Bijlage 1 Jaarverslag 2025
Tekst van het document
Gemeente Moerdijk
efficiënt en werkbaar controleproces waarin de rol van zowel de organisatie, het bestuur als de gemeenteraad tot zijn recht komt. Daarbij was aangegeven dat we voor de controle over 2024 extra nadruk leggen op een adequate procesbewaking. Dit heeft geresulteerd in duidelijke procesafspraken, die hun vruchten hebben afgeworpen. Net zoals in afgelopen jaren heeft de accountant een goedkeurende accountantsverklaring afgegeven over de jaarrekening 2024. Dit betekent dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft over 2024. Ook is geconstateerd dat de controle soepeler is verlopen dan het jaar ervoor. Ook dit jaar blijft een zorgvuldige evaluatie van het proces essentieel. Deze vindt zowel intern als in samenwerking met de accountant plaats. In combinatie met de aanbevelingen en aandachtspunten uit het accountantsrapport geeft deze evaluatie inzicht in wat nodig is om goed voorbereid te zijn op de volgende controle. Om de accountantscontrole ook komend jaar weer zorgvuldig en tijdig te kunnen doorlopen, is in de gemeenteraadsvergadering van 4 december 2025 € 100.000 incidentele middelen beschikbaar gesteld. Dit met als doel om ook komend jaar de accountantscontrole weer soepel te laten verlopen en tot een goed einde te brengen
87
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Project vergroten structurele begrotingsruimte Tijdens de raadsinformatiebijeenkomst van 10 april 2025 is het Rapport structurele begrotingsruimte aan de gemeenteraad gepresenteerd. In het rapport zijn verschillende maatregelen voorgesteld waarmee de begrotingsruimte kan worden vergroot, zonder dat dit ten koste gaat van de huidige ambities en dienstverlening van de gemeente. Dit richt zich vooral op een realistischer en minder voorzichtige benadering bij het begroten van diverse posten. Dit heeft er mede toe geleid dat in november een sluitende begroting 2026 door de gemeenteraad is vastgesteld. Sluitende begroting 2026 Op 6 november 2025 heeft de gemeenteraad de begroting 2026-2029 vastgesteld. De begroting is voor 2026 structureel sluitend. We verwachten in dat jaar een overschot van circa € 0,8 miljoen aan structurele baten. Dit is bereikt zonder bezuinigingen op bestaand beleid of lastenverzwaring voor inwoners en ondernemers. De lokale lasten stijgen met circa 3,3%, wat neerkomt op een inflatiecorrectie. Op de langere termijn is de financiële situatie onzeker, mede ook omdat vanaf 2028 aanvullende rijksmiddelen voor alle gemeenten onzeker zijn. Op basis van de huidige inzichten laten de jaren vanaf 2027 tekorten zien van € 0,4 miljoen (2027), € 1,3 miljoen (2028) en € 0,8 miljoen (2029). De provincie heeft aan de begroting het repressieve toezichtsregime toegekend.
Dit betekent dat in 2026 wijzigingen op de begroting slechts ter kennisname aan de provincie hoeven te worden verstrekt.
