Beantwoording technische vragen Begroting en Najaarsnota

Technische vragen Najaarsnota 2022 & Begroting 2023

1

Inhoudsopgave 1.

2.

3.

4.

Technische vragen GemeenteBelangen .......................................................... 3 1.1

Najaarsnota 2022 .......................................................................... 3

1.2

Begroting 2023 ............................................................................. 4

1.3

Septembercirculaire ...................................................................... 14

Technische vragen Boer & Burger Partij ........................................................ 15 2.1

Najaarsnota 2022 ......................................................................... 15

2.2

Begroting 2023 ............................................................................ 17

Technische vragen PvdA ........................................................................... 25 3.1

Najaarsnota 2022 ......................................................................... 25

3.2

Begroting 2023 ............................................................................ 25

Technische vragen CDA ............................................................................ 34 4.1

5.

Begroting 2023 ............................................................................ 34

Technische vragen ChristenUnie ................................................................. 37 5.1

Begroting 2023 ............................................................................ 37

Bijlage 1: Onderhoud monumenten ......................................................................... 39 Bijlage 2: Overzicht wagenpark .............................................................................. 41

2

1. Technische vragen GemeenteBelangen 1.1

Najaarsnota 2022

Vraag 1 WMO hoeveel aanvragen voor HH1 boven de 125 % inkomensgrens zijn afgewezen, wegens terugdringen abonnementstarief. Dit weten we niet precies. Een aantal mensen gaat het proces niet in als dit wordt vermeld bij het loket. En een aantal mensen is verder in het proces afgewezen. Tijdens het ontwikkelen van het beleid gingen we uit van 48 cliënten. De meest actuele schatting is dat het in het totaal om 20 mensen gaat. Vraag 2 Waaruit /waarvoor? De hogere bijdrage van de centrum Gemeente Groningen en om wat voor bedrag gaat het? We houden geld over bij Beschermd Wonen. Vanwege de vele onzekerheden zoals het nieuwe verdeelmodel en de overgang van Beschermd Wonen cliënten naar de Wet langdurige zorg was de begroting behoudend. In totaal gaat het om een bedrag van € 290.000. We brengen € 275.000 in rekening bij de centrumgemeente Groningen voor PGB beschermd wonen, is onderdeel van SVBvoorschot. De overige € 15.000 betreft eveneens beschermd wonen (saldo hogere prognose verwacht resultaat 2022 € 93.000 en definitieve afrekening 2021 nadeel € 78.000). Vraag 3 Opvang vluchtelingen Oekraïne we verwachten een minimaal dekkende bijdrage van het Rijk in de kosten. Is het bedrag die we maken inzichtelijk en om hoeveel gaat het minimaal? Op pagina 5 van de Najaarsnota 2022 is vermeld dat we op basis van een kostenraming verwachten in dit jaar ongeveer € 4,5 miljoen uit te geven.

Deze kosten worden volledig vergoed door het rijk. Zowel de kostenraming als de ontvangst van het Rijk zijn verwerkt in de begrotingswijziging van de Najaarsnota 2022. Effect is budgettair neutraal voor de begroting. Vraag 4 Aanvullend krediet MFA Meeden. Er wordt een overschrijding verwacht als gevolg van niet verrekenbare BTW. Was men hiervan op de hoogte? Krijgen we ook nog aanvullende overschrijdingen niet verrekenbare BTW van andere dorpshuizen? Daar was men van op de hoogte. Er zijn geen andere overschrijdingen bekend. Vraag 5 MFA Meeden, niet gerealiseerde verkoop Menohoes men verwacht het binnenkort te verkopen. Dekken de opbrengsten dan de overschrijding van niet verrekenbare BTW? Het investeringsproject MFA Meeden is afgesloten, het gebouw is in gebruik. Het voorstel is om bij verkoop Mennohoes de verkoopopbrengst in de begroting als een voordeel te verwerken. Vraag 6 WMO er was een voordeel in de voorjaarsnota van 866.000 euro verwerkt. Nu een aanvullende van 1.143.000. Dit is een fors bedrag, welk percentage is dit van het gehele WMO-budget? Het betreft circa 5,7% (€ 1.143.000 ten opzichte van actuele begroting VJN). Vraag 7 Waarom worden er minder kosten gemaakt van voorzieningen, onderbenutting? Sinds een aantal jaar is er een daling zichtbaar in het aantal mensen dat gebruik maakt van begeleiding binnen de Wmo.

Op dit moment zijn hier geen concrete oorzaken van bekend. Tijdens de corona-periode is er een grotere daling geweest. Het is mogelijk dat deze mensen na de corona-

3

periode niet opnieuw een indicatie voor begeleiding hebben aangevraagd omdat ze de hulpvraag bijvoorbeeld binnen hun eigen netwerk hebben opgelost. Een andere verklaring kan zijn dat de gemeente meer inzet op algemene voorzieningen, waardoor deze worden gevonden door mensen die anders begeleiding hadden aangevraagd. De verwachting is dat er in de toekomst weer meer gebruik gemaakt gaat worden van begeleiding. Dit in verband met het ouder worden van mensen en het langer thuis blijven wonen. Vraag 8 Vaststelling van lagere budget Kielzog wat op een zorgvuldige wijze tot stand is gekomen is nu weer met 79.000 euro bijgesteld. Wat is hiervan de redenen? Kielzog heeft in 2021 een positief resultaat geboekt, omdat ze door corona tijdelijk gesloten waren. In die periode maakte Kielzog geen kosten. Nu Kielzog weer geheel open is, is de volledige subsidie weer nodig. Voor de € 79.000 wordt jaarlijks een extra inspanning van Kielzog gevraagd in de wijken en dorpen buiten Hoogezand.

1.2

Begroting 2023

Pagina 7 Vraag 9 Welke autonome ontwikkeling wordt verwacht, wat voor groot verschil zorgt? Hieronder is een specificatie weergegeven van de grootste ontwikkelingen in deze categorie.

Pagina 8 Vraag 10 Er is aangeven dat het risico op 75 % wordt geschat, dat hervorming jeugd niet gehaald wordt, kun je dit niet beter opnemen als positief bedrag? De bezuiniging is op landelijk niveau al ingeboekt, maar niet onderbouwd. We krijgen in 2023 dus minder middelen dan in 2022. Het is een reëel risico dat dit leidt tot een tekort op het jeugdbudget. Vraag 11 Waarom alleen in 2023, reservering voor strategische agenda landbouw? Moet dit voor de gehele periode meerjaren gelden? Het bedrag dat is opgenomen in 2023 is voor het opstellen van de visie. Kosten voor de uitvoering van de visie zijn nog niet bekend en dus ook niet opgenomen. Wanneer de visie klaar is wordt deze aan uw raad voorgelegd.

4

Pagina 19 Vraag 12 Kunnen we een lijst ontvangen met de monumenten en welke er recente onderhoud hebben gehad en welke wanneer onderhoud gaan krijgen? Ja, zie bijlage 1.

Pagina 29 Vraag 13 We legen de raad binnenkort plannen voor, hoe we invulling gaan geven aan de extra 2 miljoen euro die we beschikbaar willen stellen. Op wat voor termijn mogen we de plannen ontvangen? De plannen groen, wegen en kunstwerken worden in het eerste kwartaal aangeboden aan uw raad.

Pagina 26 Vraag 14 Op deze pagina staat niet het Gorecht park bij te ondernemen acties. Wat is hiervan de redenen? Er staat in 2023 geen groot onderhoud in het Gorechtpark gepland. Het Gorechtpark is wel een onderdeel van het plan groen welke in het eerste kwartaal bij u aangeboden wordt. Mocht uw vraag doelen op de initiatieven voor het Gorechtpark vanuit Hart voor Aigenhaid: deze worden door de initiatiefnemers verder uitgewerkt. Hierbij is toekomstig beheer en onderhoud een aandachtspunt. Het is nog niet bekend of er vanuit deze initiatieven in 2023 werkzaamheden in de openbare ruimte plaatsvinden. Pagina 31 Vraag 15 De lasten van het sportakkoord zullen niet langer worden meegenomen, door beëindiging van de regeling. Waarom stopt deze regeling? Het Rijk heeft het voornemen diverse regelingen te bundelen, waaronder die van de buurtsportcoaches. Vanwege de onduidelijkheid over de voortzetting van de financiering, in een gebundelde vorm, zijn de lasten in 2023 niet meegenomen. Pagina 38 Vraag 16 We lezen dat er een landelijke aanpak is voor terug dringen eenzaamheid ouderen. Wat behelst het actie concreet? Het betreft een landelijk aanpak die vertaald wordt naar een lokale aanpak. Eenzaamheid heeft een plek in het ouderenbeleid en in 2023 gaan we middels een actieplan hier uitvoering aan geven. Pagina 39 Vraag 17 Het aantal inwoners met een WMO-ondersteuningsvragen neemt toe.

