passagiers; het in standhouden van de weg en het waarborgen van de bruikbaarheid daarvan; het voorkomen of beperken van de door het verkeer veroorzaakte overlast, hinder of schade. Ten tijde van het opstellen van dit rapport is het vrachtverkeersverbod nog niet in werking getreden. Kruispunt N214 – N216 De provincie Zuid-Holland gaat het kruispunt N214-N216 aanpassen. Het doel hiervan is het verbeteren van de doorstroming. Op Figuur 2.5 is de beoogde situatie op het kruispunt N214 – N216 te zien. Ook de taluds, de fietspaden en het omliggende water is weergegeven. De N216 ligt in deze beoogde situatie meer naar het westen dan momenteel het geval is.

Figuur 2.5: Kruispunt N214 - N216 (bron: Projectwebsite provincie Zuid-Holland)

In dit verdiepend onderzoek worden voor alle vier de oplossingsrichtingen verkeersprognoses verzorgd, inclusief de autonome maatregelen van 0+ in de referentie. In hoofdstuk 5 wordt dit uitgebreider toegelicht.

blad 20 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

3 Ontwerp en kosten In dit hoofdstuk is per oplossingsrichting één basisontwerp getoond en toegelicht. Ook is er hier aandacht voor wegprofielen en weginrichting. Per oplossingsrichting is er een kostenraming opgesteld. De investeringskosten zijn geraamd voor bouwkosten, engineeringskosten, vastgoedkosten, compenserende en mitigerende maatregelen (geluid/water/natuur), overige bijkomende kosten en een objectoverstijgende risicoreservering. Nauwkeurigere ramingen zijn beschikbaar, maar vanwege de bandbreedte van kosten (een raming brengt per definitie onzekerheid met zich mee) en nadere keuzes in de uitwerking, zijn in deze rapportage de afgeronde bedragen gehanteerd. Een samenvatting van de ramingen is opgenomen in bijlage 1.

3.1

Noord (2021)

Het basisontwerp bevat een nieuwe weg voor verkeer in twee richtingen over de waterkering. Op de afbeelding hierboven is onder andere te zien hoe de nieuwe randweg zich grofweg tot de bestaande bebouwing en kavels verhoudt.

Figuur 3.1: Basisontwerp Noord (2021)

De investeringskosten Noord (2021) zijn in deze fase opnieuw geraamd en bedragen 10,0 miljoen euro (excl. btw) (bijlage 1).

blad 21 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

3.2

Noord eenrichting kort

Het basisontwerp bevat een nieuwe weg voor verkeer in twee richtingen over de waterkering tussen De Haven en Gelkenes. Ten westen van De Haven zijn de nieuwe weg en Sluis een éénrichtingsweg in respectievelijk westelijke en oostelijke richting.

Figuur 3.2: Basisontwerp Noord eenrichting kort

De investeringskosten Noord eenrichting kort zijn in deze fase geraamd en bedragen 10,1 miljoen euro (excl. btw) (bijlage 1). In de raming in de bijlage zijn de kosten voor de herinrichting naar eenrichtingsverkeer van Sluis meegenomen. Voor Sluis is aangenomen dat het grootste gedeelte ‘herstraat’ (kan) worden. Voor een kleiner gedeelte worden nieuwe stenen gebruikt. Indien er nieuwe stenen worden gebruikt voor het geheel, komt er circa 150.000 euro bij (niveau investeringskosten excl. btw).

blad 22 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

3.3

Noord eenrichting lang

Figuur 3.3: Basisontwerp Noord eenrichting lang

Het basisontwerp bevat een nieuwe weg voor verkeer in één richting over de waterkering in westelijke richting. Sluis en Voorstraat worden ingericht als éénrichtingsweg in oostelijke richting. De investeringskosten Noord eenrichting lang zijn in deze fase geraamd en bedragen 10,1 miljoen euro (excl. btw) (bijlage 1). In bijlage 1 zijn voor de uitbreidingen bij de Voorstraat al nieuwe stenen voorzien; de deklaag wordt vervangen. Ook hier komt er dus circa 150.000 euro bij als er voor het geheel van Sluis nieuwe stenen worden gebruikt (niveau investeringskosten excl. btw).

blad 23 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

3.4

Zuid 60 (2021)

Figuur 3.4: Basisontwerp Zuid 60 (2021)

