06. GoFlo Oudeweg 196 met bijlagen
Tekst van het document
Oudeweg 196, Siddeburen
Goede Onderbouwing van de effecten op de Fysieke Leefomgeving (GoFlo)
GoFlo
Locatie
Oudeweg 196, 9628 CJ, Siddeburen Agra-Matic B.V. MJ, CK Postbus 396 6710 BJ Ede
Datum: 11 december 2025 Status: concept
INHOUD Aanleiding en doel .................................................................................................................... 0 Aanleiding ....................................................................................................................... 0 Projectgebied .................................................................................................................. 1 Het Omgevingsplan ........................................................................................................ 3 1.3.1
Procedure ...................................................................................................................... 6 Leeswijzer ....................................................................................................................... 6
Beschrijving huidige situatie projectgebied ............................................................................... 7 Voorgenomen ontwikkeling ....................................................................................................... 9 Gewenste situatie ........................................................................................................... 9 Verkeer en parkeren ..................................................................................................... 10 Duurzaamheid .............................................................................................................. 10 Gezondheid................................................................................................................... 10 Landschappelijke inpassing .......................................................................................... 11 Beleid en regelgeving ............................................................................................................. 16 Rijksbeleid..................................................................................................................... 16 4.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI) ............................................................................... 16
4.1.2
Nationaal Waterprogramma 2022-2027 ...................................................................... 17
4.1.3
Nationaal Bestuursakkoord Water ............................................................................... 17 Provinciaal beleid .......................................................................................................... 17
4.2.1
Omgevingsvisie provincie Groningen .......................................................................... 17
4.2.2
Omgevingsverordening provincie Groningen .............................................................. 18 Waterschapsbeleid ....................................................................................................... 20
4.3.1
Waterschapsverordening Hunze en Aa’s .................................................................... 20 Gemeentelijk beleid ...................................................................................................... 20
4.4.1
Omgevingsvisie Midden-Groningen ............................................................................ 20
4.4.2
Omgevingsplan gemeente Midden-Groningen ............................................................ 21
Fysieke leefomgeving ............................................................................................................. 22 Bedrijven en milieuzonering.......................................................................................... 22
Geur .............................................................................................................................. 23 Geluid............................................................................................................................ 26 Kwaliteit van de buitenlucht .......................................................................................... 27 5.4.1
Stikstof (NO2) ............................................................................................................... 28
5.4.2
Fijnstof (PM10) .............................................................................................................. 29 Bodemkwaliteit .............................................................................................................. 29 Kabels en leidingen ...................................................................................................... 30 Externe veiligheid ......................................................................................................... 30 Natuurbescherming ...................................................................................................... 32
5.8.1
Gebiedsbescherming ................................................................................................... 32
5.8.2
Soortenbescherming .................................................................................................... 33 Natuur Netwerk Nederland (NNN) ................................................................................ 34 Archeologie en cultuurhistorie ...................................................................................... 35
5.10.1
Archeologie ................................................................................................................. 35
5.10.2
Cultuurhistorie ............................................................................................................ 36 Water ............................................................................................................................ 38
5.11.1
Weging van het waterbelang ...................................................................................... 38
5.11.2
Waterschapsverordening Hunze en Aa’s ................................................................... 39
5.11.3
Hydrologisch neutraal ontwikkelen ............................................................................. 40
5.11.4
Waterveiligheid en waterkwaliteit ............................................................................... 41
5.11.5
Aanvullende belangen waterschap ............................................................................ 42 Milieueffectrapportage (mer)......................................................................................... 42
Uitvoerbaarheid ....................................................................................................................... 44 Economische uitvoerbaarheid ...................................................................................... 44 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ................................................................................ 44 6.2.1
Participatie ................................................................................................................... 44
6.2.2
Normale vooroverleg met provincie en waterschap .................................................... 44
6.2.3
Procedure .................................................................................................................... 44
Conclusie ................................................................................................................................ 46 Bijlage 1: Situatietekening ................................................................................................................. 47
Bijlage 2: landschappelijk inpassingsplan ......................................................................................... 48 Bijlage 3: Geurberekening voorgrond ............................................................................................... 49 Bijlage 4: geur berekening enig gewicht ........................................................................................... 50 Bijlage 5: Fijnstofberekening ............................................................................................................. 51 Bijlage 6: Flora en Fauna onderzoek ................................................................................................ 52 Bijlage 7: Watertoets ......................................................................................................................... 53 Bijlage 8: Uitgangspuntennotitie ........................................................................................................ 54 Bijlage 9: Participatie ......................................................................................................................... 55
AANLEIDING EN DOEL AANLEIDING Aan de Oudeweg 196 te Siddeburen exploiteert initiatiefnemer een pluimveehouderij ten behoeve van het houden van 70.000 vleeskuikens. Initiatiefnemer is voornemens om uit te breiden in het beschikbare stalvloeroppervlak per dier. Hiervoor wordt beoogd om een nieuw bedrijfsgebouw ten behoeve van het houden van vleeskuikens realiseren, waarbij er niet wordt uitgebreid in dieraantallen. Hiermee kan het bedrijf aansluiten bij de veranderende maatschappelijke en socioeconomische eisen omtrent duurzaamheid en dierenwelzijn. In de landbouwsector, in het bijzonder de pluimveesector, is er gestaag sprake van schaalvergroting 1, zowel in oppervlakte als in dieraantallen. Deze trend zet zich al decennialang door – een trend welke tevens wordt verstevigd doordat veel (pluim)veehouderijen stoppen door onder meer de uitkoopregelingen en de politiek-maatschappelijke en economische druk op de sector. Als er naar de ontwikkelingen in de veehouderij van afgelopen jaren wordt gekeken en de visie van het Rijk (o.a. convenant dierwaardige veehouderij) mee wordt genomen, wil de maatschappij een veehouderij waar met aandacht voor duurzaamheid en dierwelzijn wordt geproduceerd. Deze marktontwikkeling betekent dat pluimveehouders voor de keuze worden gesteld om met hun bedrijf in deze omschakeling mee te gaan.
Initiatiefnemer wil graag invulling blijven geven aan de wensen die leven in (een deel van) de markt. Om een toekomstbestendig bedrijf te kunnen behouden, en om zijn afnemers ook in de toekomst te kunnen voorzien van vleeskuikens gehouden volgens de normen gesteld door de afnemer op gebied van duurzaamheid, dierwelzijn en sociaalmaatschappelijke wensen, is een verdere uitbreiding in stalruimte noodzakelijk. Door de uitbreiding van het stalvloeroppervlak per dier wordt de ondernemer in staat gesteld om aan te sluiten bij het Beter Leven 1-Ster keurmerk van de Dierenbescherming. Zie figuur 1-1 voor een visualisatie van het keurmerk ten opzichte van de gangbare pluimveehouderij.
1 https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2017/09/sterke-schaalvergroting-in-de-landbouw-sinds-1950
0
Figuur 1-1. Verschil tussen gangbaar en Beter Leven 1 ster-concept pluimveehouderij.
