Bijlage 4 - terugkoppelingen bijeenkomsten asielopvang 2025
Tekst van het document
Terugkoppelingen bijeenkomsten asielopvang 2025
1
Inhoudsopgave Terugkoppeling bijeenkomsten maatschappelijk middenveld 2 en 4 juni 2025 Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 25 juni 2025 Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 30 juni 2025 Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 3 juli 2025 Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 7 juli 2025 Resultaten online vragenlijst zomer 2025
p. 3 p. 15 p. 30 p. 40 p. 50 p. 62
2
Terugkoppeling bijeenkomsten maatschappelijk middenveld 2 en 4 juni 2025
3
Terugkoppeling bijeenkomsten 2 en 4 juni ’25 Op 2 en 4 juni 2025 zijn er bijeenkomsten met het maatschappelijk middenveld (diaconieën, dorps(beraden), initiatiefgroepen, etc.) gehouden. De bijeenkomsten stonden in het thema van asielopvang, waarbij het specifiek ging om de aanpak van de asielopgave van gemeente Molenlanden. Verdeeld over de twee avonden waren er in totaal ruim 50 aanwezigen vanuit verschillende kerken, verenigingen, klankbordgroepen en dorpsraden. Voor iedereen die aanwezig was: zeer veel dank voor jullie actieve inzet en enthousiasme. Dit heeft ons enorm geholpen! Doel van de bijeenkomsten: Het doel van de bijeenkomsten was om input op te halen van de maatschappelijke organisaties binnen de gemeente over de invulling van de asielopgave en op welke manier we inwoners hier het beste bij kunnen betrekken. Besproken punten: We begonnen de avonden met een plenaire presentatie waarin een overzicht werd gedeeld van de opgave van de gemeente en de dilemma’s waar we voor staan. Na het plenaire gedeelte zijn we in groepjes uit elkaar gegaan om drie verschillende vragen te behandelen. Hier vindt u de rode draad van de gesprekken en de punten waar we direct mee aan de slag gaan, de volledige input is onderaan dit document te vinden.
Bijgevoegd vindt u ook de PowerPoint presentatie van de bijeenkomsten en de nieuwste versie van de uitnodiging voor de inwonersbijeenkomsten. Vraag 1: Op welke wijze kunnen we de inwonersbijeenkomsten eind juni het beste invullen? Er was veel nuttige input gegeven over hoe we de inwonersbijeenkomsten het beste kunnen organiseren. We hebben enkele belangrijke punten direct meegenomen: -
De online bijeenkomst op 3 juli is hybride geworden, deze is dus zowel online als fysiek bij te wonen. Er is een extra bijeenkomst op maandag 7 juli bijgekomen op een centraal gelegen locatie binnen de gemeente (Goudriaan). Tijdens de inwonersavonden zullen we een korte plenaire presentatie houden, hierna gaan we in groepjes uit elkaar zodat iedereen gehoord kan worden. Tijdens het plenaire deel zullen de verschillende scenario’s en parameters kort belicht worden. Bij het aanmelden voor de bijeenkomsten is nu ook ruimte om vooraf feedback te geven of vragen te stellen. Er komt een online vragenlijst op de website voor degenen die niet op een bijeenkomst willen of kunnen komen, zodat zijn toch hun input kunnen delen. 4
-
We nodigen inwoners actief uit doormiddel van sociale media, uitnodigingen in de krant en de ‘contentkit’ die u reeds heeft ontvangen. Na afloop van de inwonersbijeenkomsten zal er een terugkoppeling gedeeld worden, alle terugkoppelingen komen ook op de website van de gemeente
Vraag 2: Op welke wijze wil/kan uw organisatie meedenken in het vervolg? Er zijn verschillende onderdelen waarin u heeft aangegeven mee te willen denken, helpen en ondersteunen. Hartelijk dank voor het aanbod! Dit gaat over ondersteuning bieden voor nieuwkomers, meehelpen in de informatievoorziening binnen jullie netwerk en meedenken over de inrichting van de locaties zodra deze bekend zijn. Hier gaan we in de volgende fase van het participatieproces, als we na het besluit van de gemeenteraad concreet met de uitvraag naar locaties aan de slag gaan, op terugkomen! Vraag 3: Wat vinden jullie belangrijke aandachtspunten voor de locatie van het AZC? De input op vraag 3 is onder te verdelen in de volgende categorieën: groepsgrootte, groepssamenstelling, locatie, alternatieve invulling, veiligheid en transparante communicatie. Enkele punten die we in onze uitwerking al meenemen: -
De dependance constructie voor scenario’s 1, 2 en 3 ‘Scenario 5’ (5 locaties met 50 plekken) wordt uitgewerkt als scenario 3 Een combinatie met woningen voor jongeren en starters De voordelen per scenario (tijdens en na het termijn als AZC)
De overige punten worden voor zover mogelijk, samen met de input van de 5 inwonersbijeenkomsten en de online vragenlijst, meegenomen in het raadsvoorstel van september.
5
Volgende stappen: Eind juni en begin juli worden er in totaal 5 inwonersbijeenkomsten georganiseerd. In september komt er een raadsvoorstel, hierna gaan we actief op zoek naar geschikte locaties. Continu en transparant communiceren over vervolgstappen staat voor gemeente Molenlanden centraal. Inwonersbijeenkomsten: Datum
Tijd
Locatie
25 juni 2025
19.30 – 21.00
‘t Waellant, Ooievaar 10, Nieuw-Lekkerland
26 juni 2025
16.00 – 17.30
Vijf Lelies, Kerkstraat 33, Streefkerk
30 juni 2025
19.30 – 21.00
De Til, Breestraat 1, Giessenburg
3 juli 2025
19.30 21.00
- MFC Den Hoek, Dorpsweg 81, Hoogblokland - Ook online te volgen, de link volgt
7 juli 2025
19:3021:00
Multistee, Burgemeester van Slijpestraat 8, Goudriaan
6
Tijdlijn:
7
Bijlage 1 – Alle opgehaalde input per vraag Vraag 1: Op welke wijze kunnen we de inwonersbijeenkomsten eind juni het beste invullen? Vorm: Uitnodigen • • • • • • •
Zo veel mogelijk mensen bereiken Huis aan huis uitnodigen en via whatsapp Bij uitnodiging al taak gemeente uitleggen Per kern een bijeenkomst, goed toegankelijk, actief uitnodigen Via dorps(be)raden, kerken en verenigingen met een dorpsfunctie Naast media ook uitnodigen via verenigingen en kerken (MM) Bij uitnodiging al ruimte voor input geven
Structuur • • • • • • • •
• • •
Groepsgesprekken in klein verband zodat iedereen gehoord kan worden Goed verstaanbaar plenair deel Kort plenair informeren, grootste deel interactie Open structuur en breed inzetten Concrete plannen (vooraf) presenteren o Plan – alternatieven – kosten – tops/flops – eventueel referendum Groepsonderdelen afwisselen met plenaire gedeelten Online stemmen over stellingen -> goed voor transparantie Wees realistisch – duidelijke voorlichting – eerlijk verhaal vertellen o Haalbare doelen en duidelijke consequenties stellen o Als kader: visie van gemeente, daarbinnen verschillende voorstellen Goede, niet te sturende gespreksvragen Visualisatie maken -> voorbeelden scenario's/per kern/inzicht OEK Gastheer/vrouw om mensen welkom te heten
Doel en toon • • • •
Methodiek met memo's waarbij inwoners aan kunnen geven welke dilemma's voorkeur hebben Wat we gaan doen staat vast, inwoners hebben invloed op hoe (duidelijk in hoeverre ze invloed hebben) Recht door zee over geleerde lessen Hoornaar Duidelijk zijn over doel: informatief of inspraak (verwachtingsmanagement) 8
• • • • • • • • •
Inwoners gehoord laten voelen en mee laten denken -> positief draagvlak creëren Draagvlakonderzoek en avonden als deze (met MM) Neem inwoners serieus en zorg dat hun inbreng ertoe doet Voorkom dat fervente tegenstanders de sfeer bepalen Bepleit dat betrokkenheid van inwoners erg belangrijk is voor wederzijds welzijn Zet ervaring van elders in/spreektijd voor AZC vrijwilligers Voorkom negatieve aanvliegroute Gebruik juiste toon opvang=huisvesten=ontvangen (nieuwkomers ipv asielzoekers) Opties laten zien zodat mensen meedenken ipv tegen zijn
Inhoud: •
• • • • • • • • • •