Echter in de najaarsnota is bijna 2 miljoen euro over. Hoe kan dit? Het aantal mensen dat gebruikt maakt van de Huishoudelijke Hulp neemt toe. Echter de het aantal mensen wat gebruik maakt van de Begeleiding (individueel of Groep) neemt af. De begeleiding is in verhouding tot de Huishoudelijke hulp een duurdere vorm van ondersteuning. De verwachte

5

realisatie 2022 (VJN) is als basis gebruikt voor de begroting 2023 waarbij rekening is gehouden met de toenemende WMO-ondersteuningsvraag (conform WMO voorspelmodel VNG) en indexatie. Vraag 18 In welke mate worden mensen met een beperking ondersteunt om actief in het arbeidsproces deel te nemen? We bieden verschillende soorten ondersteuning aan mensen met een arbeidsbeperking. We streven er zoveel mogelijk naar dat zij een reguliere baan hebben. Hiervoor kunnen werkgevers een subsidie ontvangen ter compensatie van de verminderde productiviteit. Verder zetten we jobcoaches in die mensen met een arbeidsbeperking begeleiden op de werkvloer, zoals communicatie op de werkvloer, samenwerking met collega's, overzicht houden op de werkzaamheden of het aanleren van nieuwe handelingen of vaardigheden. De jobcoach ondersteunt ook de werkgevers. Voor niet alle mensen is een reguliere baan mogelijk. We bieden dan betaald werk in een beschermde werkomgeving bij het gemeentelijke Werkbedrijf (BWRI). Vraag 19 De gemeente kan een rolmodel hierin spelen. Kunt u aangeven wat de huidige stand van zaken is? Wij hanteren daarbij het uitgangspunt dat wij minimaal voldoen aan het wettelijk quotum voor de afspraakbanen / doelgroepenregister. Op individuele trachten wij de match te maken tussen de sollicitant met een beperking en de mogelijkheden die wij als organisatie kunnen bieden.

Bij de inkoop van diensten onderzoeken we eerst of de werkzaamheden uitgevoerd kunnen worden binnen het Werkbedrijf BWRI waar mensen met een arbeidshandicap werkzaam zijn. Als dat niet lukt stellen we bij de inkoop bij een andere partij waar mogelijk de voorwaarde dat zij mensen in dienst hebben met een arbeidshandicap. Vraag 20 Bevorderen vitaliteit ouderen. Filter brein/ val preventie. Graag uitleg hierover? Fitter brein is een programma om bij te dragen aan fittere breinen en gezonde beweging om ervoor te zorgen dat de verschillende generaties (weer) bij elkaar aan tafel komen en actief in beweging komen. Dammen is naast het spelen in georganiseerd verband, uitermate geschikt om breed beoefend te worden en om bij te dragen aan verschillende maatschappelijke uitdagingen. In mei 2022 is de aftrap gegeven in de bibliotheek waar maandelijks damwedstrijden worden gehouden. Betreft een samenwerking met o.a. Provincie Groningen, HANNN (Healthy Ageing Network Northern Netherlands), Biblionet, Breinbieb Hoogezand en Kwartier Zorg en Welzijn. Valpreventie wordt ook in 2023 voortgezet. Dit gebeurt in samenwerking met Menzis, Huisartsen, Fysiotherapeuten en Buurtsportcoaches. De deelnemers kunnen, indien Garant Verzekerd, gratis hieraan deelnemen.

Voor de ouderen gaan wij ook door met het project Doortrappen (doortrappen helpt, motiveert en inspireert senioren om vaker en veiliger te fietsen). Pagina 49 Vraag 21 Rijke schooldag extra budget in 2023. Hoe zal deze worden ingezet? Het extra budget vanuit de regeling School en Omgeving van de Gelijke Kansen Alliantie van €586.000,- wordt aangevraagd door de 6 Oost-Groningse gemeenten en schoolbesturen. Met het budget gaan we de volgende 3 actielijnen ontwikkelen en uitvoeren op de 18 scholen met een verrijkte schooldag in Oost-Groningen: weerbaarheidstrainingen, beroepencaroussel en (didactische) kwaliteit aanbod vergroten.

6

Vraag 22 In 2022 is met de kinderopvang en onderwijspartners bepaald dat de onderwijskansen van kinderen te vergroten, er zijn een aantal maatregelen afgesproken. Deze worden in 2023 t/m 2026 uitgevoerd. Welke maatregelen? We hebben de volgende gezamenlijke maatregelen afgesproken: •

Opstellen en uitdragen van een gezamenlijke visie en missie voor het versterken van onderwijskansen • Een forse afname van taal- en rekenachterstanden • Verder versterken van het ondersteunende aanbod aan 0-6 jarigen en de samenwerking tussen peuter- en kinderopvang, scholen en zorg • Versterken doelgroep 10-14 jarigen in taal rekenen en sociaal emotionele vaardigheden • Versterken veerkracht en verhogen van ambities • Versterken van het personeel in peuteropvang en onderwijs • Aanpakken van vraagstukken rond ruimtetekort We gaan deze maatregelen nog uitwerken in een aanpak. Dit gaan we doen in samenwerking met vertegenwoordigers van onderwijs, opvang en welzijns-/zorgpartners. De uitwerking wordt in een plan van aanpak vastgelegd. Wanneer dit plan van aanpak klaar is zullen wij uw raad hierover informeren, naar verwachting in het eerste kwartaal van 2023. Pagina 58 Vraag 23 We zien een aantal kinderen dat gebruik maakt van financiële hulp uit het Jeugdfonds Sport en Cultuur. We zien dat het gebruik in 2021 lager is dan in voorgaande jaren. Hebben we daar een verklaring voor? Hoe vaak wordt genoemde fonds onder aangebracht bij verenigingen en belanghebbenden? Vanaf 2020 zien we een daling van het aantal kinderen dat gebruik maakt van het Jeugdfonds Sport en Cultuur. We kennen de oorzaak niet.

Een mogelijke verklaring is dat kinderen door de coronamaatregelen zijn gestopt en nu niet weer zijn aangehaakt. Wij gaan samen met het Jeugdfonds onderzoeken hoe het we het gebruik weer kunnen verhogen. Humanitas, Stichting Leergeld en de buurtsportcoaches kunnen hier een belangrijke rol in spelen. Pagina 61 Vraag 24 Er wordt verwacht dat er meer inburgeraars komen. Krijgen we de financiële middelen daarvoor voor de volle honderd procent vergoed van het Rijk? We ontvangen per inburgeraar een budget voor de maatschappelijke begeleiding en voor het inburgeringstraject. De rijksmiddelen voor de inburgeringstrajecten zijn niet financieel dekkend. Dit is een landelijk probleem en daarom is de VNG hierover in gesprek met het Rijk over de financiering. Vraag 25 Er wordt gesproken dat het aantal statushouders waarvan de vaste lasten door de Kredietbank worden doorbetaald daalt. Kunnen de cijfers van voorgaande jaren ontvangen en zo ja, wat zijn de totale kosten op dit gebied? De Kredietbank Midden-Groningen ontvangt het inkomen van de statushouders. Vanuit dit inkomen worden de belangrijkste vaste lasten doorbetaald. (Huur, gas/elektra, water en zorgverzekering). De rest van het inkomen ontvangt de statushouder zelf. De Kredietbank Midden-Groningen maakt

7

hier alleen de kosten voor de personele inzet voor. Voor het jaar 2023 stellen wij als doel het aantal statushouders waarvoor wij deze doorbetaling doen te laten dalen doordat wij, met de hulp van een budgetcoach statushouders, werken aan zelfredzaamheid bij deze doelgroep. Hierbij dient wel rekening te worden gehouden met de stijging van het aantal statushouders die in onze gemeente gehuisvest worden.