Het basisontwerp bevat een nieuwe weg over de Ammersche boezem met beweegbare brug. Langs de Middenpolderweg, Essenweg en Peppelweg komt een fietspad. De investeringskosten Zuid 60 (2021) zijn in deze fase opnieuw geraamd en bedragen 20,7 miljoen euro (excl. btw) (bijlage 1).

blad 24 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

4 Opbrengst uit participatie In maart/april 2023 heeft de gemeente Molenlanden op twee manieren ingezet op participatie. Zo is er ten eerste een enquête verspreid onder inwoners van De Gorzen, Gelkenes, Sluis en de Voorstraat. Daarnaast is de begeleidingsgroep twee keer bij elkaar gekomen. In dit hoofdstuk is kort ingegaan op de participatie: de resultaten van de enquête en de bijeenkomsten van de begeleidingsgroep.

4.1

Samenvatting resultaten enquête

De enquête is 119 keer ingevuld (in totaal zijn er 180 adressen). Er zijn vragen gesteld over de ervaren verkeersproblemen en de mate waarin die problemen worden ervaren. De enquête ging ook in op de verschillende oplossingsrichtingen (inclusief niets doen). Bewoners konden aangeven welke oplossingsrichting hun voorkeur had, waarbij de focus specifiek lag op het ophalen van de wensen met betrekking tot de noordvarianten. Daarnaast is bewoners gevraagd welke andere kansen ze zien om de leefbaarheid in de straat te verhogen. Ten slotte is bewoners ook de mogelijkheid gegeven om overige opmerkingen toe te voegen. Uit de enquête blijkt dat er een brede verkeersproblematiek wordt ervaren. Er komen drie problemen uitdrukkelijk naar voren: • Geluid • Trillingen • Snelheid In Figuur 4.1 is weergegeven hoe vaak de verschillende problemen worden ervaren. Over het algemeen worden er dus veel (verschillende) problemen ervaren.

Figuur 4.1: Enquête gemeente Molenlanden: ervaren problemen

Een andere vraag in de enquête ging over welk probleem bewoners het grootst vinden. Trillingen worden als het grootste probleem ervaren. Verder geeft het grootste deel van de bewoners van deze straten aan dat de zuidelijke randweg de voorkeur heeft (liever dan Noord (2021) of 0+). Als ze enkel tussen noordvarianten en 0+ mogen

blad 25 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

kiezen, kiezen 6 op de 10 respondenten voor 0+: geen randweg. Dit aandeel ligt nog hoger bij de bewoners van de noordzijde van Sluis en de Voorstraat. De cijfers zijn in Figuur 4.2 weergegeven.

Figuur 4.2: Enquête gemeente Molenlanden: voorkeuren oplossingsrichtingen

Al met al zijn trillingen gerelateerd aan het vrachtverkeer voor bewoners een belangrijk issue. Sommige bewoners zien in een vrachtverkeersverbod hiervoor voldoende oplossing. Daarnaast geven veel bewoners aan dat de aanleg van een noordelijke randweg leidt tot verkeer, geluid en hinder aan weerszijden van hun woning. Veel bewoners zien dit niet zitten. Overige opmerkingen zijn het verzoek om betere handhaving van de snelheid en de wenselijkheid van een spoedig besluit.

4.2

Begeleidingsgroep

In maart en april zijn twee bijeenkomsten met de begeleidingsgroep georganiseerd. Doel hiervan was het in beeld krijgen van alle voor het onderzoek relevante informatie. In februari 2023 heeft de gemeente Molenlanden een oproep gedaan om leden van de begeleidingsgroep te verzamelen. Hiervoor hebben vijftien personen zich aangemeld. In de begeleidingsgroep zijn inwoners van Groot-Ammers (en het buitengebied) en vertegenwoordigers van organisaties vertegenwoordigd. In de begeleidingsgroep zijn veel verschillende belangen vertegenwoordigd. Tijdens de twee bijeenkomsten zijn de aanpak en de voorlopige uitkomsten van het onderzoek besproken.