PROJECTGEBIED Het projectgebied is gelegen ter plaatse van het agrarische bedrijf aan de Oudeweg 196 te Siddeburen, gelegen in de provincie Groningen. De bedrijfslocatie ligt in het buitengebied, voornamelijk gekarakteriseerd door agrarische gronden en relatief kleine dorpskernen. Nabij de locatie liggen de dorpen Siddeburen en Wagenborgen, op afstanden van respectievelijk ca. 2 kilometer en 1,6 kilometer. Verder ligt de kern van Delfzijl in noordelijke richting van de locatie en de kern van Winschoten in zuidoostelijke richting van de locatie. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Slochteren, sectie T, perceelnummers 2006 en 2007. De kadastrale percelen hebben respectievelijke oppervlaktes van 912 m2 en 36.198 m2. De locatie ligt in de bestuurlijke gemeente Midden-Groningen. De navolgende Figuur 1-2 geeft de ligging van het projectgebied in haar omgeving weer, Figuur 1-3 toont de bedrijfslocatie.
1
Figuur 1-2: ligging projectgebied in de omgeving (bron: Google Earth); blauw vlak = projectgebied
Figuur 1-3. Luchtfoto van de Oudeweg 196, Siddeburen.
2
HET OMGEVINGSPLAN Voor het projectgebied geldt het Omgevingsplan gemeente Midden-Groningen. Aangezien dit omgevingsplan ten tijde van het schrijven van onderhavige onderbouwing nog louter bestaat uit de zogenaamde ‘Bruidsschat’, moet er voor de specifieke functieregels worden gekeken naar het tijdelijk deel van het omgevingsplan. Conform artikel 22.1 lid a vallen de besluiten, bedoeld in artikel 4.6. lid 1 van de “Invoeringswet Omgevingswet”, onder het tijdelijk deel. Onder sub g, lid 1 van artikel 4.6 wordt benoemd dat hier onder meer de bestemmingsplannen onder vallen, zoals bedoeld in artikel 3.1 lid 1 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Voor de ruimtelijke regels kan er zodoende, in toevoeging tot de bruidsschat, worden gekeken naar het tijdelijk deel van het omgevingsplan, in dit geval bestaande uit het bestemmingsplan ‘Buitengebied’. Conform het tijdelijk deel van het omgevingsplan heeft de bedrijfslocatie de functies ‘Agrarisch – Bedrijf’ en ‘Waarde – Archeologie 4’, alsmede de functieaanduiding ‘intensieve veehouderij’. Verder heeft het bedrijf de gebiedsaanduiding ‘geluidzone – industrie’ en de woning heeft de bouwaanduiding ‘karakteristiek’. Ter plaatse van de beoogde stal gelden tevens de functies ‘Agrarisch – Cultuurgrond’ en ‘Waarde – Archeologie 4’. Dit is gevisualiseerd in Figuur 1-4:
Figuur 1-4. Ruimtelijke regels op de locatie (bron: Regels op de Kaart)
In de gewenste situatie wordt het stalvloeroppervlakte per dier vergroot. Hiervoor is het nodig om een nieuwe stal bij te bouwen. De stal zal in het verlengde van stal D worden geplaatst, hierdoor zal
3
het aanzicht vanaf de weg zo min mogelijk worden aangetast. De stal wordt c.a. 30,8 meter breed en 96,4 meter lang, dus 2.970 m2 in totaal. De bouw van de nieuwe stal is in strijd met de regels zoals benoemd in artikel 3.2.3. sub a, aangezien het maximale stalvloeroppervlakte zoals opgenomen in bijlage 5 van Buitengebied wordt overschreden. Op basis van de bijlage is 3.060 m2 aan stalvloeroppervlakte toegestaan. Echter kan er via het artikel 3.3.5, met inachtneming van artikel 48.2, worden afgeweken van het maximum oppervlak. Onderstaand wordt getoetst aan de voorwaarden in artikelen 3.3.5 en 48.2: “3.3.5 Intensieve veehouderij Het bevoegd gezag kan, met inachtneming van 48.2, een omgevingsvergunning verlenen voor het afwijken van het bepaalde in 3.2.3 onder a en b voor het oprichten van nieuwe agrarische bedrijfsgebouwen of het aanwenden van bestaande agrarische bedrijfsgebouwen of het uitbreiden van bestaande gebouwen wat leidt tot een grotere stalvloeroppervlakte dan de bestaande stalvloeroppervlakte, indien 1. “dit noodzakelijk is om tegemoet te komen aan aangescherpte wettelijke eisen op het gebied van het milieu, of 2.
dit ertoe strekt om het welzijn van de te houden dieren te vergroten door de netto voor het dier beschikbare leefruimte te vergroten; Het uitbreiden van stalvloeroppervlakte strekt ertoe om het welzijn van de te houden dieren te vergroten door de netto voor het dier beschikbare leefruimte te vergroten. Er wordt aangesloten bij de eisen van het Beter Leven 1-Ster keurmerk. 3. het aantal te houden dieren zoals vergund op 1 januari 2019, niet toeneemt” Het aantal te houden dieren zoals vergund is op 1 januari 2019 neemt niet toe. Op basis van artikel 3.3.5 kan er worden afgeweken van de bouwregels. Derhalve is het relevant om te beoordelen of er kan worden voldaan aan de voorwaarden aan de omgevingsvergunning, zoals bedoeld in artikel 48.2. Onderstaand wordt puntsgewijs getoetst aan de beoogde situatie: “48.2 Voorwaarden aan de omgevingsvergunning Bij de toepassing van de in dit plan genoemde afwijkingsregels dient in ieder geval in acht te worden genomen dat: a. het verlenen van de omgevingsvergunning niet leidt tot aantasting van het straat- en bebouwingsbeeld; Het te realiseren bedrijfsgebouw zal in het verlengde van de bestaande bebouwing worden gebouwd, gezien vanaf de publiek toegankelijke weg. Daarbij wordt er ook zo goed mogelijk aangesloten bij de al bestaande bebouwing, zowel qua positionering als qua ontwerp.
Het landschappelijk inpassingsplan (bijlage 2) borgt tevens dat de ontwikkeling landschappelijk wordt ingepast op een wijze die aansluit bij de cultuurhistorische kenmerken en de inheemse soorten. Op basis van het voorgaande wordt het straat- en bebouwingsbeeld niet aangetast. b. het verlenen van de omgevingsvergunning niet leidt tot verkeersonveilige situaties; Het beoogde initiatief is niet gemoeid met het uitbreiden van de dieraantallen, derhalve zal er geen sprake zijn van meer verkeersbewegingen dan in de huidige situatie. Daarbij zal het bedrijfsgebouw toegankelijk zijn vanaf de privéweg aan de oostzijde van het bedrijf, waardoor in- en uitrijden zonder risico kan gebeuren. c.
het verlenen van de omgevingsvergunning niet leidt tot een ruimtelijke situatie die onoverzichtelijk en niet sociaal controleerbaar is;
4
De te realiseren bebouwing zal aansluitend (en deels overlappend) aan de huidige agrarische bedrijfsbestemming worden gerealiseerd, zoals benoemd zal de stal qua positionering en ontwerp aansluiten bij de bestaande gebouwen. De additionele verharding zal ook aansluitend aan de bestaande verharding worden gerealiseerd. De ruimtelijke situatie is derhalve overzichtelijk. d. het verlenen van de omgevingsvergunning niet leidt tot aantasting van de landschappelijke of natuurlijke waarden; Landschappelijke waarden worden onder artikel 1.116 gedefinieerd als “de aan een gebied toegekende waarde, in verband met de waarneembare verschijningsvorm van dat gebied”. Natuurlijke waarden worden onder artikel 1.134 gedefinieerd als “de aan een gebied toegekende waarde, gekenmerkt door de onderlinge samenhang en beïnvloeding van de levende en niet-levende natuur, zoals geologische, geomorfologische, bodemkundige en biologische elementen, voorkomend in dat gebied”. Zoals reeds benoemd wordt de pluimveestal in het verlengde van de bestaande bebouwing gerealiseerd, gezien vanaf de openbaar toegankelijke weg. Hiermee wordt de waarneembare verschijningsvorm van de locatie miniem beïnvloed. Daarnaast worden de landschappelijke waarden, en tevens de natuurlijke waarden, geborgd door middel van het landschappelijke inpassingsplan (bijlage 2).