Pagina 71 Vraag 26 Een gereserveerde subsidie van 110.000 euro voor een paardensportvereniging is niet meegerekend in 2023. Waar is dit voor bestemd en waarom staat het onder accommodaties in het thema Sociaal? Het gaat hier om de in de voorjaarsnota benoemde (incidentele) subsidie voor paardensportvereniging Schildwolde en Omstreken. De subsidie is bestemd voor o.a. vernieuwing van de stallen, buitenbak, en het dak en de bouw van een mindervalide toilet. De dekking komt uit de reserve accommodatiefonds. Pagina 76 Vraag 27 Er wordt gesproken over verdere verkoop van bouwgronden in Slochteren en Muntendam. Zijn dit de reeds aangewezen bouwgronden of moet de raad daar nog iets van vinden? Dat zijn de al aangewezen bouwgronden. Pagina 77 Vraag 28 Wat is de status van het woningmarktonderzoek? Het woningmarktonderzoek wordt op dit moment uitgevoerd. Naast de gemeente zijn corporaties en huurderorganisaties opdrachtgever. Het onderzoek wordt voor 1-1-2023 opgeleverd. Vraag 29 Zijn er ontwikkelingen over het gebied rondom het voormalige gemeentehuis te Muntendam? De raad heeft op 3 maart 2022 een besluit genomen over de verdere uitwerking Vlekkenplan centrumontwikkeling Muntendam. Het nieuwe college heeft aangegeven opnieuw te onderzoeken of een Kindcentrum in het centrum van Muntendam de beste plek is of dat dit Ruitershorn zou moeten

8

zijn. Daarnaast wil het nieuwe college draagvlak in het dorp voor de plannen. Het streven is om de raad in het eerste kwartaal van 2023 hierover te informeren. Vraag 30 Wanneer moet de raad de nieuwe dorpsvisie’s Muntendam en Harkstede vaststellen? Muntendam Dat is nog niet bekend. Zoals bij de beantwoording van vraag 29 aangegeven, heeft het college gevraagd opnieuw de locatie voor een Kindcentrum te onderzoeken. De plek waar het Kindcentrum komt, is van invloed op de andere deelprojecten die in het eerdere vlekkenplan zijn genoemd, te weten, het Dorpshuis, de herinvulling van het voormalige gemeentehuis en woningbouw. Zodra bekend is waar het nieuwe Kindcentrum komt (streven is om dit in de raad van 2 februari 2023 voor te leggen), wordt daarna een start gemaakt met de andere deelprojecten voor Muntendam. Harkstede Dat is nog niet bekend. Midden-Groningen en gemeente Groningen/bureau Meerstad doorlopen samen een participatietraject om de gebiedsvisie uit 2004 te herwaarderen. Hiervoor is afgelopen jaar een aantal keren met de lokale bevolking gesproken in het gehele gebied. Op de achtergrond wordt er vanuit onze gemeente met het plaatselijk belang van Harkstede gesproken over hoe het dorp het best kan aansluiten op de ontwikkeling van Meerstad, zodat er meerwaarde ontstaat en eigen identiteit behouden blijft voor Harkstede.

Hiervoor heeft het plaatselijk belang eind 2020 een enquête uitgezet. Daarop was een hoge respons. De uitkomsten geven een beeld van hoe de Harksteders dit zien. Dit zijn uitgangspunten die wij meenemen in het vervolg na de herziening van de gebiedsvisie. Het is afhankelijk van het proces wanneer dit uitmondt in een dorpsvisie op Harkstede zelf.

9

Pagina 83 Vraag 31 Er wordt gesproken over knelpunten risicoplekken in het verkeer. Kunt u ons een kaart met knelpunten toezenden? Op onderstaande kaart zijn de 13 grootste verkeersveiligheidsknelpunten weergegeven waar de meeste (letsel) ongevallen hebben plaatsgevonden. Het gaat om absolute aantallen ongevallen op gemeentelijke wegen.

Naast dit overzicht bestaat er ook een overzicht van ongevallenlocaties gerelateerd aan de verkeersdrukte en de gereden snelheden. Via de link (https://www.bliq.report/nlNL/NLD/2021_12_F/1_14110/2_64771837#53.1567/6.7574/15.0000), treft u een kaart aan waarbij de ongevalsscore (aantallen ongevallen in combinatie met de verkeersdrukte) gekruist worden met de snelheden van het gemotoriseerde verkeer. Buiten de locaties op deze kaarten zijn er locaties en gebieden waar sprake is van een zeker risico op een ongeval, zonder dat er sprake is van veel ongevallen of te hoge snelheden. Dit zijn onder andere schoolroutes en schoolomgevingen. Deze informatie tezamen zijn een basis voor nadere analyses om te komen tot een totaaloverzicht en prioritering. Deze is nog niet beschikbaar. Pagina 81 Vraag 32 Een duurzaam wagenpark, hoe ziet ons wagenpark eruit, kunnen we een overzicht ontvangen hoe ons wagenpark eruit ziet, gebruik soort brandstof, status onderhoud en km standen? Zie bijlage 2.

10

Pagina 92 Vraag 33 Er wordt gesproken over ambities op het gebied van dienstverlening die niet zijn waargemaakt. Welke ambities zijn dit en waarom zijn deze niet waargemaakt? Het programma Dienstverlening bestaat uit de volgen de ambities: Van Buiten naar Binnen, Van Binnen naar Binnen, Contactplein en E-Dienstverlening (waaronder E-Democratie). Wat hiervan nog niet helemaal is waargemaakt richt zich op van binnen-naar-binnen, en de e-dienstverlening. Van Binnen naar Binnen is een langdurig proces waarbij een professionelere, zakelijkere houding wordt verwacht. Dit proces loopt nog, en maakt zeker stappen in de goede richting. E-Dienstverlening: Hier zijn we nog volop bezig. Er moeten nog meer formulieren worden gedigitaliseerd. Ook bij de BWRI moet nog meer worden gedigitaliseerd. De oorzaak dat dit nog niet helemaal gereed is ligt in het feit dat dit meer doorlooptijd heeft dan verwacht, en dat er meer te digitaliseren is dan verwacht. Qua e-participatie is niet voldoende capaciteit om dit organisatie breed uit te voeren voor veel meer participatietrajecten. We gaan hier zeker mee door, en zoeken hierin ook meer samenwerking met andere gemeenten. Covid, maar ook het beheer van de ICTcomponent bij andere gemeenten heeft de verdere uitrol helaas wat afgeremd. Vraag 34 Inwonerstevredenheidsonderzoek is een succes.

Waarop is dit succes gebaseerd en wat zijn de resultaten en cijfers hiervan? Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden. Pagina 93 Vraag 35 Focus ligt op digitale dienstverlening. Worden mensen die minder of niet digitaal vaardig zijn ook geholpen met onlinedienstverlening? Waar het gaat om de dienstverlening van het Contactplein/Burgerzaken wordt hier uiteraard rekening mee gehouden. Waar kan helpen we mensen in de digitale mogelijkheden, waar dit niet mogelijk blijkt te zijn ontmoeten we onze inwoners graag in het Huis van Cultuur en Bestuur of bij hen thuis. Er wordt altijd een alternatief aangeboden. Pagina 98 Vraag 36 Sluiten de openingstijden van het gemeentehuis goed aan bij de wensen van de burger? Er wordt op dit moment een onderzoek uitgevoerd naar de ervaringen van bezoekers in het Huis van Cultuur en Bestuur. Of de openingstijden ook aansluiten bij de wensen van inwoners wordt hierin specifiek meegenomen. De raad wordt uiteraard geïnformeerd over de uitkomsten, naar verwachting in december 2022. Pagina 107 Vraag 37 Zijn de afnemende baten/lasten in lijn met achterblijvende versterkingsopgave? De kosten die de gemeente maakt voor de versterkingsopgave worden gedekt door het Rijk.

Dit zijn met name de kosten van de organisatie, kosten voor de aanpassingen van het openbaar gebied en de kosten voor batch 1588 (budgetten voor de eigenaren die recht hebben op een subsidieregeling). De bedragen zijn gebaseerd op de omvang en het verloop van de versterkingsopgave, waarbij rekening wordt gehouden met het afnemen van de omvang. Momenteel worden vanuit de Regio gesprekken gevoerd met het Rijk over de omvang en voortzetting van deze financiële regelingen.

