Bijlage 4 - terugkoppelingen bijeenkomsten asielopvang 2025
Tekst van het document
Integratie, participatie & betrokkenheid Ook zijn er veel vragen gesteld over hoe de integratie tussen vluchtelingen en inwoners gaat 51
plaatsvinden en in welk opzicht de inwoners hierbij een rol kunnen spelen. Vraag 2: Welke Ideeën en kansen ziet u? Naast de zorgen is er ook veel ruimte voor ideeën en kansen. Deze zijn onderverdeeld in de volgende categorieën Kansen Er zijn voornamelijk kansen benoemd op het gebied van het bevorderen van de integratie en participatie door inwoners en het investeren in toekomstgerichte huisvesting. Ideeën Er zijn voornamelijk ideeën benoemd op het gebied van hoe de vluchtelingen het best begeleid kunnen worden, over de samenstelling en de locatie van de huisvesting van de vluchtelingen.
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Ook werd er nagedacht over de vraag wat de beste locatiekeuze is om de vluchtelingen op te vangen. De reacties hierop zijn onderverdeeld in de volgende categorieën.
Maximale opvang, voorkeur voor kleinschaligheid, spreiding & verdeling. Er is nagedacht over de grote van de opvanglocaties, waarbij er een voorkeur is voor kleinschalige opvang. Over de spreiding en verdeling bestaan wel veel meningen. Samenstelling, organisatie, veiligheid, vertrouwen, dagbesteding & maatschappelijke bijdrage. Voornamelijk vinden de inwoners het belangrijk dat er een garantie is op de veiligheid van inwoners en vluchtelingen. Ook de dagbesteding en maatschappelijke bijdrage wordt als belangrijk gezien, omdat dit eventuele overlast tegen zal gaan.
Vraag en Antwoord We kunnen helaas nog niet alle vragen beantwoorden omdat veel informatie nog niet bekend is. De veelgestelde vragen worden nog geplaatst op de website, deze wordt 52
gaandeweg aangevuld. Hier vindt u vast enkele vragen waar we wél antwoord op kunnen geven. •
Is het maximumaantal asielzoekers per locatie vastgesteld op 244? Nee, het maximumaantal asielzoekers per locatie is niet vastgesteld op 244. Conform de spreidingswetopgave zou Molenlanden 244 asielzoekers, waaronder 39 alleenstaande minderjarige vreemdelingen, moeten opvangen. De gemeenteraad vergadert in september over het gewenste scenario en de inwonersbijeenkomsten dienen als input voor die besluitvorming.
•
Hoe hoog is de omloopsnelheid van bewoners op de opvanglocatie en wat betekent dit voor de locatie zelf? Dit is afhankelijk van de duur van de asielprocedure. In principe moet het IND binnen 6 maanden een besluit nemen; de wachttijden lopen echter erg op. Een asielzoeker verblijft op dit moment vaak minimaal 18 maanden in een AZC.
•
Is er een combinatie mogelijk van opvang en woningen, bijvoorbeeld ook voor jongeren? We zullen ons inspannen om tijdens en/of na de functie van opvanglocatie woonruimte te creëren voor andere doelgroepen.
•
Mogen vluchtelingen ondersteuning bieden aan dorpsgenoten? Vluchtelingen mogen zeker vrijwilligerswerk doen en zijn vaak ook bereid dorpsgenoten te helpen.
•
Wordt er bij statushouders ingezet op een verplichting tot werken? Er is geen verplichting tot werken, maar dit wordt wel gestimuleerd.
•
Zijn burgerinitiatieven mogelijk en worden zij betrokken bij de uitvoering? Burgerinitiatieven zijn zeker mogelijk en worden juist toegejuicht. Onderdeel van het vervolgtraject is dat er per azc een plan van aanpak wordt opgesteld, waarbij ook gesproken wordt met burgers.
Hoe nu verder? In september komt er een raadsbesluit over het scenario, de criteria en de vervolgstappen. Zoals benoemd wordt de input van de bijeenkomsten meegenomen in het voorstel naar de 53
raad. In het najaar van 2025 gaan we actief op zoek naar geschikte locaties waarbij we ook inwoners vragen suggesties te doen. Om u goed op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen rondom asielopvang, gaan we een nieuwsbrief starten waarvoor u zich via bijgaande link kunt aanmelden: https://laposta.nl/f/ssro7ub93xna. Onderstaand vindt u de tijdslijn met de vervolgstappen in het traject naar de realisatie van opvanglocaties. Meer informatie hierover vindt u ook op de website van de gemeente (www.molenlanden.nl/asielopvang).