Ontwikkelingen Gemeentefonds Gemeenten zijn in hoge mate afhankelijk van inkomsten vanuit het Rijk. De belangrijkste bron hiervan is de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Voor de gemeente Moerdijk betreft dit in 2025 een bedrag van ruim € 82 miljoen. Het Rijk heeft gedurende 2025 extra middelen beschikbaar gesteld als compensatie voor het verwachte tekort in 2026 (het zogeheten 'ravijnjaar') en daarnaast is er tot en met 2027 deels voorzien in een oplossing voor de landelijke tekorten in de Jeugdzorg. Dit is mede gedaan naar aanleiding van het rapport Groeipijn van de Commissie Van Ark. Het Rijk heeft toegezegd 50% van de geconstateerde jeugdzorgtekorten voor haar rekening te nemen. Over de ontwikkelingen binnen
Gemeente Moerdijk
het gemeentefonds is de gemeenteraad geïnformeerd via informatiebrieven over de Meicirculaire (d.d.24 juni 2025) en Septembercirculaire (d.d. 7 oktober 2025). De uitkomsten hiervan zijn verwerkt in de 2e bestuursrapportage 2025 (raadsvergadering 4 december 2025). Ondanks bovenstaande ontwikkelingen, bestaat er vooral vanaf 2028 nog onduidelijkheid. In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing vindt u hier een nadere toelichting op. Ten opzichte van de 2e bestuursrapportage 2025 is in de jaarrekening een voordelig effect ontstaan van € 0,7 miljoen. Dit is voornamelijk het gevolg van de effecten van de decembercirculaire 2025 (die op 16 december 2025 door het Rijk is gepubliceerd). In de cijfermatige analyse van dit programma (in het onderdeel jaarrekening) is dit nader toegelicht. Financieel beeld op de (middel)lange termijn De gemeente Moerdijk is financieel gezond, maar het blijft belangrijk om de ontwikkelingen de komende jaren goed te volgen. Veel gemeenten staan financieel onder druk. Landelijk stijgen de kosten voor zorg en ondersteuning, zoals jeugdzorg en Wmo. Hoewel de financiële positie van de gemeente Moerdijk gezond is, vraagt de (middel)lange termijn binnen onze gemeente ook aandacht. De meerjarenbegroting loopt tot en met 2029, maar we voorzien diverse investeringen (o.a.
op het gebied van scholenontwikkeling, binnensport, buitensport, zwembaden en woningbouw & mobiliteit) die pas daarna financiële gevolgen hebben. Het perspectief op de (middel)lange termijn is in de aanbiedingsnota bij de begroting 2026-2029 (raadsvergadering 6 november 2025) als volgt geschetst:
Dit benadrukt het belang van een zorgvuldige afweging bij toekomstige keuzes en blijvende aandacht voor de financiële positie op de langere termijn, zodat de financiële positie van de gemeente ook in de toekomst gezond blijft.
88
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2025 • Een duidelijke beschrijving van het werving- en selectieproces waarin o.a. de rol en inzet van recruiter is beschreven • Een optimale weergave voor managers en medewerkers wat er beschikbaar is m.b.t. duurzame inzetbaarheid. Het oppakken van de stappen die in het plan van aanpak zijn afgestemd • Het activiteitgericht werken is geïntegreerd, waarbij medewerkers in de mogelijkheid zijn hun wijze van werken optimaal aan te passen op hetgeen waar de activiteit om vraagt. Daarbij is optimaal rekening gehouden met samenwerken, vitaliteit, eigenaarschap, informatieveiligheid en digivaardigheid • Het nieuwe personeelsinformatie- en salarissysteem staat klaar om met ingang van 2026 live te gaan, waarbij het bestaande niveau van digitaal werken verder wordt uitgebouwd • Gedurende de 2e helft van 2024 zal het nieuwe IKB-proces waarin duurzaamheid is geïntegreerd verder worden vormgegeven. Dit zal vervolgens in het tweede kwartaal 2025 worden geïmplementeerd • Uitvoeren van de acties die eind 2024 vanuit SPP worden benoemd • Start (verdere) borging van procesgericht werken aan de hand van de basis die is neergelegd in de eind 2024 op te leveren opdracht procesgericht werken • Trainingen procesgericht werken zijn opgenomen in de Moerdijkacademie • (Vervolgen) beschrijven en/of optimaliseren van processen die prioriteit hebben vanwege risico’s, gewijzigde wetgeving, e.d.
• Actualisering waarderings- en afschrijvingsbeleid • Actualisering beleid reserves en voorzieningen
2026
2027
2028
89
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Thema Dienstverlening Strategisch doel • Inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties voelen zich op een prettige manier door ons gefaciliteerd en ondersteund.