11

Vraag 38 Rioolheffingskosten zijn dekkend, is hier rekening gehouden met geplande uitbreiding / herstel riolering? De dekkingsgraad is op dit moment voldoende. Als er uitbreiding/herstel plaatsvindt die niet gedekt kan worden vanuit de voorziening/middelen zullen wij dit via de gebruikelijke wegen vanuit de P&C-cyclus kenbaar maken. raag 39 Zijn de kosten die we wellicht moeten maken in kader van klimaat adaptatie ook verwerkt? De lokale adaptatie strategie en regionale adaptatie strategie worden nog aangeboden aan uw raad. Dit is inclusief een financiële paragraaf. Vraag 40 Behoort dit tot het beheerplan / zit dit al in de begroting (meerjarenonderhoudsplanner)? Nee, dit zit niet in de begroting. Pagina 111 Vraag 41 In tabel met verplichte indicatoren ontbreken de cijfers van het landelijke. Deze cijfers geven ons een beleid hoe we doet doen in onze gemeente ten aanzien van kosten tov. van de landelijke cijfers Kunt u deze nasturen? De landelijke cijfers zijn niet bekend en er zijn ook geen landelijke normen. De formatie, bezetting, apparaatskosten, externe inhuur en overhead zijn berekend op basis van onze eigen gegevens. Pagina 95 Vraag 42 Waar is de toename van de baten in 2024 bij de afdeling burgerzaken op gebaseerd? De verwachting is dat de aanvraag voor afgifte van reisdocumenten ten opzichte van 2023 zal toenemen.

Pagina 116 Vraag 43 Goede contacten met diverse opleidingsorganisaties is een must. Werven we zelf als gemeente ook bij MBO en hbo-opleidingen? In januari 2022 zijn wij gestart met een nieuwe arbeidsmarktstrategie. Daarin is opgenomen dat wij een variatie aan wervingskanalen benutten. Contacten met MBO en Hbo-opleidingen is hier onderdeel van. Het recruitmentteam heeft zich voorgenomen dit contact te intensiveren. Vraag 44 Wat kost ons dit en hoeveel medewerkers hebben we daardoor in dienst genomen? Hieraan zijn, behalve de personele inzet, geen extra kosten verbonden. We houden geen administratie bij over via welk wervingskanaal een medewerker bij ons in dienst komt. Op basis van de bij ons bekende gegevens zijn zes nieuwe medewerkers via de contacten bij een MBO- of HBOinstelling direct of indirect in dienst gekomen.

12

Pagina 117 Vraag 45 Krijgen medewerkers ook financiële middelen om thuiswerkplek in te richten? Zo ja, om hoeveel geld gaat dit per medewerker? En hoeveel medewerkers hebben daar gebruik van gemaakt? Er is voor onze medewerkers een thuiswerkbeleid vastgesteld. De leidinggevende en medewerker maken afspraken over de invulling van het thuiswerken. De medewerker kan een vergoeding krijgen van € 500,- voor de aanschaf van een bureau en bureaustoel. Automatiseringsmiddelen worden beschikbaar gesteld op basis van voor de functie noodzakelijke voorzieningen. Momenteel wordt er gewerkt aan de implementatie van het beleid. Daarom hebben medewerkers hiervan nog geen gebruik kunnen maken. Pagina 125/128 Vraag 46 Er wordt aangegeven dat de gemeente streeft om 100 % kostendekking te hebben qua leges. Uit de percentages blijkt dat dit uitkomt op 56,1% Wat is hiervoor de redenen? Er zijn verschillende redenen. Onder andere: • • •

Wet- en regelgeving toe te rekenen kosten werkzaamheden in relatie tot de vergunningverlening; Een aantal legestarieven hebben een wettelijk maximum; De in de begroting 2023 opgenomen inkomsten van de legesproducten zijn niet geïndexeerd. Voorstel volgt bij de tarievennota.

Pagina 134 Vraag 47 Is het aanhouden percentage van renterisico en berekening van 25 % voor nog af te dekken en aan te trekken geld niet te laag ingeschat, met het oog op huidige marktomstandigheden? ECB heeft immers rente verhoogd om inflatie te verlagen. inflatie staat op recordhoogte en lijkt nog hoogste blijven. Met de laatste renteverhoging hoopt het ECB dat de inflatie afneemt naar een acceptabel niveau. Het effect van een renteverhoging op de inflatie is niet direct zichtbaar. Dit duurt gemiddeld 6 tot 9 maanden. Er is nooit met zekerheid te zeggen of de huidige maatregelen voldoende effect gaan hebben. Er kunnen altijd onvoorziene omstandigheden optreden. Vraag 48 Hoe reëel is het om te denken dat de rente nog (vaker) zal worden verhoogd en de hierdoor hoog renterisico op toekomstige aan te trekken gelden? Zie antwoord vraag 47. Pagina 135 Vraag 49 Hoe is de 40% inzake geschil facturering bomenbestek berekend? Het bedrag is gebaseerd op de maximale claim die is ingediend. De kans dat we in het ongelijk worden gesteld is ingeschat op 40%. Vraag 50 Wat is de juridische de stand van zaken in deze? Onze advocaat heeft een reactie gestuurd richting de curator. We wachten nog op een reactie.

13

Pagina 140 Vraag 51 Waarom is er voor 2026 minder begroot voor verkeersveiligheid? Het betreft een lagere toerekening van loonkosten en heeft geen gevolgen voor de uitvoering van dit product. Pagina 166 Vraag 52 Kosten groen, achterstanden en compensatie, deze bedragen staan los van extra investering van 2 miljoen? Ja, deze kosten staan er los van. Vraag 53 Kunnen we een overzicht ontvangen van de subsidies die we als gemeente verstrekken? Daarbij ook een overzicht van de duur van de subsidies? In het subsidieregister in paragraaf 4.11 in de begroting vindt u de begrotingssubsidies die wij verstrekken. Daarnaast verstrekken we incidentele subsidies en subsidies op basis van nadere regels. Deze nadere regels worden eveneens in het subsidieregister genoemd. De subsidies die op grond van deze nadere regels worden verstrekt, worden niet afzonderlijk genoemd. Het gaat hier meestal om kleinere subsidies aan een relatief groot aantal subsidieontvangers. Voor incidentele subsidies hebben we geen generiek overzicht. Dit zijn subsidies die eenmalig worden verstrekt, zonder dat hier een wettelijke grondslag voor nodig is. Dit mag, vanwege de democratische controle, maar voor korte duur zijn. Na maximaal 4 jaar moet een incidentele subsidie genoemd worden in de begroting of opgenomen worden in nadere regels.

Wij hebben geen overzicht beschikbaar van de duur van de verschillende subsidierelaties.

1.3

Septembercirculaire

Vraag 54 De invoering van de omgevingswet wordt uitgesteld tot 1 juli 2023. Heeft dit gevolgen voor de uitkering, wegens te verwachten prijsindexatie? Nee Vraag 55 Is de bijdrage voor leerlingenvervoer ten behoeve van Oekraïners voldoende? Dat is nog niet met zekerheid te zeggen maar de verwachting is dat het bedrag voor leerlingenvervoer voldoende is. Deze bijdrage komt bovenop de “reguliere vergoeding” van het Rijk. Alle kosten worden volledig vergoed door het Rijk.

14

2. Technische vragen Boer & Burger Partij 2.1

Najaarsnota 2022

Vraag 1 De ruimhartige manier waarop wij met de energietoeslag omgaan resulteert in een nadeel van 1,3 miljoen. Is er ook rekening mee gehouden dat dit nadeel wellicht volgend jaar weer van toepassing is? In de begroting is geen budget beschikbaar voor de ruimhartige werkwijze die wij nu hanteren. Op dit moment wordt onderzocht hoe de energietoeslag in 2023 binnen het Rijksbudget uitgevoerd kan worden waarbij we zoveel mogelijk huishouden kunnen ondersteunen. Vraag 2 Zijn wij verplicht om de energietoeslag gelijk te stellen aan ons minimabeleid en dus beschikbaar te stellen voor mensen met een inkomen tot 125% van het minimum inkomen? Gemeenten hebben beleidsvrijheid in de uitvoering van de energietoeslag. Het Rijk heeft richtlijnen uitgegeven waarmee de energietoeslag zoveel mogelijk uniform kan worden uitgevoerd door gemeenten. In deze richtlijn wordt aan gemeenten geadviseerd om aan te sluiten bij een inkomensgrens van 120% van het sociaal minimum en het gemeentelijke minimabeleid. In onze gemeente is de inkomensgrens voor het minimabeleid 125% van het sociaal minimum. Daarom is ervoor gekozen om de inkomensgrens op 125% van het sociaal minimum te stellen voor de energietoeslag. Dit houdt in dat de gemeente kan bepalen aan welke doelgroep zij de toeslag uitkeert en hoe hoog de energietoeslag is.