Positieve insteek – win-win voor kern o School blijft open – zwembad behouden – na 10 jaar woningen o Combinatie met woningen voor jongeren Geef noodzaak van opvang aan Deel goede ervaringen elders Spreiding -> aandacht voor ander overlast in kernen Aandacht voor veiligheidsvraagstuk Inzicht/openheid over kosten per scenario Mogelijke vraag: waarom kleine locatie niet als dependance Vragen naar gewenste omvang en suggesties voor locaties Goed voorbereid plan met feitelijke onderbouwing Analyse van impact per scenario beschikbaar o Voor en nadelen, hoe nadelen op te vangen Uitleggen verschil AMV, Oekraïners, statushouders, etc
(Beoogd) Resultaat: • • • • •
Inspraak van inwoners opnemen in besluit Beloftes nakomen Lokale oplossingen bedenken Duidelijke en snelle terugkoppeling (SMART methodiek) Ook na de sessies helder blijven in het proces (misschien ook openbaar terugkoppelen)
9
Vraag 2: Op welke wijze wil/kan uw organisatie meedenken in het vervolg? Praktische hulp: Voor nieuwkomers • • • • • • • • •
Verbinden van nieuwkomers met lokale activiteiten/vrijwilligers Nieuwkomers ondersteunen met integratie Meedenken en doen in recreatieve activiteiten (De Donk bv) Structureel taallessen bieden Activiteiten faciliteren (spelletjes, sjoelen, biljarten, koffie etc) Vluchtelingenwerk: spreekuur (juridisch), zinvolle dagbesteding, buddies Coördineren en werven van vrijwilligers (bij concrete hulpvraag) Afhankelijk van de vraag/vragen vanuit het dorp Meedenken over hoe bewoners kunnen integreren
Informatievoorziening • • • • • • • •
Positieve houding aannemen – positieve beeldvorming in het dorp Kansen voor inwoners benadrukken Kerken inschakelen voor hulp (bij eigen kerkgemeente) Verzoeken delen in eigen netwerken/digitale platformen/bewonersavonden organiseren Geen actieve rol maar een doorgeefluik om mensen te bereiken Informatievoorziening in het dorp regelen Onderwerp onder de aandacht brengen tijdens bewonersavonden HoorNaarOns platform voor heel Molenlanden inzetten
Meedenken • • • • •
Meedenken over vorm en inhoud en wat voor het dorp belangrijk is Actieve hulp als locaties bekend zijn In gesprek blijven over ontwikkelingen en waar mogelijk verdere invulling geven Feedback geven per scenario Helpen/begeleiden van participatietraject, feedback als ‘locals’ geven
Vragen en zorgen: • • •
Wat gaat de gemeente met deze input doen Graag betreken lokale organisaties en werkgroepen Wij willen geïnformeerd blijven om inwoners te dienen
10
• • • • • • •
Maak werkgroepen (per locatie) bestaande uit personen van verschillende achtergronden Meer duidelijkheid over scenario's en kosten Welke gemeentes kunnen als voorbeeld gebruikt worden? Is er een integraal veiligheidsplan De harmonie van het dorp moet behouden blijven Er is meer informatie (aantal) nodig om te bedenken wat we kunnen bieden Wat willen de vluchtelingen
11
Vraag 3: Als we op zoek gaan naar nieuwe locaties, wat vinden jullie belangrijke aandachtspunten voor de locatie van het AZC? Vorm: Grootte • • •
• • • • • • • •
Vanuit studies blijkt dat kleinschalige opvang het beste werkt o Kleine groepen -> minder overlast Scenario 1 en 2 -> samenwerken met sportverenigingen Hub met 75, dependances met 25-50 o Grotere locatie gezinnen o Kleine locaties individuen 75 asielzoekers of 18 gezinnen -> klinkt heel anders Grootte in verhouding met kern (1% van bevolking) Gezinnen plaatsen in kleine kernen Meerdere (kleine) locaties Kies voor het kleinste scenario wat financieel haalbaar is ‘scenario 5’ -> 5 x 50 locatie met 75 tussen dorpen in – de impact kan dan verspreid opgevangen worden Het mag wat kosten, de kosten van overlast op de lange termijn zijn potentieel (veel) hoger
Groepssamenstelling • • • • • • •
Bevolkingsgroepen bij elkaar om spanningen te voorkomen Samenstelling van mensen in het AZC ook belangrijk Geen AMV’ers in een dorp waar niks te doen is voor jongeren Homogene groepssamenstelling (zelfde geloof, zelfde streek) Duidelijke afspraken met COA bewonerslogistiek -> wie komen er en hoe lang, geen onnodige overplaatsingen Jongeren (max 10) gemengd met anderen Geen AMV’ers
Locatie • • • • •
Niet op industrieterrein Bij of tussen bevolking voor integratie Buiten dorpskern In centrum bij voorzieningen Scenario 1 kan in de kern 12
• • • • •
Afhankelijk van omvang (des te groter, des te verder van de kern) Niet midden in een weiland Passend in de omgeving, het landelijke karakter mag niet verloren gaan Integrale benadering en spreiden over kernen -> ook kijkend naar andere overlast op een dorp (A27, windmolens, Oekraïne opvang etc.) Benut bestaande bouw (transformatie vastgoed)
Alternatieve invulling • • •
Combinatie met nieuwbouwwoningen – tegelijkertijd of na afloop o Combi-wijk met opvang en nieuwbouw locaties andere (maatschappelijke) invulling geven na afloop AZC (duurzaamheid) enkele units voor starters/jongeren bij de locaties
Veiligheid • • • • •
• • •
Veiligheidsplan noodzakelijk Looproute naar OV niet door het dorp om overlast te voorkomen Zoek samenwerking met verenigingen, kerken en vrijwilligers -> werkgroepen Plan van aanpak voor ‘nadelen’ per scenario Proportioneel o Aantal o Locatie o Doelgroep o duur meer handhaving professionele begeleiding en vrijwilligers Aandacht voor veiligheid
Voor bewoners: • • • • • • • • • • • •
Bereikbaarheid van OV, voorzieningen en recreatiemogelijkheden Taalonderwijs voor goede integratie Mogelijkheid om te werken Zinvolle dagbesteding en recreatie aanbieden Kijken naar wat bewoners willen (en niet alleen wat het COA bepaald) Gemeenschappelijke ruimtes voor activiteiten Voldoende privacy Werkgelegenheid in de buurt, direct aan het werk Zodra ze mogen werken niet gelijk verhuizen naar een andere locatie Homogene groepssamenstelling (zelfde geloof, zelfde streek) Autonomie belangrijk Keuken zodat ze zelf kunnen koken 13
•
Zwemlessen aanbieden
Voor inwoners: • • • •
Geef duidelijkheid aan inwoners over noodzaak van opvang Verbinden van voor- en tegenstanders, ga in gesprek met elkaar Er moeten ook voordelen voor inwoners zijn (woningbouw, voorzieningen etc.) Bereidbaarheid toetsen voor belasting verhoging om kleinschaligheid te realiseren
Vragen: • • • • •
Is een dependance constructie mogelijk om kleinere opvang te realiseren? Wat zijn de voordelen tijdens en na 1 grote locatie (sportgebouwen, achterblijvende faciliteiten, etc.)? Wat zijn de realistische scenario's? Kijkt de gemeente ook naar andere gemeenten en wat zij doen? Een goede onderbouwing bij de locatiekeuze (waarom hier en niet daar?)
14
Terugkoppeling inwonersbijeenkomst asielopvang 25 juni 2025
15
Terugkoppeling bijeenkomst 25 juni ’25 Op 25 juni vond de eerste inwonersbijeenkomst over asielopvang in gemeente Molenlanden plaats in Nieuw-Lekkerland. Er waren circa dertig aanwezigen. Voor iedereen die erbij was: zeer veel dank voor jullie actieve inzet en eerlijkheid. Doel van de bijeenkomsten: Het doel van de bijeenkomsten was om input op te halen van onze inwoners over de invulling van de Molenlandse asielopgave. De input wordt meegenomen in het vervolgtraject. We benadrukken dat uit de in dit verslag benoemde punten nog geen conclusies getrokken zijn. Op veel punten zien we zowel voor- als tegenstanders. In de samenvatting, welke u binnenkort kunt vinden op de website van de gemeente, wordt de rode draad uit alle bijeenkomsten weergegeven. Besproken punten: We begonnen de avond met een plenaire presentatie waarin een overzicht werd gedeeld van de opgave van de gemeente en de dilemma’s waar we voor staan. Na het plenaire gedeelte zijn we in groepjes uit elkaar gegaan om drie verschillende thema's te behandelen. Hieronder vindt u de rode draad van de gesprekken, de volledige input is in de bijlage te vinden.
Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Er werden veel vragen en zorgen gedeeld. Deze zijn onder te verdelen in de volgende categorieën: -
-
-
Dagbesteding en integratie o Er werd door bijna iedereen aangegeven dat dagbesteding zeer belangrijk is om verveling en eventuele overlast tegen te gaan. Dagbesteding kan ingevuld worden met vrijwilligerswerk, taallessen, werk en andere activiteiten. o Bij het onderwerp integratie kwamen zorgen naar voren over cultuurverschillen en hoe de gemeente hier mee omgaat om een goede integratie te verzorgen. Veiligheid en overlast o Er zijn zorgen over de veiligheid, met name omtrent cultuurverschillen richting meisjes en vrouwen. o Er is ook angst voor overlast, met name van jongeren en asielzoekers die zich vervelen. De vraag aan de gemeente is hoe hier mee om wordt gegaan en hoe eventuele overlast zo veel mogelijk voorkomen kan worden. Kosten en locatiegrootte 16
-
-
o Er werden enkele vragen gesteld en zorgen gedeeld over het aantal asielzoekers wat de gemeente op moet vangen. o Er werd aangegeven dat kostenneutraliteit belangrijk is. Woningruimte voor Molenlandse jongeren en starters o Er zijn zorgen over het gebrek aan woningen voor Molenlandse jongeren en starters. De vraag aan de gemeente is of dit ook wordt meegenomen in het besluit om asielzoekers op te vangen. Communicatie vanuit de gemeente o Er is een grote behoefte aan tijdige en concrete communicatie vanuit de gemeente.
Vraag 2: Welke Ideeën en kansen ziet u? Naast de zorgen en vragen waren er ook veel inspirerende ideeën en kansen. Deze zijn onderverdeeld in de onderstaande categorieën: -
-
-
-
Dagbesteding en integratie o Er waren meerdere ideeën om de asielzoekers, waar mogelijk, in te zetten bij sectoren waar een gebrek aan personeel is. Bijvoorbeeld voor seizoenswerk en in de zorg. Ook werd er geopperd dat deze inzet een oplossing kan zijn voor de tekorten in het onderwijs. o Er moet zo veel mogelijk ingezet worden op dagbesteding in de vorm van vrijwilligerswerk, werk of inzet bij verenigingen. Hierdoor wordt overlast door verveling voorkomen en wordt er tegelijkertijd bijgedragen aan de maatschappij. o De vraag aan de gemeente is om zoveel mogelijk maatschappelijke organisaties, zoals kerken, verenigingen, ed., te betrekken voor de dagbesteding en integratie. Locatie o De voorkeur gaat uit naar niet te grote groepen en het liefst kostenneutrale opvang. o Het is een mooie kans om asielopvang te combineren met woningen voor jongeren en starters. Handhaving o Handhaving werd geadviseerd om ervoor te zorgen dat gedrags- en omgangsregels nageleefd worden. Toestroom asielzoekers o Er werd geopperd dat de asiel toestroom moet stoppen, hiervoor moet het landelijke beleid aangepast worden. 17
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Er waren veel uiteenlopende meningen over de criteria voor de locatiekeuze. Deze zijn samengevat in de volgende categorieën: -
-
-
-
-
-
Groepsgrootte o De meningen over groepsgrootte liepen sterk uiteen. De een vindt 25 al veel en betaalt liever wat extra om kleinschalige opvang mogelijk te maken. De ander vindt kostenneutraliteit belangrijker dan kleinschaligheid. En weer een ander vindt één grote locatie de beste oplossing. Locatie (binnen of buiten de kern) o Ook over de ligging van de locatie liepen de meningen uiteen. Er kwam veel naar voren dat de locatie buiten de kern moet liggen om overlast te voorkomen. Ook de bereikbaarheid van voorzieningen werd aangestipt, waardoor een locatie niet te ver buiten het dorp kan liggen. o Er werd ook een aantal keer geopperd dat een schip in de Lek voor opvang ook een optie zou kunnen zijn. o Het zou ook een mogelijkheid kunnen zijn om een extra bushalte te plaatsen of een (tijdelijke) supermarkt te realiseren zodat er voldoende voorzieningen in een kern zijn. Groepssamenstelling en dagbesteding o Een gemengde samenstelling van jongeren en ouderen door elkaar werd als gewenst aangegeven. o Zelfstandigheid, dus zelf koken en onderhoud plegen, werd aangegeven belangrijk te zijn. Veiligheid o Ook hier werd aangegeven dat veiligheid belangrijk is. Verveling tegengaan met dagbesteding en het inzetten van beveiligers/handhaving werden als mogelijke oplossingen geopperd. Woningbouw o Een combinatie met woningen voor jongeren en starters werd als gewenst aangegeven.
Ook als mogelijkheid werd geopperd dat er na de invulling als AZC de locatie voor woningbouw geschikt gemaakt kan worden. Overig o Er werd gevraagd om bij het invullen van deze opgave ook te letten op de andere zorgen en frustraties die leven in de kernen, draagvlak en draagkracht is belangrijk.
18
o Een verzoek om geen asielzoekers op te vangen in onze gemeente, maar om dit regionaal te doen. Vraag en Antwoord We kunnen helaas nog niet alle vragen beantwoorden omdat veel informatie nog niet bekend is. De veelgestelde vragen worden nog geplaatst op de website, deze wordt gaandeweg aangevuld. Hier vindt u vast enkele vragen waar we wél antwoord op kunnen geven. Hoe gaat de gemeente om met het invullen van dagbesteding, beveiliging en dergelijke? Zodra er een locatiekeuze heeft plaatsgevonden, gaan we samen met omwonende en inwoners van de betreffende kern(en) een plan van aanpak opstellen. De invulling is ook afhankelijk van het scenario dat in september door de raad gekozen wordt. Waarom komt er geen asielopvang op een schip? Wij hebben deze optie onderzocht, helaas zijn de kosten voor asielopvang op een schip ongeveer twee keer zo hoog als voor een reguliere opvang waardoor dit financieel geen geschikte oplossing is. Hoe tijdelijk is tijdelijk? Bij voorkeur 10 jaar, indien omstandigheden dit niet toelaten minimaal 5 jaar (na opening). Een tijdelijke situatie duurt nooit langer dan 15 jaar. Hoeveel asielzoekers moet Molenlanden opvangen, en groeit dit aantal jaarlijks? Molenlanden moet volgens het huidige verdeelbesluit 244 asielzoekers opvangen, waarvan 39 alleenstaande minderjarige vreemdelingen.
Elke twee jaar wordt door de minister voor 31 december een verdeelbesluit genomen. Dit besluit is twee kalenderjaren van kracht.
Hoe nu verder? In september komt er een raadsbesluit over de vervolgstappen. Zoals benoemd wordt de input van de bijeenkomsten hierin meegenomen. In het najaar van 2025 gaan we actief op zoek naar geschikte locaties waarbij we ook inwoners vragen suggesties te doen. Om u goed op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen rondom asielopvang, gaan we een nieuwsbrief starten waarvoor u zich via bijgaande link kunt aanmelden: https://laposta.nl/f/ssro7ub93xna. Onderstaand vindt u de tijdslijn met de vervolgstappen in het traject naar de realisatie van opvanglocaties. Meer informatie hierover vindt u ook op de website van de gemeente (www.molenlanden.nl/asielopvang).
19
20
Bijlage – Alle opgehaalde input per vraag Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Bewoners: Dagbesteding • • • • • • • • • • • • •
Verplichte taallessen, een voorwaarde om te mogen blijven Als ze er wonen, netjes houden. Op aan spreken en opruimen, het wordt anders een vuilnisbelt. Verveling van de asielzoekers. Kunnen taallessen georganiseerd worden? Komt er een goede invulling van de dagen voor de asielzoekers? Dat geeft een doel. Hoe zorgen ze dat die asielzoekers iets nuttigs gaan doen? Maak bezigheidstherapie, zij krijgen ook gratis eten. Hoe gaan we met elkaar de mensen een goede begeleiding geven om de opvang te laten lukken? Van beide kanten? Bezighouden door vrijwilligerswerk te doen. Hoe houden we ze bezig? Alleen als ze gelijk aan het werk kunnen. On the way to work and stay! Leer ze omgaan met de financiën.