Mijlpalen Programma Dienstverlening Het college heeft op 16 december 2025 het programmaplan Dienstverlening vastgesteld. Het programmaplan Dienstverlening is opgezet om de dienstverlening aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties te optimaliseren. Het programma bundelt wetgeving, beleidskaders en initiatieven tot één samenhangende aanpak. Het sluit aan bij landelijke en regionale ontwikkelingen, zoals de Nederlandse digitaliseringsstrategie en het regionaal informatiebeleidsplan. Aan de hand van het programmaplan Dienstverlening zet de gemeente Moerdijk in op: het centraal stellen van ondernemers en maatschappelijke organisaties in dienstverleningsprocessen, digitale en AI‑gedreven mogelijkheden versterken, datagedreven werken en investeren in een dienstverlenende cultuur. Website moerdijk.nl Sinds maart 2025 is de website, moerdijk.nl, volledig vernieuwd en live. Hierbij is de keuze gemaakt om de website te ontwikkelen conform het Open WebConcept. Daarbij bouwen gemeenten samen met marktpartijen digitale dienstverlening op basis van Common Ground. Naast minder ontwikkel- en beheerkosten, levert dat ook voordelen op als kennisdeling en meer innovatiekracht. Ook de website werkenvoormoerdijk.nl is vernieuwd. Wmebv-aanwijzingsbesluit Het Wmebv-aanwijzingsbesluit is door de raad vastgesteld op 4 december 2025.
Hiermee is vastgelegd welke digitale kanalen inwoners en bedrijven kunnen gebruiken om officiële berichten elektronisch in te dienen. Dit besluit is onderdeel van de uitvoering van de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv), die van kracht is per 1 januari 2026. Huisvesting gemeentehuis In de begroting van de afgelopen jaren waren drie belangrijke prestaties opgenomen rondom de verbouwing
en ingebruikname van het gemeentehuis. Deze zijn gerealiseerd: Verbouwing gemeentehuis De verbouwing van het gemeentehuis is afgerond, op enkele restpunten rondom o.a. klimaatbeheersing na. Hiermee is invulling gegeven aan de doelstelling om het gemeentehuis te moderniseren en toekomstbestendig te maken. De werkzaamheden zijn uitgevoerd binnen het daarvoor beschikbaar gestelde budget. Er resteert nog een bedrag van ca. € 200.000. Bij de vaststelling van de jaarrekening wordt voorgesteld om dit resterende budget beschikbaar te stellen zodat daar de bovengenoemde restpunten mee gerealiseerd kunnen worden. De open dag van het vernieuwde gemeentehuis vond plaats op zaterdag 4 oktober 2025. De dag werd drukbezocht door jong en oud, van omwonenden tot bezoekers van verder weg. Zij konden een kijkje nemen achter de schermen en kennismaken met de gemeente en de organisaties in het gebouw. De sfeer was uitstekend: energiek, gastvrij, gezellig. Er waren verschillende activiteiten, zoals een speurtocht voor kinderen en ontmoetingen met gemeenteraadsleden Cateringvoorziening Sinds mei 2025 is de nieuwe cateraar gestart. De cateringvoorziening is hiermee in gebruik genomen en voorziet in de dagelijkse dienstverlening voor medewerkers, bezoekers en huurders.
Intrek huurders Alle huurders waarmee voorafgaand en tijdens de verbouwing intentieverklaringen zijn afgesloten, hebben hun intrek genomen in het verbouwde gemeentehuis. De huuropbrengsten blijven in dit boekjaar echter achter bij de raming. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat enkele huurders, waaronder de bibliotheek, pas eind mei 2025 hun intrek hebben genomen, terwijl in de begroting was uitgegaan van het volledig jaar 2025.