54
Bijlage – Alle opgehaalde input per vraag Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Categorie (vragen): Huisvesting, spreiding en infrastructuur • • • • • •
Is het maximumaantal asielzoekers per locatie vastgesteld op 244? Geeft de gemeente nog enige weerstand tegen de verplichte aantallen en minimale groepsgrootte? Wordt er gestuurd op een evenwichtige groepssamenstelling, en niet alleen op jonge mannen? Hoe hoog is de omloopsnelheid van bewoners op de opvanglocatie en wat betekent dit voor de locatie zelf? Kunnen AMV’ers zoveel mogelijk worden gespreid (bijvoorbeeld maximaal 10) en verdeeld over andere groepen? Hoe wordt het openbaar vervoer richting winkels geregeld en welke hulp biedt de gemeente daarbij?
Categorie (vragen): Woningmarkt en lokale druk • •
Is er momenteel voldoende huisvesting voor starters en senioren, en hoe wordt voorkomen dat zij door de komst van statushouders nog langer moeten wachten? Is een combinatie mogelijk van opvang en woningen, bijvoorbeeld ook voor jongeren?
Categorie (vragen): Veiligheid • •
Hoe wordt de veiligheid van zowel inwoners als vluchtelingen gewaarborgd? Hoe beschermen we AMV’ers tegen financiële uitbuiting en criminaliteit?
55
Categorie (vragen): Integratie, participatie en betrokkenheid • • • • • • •
Hoe kunnen we autonomie stimuleren, bijvoorbeeld door vluchtelingen iets te doen te geven of woningen te laten delen? Mogen vluchtelingen ondersteuning bieden aan dorpsgenoten? Wordt er bij statushouders ingezet op een verplichting tot werken? Is er een welkom programma en zijn er buddy’s beschikbaar voor nieuwkomers? Hoe organiseer je een breed draagvlak en voldoende betrokkenheid in de gemeenschap? Zijn burgerinitiatieven mogelijk en worden zij betrokken bij de uitvoering? Hoe zorgen we ervoor dat we de cultuur van vluchtelingen begrijpen en dat deze opgave veilig verloopt?
Categorie (zorgen): Woningmarkt, infrastructuur en lokale druk • • • • •
De woningnood is groot; inwoners maken zich zorgen dat statushouders voorrang krijgen, dit kan leiden tot het gevoel van discriminatie en wrijving. Zodra statushouders hun status krijgen, moet hun huisvesting goed worden georganiseerd. Enkele inwoners geven aan persoonlijk geen zorgen te hebben, ondanks dat hun kinderen nog een woning zoeken. Een gebrekkige busverbinding belemmert de zelfstandigheid van vluchtelingen. Het gebied Molenlanden is niet te vergelijken met stedelijk gebied; er lijkt te weinig maatwerk te worden toegepast.
Categorie (zorgen): Veiligheid en risico’s • • • • •
De veiligheid van de omgeving en van de opvang zelf moet goed worden geregeld. Sommige inwoners vrezen dat asielzoekers zich anders voordoen dan ze zijn (“wolf in schaapskleren”). De impact van voornamelijk islamitische vluchtelingen met andere waarden en cultuur wordt mogelijk onderschat. Het Dublinakkoord lijkt niet goed gehandhaafd te worden (dit is wel meer op landelijk niveau) Er is zorg dat asielzoekers zich zullen vervelen als er geen goede dagbesteding wordt aangeboden, waardoor overlast wordt veroorzaakt.
Categorie (zorgen): Samenstelling en schaal 56
• • •
Er is zorg dat te grote opvanglocaties, in verhouding tot de schaal van de kern, leiden tot verstoring van de verhoudingen in het dorp en hierdoor moeilijk beheersbaar zijn. Een onevenwichtige samenstelling van de groep kan leiden tot gebrek aan sociale controle. Indien enkel jongeren worden geconcentreerd in één opvang, kan dat leiden tot overlast.
Categorie (zorgen): Overig • •
Er is onvoldoende kennis en kunde beschikbaar over de risico’s en eisen die horen bij opvang, met name van AMV’ers. Tegenstanders van de opvang zouden mogelijkheden moeten krijgen om kritisch mee te kijken in het proces.
Vraag 2: Welke ideeën en kansen ziet u? Categorie (kansen): Integratie & Participatie • • • • •
Bevorder integratie door onder andere snel taalonderwijs aan te bieden. Zorg dat asielzoekers een nuttige daginvulling krijgen. Meng vluchtelingen met jongeren uit het dorp voor wederzijdse uitwisseling. Echte statushouders zijn welkom, geen gelukzoekers. Sluit aan bij de behoeften van het dorp; dat levert een win-winsituatie op.