Dit borgt enerzijds een versterking van de landschappelijke waarden, aangezien de gebiedsspecifieke verschijningsvorm door het aansluiten op de cultuurhistorische gebiedskenmerken en het gebruik van inheemse flora wordt versterkt. Anderzijds worden hiermee ook de natuurlijke waarden versterkt, omdat er wordt aangesloten bij de bestaande natuurelementen en er gebruik wordt gemaakt van inheemse biologische elementen. e. het verlenen van de omgevingsvergunning niet leidt tot beperking van de gebruiks- en ontwikkelingsmogelijkheden op aangrenzende gronden en/of binnen andere bestemmingen; Ter bescherming van de kwaliteit van de leefomgeving is er milieuzonering aangewezen. Dit betreft het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen anderzijds. De ruimtelijke scheiding wordt aan de hand van minimum te houden afstanden tussen milieubelastende en milieugevoelige functies geborgd. De afstand van de te realiseren stal tot de meest dichtstbijzijnde gevoelige bestemming, zijnde Oudeweg 194, is ca. 145 meter. Aangezien er in de huidige situatie een afstand van ca.
15 meter bestaat tussen de Oudeweg 194 en de meest dichtstbijzijnde pluimveestal, kan er in de context van milieuzonering worden gesteld dat de realisatie van een bedrijfsgebouw 130 meter niet zal leiden tot een beperking van de gebruiks- en ontwikkelingsmogelijkheden van de Oudeweg 194 ten opzichte van de bestaande situatie. Dit geldt eveneens voor de overige nabijgelegen gevoelige functies. f.
bij het verlenen van de omgevingsvergunning rekening wordt gehouden met de milieuaspecten, zoals hinder voor omwonenden en een verkeersaantrekkende werking.” Het beoogde initiatief betreft het realiseren van een nieuwe pluimveestal, zonder dat er wordt uitgebreid in dieraantallen. De nieuwe stal wordt emissiearm gerealiseerd en voorzien van emissiereducerende technieken, waardoor de ontwikkeling niet zal leiden tot een onevenredige aantasting van de milieusituatie. In het voorgaande lid is overigens beargumenteerd dat er geen sprake zal zijn van een toenemende hinder voor omwonenden, gezien de nieuwe stal op een grotere
5
afstand wordt gebouwd dan de reeds bestaande stallen. Dit wordt tevens verder onderbouwd in hoofdstuk 5 van deze onderbouwing. Omdat er niet wordt toegenomen in dieraantallen, zal er ook geen sprake zijn van een toegenomen verkeersaantrekkende werking. De huidige verkeersstromen zullen niet veranderen. Concluderend kan er worden gesteld dat het initiatief niet leidt tot een verslechtering van de milieuaspecten. De beoogde stal kan echter niet geheel binnen het bestaande bouwvlak worden gerealiseerd, hiermee is de ontwikkeling in strijd met artikel 3.2.1, lid a. Tevens ligt de beoogde stal deels binnen de bestemming Agrarisch – Cultuurgronden. Aangezien de wijzigingsbevoegdheden met de inwerkingtreding van de Omgevingswet zijn komen te vervallen, kan er geen gebruik worden gemaakt van de binnenplanse wijzigingsbevoegdheden ten behoeve van de bouwvlakvergroting en de uitbreiding van de agrarische bedrijfsfunctie. 1.3.1
Procedure
Voorgaand is er getoetst aan de afwijkingsbevoegdheid voor het oprichten van een nieuw bedrijfsgebouw wat leidt tot een toename van het totale stalvloeroppervlakte, alsmede aan de voorwaarden aan de omgevingsvergunning. Uit deze toetsing blijkt dat de beoogde ontwikkeling deels passend is binnen de gemeentelijke beleidskaders. Echter is gebleken dat het initiatief in strijd is met de gemeentelijke beleidsregels, in die zin dat het beoogde bedrijfsgebouw buiten het bestaande bouwvlak en de bedrijfsfunctie is gelegen. Derhalve dient de beoogde situatie te worden vergund middels een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) procedure. Voorliggend document betreft een goede onderbouwing voor de fysieke leefomgeving, waarin nader wordt gemotiveerd dat de activiteit in overeenstemming is met een evenwichtige toedeling van functies aan locaties en dat de activiteit ook uitvoerbaar is. Dit zal worden aangetoond in respectievelijk hoofdstukken 5 en 6 van deze GoFlo. LEESWIJZER Het voorgaande hoofdstuk is gemoeid geweest met de aanleiding voor het schrijven van deze GoFlo en het introduceren van de planlocatie. Het aankomende hoofdstuk 2 schetst vervolgens de huidige bedrijfssituatie, terwijl hoofdstuk 3 daarna de voorgenomen ontwikkeling omschrijft.
In hoofdstuk 4 worden verder het beleid en de regelgeving op Rijksniveau en op provinciaal en gemeentelijk niveau uiteengezet en getoetst aan de beoogde ontwikkeling. In hoofdstuk 5 wordt beschreven op welke wijze bij de activiteit rekening is gehouden met diverse aspecten van de fysieke leefomgeving en de evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Hoofdstuk 6 verwoordt verder de economische en de maatschappelijke uitvoerbaarheid. In hoofdstuk 7 is de conclusie opgenomen. Aan het einde van deze GoFlo worden de relevante bijlagen bijgevoegd.
6
BESCHRIJVING HUIDIGE SITUATIE PROJECTGEBIED In de huidige situatie is er sprake van een pluimveebedrijf met 70.000 vleeskuikens. De dieren worden in twee verschillende bedrijfsgebouwen gehuisvest. Naast de bedrijfsgebouwen is er een karakteristieke bedrijfswoning aanwezig, waar de werktuigenberging- en opslagruimte aan vast is gebouwd. Verder zijn de overige bedrijfsruimten eveneens ten behoeve van werktuigenberging en opslag. Aan de oostzijde van de locatie, evenredig aan de stallen, ligt verder een privéweg welke richting de gaswinningslocatie van de NAM loopt. In figuur 2-1 is een luchtfoto van de bedrijfslocatie opgenomen.
Pluimveestallen
Werktuigen- / opslagloods
Woning
Figuur 2-1. Beschrijving projectgebied (bron: Google Maps)
Op 6 november 1992 is er een oprichtingsvergunning verleend voor het in werking hebben van een akkerbouwbedrijf en een pluimveehouderij. Op 1 december 1997 is vervolgens een revisievergunning afgegeven voor de gehele inrichting, in verband met het oprichten van een tweede pluimveestal. In 2011 is er vervolgens een actualisatie van de vergunning van 1997 ingezet op grond van artikel 2.30 en 2.31 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Voor de procedure van totstandkoming van een aanscherping van een vergunning was afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) van toepassing. Overeenkomstig artikel 2.6 vierde lid, van de Wabo verving deze aangescherpte vergunning (d.d. 20 juni 2011) de eerder voor de inrichting verleende vergunningen uit 1992 en 1997.