Integratie • • • • •
Deze mensen blijven apart, ze groeten nooit en worden nooit Lekkerlanders. Het wordt te veel, alsof het paard van Troje binnengehaald is. Integratie moeilijk vanwege cultuurverschillen. Welke kern? En hoe wordt er gezorgd dat er goed wordt geïntegreerd? Hoe wordt ervoor gezorgd dat niet-westers gedrag wordt voorkomen? Wie zorgt voor de opvoeding/integratie?
Veiligheid/overlast • • • • • •
Hoe wordt de veiligheid gegarandeerd? Hoe wordt er omgegaan met overlast en handhaving? Andere normen en waarden tegenover meisjes en vrouwen. Weinig respect voor meisjes. Bang voor overlast, vooral van jongeren. Gevoel van onveiligheid voor westerse cultuur en christelijke mensen. 21
• • • • • • • • •
Hoe wordt voorkomen dat de asielzoekers overlast en rommel veroorzaken en stelen? Hoe gaan de zorgen rondom overlast weggenomen worden? De situatie in Ter Apel stelt niet gerust. Zorgen om allen in het gareel te houden. Hoe wordt overlast tegen gegaan? Men durft ’s avonds niet meer naar buiten, het wordt onveilig op straat. Ik voel me niet veilig. Handhaving op criminaliteit is een lachertje. Is er goede begeleiding door het COA in geval van overlast? Zorg dat ‘onze’ asielzoekers zich niet enorm vervelen waardoor ze van ellende tot ongewenst gedrag overgaan. Waarom ‘onze’? Als we iedere kern een gelijk aantal asielzoekers toekennen - 0,5% - dan wordt het ‘onze verantwoordelijkheid’, de verantwoordelijkheid van iedereen. Natuurlijk is het prima als twee aan elkaar grenzende kernen kiezen voor een gecombineerde oplossing, maar het blijft wel ‘een gezamenlijke verantwoordelijkheid’.
Locatie: Locatiegrootte • • • • •
Blijft het bij circa 250 mensen of komen er jaarlijks meer bij? 240 asielzoekers is 0,5% van onze inwoners. Is het uitgangspunt langer blijven, of op termijn terug? Waarom zet het COA niet in op kleinschalige opvang? Maximaal 25 personen per locatie.
Kosten • • •
• • •
Hoe wordt er omgegaan met soberheid? Kan kostenneutraliteit de voorkeur krijgen, wat zijn de nadelen? Werkend in de zorg zie ik dat er steeds minder geld wordt besteed aan onze oudere zorgvragers, terwijl er voor asiel een ruim budget apart wordt gezet. Moeten wij de hele wereld op onze schouders nemen? Geen kosten voor de gemeente. Kosten die toch bij de gemeente komen, en dus bij huidige inwoners. Waarom zou de gemeente hier geld aan uitgeven, we komen toch geld tekort?
Woningruimte 22
• • • • •
Veel statushouders nemen woningen in, hoe wordt dit voorkomen? Hoe worden woningen voor woningzoekende Nederlanders gegarandeerd? Woning te kort al voor eigen bewoners. Bouwen, bouwen, bouwen. Waarom in zo’n klein land zoveel mensen opvangen? De huisvesting is al zeer verhit en de wereld is groot genoeg.
Communicatie •
•
Kan er (zodra mogelijk) zo concreet mogelijk informatie gegeven worden aan alle burgers? o Definitie asielzoeker? o Hoe lang blijft de locatie? o Wat kun je als omwonende verwachten? Wat gaat de gemeente doen om voor- en tegenstanders met elkaar in gesprek te houden en samen te bezien hoe de deze opdracht invullen?
Overig • • •
• • • • • •
Blijven we asielzoekers in eerste plaats nog als mensen beschouwen? Hoe tijdelijk is tijdelijk? Inzet op ander beleid: o Grenzen dicht. o Veilige Landers retour. o Criminele asielzoekers terug. o Veiligheid neemt af en criminaliteit neemt toe. Als we als gemeente nee zeggen, wat gaat er dan gebeuren? Kan het gewoon worden geweigerd? Nu wordt het opgedrongen, een gemeente kan ook nee zeggen. De nee-stem hoort echt gehoord te worden. Welke rol heeft de gemeente in zorgen van de inwoners? Bouwlocatie aan de rand van de gemeente? Alleen gezinnen. Als we iedere kern een gelijk aantal asielzoekers toekennen dan wordt het ‘onze’ verantwoordelijkheid.
Vraag 2: 23
Welke ideeën en kansen ziet u? Invulling participatie: Dagbesteding en integratie • • • • • • • •
• • • • • • • • • • • • • •
Uitgekocht boerenterrein herbestemmen voor opvang in combinatie met groente/fruitteelt. Er moet iets voor ze te doen zijn om rondhangen te voorkomen. Proberen om de mensen zo snel mogelijk op te nemen in de gemeente door ze bijvoorbeeld nuttig/vrijwilligerswerk te bieden. Zelf alles schoonhouden. Gezamenlijke activiteiten met lokale bevolking om wij/zij denken te voorkomen en elkaar als mensen te zien. Vrijwilligerswerk bij maatschappelijke organisaties. In de ouderenzorg bij springen om zo onze cultuur te leren kennen en zo verhelp je een klein beetje de zorg problematiek. Voor onderwijs aan asielkinderen: o Personeelstekorten in het onderwijs o Mogelijke deeloplossing o Creatieve vaklui voor de klas via bijvoorbeeld Talentiko of Qrabbl. In de zoektocht naar vrijwilligers informeren bij bezoekers van deze avonden. Als asielzoekers vrijwilligerswerk mogen doen peil dan bij bedrijven of stichtingen in onze omgeving. Project “jij bent in beeld” erbij betrekken (Pand 83). Zo snel mogelijk een functie of werkzaamheden geven. Inwoners van het betreffende dorp vragen talenten te delen met ‘onze’ asielzoekers die aansluiten bij hun talenten/dromen, bijvoorbeeld gitaarles of tekenles etc. Kleine eenheid, maximaal 25, opnemen in verenigingen. Naar sportverenigingen en met kerken proberen naar clubs. Gezamenlijke kerken plus verenigingen o.a.
voor sport een “koepelorganisatie” vormen en de handen in een slaan. Maatschappelijke organisaties zoals kerken, sportverenigingen, vrijwilligerswerk e.d. betrekken bij dagbesteding asielzoekers. Scholen betrekken bij het (extra) taalonderwijs van de kinderen, maar ook van hun ouders. Eerst naar school en Nederlands leren. Meedoen aan de samenleving d.m.v. vrijwilligerswerk. Kleine locatie met maximaal 25 mensen en verplichten tot deelname samenleving. Snel integreren met taal en vrijwilligerswerk met begeleiding. Dagbesteding, vrijwilligerswerk en Nederlandse les zo spoedig mogelijk bieden. 24
• • • • • • • • • • • • •
• •
Vrijwilligerswerk doen. Laat ze merken dat ze welkom zijn maar wel moeten bijdragen en integreren. Probeer vrijwilligerswerk te regelen en taalmaatjes te zoeken. Inventariseren waar vrijwilligerswerk te doen is o.a. CRR. Financiële begeleiding bieden. Werken bij lokale bedrijven. De cultuur leren kennen. Z.s.m. alle nieuwkomers integreren. Goed om over te brengen dat mensen in HEN investeren. Kringloopwinkels betrekken bij het inrichten van het AZC. Kerken en verenigingen erbij betrekken. Hoe moeilijk het ook is, probeer deze mensen zo positief mogelijk te benaderen. En ja waarom ‘onze’? Als we iedere kern een gelijk aantal asielzoekers toekennen; 0,5% dan wordt het ‘onze’ verantwoordelijkheid, de verantwoordelijkheid. Natuurlijk is het prima als twee aan elkaar grenzende kernen kiezen voor een gecombineerde oplossing, maar het blijft wel een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Laat ‘onze’ asielzoekers meebouwen aan tijdelijk huisvesting. Als uitbreiding Nieuw-Lekkerland Oost toch 7 jaar doorschuift vanwege voorbelasting - EN gefaseerd gebouwd – dan kunnen dergelijke woningen daar best een poosje staan, om daarna gedemonteerd weer op een andere toekomstige bouwlocatie in Molenlanden een herbestemming te geven. Laat onze eigen starters mee bouwen en gun ze daarbij een eigen woning. Onderwijl leren de asielzoekers de taal en de ‘gewoonten’.
Als we alle componenten lokaal produceren is het ‘bruggetje’ zo gemaakt.