blad 26 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5 Verkeer In dit deel van de rapportage is het verkeersonderzoek uit de Haalbaarheidsstudie 2021 aangevuld met nieuwe varianten en informatie. Om een compleet beeld te schetsen, zijn waar relevant ook de onderzoeksresultaten uit de Haalbaarheidsstudie 2021 opgenomen. Per oplossingsrichting zijn de veranderingen in verkeersintensiteiten (het aantal motorvoertuigen per etmaal) in 2030 in kaart gebracht. Hierbij ligt de focus op het verschil ten opzichte van de referentiesituatie: de situatie in 2030 mét de 0+ maatregelen. Aan het eind van dit hoofdstuk is daarnaast verder ingegaan op het effect van de 0+ maatregelen: wat is de situatie als er geen randweg aangelegd wordt? Daar is de situatie in 2030 mét 0+ maatregelen vergeleken met de situatie in 2030 zonder 0+ maatregelen. Zo worden niet alleen de gevolgen van de oplossingsrichtingen, maar ook de gevolgen van het vrachtverkeersverbod duidelijk. Intermezzo: verkeersveiligheid Uit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) Thema Infra (Risicoanalyse en uitvoeringsagenda gemeente Molenlanden, Antea Group, 2021) blijkt dat de wegen Sluis/Voorstraat relatief slecht scoren op het gebied van de Duurzaam Veilig inrichtingskenmerken. Het snelheidsregime is matig herkenbaar en de oversteekbaarheid is slecht. De meeste automobilisten rijden er tussen 35 en 45 km per uur. Verder zijn de wegen (zeer) smal.

Uit het onderzoek SPV Thema Infra blijkt ook dat er op de Peppelweg, in het zuidelijk buitengebied, een opvallend grote ongevallenconcentratie te zien is. Ook hier wordt harder gereden dan toegestaan (73 tot 81 km per uur, i.p.v. 60). De veiligheidscijfers uit het onderzoek SPV Thema Infra bevestigen de aanleiding van de verkenning van de mogelijkheden voor een randweg, maar ook de urgentie om bij een Zuidvariant te voorzien in veilige fietsvoorzieningen.

In de volgende paragrafen zijn de verkeersberekeningen van de vier oplossingsrichtingen op kaart getoond en toegelicht. In paragraaf 5.6 zijn de meest relevante verkeerscijfers samengevat. Die paragraaf geeft een overzicht van hoe de oplossingsrichtingen zich op het gebied van verkeer tot elkaar verhouden. Idealiter ligt het aantal motorvoertuigen per etmaal (mvt/etm) op Sluis en de Voorstraat niet boven 3.000 tot 4.000.

blad 27 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.1

Noord (2021)

Deze oplossingsrichting is in de Haalbaarheidsstudie 2021 al beoordeeld. De verkeersintensiteiten bij deze oplossingsrichting zijn hier geactualiseerd. Figuur 5.1 geeft het aantal motorvoertuigen per etmaal (t.o.v. de referentiesituatie) weer. Op het nieuwe wegvak ten noorden van de Voorstraat zijn 4.200 motorvoertuigen per etmaal voorzien. Dat leidt tot een afname van 2.200 motorvoertuigen per etmaal op de Voorstraat. Op het nieuwe wegvak bij De Gorzen, ten noorden van Sluis, zouden maar liefst 8.000 motorvoertuigen per etmaal gaan rijden. Dit gaat wel hand in hand met een afname van het aantal motorvoertuigen op Sluis zelf: dat aantal neemt met 7.100 per etmaal af. Dat betekent dat bijna al het verkeer de nieuwe noordelijke randweg neemt. Op Sluis zelf blijven dagelijks nog maar enkele honderden motorvoertuigen over. Uit Figuur 5.1 blijkt ook dat oplossingsrichting Noord tot een afname van het aantal motorvoertuigen per etmaal op de Kerkstraat en Graafland leidt. Die afname bedraagt zo’n 800 tot 1.200 voertuigen per dag.

Figuur 5.1: Verkeersintensiteiten Noord (2021) in 2030, toe- en afnamen t.o.v. referentiesituatie

blad 28 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.2

Noord eenrichting kort

In deze oplossingsrichting worden er 3.700 motorvoertuigen per etmaal op het nieuwe wegvak op de dijk, ten noorden van de Voorstraat verwacht. Op dat wegvak rijdt in deze variant verkeer in twee richtingen. Het eenrichtingscircuit bevindt zich op Sluis en De Gorzen. Op de nieuwe eenrichtingsweg (De Gorzen) zijn 4.400 motorvoertuigen per etmaal voorzien. Deze voortuigen rijden van oost naar west over de dijk. Op Sluis neemt het verkeer hierdoor sterk af. In deze variant is Sluis een eenrichtingsweg, waarop motorverkeer zich van west naar oost verplaatst. De totale verkeersafname op Sluis bedraagt 3.300 motorvoertuigen per etmaal. Ook op de Voorstraat is een afname zichtbaar. Daarbij gaat het om 2.200 motorvoertuigen per etmaal. Ook op de Kerkstraat en Graafland neemt het verkeer met 1.000 tot 1.200 motorvoertuigen per etmaal af.