7
Op 4 mei 2018 heeft het bevoegd gezag een vergunning verleend op basis van de Wet natuurbescherming (Wnb), artikelen 2.7 lid 2 en 2.8 lid 0. De natuurvergunning is verleend voor het in werking hebben en het uitbreiden van de vleespluimveehouderij. Op 22 april 2022 heeft het college van B&W van de gemeente Midden-Groningen besloten om een omgevingsvergunning te verlenen voor de actualisatie van de vergunning van 20 juni 2011, alsmede voor het realiseren van overdekte uitlopen aan de pluimveestallen en het wijzigen van het huisvestingssysteem. Momenteel worden er 70.000 vleeskuikens gehouden, evenredig verdeeld over twee pluimveestallen incl. overdekte uitlopen.
8
VOORGENOMEN ONTWIKKELING GEWENSTE SITUATIE De voorgenomen ontwikkeling betreft het realiseren van een nieuw bedrijfsgebouw van 30,8 bij 96,4 meter, wat resulteert in een pluimveestal met een oppervlak van ca. 2.970 m2. De pluimveestal kan niet in zijn geheel binnen het bestaande bouwvlak worden ingepast, waardoor een (fictieve) vergroting van het bouwvlak is benodigd. Om zo min mogelijk effect te hebben op het aanzicht vanaf de openbare weg, wordt de beoogde stal in het verlengde van stal D geplaatst (zie bijlage 1). In de zuidwesthoek van de beoogde stal wordt een voerlokaal van (4m x 4m =) 16 m2 gerealiseerd, met daarachter drie voersilo’s. Ook wordt een strook nieuwe erfverharding gerealiseerd. Het realiseren van de nieuwe pluimveestal gaat niet gepaard met een uitbreiding van de dieraantallen. Met de oprichting van het nieuwe bedrijfsgebouw neemt de emissie van fijnstof en ammoniak af doordat het nieuwe gebouw emissiearm gerealiseerd dient te worden. Daarnaast zal er winst worden behaald op het gebied van dierenwelzijn. De situatietekening voor de beoogde situatie is opgenomen in de onderstaande figuur 3-1 en in bijlage 1.
Figuur 3-1: situatietekening beoogde situatie
9
VERKEER EN PARKEREN Onderhavig initiatief gaat niet gepaard met een uitbreiding van de dieraantallen of wijziging van diercategorieën, derhalve is er geen sprake van een verandering van de verkeers- en/of parkeersituatie. Er is geen noodzaak tot meer parkeergelegenheid en er zullen niet meer verkeersbewegingen dan eerst plaatsvinden. DUURZAAMHEID Als er naar de ontwikkelingen in de veehouderij van afgelopen jaren wordt gekeken en de visie van het Rijk (o.a. convenant dierwaardige veehouderij) mee wordt genomen, wil de maatschappij een veehouderij waar met aandacht voor duurzaamheid en dierenwelzijn wordt geproduceerd. Initiatiefnemer geeft invulling aan de wensen die leven in een deel van de markt en sluit aan bij het Beter Leven-keurmerk van de Dierenbescherming. Om een toekomstbestendig bedrijf te kunnen behouden en zijn afnemers ook in de toekomst te kunnen voorzien van vleeskuikens gehouden volgens de hoogste normen op gebied van duurzaamheid, dierenwelzijn en maatschappelijke wensen, is een verdere uitbreiding in stalruimte noodzakelijk. Omdat er niet in dieraantallen wordt uitgebreid is er met het beoogde initiatief sprake van een uitbreiding van de beschikbare leefruimte per dier, daarmee wordt er een bijdrage geleverd aan het dierenwelzijn en diergezondheid en wordt een duurzaam veehouderijbedrijf gerealiseerd.
GEZONDHEID Naar de risico’s van veehouderijen voor de gezondheid van mensen die in de omgeving van veehouderijen verblijven, is recent veel onderzoek gedaan. In een uitgebreid onderzoek Veehouderij en Gezondheid Omwonenden (VGO) in plattelandsgemeenten met veel veehouderijen wordt een verhoogd 3. aantal luchtwegklachten en gevallen van longontsteking gerapporteerd, vooral op locaties waar meerdere veehouderijen in de directe omgeving aanwezig zijn. Naar de oorzaak hiervan 1. wordt nader onderzoek gedaan. Er 2. wordt geen relatie gevonden met 4. bepaalde diercategorieën, met uitzondering van geitenhouderijen. In de VGO-onderzoeken wordt Figuur 3-2. Aantal veehouderijen in een straal van 1 km rond onderhavig aangegeven dat er sinds 2014 geen verhoogde kans op longontsteking gevonden wordt bij omwonenden van pluimveebedrijven. Naast eventuele negatieve effecten zijn er positieve effecten gevonden: wonen in de buurt van een veehouderij blijkt een beschermend effect te hebben op het ontwikkelen van atopie, vooral op heel korte afstand van een veehouderij. Dicht bij veehouderijen wonen minder mensen met COPD, een
10
chronische ziekte aan de longen. Daar staat tegenover dat de mensen in de omgeving die wel COPD hebben, daar vaker en/of ernstigere complicaties van kunnen hebben. Het bedrijf aan de Oudeweg 196 ligt niet in een concentratiegebied. Er ligt 4 veehouderijen binnen een straal van 1 kilometer, dat is significant minder dan 15 veehouderijen, wat door het VGO als grens wordt gesteld. In de VGO-onderzoeken wordt bij deze dichtheid geen verhoogd risico gevonden. Door de grote afstand tot andere veehouderijen, waar nog dieren worden gehouden, is er ook geen risico op onderlinge beïnvloeding wat betreft ziektedruk. De risico’s voor de gezondheid van omwonenden worden op de grond van de resultaten uit de VGO-onderzoeken als zeer gering beoordeeld. De “GGD-richtlijn medische milieukunde: Veehouderij en gezondheid” beschrijft de huidige kennis over dit onderwerp. De richtlijn is door de GGD ontwikkeld, zodat ze op basis van dezelfde kennis over veehouderij en gezondheid kunnen adviseren. Deze informatie kan een gemeente gebruiken om de gezondheid van omwonenden mee te wegen bij beleidskeuzes voor de ontwikkeling van veehouderijen. De coördinatie van de richtlijn ligt bij het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). De GGD heeft twee uitgangspunten bij haar adviezen.
De eerste is voorzorg: wees terughoudend met het plaatsen van gevoelige bestemmingen en veehouderijen binnen 250 meter van elkaar (bij geitenhouderijen binnen 2 kilometer). Gevoelige bestemmingen zijn bijvoorbeeld woningen, scholen, en ziekenhuizen. Het tweede uitgangspunt is het streven om de uitstoot van geur, stof, endotoxinen (kleine stukjes bacteriën) en ammoniak van veehouderijen te verminderen. Binnen een straal van 250 meter van het plangebied is enkel de veehouderij aanwezig. In paragraaf 5.4 wordt in het kader van een eventwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL) onderbouwd dat er ter plaatse van omliggende gevoelige objecten sprake is van een goed woon- en leefklimaat in relatie tot fijnstof. Bovendien neemt de emissie van geur en ammoniak niet toe. Het aspect (volks)gezondheid is betrokken in de ruimtelijke afweging van dit planvoornemen. Vanwege het feit dat er zeer weinig veehouderijen in de omgeving zijn gelegen, alsmede het feit dat er niet wordt uitgebreid in dieraantallen, is de inschatting dat er geen effecten op de volksgezondheid zijn te verwachten. Deze inschatting is gemaakt op basis van meest recente wetenschappelijke inzichten omtrent de effecten van veehouderijen op de omliggende omgeving. LANDSCHAPPELIJKE INPASSING Ten behoeve van onderhavige ontwikkeling is een landschappelijk inpassingsplan (LIP) opgesteld door Ir Guido W.F.M.