Vraag 3 Hoeveel mensen zouden buiten de boot vallen als we dit zouden verlagen naar 115%? Uit de minimascan van Stimulansz blijkt dat 5450 huishoudens een inkomen hebben tot 125% van het sociaal minimum. Hiervan hebben 3923 huishoudens een inkomen tot 115% van het sociaal minimum. Indien we de inkomensgrens van 125% naar 115% verlagen dan betekent dit dat er 1527 huishoudens geen recht meer hebben op de energietoeslag die dit in 2022 wel hadden. Vraag 4 Welke mensen vallen onder de groep tussen 100% en 125%? Zijn dat ZZP’ers? Of alleenstaande ouders die parttime werken? Deze groep is zeer divers. Dit zijn alle inwoners met een laag inkomen. Dit zijn onder andere AOW´ers, ZZP’ers, parttime arbeiders en mensen met een Wajong uitkering. Vraag 5 Wordt er bij de beoordeling of je onder die 125% valt alleen gekeken naar je exacte inkomen of wordt dit eerst omgerekend naar het inkomen als er fulltime gewerkt zou worden? Anders gesteld, kan iemand die parttime werkt in aanmerking komen voor de minimaregelingen of alleen als je nog steeds maximaal 125% van het minimum inkomen verdient wanneer je fulltime zou werken? Er wordt gekeken naar het huidige inkomen waarover de inwoner beschikt. Deze categoriale bijzondere bijstand laat geen ruimte voor een beoordeling of inwoners meer inkomen zouden kunnen generen.

Dit vraagt om een diepgaand onderzoek naar de individuele situatie van elke aanvrager.

15

Vraag 6 De kosten voor WMO vallen lager uit doordat er minder gebruik gemaakt wordt van begeleiding Zin en begeleiding PGB. Is hier minder vraag naar of is de toetsing strenger waardoor er meer vragen worden afgewezen? Sinds een aantal jaar is er een daling zichtbaar in het aantal mensen dat gebruik van begeleiding binnen de Wmo. Op dit moment zijn hier geen concrete oorzaken van bekend. Tijdens de coronaperiode is er een grotere daling geweest. Het is mogelijk dat deze mensen na de corona-periode niet opnieuw een indicatie voor begeleiding hebben aangevraagd omdat ze de hulpvraag bijvoorbeeld binnen hun eigen netwerk hebben opgelost. Een andere verklaring kan zijn dat de gemeente meer inzet op algemene voorzieningen, waardoor deze worden gevonden door mensen die anders begeleiding hadden aangevraagd. De verwachting is dat er in de toekomst weer meer gebruik gemaakt gaat worden van begeleiding. Dit in verband met het ouder worden van mensen en het langer thuis blijven wonen. Vraag 7 De €4.5 mlj euro voor de opvang van Oekraïners: voor hoeveel personen is dit bedrag concreet geweest? Hoeveel Oekraïners zijn hier mee geholpen? Er zitten momenteel 244 Oekraïners in de gemeentelijke opvanglocaties. Er zijn inmiddels 142 Oekraïners vertrokken uit de gemeentelijke opvanglocaties. Voor de particuliere opvanglocaties gaat het in totaal om 197 Oekraïners.

Totaal gaat dit om 583 Oekraïners. Ter verduidelijking: het bedrag van € 4,5 miljoen is het totaal. Hier zitten ook exploitatiekosten van de opvanglocaties in en ook de kosten van de inzet van de ambtelijke organisatie en beveiliging. Vraag 8 En er staat 3 keer dat we verwachten dat de staat dit gaat vergoeden dat is dus nog behoorlijk onzeker! Vooral bij zo'n groot bedrag! Wanneer komt hier uitsluitsel over? Dit is niet onzeker. Zolang er opvang voor Oekraïners is, krijgt de gemeente financiering van het Rijk. Hiervoor is een bekostigingsregeling in het leven geroepen die leidt tot een reële compensatie van gemeenten voor het realiseren en exploiteren van opvang van ontheemden uit Oekraïne. Vraag 9 Inflatierisico wordt voor 2022 met 5,2% geteld door het CPB! Dit lijkt aan de lage kant wanneer je ziet dat het CPI 9,56% berekend en het CBS 17.1% inflatie hanteert? De 5,2% komt voort uit de meicirculaire en is denk ik achterhaald door de geopolitieke gebeurtenissen! Vindt u, met de wetenschap van nu, ook dat 5.2% te laag is? Zoals benoemd in de Najaarsnota 2022 is het inschatten van reële inflatiepercentages erg lastig. Voor een evenwichtig begrotingsbeeld kunnen we de budgetten niet herijken op basis van maandelijkse fluctuaties. Daarnaast wordt de hoge inflatie in de CPI voor een groot deel veroorzaakt door stijgende energielasten en brandstofprijzen.

Deze kosten nemen bij een gezin een zeer groot deel van het besteedbaar inkomen in. Voor gemeenten is dat een kleiner deel. We zijn uitgegaan van het handvat dat het Rijk biedt met de CPB percentages in de meicirculaire.

16

Vraag 10 Vindt u ook dat van gigantisch invloed is wanneer je er 2% naast zit? 1% van het totaal inflatiegevoelige budget van € 110 miljoen in 2022 is 1,1 miljoen. Zoals benoemd in de Najaarsnota merken we momenteel nog niet op alle vlakken de gevolgen van de inflatie. We stellen voor eventueel overgebleven middelen van de reservering voor inflatie in 2022 in een reserve te plaatsen. Wanneer uw raad deze reserve instelt dient dit als aanvullende buffer voor inflatie wanneer deze hoger uitvalt dat hetgeen we verwerkt hebben in de begroting.

2.2

Begroting 2023

Algemeen Vraag 11 Waarom krijgt de raad slechts enkele dagen om de begroting en de najaarsnota door te lezen en technische vragen te stellen? (Donderdag tot en met dinsdag). Mensen moeten ook nog werken en sommige mensen zijn zelfs op vakantie (het is herfstvakantie). Onze fractie is van mening dat de controlerende rol van de raad in het geding is als de raad maar zo kort de tijd krijgt om de begroting en de najaarsnota door te nemen. Ieder jaar wordt in de P&C-planning in de auditcommissie besproken. 1.2 Begroting in één oogopslag Vraag 12 Wat valt er onder inkomensondersteuning? Alleen de participatie-uitkering of ook bijvoorbeeld de Tozo of het meedoenfonds? Onder inkomensondersteuning vallen alle uitkeringen (Participatiewet, IOAW en IOAZ), bijzondere bijstand, het Meedoenfonds en de Kredietbank. Vraag 13 Waardoor geven we ongeveer € 10.000.000,00 meer uit aan inkomensondersteuning dan dat we daarvoor ontvangen? Inkomensondersteuning betreft het product inkomensregelingen (financieel overzicht pagina 68 begroting). Dat het verschil tussen de baten en lasten relatief groot is, komt doordat we sommige baten via het gemeentefonds ontvangen. Het BUIG budget wordt verantwoord onder het product inkomensregelingen, maar er zijn onderdelen zoals de bijzondere bijstand waarvoor het Rijk ons via de algemene uitkering compenseert.

De algemene uitkering wordt verantwoord onder het programma Bestuur en Bedrijfsvoering. De lasten van onderdelen zoals de bijzondere bijstand behoren wel tot het product inkomensregelingen en daardoor ontstaan er een verschillen tussen de baten en de lasten. 2.1.1. Programma dorpen en wijken; Trends en ontwikkelingen Vraag 14 Het NPG kan grote invloed hebben op het verbeteren van de leefbaarheid in Dorpen en wijken. Is er in de begroting al rekening gehouden met de gelden vanuit de 3e en 4e tranche? Nee Vraag 15 Wordt er een verdeelsleutel gebruikt voor de verdeling van de NPG gelden? (gebieden met meer schade gevolgen gaswinning krijgen meer dan de gebieden waar minder schade is ontstaan door de gevolgen van gaswinning?)

17

Nee, er wordt geen verdeelsleutel gehanteerd binnen het NPG project dorps-en wijkplannen maken. Er is een subsidieregeling opgesteld die bestaat uit drie onderdelen: 1

Budget realiseren dorps-of wijkplan. Hier is maximaal € 12.000, - beschikbaar per dorp of wijk, waarmee het dorp of de wijk zelf een onafhankelijke procesbegeleider kan inhuren voor het maken van een dorps of wijkplan.

2

Budget uitvoeringsagenda. Wanneer de uitvoeringsagenda is vastgesteld door het college krijgt het dorp of de wijk € 20.000, -. Met dit geld kunnen projecten uit de uitvoeringsagenda worden uitgevoerd. Waarbij het bedrag ook gebruikt kan worden als cofinanciering bij het aanvragen van andere fondsen.