Ontwikkelingen Meetbare servicenormen Het identificeren van meetbare dienstverleningsindicatoren en het onderzoeken van de tevredenheid van onze online, fysieke en telefonische
90
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
dienstverleningskanalen is in 2025 opgestart en wordt in 2026 verder uitgewerkt. Procesgericht verbeteren Sinds enkele jaren werken we organisatiebreed aan procesgericht werken. Procesgericht werken betekent dat we onze werkprocessen voortdurend verbeteren en beter inrichten. Het helpt verspilling voorkomen, zorgt voor meer duidelijkheid en verbetert onze dienstverlening aan inwoners. Sinds 2025 maakt procesgericht werken dan ook onderdeel uit van het programma Dienstverlening. In 2025 hebben we 34 processen beschreven en vastgelegd. Hierbij zijn verbeterpunten geïdentificeerd en quick wins zijn meteen doorgevoerd. Daarnaast zijn we in 2025 binnen de organisatie gestart met een leeren ontwikkeltraject rondom continu verbeteren. Het borgen van continu verbeteren binnen de organisatie is een groeitraject. De komende jaren zetten we in op de doorontwikkeling naar een professionele aanpak van procesoptimalisatie. AI en dienstverlening AI heeft een vlucht genomen en biedt verschillende kansen om de dienstverlening verder te ontwikkelen. Denk hierbij aan het efficiënter maken van processen, het vereenvoudigen van vraagafhandeling en of het
Gemeente Moerdijk
analyseren van grote hoeveelheden data. Op 25 november 2025 zijn de richtlijnen voor het gebruik van generatieve AI door het college vastgesteld. Ieder team heeft een teamdialoog gevoerd over deze richtlijnen en de ontwikkelingen, kansen en bedreigingen van AI. In 2026 starten we een aantal pilots om de inzet van AI binnen werkprocessen te onderzoeken. Klachten en meldingen openbare ruimte In 2025 zijn voorbereidingen getroffen voor de overstap naar een nieuw platform voor het afhandelen van meldingen in de openbare ruimte. Dit platform heet Signalen en werkt via de apps Zo Gemeld & Zo Hersteld. De overgang naar het nieuwe systeem laten we voor inwoners zo geruisloos mogelijk verlopen. Zij kunnen voorlopig blijven melden via BuitenBeter, maar krijgen geleidelijk de nieuwe app: Zo Gemeld. Deze ontwikkeling zorgt voor een stap vooruit in onze dienstverlening. Processen zijn helder ingericht, voor inwoners is duidelijk wat zij mogen verwachten en we meten klanttevredenheid. Voor medewerkers van de Buitendienst en de Boa's loopt het werk efficiënter. Het is gemakkelijker samenwerken met externe partijen. Het systeem is gebouwd volgens landelijke Common groundstandaarden. In het eerste kwartaal van 2026 gaat het systeem live.
91
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Omzetten standaardbrieven naar begrijpelijke taal De afdeling VVTH heeft brieven en vergunningen onder de loep genomen. Deze zijn waar nodig juridisch verbeterd en leesbaarder gemaakt door bijvoorbeeld moeilijke woorden om te zetten naar meer leesbare taal. Voor de overige teams geldt dat het herschrijven van brieven in 2026 wordt meegenomen in het programma Dienstverlening.
Nieuw klantgeleidingssysteem Een mooie mijlpaal in de samenwerking op de I (informatievoorziening) is de keuze voor één leverancier voor klantgeleiding. De nieuwe applicatie wordt door één gezamenlijke projectleider geïmplementeerd waarbij alle gemeenten inclusief het Werkplein in het eerste kwartaal van 2026 live gaan met het nieuwe klantgeleidingssysteem.
Aangescherpte wettelijke vereisten voor functiescheiding De aangescherpte eisen voor functiescheiding van de medewerkers, die betrokken zijn bij de aanvraag en uitgifte van een reisdocument, zijn wettelijk bepaald. De eisen houden in dat drie verschillende medewerkers het proces van aanvraag en uitgifte van een reisdocument dienen te doorlopen. Dat heeft invloed op het roosteren van de medewerkers aan de aanvraagbalie, in de backoffice en de uitgiftebalie. Een medewerker met een coördinerende taak binnen KCC borgt het voldoen aan de wettelijke eisen van de functiescheiding. Hierop is in 2025 georganiseerd.
Stand van zaken over de verordening en beleidsregels begraven De verordening en beleidsregels begraven zijn in 2025 niet opgesteld. In verband met beperkte capaciteit is een externe organisatie benaderd om mee te denken vanuit het huidige perspectief en met oog voor toekomstige ontwikkelingen.