Figuur 5.2: Verkeersintensiteiten Noord eenrichting kort in 2030, toe- en afnamen t.o.v. referentiesituatie

blad 29 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.3

Noord eenrichting lang

In deze laatste oplossingsrichting Noord, met eenrichtingsverkeer op de nieuwe randweg en in het dorp, bedraagt het aantal motorvoertuigen per etmaal op het nieuwe eenrichtingsverkeerswegvak (ten noorden van de Voorstraat) zo’n 3.300. Het aantal motorvoertuigen per etmaal op de nieuwe eenrichtingsweg bij de Gorzen bedraagt 4.400. De Voorstraat en Sluis zijn ook eenrichtingswegen in deze oplossingsrichting. Op de Voorstraat ontstaat een afname van verkeer van 1.900 motorvoertuigen per etmaal. Op Sluis gaat het om een afname tot 3.400 motorvoertuigen per etmaal. Ook deze oplossingsrichting leidt tot een afname aan de zuidkant van GrootAmmers. Op de Kerkstraat/Graafland zijn tot 1.100 motorvoertuigen per etmaal minder voorzien.

Figuur 5.3: Verkeersintensiteiten Noord eenrichting lang in 2030, toe- en afnamen t.o.v. referentiesituatie

blad 30 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.4

Zuid 60 (2021)

In deze vierde oplossingsrichting bedraagt het aantal motorvoertuigen per etmaal op het nieuwe wegvak ten zuiden van de kern Groot-Ammers (dat de Middenpolderweg en de Essenweg verbindt) 7.600. Op de aangrenzende wegen ontstaat een toename van verkeer. Op de Middenpolderweg bedraagt die toename zo’n 5.300 motorvoertuigen per etmaal. Op de Essenweg gaat het om een toename van 1.700 voertuigen per etmaal. Ook de Haarsteeg wordt bij deze oplossingsrichting drukker: daar gaat het om een toename van 1.800 motorvoertuigen per dag. Ook op de Molenlaan (1.100) en de Tiendweg (1.300) neemt het aantal motorvoertuigen per etmaal toe. Afnamen van verkeersbewegingen zijn te zien op de Bergstoep/Opperstok (3.800 motorvoertuigen per etmaal), Sluis (- 5.400 motorvoertuigen per etmaal) en de Voorstraat (- 3.000 motorvoertuigen per etmaal). Het verkeer op het noordelijk gedeelte van de Ammerse Kade neemt bij Zuid 60 (2021) sterk af. Ten zuiden van de randweg verandert de verkeersintensiteit niet. De zuidelijke verbinding trekt al met al iets meer nieuw verkeer aan dan de oplossingsrichting Noord (2021).

Figuur 5.4: Verkeersintensiteiten Zuid 60 (2021) in 2030, toe- en afnamen t.o.v. referentiesituatie

blad 31 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.5

0+ (geen randweg)

Kijkend naar de twee figuren hieronder is te zien dat het doorvoeren van de 0+ maatregelen slechts een beperkt effect heeft op de verkeerscijfers in de referentiesituatie 2030. Op Sluis en de Voorstraat halen de 0+ maatregelen op basis van de verkeersberekeningen ongeveer 200 motorvoertuigen per dag weg. Dat is waarschijnlijk een overschatting van het aantal. In het Vervolgonderzoek fase 1 (2022) 7 is op basis van het Verkeersonderzoek doorgaand verkeer 8 gesteld dat bij een vrachtverkeersverbod de totale verkeersstroom (op Sluis en de Voorstraat) met circa 60 vrachtwagens per richting afneemt. Het vrachtverkeersverbod zorgt er namelijk voor dat enkel zwaar niet-bestemmingsverkeer de kern zal moeten vermijden. Zwaar bestemmingsverkeer, dat naar De Haven gaat bijvoorbeeld, zal over Sluis en de Voorstraat blijven rijden.