Paumen, Tuin- en landschapsarchitect Bnt. Het inpassingsplan is bijgevoegd in bijlage 2 en de belangrijkste aspecten worden navolgend uiteengezet. Historie In 1908 werd een hoeve en een boomgaard aan de zuidkant van het plangebied gekarteerd. De ten noorden hiervan gelegen delen van het plangebied waren in gebruik als grasland. Het plangebied maakte deel uit van een door langgerekte verkaveling gekenmerkte ontginningslandschap. De landschappelijke context is dan ook te kenschetsen als een oudere ontginning op de overgang van zand naar veen. Kenmerkend voor dit gebied is een hoge mate van openheid. Bebouwde erven
11
worden van oudsher aangetroffen op inversieruggen of oeverwallen. Kenmerkende elementen voor de omzoming van bebouwde erven zijn; a) hagen, boomgaardjes, bomengroepen of solitaire bomen nabij de hoeve, b) de openheid met restbosjes, overgebleven solitaire bomen of bomenrijen in het veld. Tot in de periode na de Tweede Wereldoorlog veranderde relatief weinig. Het plangebied werd voornamelijk als akkerland benut. Rond de eeuwwisseling werden pluimveestallen gebouwd en deze werden vervolgens voorzien van overdekte uitlopen. Kwaliteitsgids Groningen In de kwaliteitsgids van de provincie Groningen wordt de context van het plangebied gerangschikt in de zone Centrale Wolden Duurswold. Meer specifiek is de context te kenschetsen als het wegdorpenlandschap. Betreffende de voor dit gebied aangereikte kernkarakteristieken zijn met name de navolgende zaken te benoemen; inversiewelvingen, het harde contrast tussen de groene linten en de grootschalige openheid, rationeel ingerichte agrarische gebieden. Ruimtelijk kader en beleving Het plangebied is gelegen in een door openheid gekenmerkt agrarisch landschap.
Het ruimtelijk kader wordt gevormd door navolgende elementen: a) de bebouwing en beplanting op de westen, zuiden en oosten gelegen bebouwde erven, b) installaties op het terrein van het gasstation, c) de bomenrijen langs de Oudeweg en de Oostwoldjerweg, d) ten westen, noorden en zuidoosten gelegen groensingels en bosjes. Betreffende de ruimtelijke beleving is een onderscheid te maken in de beleving: a) in de benadering en tijdens de passage over de Oudeweg zelf, b) over grotere tot grote afstand vanaf de ten westen gelegen Wilderhofsterweg en in een doorkijk vanaf de ten oosten gelegen Stolderrijweg, c) over grotere afstand vanaf de ten zuidoosten gelegen Eelshuizerweg en de ten zuiden gelegen Oostwoldjerweg. In de navolgende figuur is het ruimtelijke kader gevisualiseerd:
12
Figuur 3-3: ruimtelijk kader
Huidige situatie De aanwezige bebouwing bestaat uit navolgende elementen; a) de oude hoeve met de woning en bergruimtes aan de zuidkant, b) twee als machinberging en voor opslag benutte loodsen ten noorden van de hoeve, c) twee puimveestallen aan de noordkant van het plangebied. Ten noordwesten van de stallen Ook is er een windmolen aanwezig ten noordwesten van de stallen. Het plangebied wordt verder ontsloten via de ten oosten van de hoeve gelegen oprit en de tussen bedrijfsgebouwen gesitueerde verhardingen. De bedrijfsoprit en het verlengde hiervan is tevens van betekenis als toegangsweg van het ten noorden gelegen terrein van de gaswinning. In de berm van de weg bevinden zich leidingen. Aan de rand van de verhardingen tussen de stallen bevinden zich infiltratiesloten. Ook is er reeds beplanting aanwezig, bestaande uit de volgende elementen: a) een groep middelstamfruitbomen, een beukenhaag en wat siergroen in de tuin ten westen van de hoeve, b) een rij leilindes en enkele geknotte boswilgen ten zuiden van de hoeve.
13
Beoogde situatie De beoogde ontwikkeling is reeds uiteengezet in dit hoofdstuk. De te realiseren stal zal worden ontsloten via de aanwezige oprit. Ten zuiden van de stal zal een strook verharding worden aangelegd. Het van het nieuwe dak vrijkomende hemelwater zal worden opgevangen in een kavelsloot aan de westkant van het plangebied. Het concept voor de inpassing omvat op grond van de landschappelijke analyse de volgende visie: versterken van de zonering van het langgerekte erf door kenmerkende, de typologie van het landschap en de historische ontwikkeling weerspiegelende beplantingselementen per zone toe te voegen: a) Aan de kop van het erf worden hoogstamfruitbomen en toegevoegd, de in slechte conditie verkerende boswilgen worden vervangen door leilindes. b) Ter hoogte van de aanwezige stallen wordt een bomenrij bestaande uit op te kronen bomen aangeplant. c) Ter hoogte van de uitbreiding wordt een bomenrij bestaande uit te knotten bomen aangeplant. Het concept is gevisualiseerd in de volgende figuur 3-4:
Figuur 3-4: landschappelijke inpassing
14
Het beplantingsplan omvat op grond van het voorafgaande de aanplant van de volgende elementen: leilindes, een bomenrij bestaande uit elzen, een bomenrij bestaande uit knotwilgen, hoogstamfruitbomen. Zie bijlage 2 voor het volledige inpassingsplan, alsmede de plantlijst en de richtlijnen voor aanleg en beheer. Concluderend wordt met het landschappelijk inpassingsplan geborgd dat er geen sprake is van een onevenredige aantasting van de landschappelijke waarden in het gebied, alsmede dat rekening wordt gehouden met de kernkarakteristieken van het wegdorpenlandschap.
15
BELEID EN REGELGEVING RIJKSBELEID 4.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
De Nationale Omgevingsvisie (NOVI), vastgesteld op 11 september 2020, biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee kan de Rijksoverheid inspelen op de grote uitdagingen die voor ons liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio's; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. In referentie tot de tweede prioriteit, duurzaam economisch groeipotentieel, voorziet het Rijk een economie van de toekomst welke duurzaam, circulair, kennisintensief en internationaal concurrerend is.