Invulling locatie: Locatie • • • • • • • •
Als het persé moet een heel kleine groep, liever niet. Niet te grote groepen Locatie met 75 personen is minder kostbaar voor de gemeente, losse units zijn licht in de uitvoering. Het COA verzorgt heel veel. Locatie met 75 ver/anders aansluitend aan polderwegen. Realisatie permanente locatie (250 mensen) niet in een woonkern maar daarbuiten langs een provinciale weg voor OV en nabij (medische) voorzieningen. Mogelijke locatie: L. Smit kantoor Kinderdijk of Hotel Kinderdijk. Datgene wat tijdelijk is graag daarna inzetbaar om woningnood te ledigen. Flexibele/tijdelijke woningen = startersblok
25
o Lichte woningen op een fundatie waar de woningen zo weer weggehaald kunnen worden Handhaving • • • • • •
Zich netjes gedragen, zo niet dan weg uit Nederland. Strenge handhaving met forse boetenstelsel. Onze normen en waarden of dwingen met forse boetes. Stimuleren om vanuit Christelijke visie naar vraagstuk te kijken. Plaats mensen die passen bij de Christelijke originele cultuur en anders niet. Stel regels aan verblijf hier, wangedrag waar dan ook en niet aanpassen betekent einde verblijf, ook niet ze integreren
Overig • • • •
Laat de gemeente er alles aan doen om het draagvlak te vergroten. Directe asielstop en plan voor opvang in de regio. Landelijk beleid aanpassen: grenzen dicht en veiligelanders terugsturen. Er zou beter gekeken moeten worden of het terecht is dat mensen hier willen komen.
26
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? De locatie: Grootte • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Maximaal 25, geen groots AZC in Nieuw-Lekkerland. Zo min mogelijk, 25 is al veel. Liever niet, zo wel dan graag kleinschalig en waarborging voor de veiligheid. Scenario 1 heeft de voorkeur, maximaal 1 locatie in Nieuw Lekkerland. Locatie voor 50-100 personen. Maximaal 75. Welkom! Niet te veel (~75 kleinschalig). Maximaal 75 personen. Liever niet meer dan 75 per locatie. Nieuw Lekkerland zou 75 kunnen. Bij omvang Nieuw Lekkerland maximaal 75 als grootste kern in Molenlanden. Boven de 75 i.v.m. kosten. Om praktische redenen ca. 80-90 mensen per locatie. Niet 1 locatie. Groot i.v.m. relatieve kosten per bewoner. Centrale locatie (scenario 4/5) i.v.m. beheersbaarheid, kennis en ervaring van het COA. Passend in de grootte van de kern, financieel neutraal voor Molenlanden. Iedere woonkern zet zich in om voor 1% van haar inwonersaantal opvang te realiseren. Relatief aantal. Kijk ook naar de omvang van de kern waar een locatie gepland wordt (verhouding). Proportionele verdeling naar ratio inwoners. Grote locatie en permanent, dus niet meer afbreken. 250. Vast getal, dus geen opgerekte aantallen.
Locatie • • • • •
Het is tijdelijk dus niet in het dorp. Polderbewoning dus niet in het dorp. Ver van de kern met krachtig toezicht en handhaving op gedrag. Geen verzieking van het mooie groen dus op industrieterrein. Waar handhaving mogelijk/goed te realiseren is. 27
• • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Een locatie waar men ruimte krijgt om (deels) eigen voedsel te verbouwen. Niet in te kleine gemeenschap, er moet wel wat de doen zijn. Niet midden in het hart van het dorp. Belangrijke voorzieningen zoals winkels/scholen moeten lopend bereikbaar zijn. Locatie die ‘onderdeel van het dorp zijn’ mogelijk maakt. Locatie waar kinderen veilig buiten kunnen zijn. Locatie waar ruimte is om met gezin of individueel terug te kunnen trekken, dus niet 1 grote zaal. Iets buiten een kern. Overweeg of een passagiersschip als AZC mogelijk is. Gelegen langs de provinciale weg i.v.m. vervoer en weinig overlast ‘tussen de koeien’. Noodzakelijke voorzieningen zoals winkels en scholen nabij. Bij voorzieningen zoals scholen, winkels, etc. Waarom moet de locatie in Bleskensgraaf dicht? Sowieso met voorzieningen aan de rand of net buiten het dorp. Niet in de buurt van scholen of sportclubs. Asielboot aan de lek (locatie NMC). Aan de rand van het dorp en toch dicht bij voorzieningen.’ Buiten ‘kern’. Bij voorkeur buiten de kern i.v.m. rust en woongenot. Aan de grens van de dorpen en een goede locatie betaald door COA en genoeg voorzieningen met beveiliging en een school. Kostenefficiënt: om te vormen lege bedrijfspanden.
Samenstelling en dagbesteding • • • • • • • • • •
Beveiligingsmogelijkheden. Geen minderjarige jongeren. Demografie van asielzoekers aanpassen op demografie inwoners, dus veel oude inwoners = oudere asielzoekers. Begeleiding met voldoende taalles, niet wachten tot er scholen zijn maar probeer op locatie les te geven. Waar dat niet kan naar dagbesteding. Ze moeten zelf eten maken en zelf het gebouw onderhouden. Zelf de locatie schoonhouden. Samenstelling: goede verdeling van gezinnen, jongeren en ouderen. Mogelijkheid voor een dag invulling kunnen bieden. Gezinnen en jongeren door elkaar. Mengeling van ouderen en jongeren.
Veiligheid 28
• • • •
Veiligheid: zorg ervoor dat ze wat te doen hebben. Gegarandeerde veiligheid voor de inwoners, beveiliging door de gemeente of COA. Onze normen en waarden hanteren vooral tegen vrouwen en meisjes, anders wegsturen van locatie. Geen overlast kunnen veroorzaken, handhaving?
Alternatieven: Woningbouw • • • • •
Eigen kinderen moeten ook kans op huisvesting krijgen. Startersblok = huisbouw, zo te verplaatsen. Aansluitend woningbouw voor starters. Dubbel doel, straatje erbij. Waarom krijgen nog steeds asielzoekers bij een woning toewijzing? Voorziening tijdelijk en daarna woningbouwlocatie.
Buitenland • •
• • •
Asielopvang in buurland, niet hier. Syrië is toch weer veilig? Waarom een locatie in Nederland? Wij zijn overvol met een enorme woningnood vooral voor onze jeugd. Deze mensen reizen door ca. 7 veilige landen naar ons toe, waarom? Geen asielopvang meer. Opvang in Oost-Europa of Balkan. Opvang in de regio.
Overig • •
•
Prioriteiten stellen van alle problemen in het dorp, niet alleen dit aandacht geven. Ik ‘gun’ het asielzoekers niet om met zijn allen in een mini plaatsje zonder voorzieningen te zijn, ik gun ze een woonplaats met meer reuring en kans om opgenomen te worden in de samenleving. Draagvlak binnen de gemeenschap.
29
Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 30 juni 2025
30
Terugkoppeling bijeenkomst 30 juni ’25 Op 30 juni vond de tweede inwonersbijeenkomst over asielopvang in gemeente Molenlanden plaats in Giessenburg. Er waren circa twintig mensen aanwezigen. Voor iedereen die erbij was: zeer veel dank voor jullie actieve inzet en eerlijkheid. Doel van de bijeenkomsten Het doel van de bijeenkomsten was om input op te halen van onze inwoners over de invulling van de Molenlandse asielopgave. De input wordt meegenomen in het vervolgtraject. We benadrukken dat uit de in dit verslag benoemde punten nog geen conclusies getrokken zijn. Op veel punten zien we zowel voor- als tegenstanders. In de samenvatting, welke u binnenkort kunt vinden op de website van de gemeente, wordt de rode draad uit alle bijeenkomsten weergegeven. Besproken punten We begonnen de avond met een plenaire presentatie waarin een overzicht werd gedeeld van de opgave van de gemeente en de dilemma’s waar we voor staan. Na het plenaire gedeelte zijn we in groepjes uit elkaar gegaan om drie verschillende thema's te behandelen. Hieronder vindt u de rode draad van de gesprekken, de volledige input is in de bijlage te vinden.
Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Er werden veel vragen en zorgen gedeeld. Deze zijn onder te verdelen in de volgende categorieën: -
-
-
Dagbesteding en veiligheid. o Dagbesteding werd meermaals aangekaart ter voorkoming van eventuele verveling en overlast. o Er zijn veel zorgen over veiligheid, verveling en overlast. De impact op het dorp is potentieel groot. Gezinshereniging en na reizigers o De vraag of er gezinshereniging plaatsvindt of dat er na reizigers bijkomen werd meerdere keren gesteld. Communicatie en financiën o Er is meermaals gevraagd om duidelijk en vroegtijdig te communiceren over de financiën. o Er werd ook gevraagd om meer inzicht te geven in het verschil in financiën tussen scenario 2 en 3 en hoeveel de huidige opvang in Bleskensgraaf kost.
31
Vraag 2: Welke Ideeën en kansen ziet u? Naast de zorgen en vragen waren er ook veel inspirerende ideeën en kansen. Deze zijn onderverdeeld in de onderstaande categorieën: -
-
Dagbesteding en vrijwilligerswerk o Er werd aangekaart dat de zorgen omtrent verveling opgelost kunnen worden door middel van dagbesteding. Dit kan in de vorm van taallessen, werk en vrijwilligerswerk. o Een mogelijkheid zou zijn om een uitzendbureau voor asielzoekers te realiseren. Extra woningruimte o De mogelijkheid om asielopvang te combineren met woningen voor starters, jongeren en andere doelgroepen werd meermaals geopperd.
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Er waren veel uiteenlopende meningen over de criteria voor de locatiekeuze, deze zijn samengevat in de volgende categorieën: -
-
-
Veiligheid en dagbesteding o Ook bij hier kwamen de zorgen over veiligheid naar voren. De mogelijkheid om dagbesteding aan te bieden is belangrijk. Groepsgrootte o De meningen over groepsgrootte liepen sterk uiteen. De een ziet het liefste maximaal 25 bewoners en betaalt liever wat extra om kleinschalige opvang mogelijk te maken. De ander vindt kostenneutraliteit belangrijker dan kleinschaligheid. En weer een ander vindt één grote locatie de beste oplossing. Locatiekeuze o De bereikbaarheid van de locatie en van voorzieningen is belangrijk. De locatie moet daarom niet te ver uit de kern verwijderd zijn, maar mag liever ook niet pal naast bestaande woningbouw komen. o Sommigen zien de locatie het liefst buiten de kern. o Ook wordt er gevraagd om bij de locatiekeuze rekening te houden met bestaande of geplande opvang voor bijvoorbeeld Oekraïners of arbeidsmigranten.
32
Vraag en Antwoord We kunnen helaas nog niet alle vragen beantwoorden omdat veel informatie nog niet bekend is. De veelgestelde vragen worden nog geplaatst op de website en wordt gaandeweg aangevuld. Hier vindt u vast enkele vragen waar we wél antwoord op kunnen geven. Worden omwonenden echt betrokken bij de opzet van een AZC? Gedurende het traject zullen we inwoners met regelmaat op de hoogte houden van de stappen in het traject. Zodra de locatiekeuze heeft plaatsgevonden wordt er samen met omwonenden een plan van aanpak gemaakt. Komt er een meldpunt voor overlast? Inwoners zullen zeker terecht kunnen bij de gemeente of het COA als er sprake is van overlast. Dit wordt opgenomen in het plan van aanpak. Hoelang blijft het AZC staan? Bij voorkeur 10 jaar, indien omstandigheden dit niet toelaten minimaal 5 jaar (na opening).
Hoe nu verder? In september komt er een raadsbesluit over het scenario, de criteria en de vervolgstappen. Zoals benoemd wordt de input van de bijeenkomsten meegenomen in het voorstel naar de raad. In het najaar van 2025 gaan we actief op zoek naar geschikte locaties waarbij we ook inwoners vragen suggesties te doen. Om u goed op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen rondom asielopvang, gaan we een nieuwsbrief starten waarvoor u zich via bijgaande link kunt aanmelden: https://laposta.nl/f/ssro7ub93xna. Onderstaand vindt u de tijdslijn met de vervolgstappen in het traject naar de realisatie van opvanglocaties. Meer informatie hierover vindt u ook op de website van de gemeente (www.molenlanden.nl/asielopvang).
33
34
Bijlage – Alle opgehaalde input per vraag Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Invulling: Dagbesteding en veiligheid • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Bij grote locaties zorgen voor problemen in de omgeving. Meedoen aan Nederlandse les moet een verplichting zijn om te mogen blijven. Wat als men niet integreert in het dorp? Hoe wordt er omgegaan met agressie/vervelend gedrag vanuit het dorp (jeugd)? Overlast door veilige-landers. Hoe kunnen deze mensen invulling geven aan een zinvol bestaan? Hoe wordt de dagbesteding ingevuld? Komt er een meldpunt voor overlast? Wat houdt ambulante beveiliging in? Komt er dan pas bij overlast beveiliging? Hoe wordt er rekening gehouden met de impact op burgers? Vanaf het begin werk aanbieden, participeren. Daardoor kosten verminderen. Verveling en overlast. Draagkracht versus overlast. Veiligheid. Willen de vluchtelingen echt integreren? Geen zorgen: grootte en veiligheid. Wel zorgen: traumaverwerking en opvang, en medische zorg. Onveilig gevoel. Onbekend maakt onbemind. Hoe wordt de veiligheid gegarandeerd/geregeld met name buiten de locatie.
Aantallen • • • • • • • •
De aantallen zijn niet beheersbaar. De helft van de Oekraïners wil ook al blijven. 80% inwilligingspercentage. Hoe zit het met familie hereniging? Na reizigers. Gezinsmigratie? Nederland is te klein. Verhouding grootte AZC en kern.
35
• • • • •
Een hoop praat, maar gezien de feiten/presentatie is alleen scenario 3 een optie (vooraf al)? Groei van aantal in dorp (%) voor voorzieningen. Hoe is het als familie uit het buitenland nareist? Mogen zij ook dan in hetzelfde opvanglocatie? Zorg: locatie te groot voor kleine kern. Welke tools hebben we om COA onder druk te zetten?
Locatie • • • • • • • • • • •
Hoe zit het met vervoer? Plan het niet pal naast woningen in een dorpskern. Hoe lang blijft het AZC staan? Worden omwonenden echt betrokken bij de opzet van een AZC? Kleine dorpen met weinig voorzieningen. Grote locaties waar?? Gezien de ruimte. Net congestie. Winkels en voorzieningen bij locatie. OV. Verhouding of relatie met arbeidsmigranten huisvesting?! Welke locaties zijn in beeld?
Communicatie: Financiën en communicatie • • • • • • •
Financiële transparantie vanaf het begin, Voorbeeld opvang Bleskensgraaf, wat kost dat per persoon? Waarom zoveel opvang in een relatief kleine gemeente met nu al financiële problemen Financiën kleine locaties? Ontbrekende democratische legitimiteit: het is bestuurlijk opgelegd! Het gaat gebeuren maar de meerderheid wil het eigenlijk niet. Hoeveel verschil in financiering zit er tussen 50 en 75 bewoners?
36
Vraag 2: Welke ideeën en kansen ziet u? Kansen: Dagbesteding • • • • • • •
Betrokkenheid vanuit de samenleving, door bijvoorbeeld al te benoemen hoeveel vrijwilligers nodig zijn. Duidelijk en laagdrempelig aanmelden vrijwilligers. Dagbesteding: vrijwilligerswerk en werken. Bij toekennen verblijfsvergunning huisvesten in Molenlanden. Instromen in het arbeidsproces. Uitzendbureau voor asielzoekers. Actief betrekken bij verenigingen.
Combinatie mogelijkheden • • • • • •
Combinatie functies. Perspectief bieden aan omwonenden: 5-10 jaar daarna invulling in overleg met kern. Locaties als “springplank” woningbouwlocatie. Locatie provincie: Wervenkampweg en voormalig zoutopslag N216. Gecombineerd gebruik: opvang en woningen voor spoedzoekers, jongeren, urgentie. “pilot” kleine opvang van 25 voor inzicht in kosten.
• Onderwijs krimp scholen
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Integratie: Veiligheid en dagbesteding • • • • • • •
Zo veel mogelijk locaties zodat ze beter kunnen integreren. Zorgen voor voldoende vermaak want verveling is dodelijk. Evt. gekoppeld aan groot AZC. Moet goed te beveiligen zijn. Er moet iets te doen zijn. Maak het niet te luxe, maar sober zodat de toestroom afremt, minder gelukszoeker is het resultaat. Ruimte voor sport en recreatie. 37
• • • • • • • • • • •
Niet te ver weggestopt: makkelijk participeren. Betrek verenigingsleven en ondernemers. Vrijwilligerswerk door asielzoekers is belangrijk, dan heeft het dorp ook voordelen. Beveiliging geeft schijnveiligheid, vind ik niet belangrijk. Goede voorzieningen, zoals taal leren, werk, school. Gezamenlijk activiteiten organiseren. Voorzieningen boost. Vrijwilligerspool. What’s in it for us? Voor inwoners na beëindiging van het AZC? Draagvlak. Dorp met voorzieningen.