Figuur 5.5: Referentiesituatie 2030 zonder 0+ (< 2.000 mvt/etm: groen, > 2.000 mvt/etm: rood)

Figuur 5.6: Referentiesituatie 2030 met 0+ (< 2.000 mvt/etm: groen, > 2.000 mvt/etm: rood)

7

Verkenning randweg Groot-Ammers: Fase 1: kansrijke oplossingen, Antea Group, 23 november 2022.

8

Verkeersonderzoek doorgaand verkeer, Bureau de Groot Volker oktober 2017.

blad 32 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

5.6

Beschouwing verkeer

In Tabel 5.1 zijn de verkeerscijfers uit de paragrafen hierboven samengevat. Per oplossingsrichting is uiteengezet wat de verandering van de verkeersintensiteit is op een bepaalde straat. Kijkend naar de tabel, zorgt Noord (2021) voor de grootste afname van verkeer op Sluis en de Voorstraat. Echter, verkeer verplaatst zich hier van de voorzijde naar de achterzijde van deze twee straten. Met name op de nieuwe randweg, achter de woningen op Sluis, komt zeer veel verkeer te rijden. Al met al zorgt oplossingsrichting Zuid 60 (2021) voor de grootste vermindering van verkeer in de gehele kern. Tabel 5.1: Veranderingen in verkeersintensiteiten. Veranderingen ten opzichte van de referenitiesituatie zijn met kleur weergegeven. Motorvoertuigen etmaal referentiesituatie 2030H

Noord (2021)

Noord eenrichting kort

Noord eenrichting lang

Zuid 60 (2021)

Nieuw wegvak De Gorzen

n.v.t.

8.000

4.400 (eenrichting)

4.400 (eenrichting)

n.v.t.

Sluis

7.500

- 7.100

3.300 (eenrichting)

-3.400 (eenrichting)

-5.400

Nieuw wegvak ten noorden van Voorstraat

n.v.t.

4.200

3.700

3.300 (eenrichting)

n.v.t.

Voorstraat

5.000

- 2.200

- 2.200

-1.900 (eenrichting)

-3.000

Nieuw wegvak Zuid

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

7.600

Middenpolderweg

900

-100

0

0

+ 5.300

Peppelweg

< 100

0

0

0

+ 1.600

blad 33 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

6 Effecten op de leefomgeving In dit hoofdstuk is ingegaan op de verschillende effecten die de vier oplossingsrichtingen op de leefomgeving hebben. Hier zijn zowel de ‘nieuwe’ effecten als de reeds beschreven effecten (Haalbaarheidsstudie 2021) opgenomen. De effecten zijn in dit hoofdstuk beoordeeld.

6.1

Geluid

In bijlage 2 is het akoestisch onderzoek opgenomen. Hierin is uitgebreid en gebied specifiek ingegaan op de beoordeling van de geluidsniveaus bij de vier oplossingsrichtingen. Daarbij is zowel vanuit wettelijke kaders als vanuit leefbaarheid en hinder gekeken. Intermezzo: geluidsnormen De decibel (dB) geeft de grootte van een geluidsniveau aan. De decibelschaal is logaritmisch opgebouwd. Een stijging van 3 dB verdubbelt de intensiteit van de geluidssterkte. Echter, mensen ervaren dat iets anders. In principe zorgt een toename van ongeveer 10 dB namelijk voor een verdubbeling van de waargenomen geluidssterkte. Toch kunnen ogenschijnlijk kleine toenamen in het aantal dB, dus voor een forse waargenomen geluidstoename zorgen. Hoe groot de toename van het aantal dB exact moet zijn om te kunnen worden waargenomen, is van de situatie afhankelijk. De verwachte geluidbelasting als gevolg van nieuw aan te leggen wegdelen dient getoetst te worden aan de grenswaarden van de Wet geluidhinder. In artikel 82 en 83 lid 3 Wet geluidhinder zijn de grenswaarden vermeld met betrekking tot nieuwe situaties. In deze tabel is aangegeven welke geluidgrenswaarden in dit geval van toepassing zijn. Status woning

van

Bestaande woning

de

Ten hoogste toelaatbare geluidbelasting [dB]