Categorie (Kansen): Ruimte & Huisvesting • •
Kleine locaties kosten geld, maar veel inwoners staan mogelijk open om financieel bij te dragen. Door opvang en huisvesting te combineren of multifunctioneel in te richten, ontstaat efficiënt ruimtegebruik en kunnen andere gebouwen beschikbaar komen.
Categorie (Kansen): 57
Regionale samenwerking en arbeidsmarkt •
•
Zet opvang in om tekorten aan arbeidskrachten aan te pakken. Werk samen met Gorinchem, Vijfheerenlanden en de Drechtsteden om regionale kansen te benutten.
Categorie (Ideeën): Begeleiding & integratie • • • • • • • •
Gebruik de kennis en ervaring van Vluchtelingenwerk. Bied hulp bij traumaverwerking. Laat groepen begeleiden door oud-vluchtelingen met dezelfde achtergrond of uit hetzelfde land. Koppel asielzoekers aan dorpsgenoten via een buddysysteem. Zorg voor goede begeleiding, inzet van tolken en uitleg over Nederlandse normen en waarden. Zoek persoonlijk contact met vluchtelingen, bijvoorbeeld door ze thuis uit te nodigen voor koffie. Besteed ook aandacht aan ontspanning. Zorg voor een zinvolle daginvulling via (vrijwilligers)werk bij bijvoorbeeld lokale ondernemers en een verplichte basiscursus die bijdraagt aan integratie.
Categorie (Ideeën): Locatie & huisvesting • • • • • • • •
Combineer opvanglocaties met woningen voor woningzoekenden, zoals starters en senioren. Locaties met 25 personen zijn voor kleine dorpen soms nog te groot, tenzij het gaat om een gemengde groep. Richt kleine groepen in (bijvoorbeeld 25 personen) met zoveel mogelijk dezelfde culturele achtergrond. Zet in op meerdere kleinschalige locaties. Kies geen afgelegen locatie, maar vestig opvang in of nabij de dorpskern. Bouw snel een multifunctioneel gebouw. Overweeg alternatieve locaties zoals campings of een zeppelinboot (bijv. Giessenlek of Merwedekanaal). Richt niet alleen opvang in voor 250 mensen, maar wees voorbereid op uitbreiding naar 500 of 750.
58
Categorie (Ideeën): Samenwerking & betrokkenheid • • • • • •
Houd rekening met de lokale bevolking. Zoek samenwerking met lokale bedrijven. Betrek kerken en diaconieën, ook in dorpen zonder opvanglocatie. Betrek maatschappelijke instanties bij de uitvoering. Zet de opvang samen met het dorp op. Bezoek met twijfelende inwoners een bestaand AZC om ervaringen op te doen.
Categorie (ideeën): Overig • •
Stel duidelijke kaders en handhaaf deze. Zorg voor goed openbaar vervoer
Vraag 3: Wat vindt u de belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Categorie: Maximale omvang per locatie •
• • • • •
Geef de voorkeur aan locaties met maximaal 25 personen, waarvan maximaal 5 alleenstaande minderjarige vluchtelingen. Als het toch meer wordt: maximaal 50 personen, waarvan maximaal 10 AMV’s. Een opvang van maximaal 75 bewoners binnen de bewoonde omgeving is wenselijk. Het aantal van 244 personen is veel te groot voor kleine dorpen; dit aantal moet omlaag. In Schelluinen is een grote opvanglocatie van 250 personen voorzien. Een grote locatie met beveiliging zou kunnen worden gerealiseerd in Groot-Ammers, Bleskensgraaf of Vossenburcht. Het kostenaspect speelt mee: locaties moeten niet kleiner zijn dan 75 personen om efficiënt te kunnen functioneren.
Categorie: Voorkeur voor kleinschaligheid 59
• • •
• • • •
De grootte van de opvanglocatie moet afhankelijk zijn van de omvang van het dorp; dit geldt ook voor locaties binnen of buiten de kern. Voor Goudriaan geldt: zo klein mogelijk en zonder beveiliging, vergelijkbaar met de opvang van Oekraïners in het dorp. Geef voorkeur aan kleine locaties, aanzienlijk minder dan 25 personen, met een gemengde samenstelling van mannen, vrouwen, kinderen en gezinnen, verspreid over dorpen. Kies alleen voor kleine locaties als deze binnen de dorpskern worden gerealiseerd. Houd locaties zo klein mogelijk en, indien mogelijk, in of bij particuliere woningen; 244 plekken is te veel voor één locatie. Minderjarige jongens moeten niet allemaal op één plek worden opgevangen. Drie kleinere locaties zijn wenselijk; onze ervaring is dat integratie in kleine dorpen dan juist goed verloopt.