Actualisatie en digitalisering werkprocessen KCC De prestatie om werkprocessen reisdocument, rijbewijs en huwelijken te actualiseren en zoveel mogelijk te digitaliseren en in te richten als klantreis wordt in 2026 gecontinueerd om de volgende redenen: In het laatste kwartaal van 2025 heeft het KCC de vragen van de zelfevaluatie reisdocumenten van het RvIG ingevuld. De gemeente Moerdijk is aselect uitgekozen voor een fysiek overleg met RvIG en schouw op de werkvloer. Tijdens de gesprekken met RvIG hebben we o.a. geconstateerd dat de werkprocessen in 2025 niet voldoende zijn gecontroleerd op de borging van de vereiste functiescheiding. Het advies is om deze controle in 2026 uit te voeren. Aan de dienstverlening huwelijken zijn naast het hoofdproces ook meerdere subprocessen verbonden, bijvoorbeeld een wijziging in een ceremonie of de aanvraag van een alternatieve trouwlocatie. Het hoofdproces is in 2025 geactualiseerd en zover als mogelijk gedigitaliseerd. Actualisatie en zoveel mogelijk digitale inrichting van de diverse subprocessen is in 2025 opgestart en wordt in 2026 gecontinueerd.
Effecten Samenhang Het werken vanuit een samenhangend programma Dienstverlening heeft bijgedragen aan het vergroten van het inzicht, de samenhang in en het overzicht van de lopende projecten en het realiseren van eerste effecten.
Risico’s Servicenormen voor aanvragen reisdocumenten Het risico dat de servicenormen voor aanvragen reisdocumenten niet worden behaald in 2025 is afgewend door de tijdsduur van een aantal afspraken aan de balie in te korten, zonder in te boeten op de kwaliteit van de dienstverlening richting de inwoner. Deze aanpassing is effectief gebleken en wordt in 2026 gecontinueerd. Gevolgen digitalisering voor minder digitaal vaardige inwoners Het risico dat minder digitaal vaardige inwoners minder prettig gebruik kunnen maken van de gemeentelijke dienstverlening, wordt nauwlettend in de gaten gehouden bij iedere nieuwe digitale ontwikkeling. Bij stappen in digitalisering wordt samengewerkt met het klantenpanel van de bibliotheek, om vroegtijdig in kaart te brengen waar onduidelijkheden zitten en hoe we onze inwoners het beste op weg kunnen helpen. Daarnaast bieden we altijd de mogelijkheid tot persoonlijk contact en wijzen we inwoners op de mogelijkheid om gebruik te maken van het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO).
92
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2025 • Identificeren van meetbare dienstverleningsindicatoren zoals succesratio’s van onze online formulieren, waardering voor onze online, fysieke en telefonische dienstverleningskanalen • Er is een samenhangend programma waarlangs we de dienstverlening in de komende jaren kunnen ontwikkelen • Er is een vernieuwde gemeentelijke website • Interne bewustwording voor het belang van onze professionele dienstverlening is vergroot bij bestaande en nieuwe medewerkers via bijeenkomsten en diverse communicatie-uitingen • Er is voor ieder product of cluster van producten een digitaal voorkeurskanaal voor de inwoner • De 10 meest verstuurde standaard brieven van VVTH, Openbare Ruimte, Jeugd, MO, KCC zijn herschreven in begrijpelijke taal • De werkprocessen reisdocument, rijbewijs en huwelijken zijn geactualiseerd en zoveel mogelijk gedigitaliseerd en ingericht als klantreis • De verordening en beleidsregels begraven zijn vastgesteld. • De verbouwing van het gemeentehuis is afgerond. • De cateringvoorziening is gereed. • De huurders zijn ingetrokken.