Locatie: Locatiegrootte
• Samenstelling van bewoners. • Grootte moet aangepast zijn aan de grootte van het dorp, dus geen 250 asielzoekers in een dorp met 1500 inwoners.
• Proeflocatie: kleinere opvang, niet te ver buiten de bewoning, overzichtelijke plek, geeft inzichten in kosten.
• • • • • • • •
Buiten de kern, max 125 per locatie. Maximaal 75 lijkt me een goed uitgangspunt. Opvang gespreid, per opvang 75-100. Minimaal 250 met exploitatie door het COA. Proportioneel aantal asielzoekers. Volledige betaling door het rijk. Permanente beveiliging, dus 1 AZC van 250 personen. Grote van de kern.
Bereikbaarheid en locatiekeuze • • • • • • • • •
Makkelijk bereikbaar voor hulpdiensten. Buiten de kern van het dorp (aan de rand) Vervoer van en naar locatie. Inpassing in landschap. Buiten de kern. Openbaar vervoer. Voldoende ruimte eromheen. Niet pal op huizen. Niet direct naast omwonenden, de impact is groot. 38
• • • •
Bereikbaarheid. Voorzieningen in de buurt. Openbaar vervoer. Rekening houden met of er al Oekraïners (en/of) arbeidsmigranten in dat dorp gehuisvest zijn. Maximaal 1 opvangvorm per dorp.
39
Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 3 juli 2025
40
Terugkoppeling bijeenkomst 3 juli ’25 Op donderdag 3 juli vond de derde inwonersbijeenkomst over asielopvang plaats in Hoogblokland. Tijdens de bijeenkomst waren er circa twintig inwoners aanwezigen. Deze bijeenkomst vond tevens online plaats waarbij zes mensen aanwezig waren. De input van de online deelnemers is meegenomen in dit verslag. Voor iedereen die aanwezig was: zeer veel dank voor jullie actieve inzet en eerlijkheid. Doel van de bijeenkomsten Het doel van de bijeenkomsten was om input op te halen van onze inwoners over de invulling van de Molenlandse asielopgave. De input wordt meegenomen in het vervolgtraject. We benadrukken dat uit de in dit verslag benoemde punten nog geen conclusies getrokken zijn. Op veel punten zien we zowel voor- als tegenstanders. In de samenvatting, welke u binnenkort kunt vinden op de website van de gemeente, wordt de rode draad uit alle bijeenkomsten weergegeven. Besproken punten We begonnen de avond met een plenaire presentatie waarin een overzicht werd gedeeld van de opgave van de gemeente en de dilemma’s waar we voor staan. Na het plenaire gedeelte zijn we in groepjes uit elkaar gegaan om drie verschillende thema's te behandelen. Hieronder vindt u de rode draad van de gesprekken. De volledige input is in de bijlage te vinden. Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Er werden veel vragen en zorgen gedeeld.
Deze zijn onder te verdelen in de volgende categorieën: -
-
-
Integratie o Door veel mensen werd benoemd dat het belangrijk is dat vluchtelingen zich goed integreren in de gemeente. Door genoeg te doen te hebben, te werken en de taal te leren. Doorstroom o Meerdere mensen maken zich zorgen over de doorstroom in opvanglocaties. Het proces duurt lang waardoor opvangplekken lang vol zitten. Woningen eigen inwoners o Er is veel frustratie en zorg over woningen die met voorrang aan statushouders worden gegeven,terwijl jongeren en senioren jaren wachten op een woning.
41
Vraag 2: Welke Ideeën en kansen ziet u? Naast de zorgen en vragen waren er ook veel inspirerende ideeën en kansen. Deze zijn onderverdeeld in de onderstaande categorieën: -
-
Integratie en welkom o Veel mensen benoemen dat er gezorgd moet worden voor voldoende activiteiten voor de vluchtelingen zodat ze zich niet vervelen en goed kunnen integreren. Ook werd aangeven dat het belangrijk is dat vluchtelingen zich welkom voelen en voldoende ruimte hebben (oog voor menselijkheid). Tevens zorgt een opvanglocatie in de nabijheid van een kern voor betere integratie. Woningbouw o Meerdere mensen gaven aan dat het bouwen van een azc ook kansen geeft voor woningbouw door het azc uit te breiden met woningen voor inwoners van Molenlanden of de locatie na opvang beschikbaar te stellen hiervoor.
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Er waren veel uiteenlopende meningen over de criteria voor de locatiekeuze. Deze zijn samengevat in de volgende categorieën: -
-
Integratie o Meerdere mensen benoemden dat ze het belangrijk vinden een opvanglocatie niet ergens achteraf te bouwen, maar dicht bij de bevolking. Dat zorgt voor een betere integratie. Faciliteiten o Veel mensen vinden het belangrijk dat een opvanglocatie bij faciliteiten voor openbaar vervoer, zorg en onderwijs komt.
Vraag en Antwoord We kunnen helaas nog niet alle vragen beantwoorden omdat veel informatie nog niet bekend is. De veelgestelde vragen worden nog geplaatst op de website, deze wordt gaandeweg aangevuld. Hier vindt u vast enkele vragen waar we wél antwoord op kunnen geven. Hoe lang zijn vluchtelingen gemiddeld op een opvanglocatie? Dit is afhankelijk van de duur van de asielprocedure. In principe moet het IND binnen 6 maanden een besluit nemen; de wachttijden lopen echter erg op. Een asielzoeker verblijft op dit moment vaak minimaal 18 maanden in een AZC.
42
Waarom komt er geen asielopvang op een schip? Wij hebben deze optie onderzocht. Helaas zijn de kosten voor asielopvang op een schip ongeveer twee keer zo hoog als voor een reguliere opvang, waardoor dit financieel gezien geen geschikte oplossing is. Is het aantal vluchtelingen in Bleskensgraaf behapbaar, hoe gaat het daar? In Bleskensgraaf verblijven sinds januari 2023 momenteel 60 bewoners uit diverse landen. De locatie wordt beheerd door het Rode Kruis. Het verloopt er erg goed en rustig. We zijn zeer tevreden over het functioneren van de locatie. Waarom kan het Rode Kruis een kleinere locatie wel aan en het COA niet? De opvang in Bleskensgraaf valt onder de TGO (tijdelijke gemeentelijke opvang) regeling, voorheen bekend als crisisnoodopvang. Hieraan worden andere eisen gesteld en deze opvangvorm is korter van aard.
Hoe nu verder? In september komt er een raadsbesluit over het scenario, de criteria en de vervolgstappen. Zoals benoemd wordt de input van de bijeenkomsten meegenomen in het voorstel naar de raad. In het najaar van 2025 gaan we actief op zoek naar geschikte locaties waarbij we ook inwoners vragen suggesties te doen. Om u goed op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen rondom asielopvang, gaan we een nieuwsbrief starten waarvoor u zich via bijgaande link kunt aanmelden: https://laposta.nl/f/ssro7ub93xna. Onderstaand vindt u de tijdslijn met de vervolgstappen in het traject naar de realisatie van opvanglocaties. Meer informatie hierover vindt u ook op de website van de gemeente (www.molenlanden.nl/asielopvang).
43
44
Bijlage– Alle opgehaalde input per vraag Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Leefbaarheid: Voorzieningen omgeving • •
Wat als er in een kern geen voorzieningen zijn zoals winkels of huisarts. Zijn er genoeg leerkrachten, artsen, tandartsen etc.
Veiligheid/leefbaarheid • • •
Onrust. Leefbaar in de kernen. Criminaliteit, jeugd/hanggroepen/drugs.
Vrijwilligers • • • • •
Er zijn wellicht te weinig mensen die willen helpen/betrokken zijn bij de vluchtelingen. Aandacht voor ontvangst en welkom. Door wie worden de mensen opgevangen? Hoe krijg je inwoners enthousiast zodat vluchtelingen zich welkom voelen? Wat wordt van de inwoners van de kern verwacht?
Invulling locatie: Locatie • • • •
Waar worden de mensen opgevangen? De locatiekeuze zal veel weerstand geven. Hoe ziet een locatie eruit? Kleine units of één groot gebouw? Hoeveel mensen per locatie?