Categorie Spreiding & verdeling binnen de gemeente • • •
Verspreid de opvanglocaties over drie delen van de gemeente Molenlanden. Richt opvang in tussen twee kernen, als gezamenlijke voorziening. Plaats één of twee grotere locaties buiten de kern (maximaal 75 personen per locatie).
Categorie Ligging & fysieke inpassing • • • • • •
Bij opvang buiten de kern of in de polder moet er voldoende winkelaanbod en goed openbaar vervoer in de buurt zijn, bijvoorbeeld een bus- of treinstation. Overweeg een extra station in Schelluinen. Kies voor opvang aan de rand van de dorpskern, zodat de locatie daarna benut kan worden voor woningbouw. Bouw toekomstgericht, zodat de opvanglocaties later ook als reguliere woningen gebruikt kunnen worden. Er kunnen losse units geplaatst worden, bijvoorbeeld op een weiland. Combineer opvang met woningen voor jongeren.
Categorie 60
Samenstelling & organisatie • • •
Is het mogelijk om de samenstelling van de opvanggroep per dorpskern af te stemmen? Indien mogelijk, beperk het aandeel jongeren in de opvanglocatie. Stimuleer integratie door vluchtelingen en inwoners op dezelfde locatie samen te brengen. De voorkeur gaat uit naar scenario 2 of scenario 3.
Categorie Veiligheid & Vertrouwen • •
•
Er moet garantie zijn voor de veiligheid van zowel bewoners als omwonenden. Worden burgers beschermd wanneer zij hulp bieden aan vluchtelingen? (Naar aanleiding van nieuwe wetgeving die vorige week in de Tweede Kamer is aangenomen.) Er is geen draagvlak meer voor nieuwe locaties; mensen hebben het vertrouwen in de politiek verloren.
Categorie Dagbesteding & Maatschappelijke bijdrage • •
Zorg voor nuttige werkzaamheden, zodat bewoners zich waardevol en nuttig voelen. Dagbesteding en zelfstandigheid zijn belangrijk voor draagvlak: laat bewoners bijvoorbeeld zelf koken of een moestuin onderhouden.
61
Resultaten online vragenlijst zomer 2025
62
Resultaten online vragenlijst zomer 2025 In de zomermaanden van 2025 (juni-augustus) heeft er een online vragenlijst opengestaan om meningen op te halen over asielopvang binnen gemeente Molenlanden. Deze vragenlijst is meermaals gedeeld via de sociale media kanalen van de gemeente en via de gemeentepagina. Inwoners die niet fysiek aanwezig konden of wilden zijn bij de inwonersbijeenkomsten waren zo toch in de gelegenheid gesteld om hun mening te delen. Doel van de online vragenlijst: Het doel van online vragenlijst was om input op te halen van onze inwoners over de invulling van de Molenlandse asielopgave. Belangrijkste punten: Deze vragenlijst is door 77 respondenten ingevuld. Vanwege de online aard is het niet met zekerheid te zeggen dat er geen dubbele respondenten of respondenten van buiten Molenlanden tussen zitten. Hierdoor is het lastig te zeggen of de resultaten van deze vragen lijst een representatief beeld van de gehele gemeente geven. De meest genoemde voorwaarden waarmee asielopvang als acceptabel gezien kan worden zijn kleinschalige opvang, een veiligheidsplan en tijdelijke opvang met een duidelijke einddatum. De meeste respondenten zien geen kansen als het gaat om asielopvang, Enkele zien wel een kans in het combineren van opvang met woonruimte voor Molenlanders.
Respondenten maken zich het meeste zorgen om de veiligheid, de beschikbaarheid van woningen en bepaalde doelgroepen (bijvoorbeeld alleenstaande mannen). Deze drie zorgen werden ook als de drie belangrijkste genoemd. De volledige antwoorden zijn op onderstaande pagina’s te vinden.
63
Alle resultaten per vraag Vraag 1: Hoe staat u tegenover asielopvang in Molenlanden?
Vraag 2: Onder welke voorwaarden zou u asielopvang in Molenlanden acceptabel vinden?
Vraag 3: Welke kansen ziet u als het gaat om asielopvang in Molenlanden?
64
Vraag 4: Waar maakt u zich zorgen over als het gaat om asielopvang?
Vraag 5: Welke drie van de antwoorden uit vraag 4 vindt u het belangrijkste?
Vraag 6: Waar moet volgens u een goede opvanglocatie aan voldoen?