2026
2027
2028
93
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Lasten en baten 2025 bedragen x € 1.000
Lasten € 26.128 € 416 € 502
Baten € 114.861
€ -82 € 17 € 59 € 583
€ 303
€ 860 € 727 € 16
€ 827
€ 5.060 € 4.669
€ 3.321
€ 1.842 € 20.458
€3 € 18.643
0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen
€ 82.764
0.64 Belastingen overig 0.7 Alg.uitk. en overig uitk.gem.fnd. 0.8 Overige baten en lasten 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
94
Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving
Gemeente Moerdijk
Overzicht taakvelden
Realisatie 2025 Onderdeel (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
Saldo
0.1 Bestuur
3.321
-16
0.2 Burgerzaken
1.842
-860
983
0.4 Overhead
18.643
-727
17.915
0.5 Treasury
827
-5.060
-4.233
0.61 OZB woningen
502
-4.669
-4.168
0.62 OZB niet-woningen
416
-20.458
-20.042
0.64 Belastingen overig
17
-3
14
0.7 Alg.uitk. en overig uitk.gem.fnd.
3.306
0
-82.764
-82.764
0.8 Overige baten en lasten
-82
-303
-386
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)
59
0
59
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
583
0
583
Saldo baten en lasten
26.128
-114.861
-88.732
0.10 Mutaties reserves
234
-258
-24
26.362
-115.119
-88.756
Resultaat na bestemming
Overzicht Programma 5
Partnerschap in een veranderende samenleving
Begroting 2025 voor wijziging
Begroting 2025 na wijziging
Realisatie 2025
Verschil realisatie en begr. na wijz.
(Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig) Totaal lasten
28.228
24.850
26.128
1.278
Totaal baten
-108.017
-112.593
-114.861
-2.268
Saldo van baten en lasten
-79.789
-87.743
-88.732
-990
Storting in reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
0
234
234
0
-118
-257
-258
-1
-79.906
-87.766
-88.756
-990
95
Financiële paragraaf
Gemeente Moerdijk
Financiële paragraaf Algemeen Het jaarverslag en de jaarrekening zijn het sluitstuk van de Planning en Control (P&C) cyclus 2025. In de begroting zijn de kaders en prioriteiten gesteld, de beoogde effecten aangegeven en heeft op programmaniveau autorisatie plaatsgevonden van budgetten. Via het jaarverslag en de jaarrekening legt het college verantwoording af. Tussentijds is over de voortgang gerapporteerd via de bestuursrapportages.
Kadernota 2025
Jaarrekening 2025
Begroting 2025
De jaarrekening 2025 sluit aan bij de (BBV) voorschriften met betrekking tot de gemeentelijke begroting en jaarrekening. 2e berap 2025
In deze paragraaf worden de belangrijkste financiële inzichten samengevat.
1e berap 2025
Figuur 1 P&C cyclus gemeente Moerdijk
Resultaat
De jaarrekening 2025 sluit met een resultaat vóór bestemming van € 4,8 miljoen voordelig. Dit is het resultaat zonder rekening te houden met de reservemutaties. Wanneer rekening wordt gehouden met alle reservemutaties bedraagt het resultaat ca. € 5,1 miljoen voordelig. In 2025 is er per saldo € 0,3 miljoen meer onttrokken dan dat er is gestort in de diverse reserves. Het gerealiseerde resultaat was grotendeels voorzien in de 2e bestuursrapportage 2025 (raadsvergadering 4 december 2025). Ten opzichte van de begroting na wijziging is een afwijking ontstaan van € 0,1 miljoen nadelig. Het voordelig resultaat van € 5,1 miljoen is afzonderlijk op de balans opgenomen onder het eigen vermogen. Gelijktijdig met het voorstel tot vaststelling van de jaarrekening 2025 zal aan de gemeenteraad een voorstel worden voorgelegd over de bestemming van dit resultaat. Baten en Lasten (cijfers x € 1.000)
Begroting 2025 voor wijziging
Begroting 2025 na wijziging
Realisatie 2025
Verschil realisatie en begr. na wijz.