Maximaal vast te stellen hogere waarde [dB] Stedelijk

Buitenstedelijk

48

63

58

Indien de ten hoogste toelaatbare geluidbelasting (ook wel voorkeurswaarde genoemd) wordt overschreden, dan moet beoordeeld worden of er maatregelen ter beperking van het geluid mogelijk zijn. Als maatregelen niet mogelijk zijn, of onvoldoende beperking van geluid bieden (en de geluidbelastingen niet hoger zijn dan de maximaal vast te stellen hogere waarde), dan dient een hogere waarde te worden vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders. In dat geval dient wel nog de maximaal toegestane geluidbelasting in de woning te worden geborgd, eventueel door aanvullende woningisolatie. Het akoestisch onderzoek in bijlage 2 geeft onder andere meer inzicht in de wettelijke geluidstoets. In dit deel van het verdiepend rapport is de overall conclusie van het akoestisch onderzoek opgenomen.

blad 34 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

In Tabel 6.1 is een samenvattend geluidsoverzicht weergegeven. Daarbij is naar het gehele studiegebied gekeken; er is in deze tabel dus geen onderscheid tussen gebieden opgenomen. In het akoestisch onderzoek en de verdere uitwerking van deze rapportage is dat nadrukkelijk wel gedaan. Tabel 6.1 dient daarom als samenvatting en schetst niet het complete beeld. Tabel 6.1: Samenvatting geluid

Oplossingsrichting

Gehinderden

Ernstig gehinderden

Slaapverstoorden

Referentiesituatie

100%

100%

100%

Noord (2021)

-7,0

-9,6

-4,3

Noord eenrichting kort

-3,9

-5,6

-2,9

Noord eenrichting lang

6,1

3,8

7,4

Zuid 60 (2021)

-12,2

-14,2

-9,5

De aantallen gehinderden zijn weergegeven per oplossingsrichting als percentage ten opzichte van de referentiesituatie. Deze zijn ontleend aan de dosis-effect relaties voor gehinderden, ernstig gehinderden, en slaapverstoorden voor wegverkeerslawaai uit de Regeling omgevingslawaai. Tabel 6.1 is gericht vooral gericht op de effecten van geluid op leefbaarheid en leefomgeving. Daarbij ligt de focus dus niet op de wettelijke toets. Omdat het om een berekening van de perceptie van inwoners gaat, is het lastig om de aantallen van (ernstig) gehinderden en slaapverstoorden in de referentiesituatie te kwantificeren. Daarnaast ligt de focus in dit onderzoek op de verschillen tussen de oplossingsrichtingen, waarbij vergeleken kan worden met de referentiesituatie. De toe- en afnames in de tabel hierboven zijn in ieder geval sterk gelieerd aan de toe- en afnames van de verkeersintensiteiten, uiteengezet in hoofdstuk 5. Tabel 6.1 kan met name gebruikt worden om de verschillende oplossingsrichting met elkaar te vergelijken. Om te zien waar de meeste gehinderden vandaan komen, is inzicht in de figuren uit het akoestisch onderzoek nodig. De absolute geluidbelasting zegt iets over waar de meeste hinder wordt ervaren. De verschilplots laten zien waar de geluidsituatie verbeterd of verslechtert ten opzichte van de referentiesituatie.

Om een koppeling tussen deze figuren te leggen, kan gekeken worden naar de samenvattingsplots. Deze laten het verschil in geluidbelasting zien tussen de betreffende oplossingsrichting en de referentiesituatie, maar enkel bij de geluidgevoelige bestemmingen waar ook hinder wordt ervaren (volgens de Regeling Omgevingslawaai). Dit geeft een overzichtelijker beeld van de verandering in geluidsituatie op relevante locaties. De verschillen in geluidbelasting zijn berekend als toename op de hoogste geluidbelasting per adres. Het kan zijn dat de hoogste geluidbelasting in verschillende oplossingsrichtingen op verschillende rekenpunten wordt berekend. De figuren laten niet zien uit welke bron de hoogste geluidbelasting wordt ervaren. Op Figuur 6.1, Figuur 6.2, Figuur 6.3 en Figuur 6.4 zijn de samenvattingsplots weergegeven. De duiding hiervan volgt onder het volgende kopje, conclusie akoestisch onderzoek. De in deze figuren ‘ingekleurde’ woningen zijn de woningen waar in die oplossingsrichting mogelijk geluidhinder kan optreden. Met kleur is aangegeven of de geluidbelasting voor die woningen toe- of afneemt. Verder zijn met gekleurde omlijningen de deelgebieden in de figuren opgenomen (zie hoofdstuk 7 en bijlage 3).

blad 35 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Figuur 6.1: Samenvattingsplot Noord: verschil geluidbelasting op geluidgehinderde woningen