Vraag 7: Zou u eventueel willen bijdragen aan vluchtelingenopvang en zo ja, op welke manier?
65
Vraag 8: Heeft u ideeën voor concrete plekken in Molenlanden waar opvanglocaties gerealiseerd kunnen worden? De antwoorden op deze vraag worden in Q4 van 2025 beoordeeld aan de hand van de criteria die in september 2025 door de raad vastgesteld worden.
Vraag 9: Hoe zou u graag op de hoogte gehouden willen worden over dit onderwerp en het vervolgtraject?
Vraag 10: Heeft u aangegeven bij te willen dragen en/of wilt u op de hoogte blijven? Dan ontvangen wij graag uw e-mailadres. De antwoorden op deze vraag zijn niet bijgevoegd in verband met de AVG wetgeving.
66
Vraag 11: Ruimte voor eventuele vragen of opmerkingen Sommige antwoorden zijn aangepast in verband met de AVG wetgeving. Zelf ben ik, onder voorwaarden, voorstander. Maar laat dit geen onderwerp voor lokale polarisatie worden en luister daarom goed genoeg naar tegenstanders. Er is genoeg haat en polarisatie, onze gemeente vind ik een voorbeeld voor hoe het ook kan. Dat moeten we koesteren en behouden. Wat we in Nederland ook zeggen, inspraak hebben we toch niet. Als het in het nieuws komt dat we inspraak hebben, is het vanuit Den Haag al vastgezet en geregeld. Ik ben voorzitter van de sportvereniging in [verwijderd i.v.m. AVG]. Tevens was ik betrokken bij een werkgroep in [verwijderd i.v.m. AVG]. De kolonisering in ons land staat mij erg tegen en heeft veel mensen beïnvloed met een negatief beeld van o.a. Vluchtelingen en Islam. Ik zou graag zien dat een duidelijk belang naar voren wordt gebracht, welke voordelen en nadelen de opvang kan hebben. In [verwijderd i.v.m. AVG] zijn weinig voorzieningen en door de uitgebleven woningbouw is er leegloop op de basisscholen de afgelopen jaren. Of dit een geschikte locatie is laat ik in het midden.
Ieder kind is bij ons welkom om mee te sporten (ism Gemeente-ondersteuning) De enkele antwoordmogelijkheid bij de vraag over de kansen (vraag 3) vs de meerkeuzemogelijkheden in combinatie met de wegingsvraag over de zorgen (vraag 4 en 5) suggereren dat de vragenlijst ietwat gekleurd is. Stoppen met die onzin en eerst eens voor je eigen bewoners zorgen! En max 75pers is niet kleinschalig in de dorpen van de alblasserwaard. Echt niet meer asielzoekers. Geven overlast, huizen zijn niet beschikbaar voor starters. Negatief. Het is.voldoende.moet stoppen nu Nee Hoogblokland is een klein dorpje waar niks te doen is voor vluchtelingen. Wat kunnen ze hier gaan doen dan? Mensen lastig vallen. We hebben geen eens een supermarkt waar ze heen kunnen gaan. Daarna kan ik zelf hier in de buurt geen huis huren of kopen, moeten jullie daar niet eerst eens wat aan gaan doen? Eerst het eigen volk! Geen assielzoekerscentrum in hoogblokland/hoornaar Opvang in de kleine dorpen is niet goed. Geen contacten, Geen voorzieningen of deze zijn niet berekend op grote aantallen mensen. Kleine scholen en opvang mogelijkheden. Veel oudere wonen in de dorpen. Onveilig Ik zie gebeuren dat als er inwoners opstaan en hard schreeuwen, Hoornaar, ze gewoon ergens anders gedropt worden. Ga eens in de kernen kijken. In onze straat en om ons heen wonen zeker 12 gezinnen, lees statushouders.
Komt er een huurhuis vrij worden daar statushouders in gestopt. Je huis wordt gelijk minder waard. Ze houden, huis en tuin, niet bij. Hebben lappen als gordijnen. De burgemeester en de wethouders wonen allemaal zo dat zij er geen last van hebben. Zij kunnen makkelijk zeggen het is een verrijking voor de gemeente!! Nee, het is geen verrijking. En is een verloedering van de buurt, het dorp en de gemeente. Dus nee geen asielzoekers in NieuwLekkerland en de gemeente Molenlanden. Er zijn zoveel te weinig huurwoningen in Molenlanden, dat wordt nog moeilijker met asielzoekers. Er zijn al te veel asielzoekers in Molenlanden. Eigen bewoners kunnen geen huis krijgen.
67