Totaal lasten
154.721
164.455
163.713
-743
Totaal baten
-159.005
-169.389
-168.532
857
-4.284
-4.933
-4.819
114 106
Resultaat voor bestemming Storting in reserves
6.385
5.537
5.643
Onttrekking aan reserves
-2.373
-5.871
-5.961
-89
Resultaat na bestemming
-271
-5.268
-5.136
131
96
Financiële paragraaf
Gemeente Moerdijk
Analyse resultaat Op basis van de aangepaste begroting 2025 werd een voordelig resultaat verwacht van € 5,3 miljoen. Het gerealiseerde resultaat voor 2025 is € 5,1 miljoen en ligt daarmee afgerond € 0,1 miljoen lager dan voorzien. De uitkomsten van de jaarrekening 2025 liggen daarmee in lijn met de 2e bestuursrapportage 2025. Verschillen t.o.v. begroting na wijziging In de tabel hieronder zijn de grootste voor- en nadelen samengevat. In het document "jaarrekening 2025" (onderdeel "programmarekening") zijn per programma de verschillen nader toegelicht. Onderwerp
Bedrag (x € 1.000)
Prog
Onderwerp
Bedrag (x € 1.000)
Prog
Powerport
674 V
3
Grondexploitaties
2.045 N
3
Saldo kostenplaatsen
631 V
5
Jeugd
1.143 N
4
OZB
588 V
5
Bestuur
808 N
5
Uitkering gemeentefonds
516 V
5
Voorziening dubieuze debiteuren
219 N
5
Inkomensregelingen
213 V
4
Rente
170 N
5
Milieubeheer
205 V
1
Cultureel erfgoed
166 N
3
Gebiedsplannen
173 V
5
Verkeer
156 V
2
Kabels en leidingen
151 V
2
Wmo
146 V
4
Economie
145 V
3
Gronden en pachten
127 V
2
695 V
Div. Totaal Nadelen
4.551 N
Overige Totaal voordelen
4.420 V
Totaal
131 N
Figuur 2 Verschillen t.o.v. begroting na wijziging
Nadere duiding totale resultaat (t.o.v. oorspronkelijke begroting) In de jaarrekening worden (cf. wetgeving) de verschillen ten opzichte van de actuele begroting (na wijziging) toegelicht. Dat zijn immers de budgetten zoals de gemeenteraad die (incl. bijstelling) beschikbaar heeft gesteld. Hoewel dat geen onderdeel uitmaakt van de jaarrekening, is het interessant om ook een beeld te krijgen bij de ontwikkeling van het totale jaarrekening resultaat. In onderstaande grafiek zijn de gerealiseerde resultaten van de afgelopen jaren weergegeven (groene lijn). Daarbij is ook in beeld gebracht hoe deze zich verhouden tot de resultaten zoals die in de oorspronkelijke begrotingen van de betreffende jaren werden verwacht (blauwe lijn). Tot slot is de relatieve omvang (%) van het gerealiseerde resultaat in verhouding tot de totale begrotingsomvang in beeld gebracht.
Figuur 3 Ontwikkeling resultaat (Primitieve begroting vs jaarrekening)
97
Financiële paragraaf
Gemeente Moerdijk
In bovenstaande figuur is te zien dat het verwachte resultaat in de begroting (blauwe lijn) doorgaans licht positief is. Dat komt logischerwijs voort uit het feit dat de gemeente jaarlijks een sluitende begroting moet opstellen waarin de structurele uitgaven moeten worden gedekt door even zo grote structurele inkomsten. In de oorspronkelijke begroting 2025 (raadsvergadering 7 november 2024) werd een voordelig resultaat verwacht van ca. € 0,3 miljoen. Voor de uiteindelijke gerealiseerde resultaten (groene lijn) geldt dat deze met uitzondering van 2016 structureel hoger lagen dan oorspronkelijk was begroot. Zoals in de jaarrekeningen van de afgelopen jaren is toegelicht komt dit grofweg door tussentijdse bijstellingen vanuit het Rijk met betrekking tot de uitkering uit het gemeentefonds en tussentijdse bijstellingen in de kapitaallasten van geplande investeringen. Het voordelige resultaat over 2025 ligt in lijn met de resultaten van de voorgaande jaren. Daarnaast dient opgemerkt te worden dat het resultaat absoluut gezien weliswaar fors is, maar wanneer dit afgezet wordt tegen de totale begrotingsomvang (totale lasten) levert dit het beeld op in de figuur hiernaast.