3

Budget realiseren kansen. In dit budget is jaarlijks € 465.667, - beschikbaar. Alle dorpen en wijken die een vastgestelde uitvoeringsagenda hebben kunnen hier 1 keer per jaar een aanvraag doen. Voorwaarde is dat het project waarvoor de aanvraag gedaan wordt in de uitvoeringsagenda staat. Een dorp/wijk kan voor maximaal €200.000.- aanvragen doen vanuit dit budget. Het college besluit over de toekenning van de aanvragen.

Op deze manier is er voor alle dorpen en wijken een gelijk speelveld. Vraag 16 Er wordt nieuw beleid vastgesteld voor het "gebiedsgericht werken en participatie" op welke termijn zal dit gebeuren? Dit zal met de agendacommissie van de raad worden afgestemd; de voorlopige verwachting is dat dit in 2023 zal gebeuren.

2.1.3. Deelname aan het maatschappelijk leven Vraag 17 Trends en ontwikkelingen; De versterkingsoperatie zorgt voor een forse toename van vergunningaanvragen. Moeten de inwoners die vergunning zelf betalen? Nee. De leges voor vergunningen benodigd voor versterking worden betaald door de Nationaal Coördinator Groningen. Vraag 18 Doelstellingen, Cultuurnota; Welke verenigingen worden hier precies met cultuur bedoeld? Zitten hier ook de muziekkorpsen en andere muziekgezelschappen bij? In de cultuurnota zijn alle verenigingen die aan cultuur doen benoemd: zang, dans, toneel, muziek. Voor deze verenigingen is subsidie beschikbaar als er bijzondere activiteiten worden georganiseerd. Voor eenmalige projecten is ook subsidie beschikbaar vanuit het co-financierings- en leefbaarheidsfonds. Vraag 19 Doelstellingen, Kielzog; Kan er een opsplitsing gemaakt worden van wat er naar Kielzog gaat en wat naar cultuurinstellingen in de kleine dorpskernen? Een dergelijke splitsing is niet op korte termijn te maken. Kielzog is ook actief in en voor de kleine dorpskernen, naast alles wat in die kernen ook zelfstandig wordt georganiseerd en gesubsidieerd de komende jaren. Het is onderdeel van de subsidie-afspraken die met Kielzog zijn gemaakt.

18

2.1.5 Veiligheid op het gebied van wonen, werken en leven Vraag 20 Onder het kopje “maatschappelijke onrust” wordt gesteld dat het verspreiden van desinformatie kan leiden tot maatschappelijke ontwrichting en polarisatie. Wanneer is er sprake van desinformatie? Als het informatie is die uit andere bronnen komt dan het reguliere nieuws? Of informatie die van specifieke bronnen komt? Zo ja, welke bronnen worden dan gezien als desinformatie? De onrust wordt vaak aangejaagd via websites en sociale media. Regelmatig kan daarbij sprake zijn van desinformatie: opzettelijk onware of onnauwkeurige informatie die wordt verspreid om personen, groepen, organisaties of landen te beschadigen. 2.1.7 Verplichte beleidsindicatoren Vraag 21 De eerste 5 punten hebben allemaal betrekking op criminaliteit. Onze gemeente lijkt over het algemeen lager te scoren dan het landelijk gemiddelde. Is dit positief omdat we daadwerkelijk lager scoren of negatief omdat we minder mensen oppakken m.b.t. deze criminele activiteiten of minder mensen aangifte doen als ze slachtoffer zijn van criminaliteit? Deze indicatoren zijn de verplichte indicatoren vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Daarnaast heeft Midden-Groningen een veiligheidsbeeld opgesteld in het kader van het NPG-project Verbeteren veiligheid Midden-Groningen.

Dit veiligheidsbeeld geeft bredere en verdiepende informatie over de veiligheid in Midden-Groningen. De uitkomsten hiervan worden binnenkort met de raad gedeeld. 2.1.8 Financieel overzicht dorpen en wijken Vraag 22 Openbare ruimte; Waardoor verwachten we ten opzichte van de begroting 2022 onder andere een hogere parkeervergoeding voor de Hooge Meeren? Wordt er meer aan de ondernemers van het winkelcentrum in rekening gebracht? Zo ja, hoeveel meer dan? Op basis van een overeenkomst wordt een parkeervergoeding voor de Hooge Meeren in rekening gebracht. In de begroting 2023 zijn inkomsten met € 2.000 bijgesteld op basis van de verwachte inkomsten 2022. Totaal gaat het binnen product openbare ruimte om € 8.000. De overige € 6.000 heeft betrekking op het bijstellen van de begroting op basis van de verwachte inkomsten vergoeding bediening van kunstwerken/bruggen (Turfvaart naar Toervaart). 2.2.1 Gezondheid Vraag 23 Onder het kopje individuele leefstijl wordt opgemerkt dat in 2020 het aantal inwoners met overgewicht is gestegen. Is er ook onderzocht of dit het gevolg is van de coronamaatregelen zoals het sluiten van sportclubs? Nee, hier heeft geen onderzoek naar plaatsgevonden. Minder bewegen als gevolg van corona zou een logische verklaring zijn. Vraag 24 Is het college ook bekend met GLI (gecombineerde leefstijl interventie).

Dit is een programma dat vergoed wordt uit de basisverzekering en helpt mensen om een gezonde leefstijl te ontwikkelen. En als het college daar inderdaad bekend mee is, op welke wijze worden onze inwoners door de zorgverleners geattendeerd op dit programma, dan wel gestimuleerd om zich hiervoor aan te melden? Ja, het college is hiermee bekend. Buurtsportcoaches werken actief mee aan dit programma.

19

Onder andere huisartsen, fysiotherapeuten en buurtsportcoaches verwijzen door naar de GLI mede met behulp van flyers en websites. 2.2.4. Jeugd Vraag 25 Hoe kan er verklaard worden dat het aantal deelnemers aan “nu niet zwanger” is gedaald van 36 in 2019 naar 2 in 2021? Het aantal deelnemers is met name door de impact van corona waarbij professionals minder mensen zagen/spraken. Landelijk is er een terugloop te zien in het tijdig signaleren van problemen in de corona-periode. Vraag 26 Het aantal individuele coaching via jongerenwerker is gestegen van 45 in 2020 naar 170 in 2021. Wat is hiervan de reden? Hebben er wellicht meer jongeren ondersteuning nodig door de Corona maatregelen? Of weten jongeren het jongerenwerk bijvoorbeeld gewoon beter te vinden? Vanwege corona konden de meeste groepsactiviteiten niet doorgaan. Het jongerenwerk heeft daarom in die periode meer geïnvesteerd op individuele contacten met jongeren. 2.2.9 Verplichte beleidsindicatoren Vraag 27 Per 10.000 inwoners van 15 tot 64 jaar waren er in 2020 506,1 lopende reintegratievoorzieningen. Wat betekent dit voor onze gemeente qua exacte aantal reintegratievoorzieningen? Wij hebben alleen het aantal re-integratievoorzieningen van de doelgroep Participatiewet in Midden-Groningen in beeld. Hieronder een overzicht:

20

Vraag 28 Onder 2.2.6. Participatiewet staat bij het aantal mensen dat vanuit de uitkering een betaalde baan heeft gevonden bij 2020 dat het gaat om 170 inwoners. Hoeveel daarvan hebben een betaalde baan gevonden dankzij de re-integratievoorzieningen waar bij vraag 1 sprake van is? We hebben niet in beeld hoeveel mensen zonder re-integratievoorziening een betaalde baan hebben gevonden. We weten wel uit ervaring dat het merendeel van de mensen met een uitkering ondersteuning nodig heeft bij het vinden van een betaalde baan. 2.3.3. Economie Vraag 29 Landbouw; Uit dit stuk maken wij op dat de gemeente nauwelijks invloed heeft op het landbouwbeleid, is dit correct? Kaders en richtlijnen met betrekking tot landbouwbeleid worden door andere overheden gesteld. De gemeente heeft invloed op (ruimtelijke) randvoorwaarden voor de bedrijfsvoering, zoals bereikbaarheid, beheer en onderhoud van de openbare ruimte en ruimtelijk mogelijk maken van nevenfuncties. Mogelijke rollen zijn bijvoorbeeld: faciliteren, samenwerken, stimuleren en onderzoeken. 2.4.0. Programma dienstverlening Mede door de invloeden van Coronapandemie is het duidelijk geworden dat digitale dienstbaarheid extra benadrukt mag worden:

21

Vraag 30 Hoeveel mensen hebben gebruik gemaakt van digitale dienstverlening? Qua e-participatie zijn er 1400 inwoners die hebben meegedaan bij de e-participatie over Hart voor Aigenheid. Dit jaar is 40% (6780 aanvragen) van onze diensten digitaal afgenomen. De overige 60% (10148 aanvragen) is daarvoor aan de balie geholpen. Kanttekening: het grootste deel van onze baliedienstverlening betreft identiteitsdocumenten. Zolang die persoonlijk aangevraagd moeten worden kan deze dienstverlening niet digitaal worden aangeboden. Vraag 31 Welke mogelijkheden zijn er voor mensen die om welke reden niet in staat zijn om van onze dienstverlening gebruik te maken? Wie geen gebruik kan of wil maken van onze digitale dienstverlening kan daarvoor aan de balie terecht. Wie niet in staat is om een reisdocument op het gemeentehuis aan te vragen bezoeken wij thuis. Vraag 32 Is er naar aanleiding van deze periode naar voren gekomen waar precies men tegenaan loopt en waar gaat het dan met name om? Terwijl veel andere gemeenten de deuren sloten tijdens corona zijn de balies in Midden-Groningen opengebleven. Ondanks de onzekerheid bij personeel over hun eigen gezondheid en dat van anderen. Dat vraagt het nodige begrip en flexibiliteit van mensen. De inschrijving van Oekraïners en uitbetaling van hun weekgeld heeft veel tijd gekost. Denk aan taalproblemen en gebrek aan documentatie.

De reguliere dienstverlening ging ondertussen door. Met veel extra inzet en flexibiliteit is ook dat goed verlopen. Vraag 33 Hoe zit het met de Oekraïense vluchtelingen? Is daar gebruik gemaakt van een tolk? Binnen de Georganiseerde Opvang Oekraïners (GOO) is een aantal vluchtelingen de Engelse taal machtig. Voor de dagelijkse gang van zaken wordt hiervan gebruik gemaakt. Ook zijn er een aantal beveiligers die Russisch spreken en als tolk kunnen fungeren. De applicatie voor op de telefoon “Pryv It” is zeer bruikbaar voor gesprekken tussen een Nederlander en een Oekraïner. In een enkele situatie wordt een officiële tolk ingezet. Vraag 34 Heeft de gemeente een contract met het tolkencentrum om onze anderstaligen beter te kunnen helpen? Nee, de gemeente heeft geen contract. Wanneer dit echt noodzakelijk blijkt wordt er gebruik gemaakt van een dienst die per gesprek wordt betaald. In de praktijk wordt er weinig tot geen gebruik van gemaakt. Oplossingen worden gezocht in digitale mogelijkheden via bijvoorbeeld een vertaalmachine, vertalingen uitgevoerd door collega’s of anderstaligen voorzien zichzelf van een tolk. Vraag 35 Klanttevredenheidsonderzoek; Wanneer in 2023 zal de evaluatie ervan op de agenda staan? De afspraak is gemaakt dat er in 2023 een onderzoek wordt gedaan over klanttevredenheid. Hiervoor is nu nog geen datum bekend wanneer dit geëvalueerd kan worden.

2.5.2 Nationaal Programma Groningen Onzeker is nog in hoeverre het 3e en 4e kwart zal worden toegekend. Vraag 36 Is al in kaart gebracht hoeveel van die gelden al is gereserveerd voor goedgekeurde projecten?

22

De projecten die tot nu toe door het NPG zijn goedgekeurd worden gedekt door de eerste helft van de trekkingsrechten. Van een aantal projecten zal nog een vervolgfase worden aangevraagd. Die worden deels gedekt door de eerste helft van de trekkingsrechten en deels door het derde kwart. In het Dagelijks Bestuur van het NPG is uitgesproken dat de financiering van de vervolgfase van gestarte projecten geen gevaar loopt. Toch moet er, zolang er onduidelijkheid is over de financiering, geprioriteerd worden in de aanvraagvolgorde van projecten. Een voorstel hiervoor wordt als onderdeel van de actualisering van het volledige programmaplan op 1 december 2022 aan uw raad voorgelegd. Vraag 37 Zijn de projecthouders al op de hoogte gebracht van deze ontwikkelingen? Ja, via mailingen en verdiepingsbijeenkomsten worden de projectleiders op de hoogte gebracht van alle ontwikkelingen binnen het NPG. Vraag 38 In hoeverre heeft de onzekerheid van de nog te ontvangen gelden effect op de reeds lopende projecten? Zijn er projecten bij die misschien wel niet verder kunnen? Geen invloed op lopende projecten. Vraag 39 Is er ruchtbaarheid gegeven aan wat er gaande is en daarmee bedoel ik dat onze inwoners op de hoogte zijn van wat er speelt? Het lijkt wel of niemand beseft dat de heer Remkes er met een deel van de NPG gelden vandaar gaat voor zijn eigen "projecten" (lees Baanbrekers).

Vanuit uw raad is hier meerdere keren ruchtbaarheid aan gegeven met de door de VVD-fractie gestelde raadsvragen over de koers van het NPG en de recent aangenomen motie waarmee het college namens u zijn zorgen deelt met het bestuur van het NPG en de staatssecretaris. Daarnaast is er recent een persbericht verzonden en heeft er een persgesprek plaatsgevonden naar aanleiding van de herprioritering van het programmaplan waarin we ook aandacht hebben gevraagd voor de ontwikkelingen. Als onderdeel van behandeling van de actualisatie van het programmaplan in de gemeenteraad, worden inwoners uitgebreid geïnformeerd over de ontwikkelingen rondom het NPG.

2.4.5 Duurzaamheid Vraag 40 Welke zonneparken staan nog in de planning om te gaan realiseren? De te vergunnen grootschalige zonneparken zijn de volgende: 1. Zonnepark Evenreiten, Noordbroek 2. Zonnepark Geerlandweg, Siddeburen 3. Zonnepark Siepweg, Sappemeer U wordt op relevante momenten op de hoogte gehouden van de voortgang van deze trajecten. 3.1. Paragraaf bedrijfsvoering; communicatie Vraag 41 Werkt de organisatie met een programma/ beleid wat de interne communicatie en de communicatie naar buiten toe monitort? Zoals bijvoorbeeld COPC waar het UWV mee werkt. Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden. Vraag 42 Hoe wordt de communicatie van de backoffice ervaren door de frontoffice en vice versa? Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden

23

Vraag 43 Hoe worden de termijnen van beantwoording van vragen of aanvragen bewaakt? Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden. Vraag 44 Worden (aan) vragers tussentijds op de hoogte gebracht wanneer een termijn overschreden zal worden? Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden.

24

3. Technische vragen PvdA 3.1

Najaarsnota 2022

Vraag 1 Pagina 4 – 3.1 WMO – De lasten voor Begeleiding Zin en Begeleiding PGB vallen lager uit dan eerder verwacht. Wat is de verklaring hiervoor en is dit structureel? Sinds een aantal jaar is er een daling zichtbaar in het aantal mensen dat gebruik van begeleiding binnen de Wmo. Op dit moment zijn hier geen concrete oorzaken van bekend. Tijdens de coronaperiode is er een grotere daling geweest. Het is mogelijk dat deze mensen na de corona-periode niet opnieuw een indicatie voor begeleiding hebben aangevraagd omdat ze de hulpvraag bijvoorbeeld binnen hun eigen netwerk hebben opgelost. Een andere verklaring kan zijn dat de gemeente meer inzet op algemene voorzieningen, waardoor deze worden gevonden door mensen die anders begeleiding hadden aangevraagd. De verwachting is dat er in de toekomst weer meer gebruik gemaakt gaat worden van begeleiding. Dit in verband met het ouder worden van mensen en het langer thuis blijven wonen.