De mondiale concurrentie en snelle veranderingen in de economie noodzaken de Nederlandse economie zich blijvend te vernieuwen en aan te passen aan nieuwe omstandigheden. Ruimtelijke randvoorwaarden en de fysieke leefomgeving kunnen de economische dynamiek stimuleren en faciliteren en daarmee ruimte geven aan economische transities of duurzame innovaties. Onderhavig plan beoogt om invulling te geven aan de transitie rondom dierenwelzijn aan de hand van aansluiting bij het Beter Leven keurmerk. Hiermee wordt er ingespeeld op sociaal-maatschappelijke veranderingen in de economie en wordt de (mondiale) concurrentiepositie verstevigd door het aanbieden van een hoogwaardiger, economisch én maatschappelijk verantwoord product. In de vierde prioriteit, toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied, wordt er verder gegaan op het bovengenoemde. De prioriteit stelt namelijk dat er in het landelijk gebied ruimte moet zijn voor gezonde ondernemingen die een goed economisch perspectief hebben en werken in en aan een gezonde omgeving. Bij ontwikkelingen in het landelijk gebied wordt beoogd dat er ook rekening moet worden gehouden met het landgebruik. Met onderhavig initiatief wordt het dierenwelzijn op het bedrijf vergroot zodat er een toekomstbestendig en duurzaam bedrijf ontstaat. Hierdoor is er sprake van een gezonde onderneming met een goed economisch perspectief.
Het bedrijf wordt landschappelijk ingepast, waardoor de biodiversiteit alsmede de cultuurhistorische waarde van de locatie wordt versterkt. Op basis van het voorgaande wordt geconcludeerd dat het initiatief goed aansluit bij de prioriteiten in de Nationale Omgevingsvisie.
16
4.1.2
Nationaal Waterprogramma 2022-2027
Op 18 maart 2022 is het “Nationaal Water Programma 2022-2027” (NWP) vastgesteld. Dit programma, een uitwerking van de NOVI, bevat de hoofdlijnen van het nationale waterbeleid en het beheer van de Rijkswateren en -vaarwegen. De drie hoofdambities van het NWP zijn: Een veilige en klimaatbestendige delta; Een concurrerende, duurzame en circulaire delta; Een schone en gezonde delta met hoogwaardige natuur. Bij ruimtelijke ontwikkelingen moet rekening gehouden worden met het bodem- en watersysteem. Opgaven voor klimaatadaptatie, water en scheepvaart moeten een integraal onderdeel zijn van alle ruimtelijke ingrepen. Het is hiervoor belangrijk dat adviezen uit de watertoets worden overgenomen in de ontwikkeling van plannen. In de waterparagraaf 5.12 wordt hier nader op ingegaan. 4.1.3
Nationaal Bestuursakkoord Water
In het “Nationaal Bestuursakkoord Water” (NBW) is het kabinetsstandpunt over het waterbeleid in de 21e eeuw vastgelegd. De hoofddoelstellingen zijn: het waarborgen van het veiligheidsniveau bij overstromingen en het verminderen van wateroverlast. Daarbij wordt de voorkeur gegeven aan ruimtelijke maatregelen boven technische maatregelen. In het NBW is ook de watertoets als procesinstrument opgenomen. De watertoets is het proces van vroegtijdig informeren, adviseren en beoordelen van waterhuishoudkundige aspecten in ruimtelijke plannen en besluiten. Het doel van dit instrument is waarborgen dat de waterhuishoudkundige doelstellingen expliciet in beschouwing worden genomen als het gaat om waterhuishoudkundige relevante ruimtelijke plannen en besluiten. Uitvoering van de watertoets betekent in feite dat de gemeente en de waterbeheerder samenwerken bij het uitwerken van ruimtelijke plannen, zodat problemen in het gebied zelf en de omgeving worden voorkomen. Voor onderhavige ontwikkeling is op 3 september 2025 een digitale watertoets gedaan. In de waterparagraaf 5.12 worden de uitkomsten van de watertoets vermeld. PROVINCIAAL BELEID 4.2.1
Omgevingsvisie provincie Groningen
De Omgevingsvisie provincie Groningen 2016-2020 is op 1 juni 2016 vastgesteld. De Omgevingsvisie bevat de hoofdzaken van het provinciale beleid voor de fysieke leefomgeving. Via de Omgevingsverordening werkt dit beleid door in bestemmingsplannen en andere ruimtelijke besluiten van gemeenten en verordeningen van waterschappen. In paragraaf 4.6 van de Omgevingsvisie is bepaald dat zowel de Omgevingsvisie als de Omgevingsverordening zullen worden gewijzigd indien daartoe op grond van nieuw of gewijzigd beleid of om andere redenen aanleiding bestaat. Op 9 november 2023 is de laatste versie, ‘Geconsolideerde Omgevingsvisie november 2023’ vastgesteld. De omgevingsvisie schetst een beeld van de fysieke leefomgeving van Groningen in 2040. De provincie heeft als doel dat de landbouw zich blijft ontwikkelen en daarmee meedraait met de wereldtop. Een van de twee hoofddoelen voor de fysieke leefomgeving duidt: “een duurzame economische structuur: concurrerend, bereikbaar en toekomstbestendig”. Onderhavig initiatief sluit
17
hier goed op aan. Door het uitbreiden van stalvloeroppervlak verbeterd het dierenwelzijn. Verder zou het bedrijf ook toekomstbestendiger zijn, door de strengere eisen aan dierenwelzijn. Hierdoor zal het ook beter kunnen concurreren op de markt. De provincie streeft naar een zo hoog mogelijke ruimtelijke kwaliteit. Ruimtelijke kwaliteit wordt bepaald door de mate waarin binnen een gebied de gebruikswaarde, de belevingswaarde en de toekomstwaarde in onderlinge verhouding geoptimaliseerd zijn. In het beleid wordt onderscheid gemaakt tussen stedelijk gebied en buitengebied. Onderhavig bedrijf ligt in het buitengebied. Onder het buitengebied verstaat de provincie die gebieden die buiten stedelijke gebieden liggen en een overwegend agrarische-, natuur- en recreatieve functie hebben. De inrichting van het buitengebied dient zowel vitaal als duurzaam te zijn. Daarnaast is zuinig ruimtegebruik een belangrijk uitgangspunt. Groningen is overwegend een landbouwprovincie. Zo'n 80% van het landoppervlak is agrarische grond. De landbouwsector heeft voor een groot deel de karakteristieke landschappen van de provincie Groningen gevormd en is van groot belang voor de plattelandseconomie. De landbouwsector zit in een transitie.
Agrarische ondernemers worden vandaag de dag sterk uitgedaagd om marktgerichter en milieubewuster te produceren, en om oog te hebben voor natuur en landschap, diervriendelijk produceren en andere maatschappelijke belangen. Er is daarbij een toenemende vraag naar de productie van (diervriendelijk en biologisch geproduceerd) voedsel en groene grondstoffen. De provincie staat voor de duurzame ontwikkeling van de landbouw. De verduurzaming van de landbouw zien zij nadrukkelijk als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de sector en de maatschappelijke omgeving. De verdere ontwikkeling en versterking van de biologische sector wordt de komende jaren extra ondersteund. Ook stimuleert de provincie innovatieve projecten, die een impuls kunnen geven aan de duurzame ontwikkeling van de landbouw. Met de beoogde ontwikkeling wordt er markgerichter en milieubewuster geproduceerd en wordt er naar een meer diervriendelijke bedrijfsvoering overgegaan. De nieuw te bouwen stal wordt bovendien voorzien van een landschappelijke inpassing, welke de biodiversiteit en de landschappelijk-ruimtelijke kwaliteit van de omgeving versterkt. Bij de Omgevingsvisie zijn tevens enkele kaarten opgenomen. In kaart 2, Schaalvergroting landbouw, is het projectgebied gelegen in het gebied Uitbreiding bouwblok tot 4 ha.