Reserves
Figuur 4 Resultaat i.r.t. begrotings omvang (bedragen x € 1.000)
De reserves vormen het eigen vermogen van de gemeente. De reserves vormen daarmee een belangrijk aspect bij de beoordeling van de financiële positie van een gemeente. Van het verloop van de reserves over 2025 kan het volgende overzicht worden gegeven:
Figuur 5 Omvang reserves
98
Financiële paragraaf
Gemeente Moerdijk
Algemene reserve De omvang van de algemene reserve bedraagt per 31 december 2025 € 35,8 miljoen (2024: € 33 miljoen) De stijging wordt veroorzaakt door het (deels) toevoegen van het jaarrekeningresultaat 2024 aan de algemene reserve. Van de algemene reserve dient een bedrag van €18,8 miljoen te worden afgezonderd voor het aan te houden weerstandsvermogen. De algemene reserve heeft namelijk een belangrijke functie als algemeen weerstandsvermogen en buffer tegen niet gecalculeerde risico’s. Dit is nader toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. In onderstaande grafiek is de meerjarige ontwikkeling van de omvang van de algemene reserve en het benodigde weerstandsvermogen weergegeven.
Figuur 6 Ontwikkeling algemene reserve en benodigd weerstandsvermogen
De omvang van de algemene reserve schommelde van 2014 t/m 2023 ongeveer tussen de € 25 miljoen en € 30 miljoen De benodigde weerstandscapaciteit bedroeg gemiddeld ca. € 16 miljoen De "vrije ruimte" in de algemene reserve bedroeg daarmee gemiddeld ca. € 11,5 miljoen De afgelopen jaren zien we een toename van de algemene reserve. Dit komt voornamelijk voort uit de bestemming van de positieve jaarrekeningresultaten van de afgelopen jaren. Het jaarrekeningresultaat 2025 (€ 5,1 miljoen voordelig) is hier nog niet in verwerkt. Gelijktijdig met het voorstel tot vaststelling van de jaarrekening 2025 zal aan de gemeenteraad een voorstel worden voorgelegd over de bestemming van dit resultaat. Ter volledigheid wordt opgemerkt dat voor een goed inzicht in de (toekomstige) beschikbare ruimte binnen de algemene reserve ook rekening moet worden gehouden met besluiten van de gemeenteraad om in de toekomst middelen aan de algemene reserve toe te voegen of hieruit te onttrekken. Deze toekomstige mutaties zijn logischerwijs nog niet verwerkt in de stand van de reserve per 31-12-2025. De gemeenteraad wordt via een overzicht dat voorafgaand aan iedere commissievergadering wordt opgesteld, geïnformeerd over de actuele stand van de algemene reserve, waarbij wel rekening wordt gehouden met deze toekomstige mutaties.
Op basis van de besluiten van de gemeenteraad (tot en met 12 maart 2026) wordt verwacht dat de algemene reserve zal toenemen tot circa € 42,1 miljoen. Dit is onder meer het gevolg van het besluit bij de vaststelling van de begroting 2026 (raadsvergadering 6 november 2025) om middelen uit de reserve Onderwijshuisvesting en de reserve Nieuwkomers over te hevelen naar de algemene reserve.
99
Financiële paragraaf
Gemeente Moerdijk
Bestemmingsreserves De omvang van de bestemmingsreserves bedraagt per 31 december 2025 € 59,3 miljoen (2024: € 58,2 miljoen). De bestemmingsreserves worden aangehouden voor door de gemeenteraad specifiek benoemde bestemmingen. Deze middelen zijn daarom afgezonderd van de algemene reserve. In de jaarrekening zijn alle reservemutaties die in 2025 zijn gedaan nader toegelicht.
Voorzieningen Op 31 december 2025 bedraagt de stand van de voorzieningen € 46,8 miljoen (2024: € 46,9 miljoen). Omdat hier verplichtingen voor de toekomst aan ten grondslag liggen, zijn voorzieningen niet vrij besteedbaar. De totale omvang van de voorzieningen is in 2025 vrij constant gebleven. Er zijn nagenoeg even veel stortingen als onttrekkingen uit de voorzieningen gedaan. In het onderdeel "jaarrekening 2025" zijn de mutaties die in 2025 zijn gedaan nader toegelicht.
Paragrafen Jaarverslag 2025