Doorstroom • • • • •
Hoe zorg je voor een goede doorstroom? Verblijf in een azc lijkt vaak uitzichtloos, er moet sneller duidelijkheid zijn. Hoe lang zijn vluchtelingen gemiddeld op een opvanglocatie? Waarom loopt het in Ter Apel zo uit de hand terwijl ze al door verschillende veilige landen zijn gekomen? Gemeente stelt capaciteit beschikbaar voor doorstroom in Ter Apel.
45
Dagbesteding/integratie • • •
Taalles voor inwoners en vluchtelingen. Is er voldoende te doen voor de vluchtelingen? Hoe kunnen mensen in het azc toch een doel hebben?
Overig • • • • • • • • • • • •
Kosten voor inwoners (belastingen). Er zijn geen woningen voor onze eigen inwoners, waaronder jongeren en senioren. Zorgen over de haalbaarheid. Plattelandsgemeente is anders dan een stad. Het besluitvormingsproces slaat door. Eerst stiekem in Hoornaar en nu overdreven transparant. Gevolg: vertraging. Oplossing: parallel schakelen en versnellen. Geen amv’ers. Er is geen winst te behalen uit de units na 5 – 10 jaar. Ze gaan anders met de spullen om en de units zullen na die periode afgeschreven zijn. Help alleen echte vluchtelingen, geen gelukszoekers. Nederland is te gastvrij. Is het aantal vluchtelingen in Bleskensgraaf behapbaar, hoe gaat het daar? Waarom kan het Rode Kruis een kleinere locatie wel aan en het COA niet? Stel dat mensen een verblijfsvergunning krijgen, krijgen zij dan automatisch een huis toegewezen?
Vraag 2: Welke ideeën en kansen ziet u? Integratie: Integratie en (vrijwilligers)werk • • • • • • • • •
Maak ze met activiteiten onderdeel van het dorp. Geef de vluchtelingen een gevoel van welkom. Zorg voor participatie van vluchtelingen door ze bijvoorbeeld vrijwilligerswerk te laten doen. Een kleinschalige locatie is makkelijker voor integratie. Er moeten dan wel voldoende vrijwilligers zijn. Richt je bij een kleine kern op gezinnen die graag willen integreren. Zorg voor betrokkenheid van het dorp. Zorg voor voldoende vrijwilligers. Wees een goede buur. Eet eens samen of organiseer een spelletjesavond. Zorg dat er genoeg te doen is voor de vluchtelingen.
Draagvlak en samenwerking 46
• • • • •
Zorg voor betrokkenheid van de kern zodat inwoners kunnen helpen waar nodig Zorg voor goede samenwerking tussen het dorp, COA, professionals Regel in de kern gezamenlijk de opvang Laat de sportclubs meewerken Laat verenigingen en werkgevers workshops en taallessen geven
Invulling locatie Woningen • • • • • •
Bouw bij de komst van een azc ook voor het dorp. Bouw een azc in een dorp en investeer gelijk in woningbouw (win-win). Breidt de locatie uit met woningen voor inwoners van Molenlanden. Houdt rekening met infrastructuur die later ook geschikt is voor woningbouw. Bouw voor meerdere doelgroepen, ook eigen inwoners. Als er een bestaande woning vrijkomt, dan beter meerdere statushouders in één woning plaatsen zodat er meer doorstroom komt.
Doelgroepen • • • • •
Plaats doelgroepen bij elkaar. Statushouders bij een gezin plaatsen. Focus op gezinnen en opvang Oekraïners. Meng doelgroepen (gezinnen en alleenstaanden). Geef gezinnen een woning in de wijk.
Woonvorm • • • •
Gebruik tiny house als basis. Campingstijl: inwoners kunnen logeren op het terrein. Zeppelin boven het dorp. Woonboten in de Giessen, Lek of Merwedekanaal.
Overig • • • • • •
Zorg voor voldoende ruimte voor de vluchtelingen zodat ze menswaardig behandeld worden. Kansen op culturele uitwisseling. Meer aandacht voor Take Care B&B. Zet lokale ondernemers in voor bouw en onderhoud (in samenwerking met de vluchtelingen). Als de spreidingswet verdwijnt, is er meer ruimte om zelf invulling te geven aan de morele verplichting. Bijvoorbeeld met kleinere locaties. Geef voorrang aan mensen die taken invullen. 47
• • •
Zorg voor een gezamenlijke keuken zodat iedereen kan koken en mee eten. Zorg voor voldoende ruimte, privacy en ontspanningsmogelijkheden. Goed voor de plaatselijke supermarkt.
Vraag 3: Wat vindt u belangrijke criteria voor de locatiekeuze? Categorie: Logistiek en faciliteiten • • • •
Met OV goed te bereiken III Vlakbij een school en andere faciliteiten III Het is goed voor dagbesteding als je mensen zelf laat koken dus is één van de criteria ook een winkelvoorziening Niet te klein, anders kun je geen faciliteiten bieden. Geldt voor bijv. taalles, die is er pas vanaf 250.
Locatie: Grootte opvanglocatie • • • • • • • • •
Maximaal 75 personen per locatie Kleine tot middelgrote locatie De grootte van de opvanglocatie moet passen bij de kern, moet te behappen zijn Kleine locatie (5 tot 10 mensen) indien binnen de dorpskern en grotere locatie op afstand van een kern Advies: 1x 125 in oost en 1 x 125 in west. Dat is te draaien qua kosten. Facilitair is dat ook te organiseren, taalles samenvoegen wellicht. Kleine locatie is goed voor de dorpen, maar kost veel geld. 250 te groot. Kernen kunnen dat lastig integreren. Het gevoel zegt kleiner voor integratie. Maar het is een afweging. Kom ik uit op 75 of 125. 10 of 25 te klein om wat goed te organiseren. 250 te groot, ook qua locatie. Dus bij voorkeur gemiddelde van 75-100 personen.
Locatiekeuze • • • • • •
Bij een grotere kern Bij een kern die betrokken kan en wil zijn (integratie) Zorg voor een locatie niet ergens achteraf maar dichtbij de bevolking Aan de rand van een kern Centraal gelegen In kleinere kern, kleine opvanglocatie. Anders wordt kern overspoeld. 48
• •
Alleen op een industriegebied. Tussen twee of drie kernen in
Overig • •
Maak de criteria smart, huidige criteria zijn te vrijblijvend. In huidige criteria staat dat er gekeken wordt naar de impact voor ondernemers. Waarom wordt er niet gekeken naar de impact voor woningen in de buurt en de waarde van de huizen?
49
Terugkoppeling inwonersbijeenkomst 7 juli 2025
50
Terugkoppeling bijeenkomsten 7 juli ‘25 Op 7 juli vond de laatste inwonersbijeenkomst plaats over asielopvang in gemeente Molenlanden in Goudriaan. Er waren circa twintig aanwezigen. Voor iedereen die erbij was: zeer veel dank voor jullie actieve inzet en eerlijkheid. Doel van de bijeenkomsten: Het doel van de bijeenkomsten was om input op te halen van onze inwoners over de invulling van de Molenlandse asielopgave. De input wordt meegenomen in het vervolgtraject. We benadrukken dat uit de in dit verslag benoemde punten nog geen conclusies getrokken zijn. Op veel punten zien we zowel voor- als tegenstanders. In de samenvatting, welke u straks kunt vinden op de website van de gemeente, wordt de rode draad uit alle bijeenkomsten weergegeven. Besproken punten: We begonnen de avond met een plenaire presentatie waarin een overzicht werd gedeeld van de opgave van de gemeente en de dilemma’s waar we voor staan. Na het plenaire gedeelte zijn we in groepjes uit elkaar gegaan om drie verschillende vragen te behandelen. Hier vindt u de rode draad van de gesprekken, de volledige input is onderaan dit document te vinden. Vraag 1: Welke vragen en zorgen heeft u? Er werden veel vragen en zorgen gedeeld.
De vragen en zorgen zijn onderverdeeld in de volgende categorieën: Huisvesting, spreiding & infrastructuur Voornamelijk gingen de vragen over hoe groot en welke groepssamenstelling de groep zou hebben. Daarnaast werden er ook vragen gesteld over nabijheid van openbaar vervoer. Woningmarkt, lokale druk & veiligheid Bij diverse mensen leven er vragen over hoe de veiligheid van vluchtelingen en inwoners gewaarborgd kan worden en hoe er een balans gevonden kan worden tussen de huisvesting van vluchtelingen en inwoners.