In dit gebied is het mogelijk om via het Groninger Verdienmodel een bouwvlak van 4 hectare te realiseren. Echter blijft het bouwblok met onderhavige ontwikkeling minder dan 2 hectare. In kaart 4 ligt het projectgebied in het landschap Centrale Woldgebied en Duurswold. Er wordt rekening gehouden met de specifieke kenmerken van dit gebied. Dit wordt geborgd in het landschappelijk inpassingsplan (bijlage 2). Zie paragraaf 5.10.2 voor een nadere uitwerking. Concluderend is de ontwikkeling passend binnen de kaders van de provinciale visie. 4.2.2
Omgevingsverordening provincie Groningen
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en
18
efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie Groningen. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken, is de Omgevingsverordening Groningen. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is. Er wordt nadrukkelijk gestuurd op ruimtelijke kwaliteit en duurzaamheid. Afdeling 3.2 gaat in op de omgevingskwaliteit, de regels in deze afdeling zijn onder meer gesteld met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (etfal) (artikel 3.3). Artikel 3.8 betreft een instructieregel voor het (erf-)inrichtingsplan. Het omgevingsplan stelt regels die bewerkstelligen dat bebouwing slechts overeenkomstig het (erf-)inrichtingsplan wordt gebouwd. Een (erf)inrichtingsplan komt tot stand met toepassing van de maatwerkmethode met als doel met de initiatiefnemer via keukentafelgesprekken overeenstemming te bereiken over de omvang, situering en inrichting van een locatie.
De maatwerkmethode wordt verder toegepast onder begeleiding van een onafhankelijke- of een bij de gemeente werkzame deskundige op het gebied van stedenbouw en landschapsarchitectuur, tenzij anders wordt voorgeschreven. Met de maatwerkmethode wordt rekening gehouden met de aspecten zoals bedoeld in artikel 3.9, tweede lid. Ten behoeve van voorliggend plan is een landschappelijk inpassingsplan opgesteld, zie paragraaf 3.5 en bijlage 2. Het erfinrichtingsplan is tot stand gekomen uit de maatwerkmethode. Afdeling 3.5 gaat verder in op de regels omtrent agrarische bedrijven. De regels in deze afdeling zijn gesteld met het oog op etfal en het beschermen van landschappelijke en stedenbouwkundige waarden en het milieu (artikel 3.46). Artikel 3.48 bepaalt verder dat een omgevingsplanactiviteit, in dit geval het ontwikkelen van agrarische bedrijfsbebouwing (artikel 3.47), uitsluitend mogelijk is binnen een agrarisch bouwperceel. Een agrarisch bouwperceel wordt onder bijlage I omschreven als: “in een omgevingsplan aangeduid stuk grond waarop volgens de regels van het omgevingsplan zelfstandige bij elkaar behorende bebouwing ten behoeve van een agrarisch bedrijf is toegestaan”. Aangezien het beoogde bedrijfsgebouw niet geheel binnen het bestaande agrarische bouwperceel is gelegen, dient er een (fictieve) vergroting van het agrarisch bouwperceel te worden bewerkstelligd.
Artikel 3.52 bepaalt onder het eerste lid dat een omgevingsplan niet voorziet in uitbreiding van een agrarisch bouwperceel tot een omvang groter dan 2 hectare. Een omgevingsplan voorziet alleen in uitbreiding van een agrarisch bouwperceel tot een oppervlakte tussen de 1 en 2 hectare, als daaraan een erfinrichtingsplan ten grondslag ligt dat is opgesteld met toepassing van de maatwerkmethode (lid 2). Zoals reeds benoemd is een erfinrichtingsplan opgesteld, er wordt uitgebreid tot een bouwvlak van 1,63 hectare. Artikel 3.64 van de Omgevingsverordening provincie Groningen bevat een instructieregel dat uitbreiding van een intensieve veehouderij niet is toegestaan. Via artikel 3.65 kan hiervan met een omgevingsvergunning worden afgeweken, mits het aantal te houden dieren zoals is vergund op 1 januari 2019 niet toeneemt en de omgevingsvergunning noodzakelijk is om tegemoet te komen aan aangescherpte wettelijke eisen op het gebied van het milieu (lid a) of bijdraagt aan verbetering van het welzijn van de te houden dieren doordat zij netto meer leefruimte tot hun beschikking hebben (lid
19
b). Met de beoogde ontwikkeling wordt er aangesloten bij lid b, aangezien de uitbreiding voorziet in meer stalvloeroppervlak per dier. Verder is de locatie via artikel 3.154 en bijlage 2 aangewezen en geometrisch begrensd als gelegen binnen veiligheidszone 4. Hier zijn zodoende de instructieregels zoals bedoeld in artikel 3.155 van toepassing, zo stelt lid 1: 1. “Bij vaststelling van een omgevingsplan dat betrekking heeft op Veiligheidszone 4 wordt: a. aandacht besteed aan het veiligheidsniveau op de kwetsbare en beperkt kwetsbare locaties en b. rekening gehouden met het veiligheidsrisico van branden, rampen en crises als bedoeld in artikel 5.2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving.” Zoals onder lid 1, sublid a wordt gesteld, hebben de instructieregels betrekking tot kwetsbare en beperkt kwetsbare locaties. Met onderhavig initiatief worden geen (beperkt) kwetsbare locaties gerealiseerd. Wel wordt rekening gehouden met het veiligheidsrisico van branden, rampen en crises, zo wordt toegelicht in hoofdstuk 5.7. Ook wordt dit in de bouwplannen geborgd. Op basis van de voorgaande paragraaf wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling goed passend is binnen de provinciale beleidsregels. WATERSCHAPSBELEID 4.3.1
Waterschapsverordening Hunze en Aa’s
In de waterschapsverordening van het waterschap Hunze en Aa’s zijn er enkele beperkingengebieden aangewezen. Ter plaatse van het projectgebied gelden de volgende gebiedsaanduidingen en beperkingengebieden: ► Beheergebied van waterschap Hunze en Aa’s ► Beheergebied van waterschap Hunze en Aa’s zonder het Zeehavenkanaal ► Beperkingengebied dempingen ► Buiten beperkingengebied drinkwaterbron Drentsche Aa ► Grondwaterdeelgebied 2 Naast het feit dat de algemene zorgplichten gelden (titel 1.5), zijn er aparte regels gesteld voor activiteiten binnen de aangewezen beperkingengebieden. Paragraaf 5.11 in deze GoFlo zal verder ingaan op de doorwerking en toepassing van het waterbeleid. GEMEENTELIJK BELEID 4.4.1
Omgevingsvisie Midden-Groningen
Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Deze wet geeft aan dat gemeenteraden een omgevingsvisie vast moeten stellen. De omgevingsvisie heeft onder meer betrekking op de fysieke leefomgeving en omschrijft de toekomstvisie van de gemeente, alsmede welke opgaven relevant zijn voor de gemeente. In de omgevingsvisie worden speerpunten opgesteld welke de doelen voor inrichting en gebruik van de omgeving beschrijven, deze speerpunten zijn een culminatie van verschillende beleidsstukken die in de afgelopen jaren zijn vastgesteld.