Figuur 6.2: Samenvattingsplot Noord eenrichting kort: verschil geluidbelasting op geluidgehinderde woningen

blad 36 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Figuur 6.3: Samenvattingsplot Noord eenrichting lang: verschil geluidbelasting op geluidgehinderde woningen

Figuur 6.4: Samenvattingsplot Zuid 60 (2021): verschil geluidbelasting op geluidgehinderde woningen

Conclusie akoestisch onderzoek (bijlage 2) De oplossingsrichting Noord eenrichting lang (Figuur 6.3) laat als enige een toename in gehinderden, ernstig gehinderden, en slaapgestoorden zien. Dit is met name te wijten aan de toename in verkeer dat over de

blad 37 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

Julianastraat in de kern van Groot Ammers rijdt in deze variant. Gezien het aspect geluid is die toename niet wenselijk. Bij oplossingsrichting Zuid 60 (2021) (Figuur 6.4) is de afname in gehinderden, ernstig gehinderden, en slaapgestoorden het grootst. Daarnaast is bij deze oplossingsrichting bij slechts één woning sprake van een overschrijding van de ten hoogste toelaatbare geluidbelasting. De keerzijde van deze oplossingsrichting is dat, omdat het verkeer een andere, langere route over de buitenwegen neemt, de uitstralingseffecten het omvangrijkst zijn. Langs de betreffende wegen dienen geluidreducerende maatregelen in overweging te worden genomen, met een maatregellengte die potentieel oploopt tot circa 6.300 meter. De afname in gehinderden als gevolg van de ontwikkeling wordt bewerkstelligd door de beperkte woningdichtheid langs de wegen die extra worden belast, terwijl de wegen met een hoge woningdichtheid worden ontzien. Oplossingsrichtingen Noord (2021) (Figuur 6.1) en Noord eenrichting kort (Figuur 6.2) laten een soortgelijk patroon zien in de geluideffecten op de omgeving. Er zijn woningen waar sprake is van een overschrijding van de ten hoogste toelaatbare geluidbelasting langs de nieuwe weg op de dijk, terwijl het totaal aantal (ernstig) gehinderden en slaapgestoorden in de omgeving afneemt omdat verkeer binnen de kern van Groot Ammers afneemt.

Bij Noord (2021) is dit effect sterker dan bij variant Noord eenrichting kort. De noordvarianten, waarbij een nieuwe weg wordt gerealiseerd over de dijk, leiden tot een afname van de geluidbelasting als gevolg van verkeer op de Voorstraat, en een toename als gevolg van het verkeer op de nieuwe weg. Hierdoor ervaren de woningen langs de noordzijde van de Voorstraat een lagere geluidbelasting aan de zuidzijde, maar een hogere geluidbelasting aan de noordzijde (de tuinzijde van de woningen). Hoewel de hoogst berekende geluidbelasting op de woningen over het algemeen afneemt, is de toename aan geluidbelasting aan de tuinzijde een aandachtspunt dat mee dient te worden genomen in de overweging, en eventuele maatregelafweging bij de keuze van een van deze varianten. Bij Noord zijn de negatieve geluideffecten veelal te wijten aan het verkeer over de nieuwe weg, en blijven de negatieve gevolgen het meest beperkt in omvang. Hierdoor kunnen geluidreducerende maatregelen relatief kosteneffectief worden toegepast, en het makkelijkst worden beheerst. Een bronmaatregel in de vorm van een geluidreducerend wegdektype kan op een nieuwe weg relatief goedkoop worden aangebracht. Een dergelijke maatregel kan de geluidbelasting als gevolg van de weg met circa 2 tot 3 dB verlagen, hetgeen in de afweging meegenomen kan worden.

Indien een dergelijke maatregel toegepast kan worden, zou Noord (2021) de voorkeur hebben. Het is echter aan gevoegd gezag om te bepalen waar een eventuele toename van geluidshinder en het vaststellen van hogere waarden past binnen de ontwikkeling en hoe andere (milieu)aspecten mee worden gewogen in de keuze.