3.2

Begroting 2023

Indicatoren Het valt op dat veel indicatoren niet SMART zijn geformuleerd en lastig te interpreteren zijn, de doelstelling of context ontbreekt of vergelijkende cijfers (bijvoorbeeld van eerdere jaren) ontbreken. Voorbeelden hiervan (tevens technische vragen voor beantwoording): Vraag 2 Pagina 19 – e. Aanpak achterstallig onderhoud beeldende kunst en gedenktekens / monumenten. Er wordt gemeld dat er 100 kunstwerken, gedenktekens en oorlogsmonumenten in de openbare ruimte staan en er ‘veel’ jarenlang niet zijn onderhouden of opgeknapt. Verder wordt gemeld dat er 6 opgeknapt gaan worden. Om dit aantal van 6 op waarde te kunnen schatten is meer informatie nodig: hoeveel kunstwerken / beelden moeten totaal worden opgeknapt? Wat is de planning de komende jaren en is het achterstallig onderhoud daarmee ingelopen? Er moeten in totaal 38 kunstwerken worden opgeknapt. Daarvan is in 2021 en 2022 al een groot deel aangepakt. In 2023 worden er nog 6 opgeknapt. Daarmee is het achterstallig onderhoud ingelopen en kunnen we overgaan op regulier onderhoud. Vraag 3 Pagina 21 – Indicatoren - Aantal inwoners bereikt met buurtsportcoachactiviteiten. Wat is de doelstelling? Hoeveel inwoners willen we bereiken? Hoeveel inwoners zijn voorgaande jaren bereikt? 2021 was het eerste jaar dat we hebben gemonitord hoeveel inwoners we hebben bereikt via onze buurtsportcoaches.

In dat jaar hebben we met onze buurtsportcoaches 1.250 kinderen en jongeren aan het bewegen gebracht en liepen er wekelijks 70 mensen mee in wandelgroepen. Het daadwerkelijke bereik was nog groter, omdat van niet alle activiteiten de aantallen in beeld konden worden gebracht. Door onduidelijkheid over verandering in de landelijke buurtsportcoachregeling is het nog onzeker hoe intensief onze inzet volgend jaar kan zijn. Het is voor ons daarom niet mogelijk om een concreet doel te stellen. Pas eind 2022 komt er meer informatie vanuit het Rijk hoe de nieuwe regeling voor 2023 er verder uit komt te zien. Vraag 4 Pagina 22 – Indicatoren – Het aantal gesubsidieerde activiteiten vanuit het sportakkoord. Wat is de doelstelling? Hoeveel gesubsidieerde activiteiten zijn er voorgaande jaren geweest?

25

In 2022 hebben we tot nu toe 7 activiteiten gesubsidieerd vanuit het lokaal sportakkoord. De doelen van deze aanvragen focussen zich vooral op sportactivering (activiteiten) en het versterken van het kader van verenigingen. In 2021 zijn 7 á 8 aanvragen gedaan. De aantallen zijn minder belangrijk dan de kwaliteit van de aanvragen. Zo kunnen verenigingen een hoger bedrag aanvragen als zij gezamenlijk aanvragen en de activiteit bijdraagt aan versterkte samenwerking tussen verenigingen. Dat maakt dat we geen doelstelling hebben geformuleerd voor het aantal gesubsidieerde activiteiten vanuit het lokaal sportakkoord. Vraag 5 Pagina 38 – Acties. We voeren Welzijn op Recept en Grip en Glans uit. Wij begrijpen dat dit op zich succesvolle interventies zijn. Omdat we graag meer SMART-geformuleerde doelstellingen zouden zien, de volgende vraag: Hoeveel mensen doen er nu mee en hoeveel mensen moeten dat er worden in 2023? Welzijn op Recept en Grip en Glans worden uitgevoerd door Kwartier Zorg en Welzijn. Over 2022 hebben we nog geen verantwoording van Kwartier Zorg en Welzijn ontvangen, waardoor we de aantallen voor dit jaar nog niet in beeld hebben. In de tweejarige periode van 2020 tot en met 2021 hebben 450 inwoners deelgenomen aan Welzijn op Recept, waarvan 68% een toename van hun welbevinden rapporteerde. In 2021 hebben 52 inwoners deelgenomen aan een cursus ‘Grip en Glans’.

Kwartier Zorg en Welzijn moet haar werkplan voor 2023 nog indienen. Dan bespreken we ook de concrete doelstellingen voor Welzijn op Recept en Grip en Glans. Concrete tijdpaden Ook tijdpaden zijn meestal niet concreet benoemd, niet SMART. Voorbeelden hiervan (tevens technische vragen voor beantwoording): Vraag 6 Pagina 6 – 4e paragraaf – beleidsplannen groen en wegen. Hier staat genoemd: begin volgend jaar. Wat wordt concreet bedoeld met ‘begin volgend jaar’? De plannen groen, wegen en kunstwerken worden in het eerste kwartaal aangeboden aan uw raad. Vraag 7 Pagina 6 – 5e paragaaf – beleidsplan participatie. Hier staat genoemd: in de nabije toekomst. Wat wordt concreet bedoeld met ‘in de nabije toekomst’? Beantwoording wordt uiterlijk 4 november 2022 verzonden. Vraag 8 Pagina 20 – g. Inwoners betrekken. Hier is nog weinig aandacht aan besteed. Is het de bedoeling dit alsnog te doen? En zo ja: wanneer? Er wordt gewerkt aan een goed leesbare versie van de Archeologische Beleidskaart zodat deze ter info op de site van de gemeente geplaatst kan worden. Het streven is om het dit jaar af te ronden. Vraag 9 Pagina 22 – c. Het harmoniseren van het accommodatiebeleid.

Wat is de planning voor het leggen van de basis voor het harmoniseren van het accommodatiebeleid? De planning voor het gemaakt hebben van eenduidige afspraken met sportverenigingen? En de planning voor het hebben van de toekomstbestendige sportinfrastructuur? De harmonisatie van het accommodatiebeleid moet in 2023 worden gerealiseerd. Momenteel wordt aan de voorbereidingen van dit traject gewerkt. Vraag 10 Pagina 77 – Acties. Opkoopbescherming. Wanneer wordt de zelfbewoningsplicht voor koopwoningen tot ongeveer € 350.000 ingevoerd / behandeld in de raad? In het eerste half jaar van 2023 wordt de zelfbewoningsplicht voor koopwoningen geagendeerd voor

26

de raad. Vraag 11 Pagina 85 – Doelstellingen – We bieden individuele bewoners mogelijkheden om te verduurzamen. Om welke mogelijkheden gaat dit? Per wanneer worden deze mogelijkheden geboden? Wij bieden burgers een duurzaamheidslening/ stimuleringsregeling aan. Tevens hebben we het energieloket (website) ingericht; hierop staat informatie die onze inwoners helpt om energie te besparen en te verduurzamen. Ook voeren wij de Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RREW) uit; de regeling biedt huurders en kopers de mogelijkheid energieadvies te ontvangen en eenvoudige energiebesparende maatregelen aan te brengen. En we bieden onze burgers de mogelijkheid elektrisch te rijden; zij kunnen, als ze geen eigen oprit hebben, een elektrische laadpaal aanvragen in de openbare ruimte. Al deze mogelijkheden zijn voor onze inwoners beschikbaar. Daarnaast starten we binnenkort met de uitvoering van de Specifieke Uitkering (SPUK) energiearmoede. Met deze regeling helpen wij inwoners met de lagere inkomens onder andere bij het aanbrengen van energiebesparende maatregelen en door het geven van een energiebesparingsadvies inclusief financieel advies. Met de SPUK-regeling bereiken we een veel grotere groep inwoners dan met de RREW. Overige vragen – per pagina: Vraag 12 Pagina 6 – 3e paragraaf – Bijstellen opgaven op het gebied van wind- en zonneparken.

Wat wordt hiermee bedoeld? Welke opgaven worden bijgesteld en wanneer? Wij zullen onder andere bekijken of de huidige zoekgebieden in het figerend beleid kunnen worden herijkt. Van de ontwikkelingen en eventuele wijzigingen wordt u te zijner tijd op de hoogte gesteld. Vraag 13 Pagina 7 – Autonome ontwikkelingen. Op bijvoorbeeld Wikipedia of in begrotingen van andere gemeenten worden autonome ontwikkelingen omschreven als ontwikkelingen die op de gemeente afkomen en waar de gemeente zelf geen invloed op kan uitoefenen, bijvoorbeeld inflatie. Toch worden in deze paragraaf zaken genoemd als het aanvullen van structurele budgetten, kwaliteitsimpuls en het structureel opnemen van een frictiebudget. Dit zijn wat ons betreft geen autonome ontwikkelingen. Kunt u deze uitgaven specificeren op eenzelfde wijze als de (andere) uitzettingen van bestaand beleid? Het klopt dat het aanvullen van structurele budgetten in de categorie autonome ontwikkelingen is opgenomen. Deze budgetten zijn nodig om aan onze (voorgenomen) wettelijke verplichtingen te voldoen. Zo vullen we het frictiebudget aan naar een structureel budget van € 500.000. Dit is de minimaal benodigde aanvulling om aan onze verplichting te voldoen en daarmee niet stuurbaar. Dit budget was overigens de afgelopen jaren ruim € 1,5 miljoen.