20
De speerpunten vloeien uit de geïdentificeerde opgaven van de gemeente, zijnde op het gebied van wonen, bedrijvigheid, landbouw, opwekking van duurzame energie, natuur/bos, water en bodem, leefbaarheid en veiligheid. De 8 speerpunten zijn: 1. Veilig en gezonde woon- en leefomgeving uitnodigend voor bewegen en ontmoeten; 2. Beleefbare omgeving met behoud en versterking van verschillen in het landschap en kernen en hun karakter/historie; 3. Voldoende en betaalbare woningen voor eigen inwoners en voor nieuwe inwoners; 4. Ontwikkeling naar een toekomstbestendige landbouw en toekomstbestendig buitengebied met een groeiende betekenis voor recreatie en vrijetijdseconomie; 5. Ruimte voor bedrijvigheid en ondernemen in balans met de omgeving en arbeidsmarkt; 6. Ontwikkeling naar minder energieverbruik, groene en betaalbare energie; 7. Voorsorteren op veranderingen in het klimaat en versterking van de biodiversiteit; 8. Goede fysieke én digitale bereikbaarheid en toegankelijkheid. De beoogde ontwikkeling sluit primair aan bij het vierde en het vijfde speerpunt. In referentie tot de ontwikkeling naar een toekomstbestendig buitengebied stelt de visie dat het landbouwgebied een belangrijke rol speelt binnen de gemeente en dat er wordt beoogd om onzekerheden weg te halen bij agrarische ondernemers.
Zo wordt er onder meer flexibiliteit en maatwerk voor bedrijven geboden en wordt er ruimte gegeven voor de ontwikkeling naar een toekomstbestendige landbouwsector. Zoals reeds beredeneerd voorziet onderhavig initiatief in de toekomstbestendigheid van het agrarische bedrijf aan de Oudeweg 196. Verder wordt er ook benoemd dat er bij ontwikkelingen mede aandacht wordt gevraagd voor versterking van de biodiversiteit. Het vijfde speerpunt, ruimte voor bedrijvigheid en ondernemen in balans met de omgeving en arbeidsmarkt, gaat door op het laatstgenoemde. Midden-Groningen wil zich enerzijds inzetten voor een goed vestigingsklimaat voor (agrarische) ondernemers en wil in balans met de arbeidsmarkt te werk gaan. Anderzijds kunnen nieuwe ontwikkelingen ook zorgen voor een afbreuk aan de omgevingskwaliteit, daarom let de gemeente duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en het voorkomen van overlast op het gebied van milieu. Hoewel er een nieuw bedrijfsgebouw wordt gerealiseerd, zal er met de beoogde ontwikkeling sprake zijn van een verbetering op het gebied van duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit. Namelijk zal de nieuwe bebouwing landschappelijk worden ingepast, waarbij er rekening wordt gehouden met onder meer de lokale cultuurhistorie, biodiversiteit en inheemse flora en fauna, en met het visuele aanzicht van de locatie.
Er zal tevens geen uitbreiding van de dieraantallen plaatsvinden, enkel uitbreiding van het stalvloeroppervlak. Er wordt winst gehaald op het gebied van dierenwelzijn. Er kan, op basis van het bovenstaande, worden geconcludeerd dat het beoogde initiatief aansluit op verscheidene aspecten van de omgevingsvisie van Midden-Groningen. 4.4.2
Omgevingsplan gemeente Midden-Groningen
Het gemeentelijke beleid is reeds besproken in paragraaf 1.3 van deze GoFlo.
21
FYSIEKE LEEFOMGEVING In dit hoofdstuk wordt beschreven op welke wijze bij onderhavige activiteit rekening is gehouden met diverse aspecten van de fysieke leefomgeving en de evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). BEDRIJVEN EN MILIEUZONERING Het milieubeleid en de daarop gebaseerde regelgeving spelen een belangrijke rol bij het ruimtelijk ordeningsbeleid. Beide beleidsterreinen richten zich op de bescherming van de kwaliteit van de (leef)omgeving. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering wordt verstaan: het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. De milieuzonering heeft twee doelen: Het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; Het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt onder de Omgevingswet de handreiking Activiteiten en Milieuzonering gehanteerd.
In plaats van een milieuzonering aan de hand van zones met oplopende milieucategorieën en een ‘staat van bedrijfsactiviteiten’ krijgt de milieuzonering nieuwe stijl vorm door zones die bij grotere afstand tot de woonomgeving voorzien in een oplopende gebruiksruimte voor geluid en geur per bedrijf zonder een staat van bedrijfsactiviteiten. Echter is de handreiking Activiteiten en Milieuzonering niet van toepassing op agrarische bedrijven, de nieuwe systematiek gaat namelijk over milieuhinderlijke activiteiten op reguliere bedrijventerreinen en andere industriële werkterreinen. Daarbij zijn er nog geen gebruiksruimtes opgenomen in het omgevingsplan. Om alsnog voldoende scheiding van functies te borgen, wordt er voor onderhavig project gekeken naar de Lijst van activiteiten behorend bij de publicatie Bedrijven en Milieuzonering 2009 van de VNG, aangezien dit de laatst beschikbare handreiking is voor agrarische bedrijven. Ook is deze lijst van activiteiten bij de nieuwe handreiking een hulpmiddel bij het inschatten van de benodigde milieugebruiksruimte van een activiteit. Het projectgebied is gelegen in het buitengebied van de gemeente Midden-Groningen met weinig verstoring in de directe omgeving en een relatief beperkte verscheidenheid aan functies. Derhalve kan er in de context van milieuzonering worden uitgegaan van het omgevingstype rustige woonwijk.
Het bedrijf aan de Oudeweg 196 betreft een pluimveehouderij. Volgens de VNG-lijst vallen de activiteiten op dit bedrijf onder de omschrijving ‘fokken en houden van pluimvee’ (SBI-2008: 0147), hiervoor gelden de volgende richtafstanden:
22
Geur: Stof: Geluid: Gevaar:
200 meter; 30 meter; 50 meter; 0 meter.
Onderhavige ontwikkeling betreft het realiseren van nieuwe stal. Om te bepalen of de doelen van de milieuzonering worden gewaarborgd, moet er aan de bovenstaande richtafstanden worden getoetst. De afstand tussen het meest dichtstbijzijnde gevoelige object, zijnde Oudeweg 194, en het meest dichtstbijzijnde punt van de betreffende ontwikkeling bedraagt ca. 137 meter. Er kan dus niet worden voldaan aan de richtafstand voor geur – derhalve zal dit aspect worden uitgewerkt in de navolgende paragraaf 5.2 en zal aan de hand van berekeningen worden beargumenteerd dat er met onderhavige ontwikkeling geen sprake is van een onevenredige aantasting van het woon- en leefklimaat. Voor de overige aspecten wordt wel voldaan aan de richtafstanden. GEUR Het waarnemen en waarderen van geur verschilt per persoon. Naast het feit dat mensen het kunnen ervaren als hinderlijk, kan het waarnemen van een onaangename geur samenhangen met klachten zoals depressie, verminderde kwaliteit van leven en moeheid (Op den Kamp, 2006). De hinder gaat dan vergezeld met stress-gerelateerde lichamelijke gezondheidseffecten. Er is geen eenduidige relatie bekend tussen de hoogte van de geurbelasting en de mate van klachten die ontstaan. Ook kan een onaangename geur veroorzaken dat mensen niet graag thuis zijn of naar buiten willen gaan (Op den Kamp, 2006).