6.2

Trillingen

Hinder van trillingen als gevolg van (zwaar) verkeer over de Voorstraat/Sluis is een wezenlijk aandachtspunt. Dat blijkt onder andere uit het onderzoek van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ). 9 Dat onderzoek is uitgevoerd omdat diverse omwonenden aan de gemeente hadden aangegeven trillingen in hun woningen waar te nemen. Trillingen kunnen in theorie tot schade aan woningen leiden. Echter, er hoeft niet per se sprake te zijn van een causaal verband tussen trillingen en schade. Hoewel schade aan woningen dus ook een andere oorzaak kan hebben, vormen trillingen een serieus aandachtspunt. Het vrachtverkeersverbod, deel van de 0+ maatregelen, vermindert de hinder van trillingen. Echter, het vrachtverkeersverbod geldt enkel voor doorgaand verkeer en ook niet voor landbouwverkeer. Zwaar bestemmingsverkeer blijft bij de 0+ maatregelen dus nog steeds over de wegen rijden. Oplossingsrichting Noord (2021) neemt zeer veel verkeer van Sluis en het meest westelijke deel van de Voorstraat weg. Dat verplaatst zich naar de nieuwe weg op de dijk. Daar zorgt het verkeer voor minder trillingen op Sluis/de Voorstraat. Er wordt aangenomen dat het verschil significant is. Uit het onderzoek van de OZHZ bleek namelijk dat de trillingen op Voorstraat 18 het hevigst zijn waargenomen. De verkeersafname is hier bij oplossingsrichting Noord (2021) zeer groot.

Ook op de rest van de Voorstraat neemt het verkeer af. Noord (2021) zorgt dus voor 9

Onderzoek naar hinder van trillingen als gevolg van (zwaar) verkeer over de Voorstraat / Sluis in Groot-Ammers, OZHZ, 16 januari 2019.

blad 38 van 69

datum 4 juni 2023 projectnummer 0468813.100 betreft Verkenning randweg Groot-Ammers

een afname van trillinghinder op zowel Sluis als de Voorstraat. Zwaar bestemmingsverkeer kan De Haven via de randweg bereiken. Bij de eenrichtingsvarianten kort en lang blijft het aantal motorvoertuigen per etmaal op Sluis (en bij OZHZmeetpunt Voorstraat 18) hoger dan 4.000. De verkeersafname is hier dus een stuk kleiner. Herinrichting bij de omvorming tot eenrichtingsweg biedt echter kansen om trillinghinder te verkleinen. Op de rest van de Voorstraat neemt het verkeer ook af. Bij variant eenrichting lang rijdt er iets meer verkeer over de Voorstraat dan bij kort, maar dat verschil is te klein om een afwijking van trillinghinder te verklaren. Al met al vermindert trillinghinder wel. Van de vier oplossingsrichtingen neemt Zuid 60 (2021) het meeste verkeer uit de kern weg. Echter, de zuidvariant biedt geen alternatief voor zwaar verkeer dat van en naar De Haven rijdt. Dat doen de drie noordvarianten (deels) wel. Zwaar bestemmingsverkeer zal dus over de bestaande wegen (Sluis en Voorstraat) moeten blijven gaan. Hoewel trillingen in de kern bij de Zuid 60 (2021) licht afnemen, is de beoordeling van het effect op trillingen bij de zuidvariant minder positief dan bij de drie noordvarianten.

6.3

Veiligheid

Het aspect veiligheid is in de Haalbaarheidsstudie 2021 en het Vervolgonderzoek fase 1 2022 reeds behandeld. Er wordt aangenomen dat er geen wijzigingen ten opzichte van de bevindingen uit die twee onderzoeken zijn. Alle vier de oplossingsrichtingen verminderen risico’s op het gebied van (externe) veiligheid. De noordvarianten doen dat in sterkere mate dan de zuidvariant. In de huidige situatie en de referentiesituatie kan op basis van de vuistregels van de HART worden gesteld dat het indicatieve groepsrisico kleiner is dan 0,1 van de oriëntatiewaarde. Desondanks kan wel worden gesteld dat transport van gevaarlijke stoffen door de dorpskern onwenselijk is. Het verleggen van de doorgaande weg naar een nieuwe route ten noorden van de bebouwde kern, zoals bij Noord (2021), vermindert het (al lage) veiligheidsrisico, door de vermindering van transporten met gevaarlijke stoffen. Ook de verkeersveiligheid neemt in de dorpskern hierdoor toe. Aan het bedrijf en aan het tankstation verandert in principe niets: deze houden hetzelfde veiligheidsrisico als in de huidige situatie. Voor het LPG-tankstation kan aan de nieuwe randweg een locatie gezocht worden, maar binnendijks zijn aan de nieuwe randweg hiervoor geen reëel mogelijkheden waarbij de volledige risicocontour vrij is van (beperkt) kwetsbare objecten als woningen.