Coalitieakkoord 2026-2030 - Groot denken, samen doen

Dat vraagt afgestemde bestuurlijke én ambtelijke inzet. n

32

Samengevat • We werken samen aan wat goed is voor Meppel. • We hebben respect voor verschillende meningen. • Het college werkt voor de hele gemeenteraad. • We blijven in gesprek met alle partijen in de raad. • We zoeken waar mogelijk naar brede steun voor plannen en besluiten. • We blijven actief samenwerken binnen Regio Zwolle. • We versterken de samenwerking met de provincie Drenthe. • We zetten ons in voor goede verbindingen, voldoende woningen en sterke voorzieningen. • We benutten kansen voor investeringen vanuit de regio, provincie, het Rijk en Europa. • We werken samen aan de ontwikkeling van het stationsgebied en andere grote projecten. • We zorgen ervoor dat de belangen van Meppel goed worden vertegenwoordigd.

33

Waarmee

Wat hebben we nodig om tot deze plannen te komen 34

Waarmee We hebben veel plannen voor de komende jaren. Om die plannen uit te voeren, hebben we een sterke organisatie en gezonde financiën nodig. Daarom investeren we niet alleen in de toekomst van Meppel, maar ook in de mensen en middelen die daarvoor nodig zijn. Realisatiekracht van de organisatie

Als coalitie hebben we een duidelijke visie op de toekomst van Meppel en de Meppeler samenleving. Onze ambitie is dat Meppel groeit. Niet om de groei op zich, maar om de kwaliteit van het wonen, leven en werken in Meppel te bevorderen. Een bloeiende stad dus, en dat betekent ook dat we moeten investeren in de slagkracht van de organisatie. Nu al moeten we goed kijken hoe de organisatie is ingericht en ons de vraag stellen: is de organisatie voldoende toegerust om de ambities van deze coalitie te realiseren? Daarbij vinden we het belangrijk te bezien of structuur, werkwijzen en aansturing nog aansluiten bij de opgaven waarvoor Meppel zich heeft gesteld. In het hele land speelt het fenomeen dat er een tekort (dreigt) aan goed personeel. Meppel weet nog steeds professionals en talent aan zich te binden, mede door de uitdagingen en kansen die er bij ons zijn. Dat moeten we vasthouden, maar dat vraagt ook om goed werkgeverschap. Voor nu en in de toekomst. We moeten onderscheidend en concurrerend zijn als werkgever. Voor het realiseren van onze ambities is een organisatie nodig die dat aankan en die uitvoeringskracht bezit. Die organisatie in de benen krijgen en houden valt gezien de krappe arbeidsmarkt niet mee. En voorlopig dreigt die alleen maar krapper te worden.

Wat is volgens ons nodig: • Groei van Meppel: boven de 40.000 inwoners verandert de rijksuitkering, waardoor het functiehuis mee verandert. • Af en toe mensen met uitzonderlijke kwaliteiten binnenhalen. Voor bepaalde, complexe projecten en programma’s is ons functiehuis ontoereikend en zullen we daarbuiten moeten gaan. • Investeren in aantrekkelijk werkgeverschap. De herinrichting van het stadhuis en de werf maakt werken voor Meppel aantrekkelijker. Daarnaast is het belangrijk te investeren in talent(ontwikkeling) en in te zetten op strategisch personeelsbeleid en ‘binden en boeien’ van medewerkers. • Aanpassing van werkwijze en sturing. Complexe projecten en programma’s in samenhang organiseren en realiseren vraagt andere vormen van samenwerking – zowel intern als extern. Datzelfde geldt voor het werken met een strategische investeringsagenda. Om beide voor elkaar te krijgen, is gerichte sturing daarop essentieel.

Daarom kiezen we bewust voor investeren in de toekomst, investeringen die de stad en de organisatie duurzaam versterken.

Samengevat • We zorgen voor voldoende medewerkers om onze plannen uit te voeren. • We blijven investeren in goed werkgeverschap. • We trekken waar nodig specialistische kennis aan voor complexe projecten. • We investeren in de ontwikkeling van medewerkers. • We passen onze manier van werken aan als dat nodig is om projecten beter uit te voeren. • De herinrichting van het stadhuis en de werf maakt werken voor de gemeente aantrekkelijker.

Dit alles vraagt een investering in de ambtelijke organisatie. We investeren in de groei en bloei van Meppel door te investeren in de toekomst van het ambtenarenapparaat. De komende jaren zijn bepalend voor de toekomst van Meppel. 35

Financiële kaders

De financiële positie van Meppel kent twee kanten. Aan de ene kant hebben we een goed gevulde bankrekening. We hebben de afgelopen jaren flink gespaard en hebben extra incidentele middelen ontvangen, waardoor de reserves zijn gegroeid. Aan de andere kant ziet ons meerjarenperspectief er nog steeds zorgelijk uit. Dat is niet uniek voor onze gemeente, maar we hebben daardoor wel een uitdaging om structureel gezond te worden. Daarbij komt dat we te maken hebben met veel onzekerheden. De internationale situatie is voortdurend in beweging. Dit straalt af op Europa, Nederland en ook op onze gemeente. Daarnaast kennen we in ons eigen land tal van uitdagingen die ook Meppel raken. Zoals het gebrek aan netcapaciteit voor de aansluiting van woningen en bedrijven (netcongestie), de stikstofcrisis die ontwikkelingen remt, de toegenomen polarisatie, het tekort aan woningen, de toenemende veiligheidsdreiging en de miljarden die naar defensie gaan en de effecten van de opwarming van de aarde. Door de gemengde financiële situatie en de onzekere omstandigheden kiezen we ervoor om een degelijk financieel beleid te voeren. Dat betekent niet dat we stil gaan staan. We investeren flink, met een tweeledig doel. Ten eerste om Meppel gereed en weerbaar te maken voor de toekomst. Die investeringen moeten op termijn bijdragen aan een structureel gezonde gemeente. De kost gaat dus voor de baat uit.

Ten tweede om te groeien en (daarmee) de kwaliteit en betaalbaarheid van onze voorzieningen op peil te houden en te verbeteren. Onze reserves zetten we voor een deel in voor deze beide doelen: structurele financiële gezondheid en kwalitatieve groei. Vanuit een oogpunt van degelijkheid houden we voldoende middelen in reserve om onze risico’s op te vangen. We houden de omvang van dit zogenaamde weerstandsvermogen tegen het licht, want we hoeven niet meer op de ‘spaarrekening’ te hebben dan noodzakelijk. Voor de langere termijn maken we een strategische investeringsagenda. Daarin staan alle investeringen voor de komende tientallen jaren. De vervangingsinvesteringen krijgen daarin zeker ook een plek. Bijvoorbeeld: de vervanging van een school of brug is na tientallen jaren nodig. Daar gaan we op voorsorteren, zodat we nu al sparen voor die grote uitgaven. Onder al deze vervangingsinvesteringen komen over de volle breedte beheerplannen. Dat geeft een enorme impuls aan onze degelijkheid, want tot nu toe keken we niet zo ver vooruit.

Een mogelijkheid is dat we gaan werken met een stimuleringsfonds. Daarmee kunnen we gemakkelijk investeringen bekostigen, bijdragen aan initiatieven en cofinanciering regelen als zich kansen voordoen vanuit Europa, Rijk, provincie of regio. Om de tekorten op langere termijn terug te dringen, voeren we Kiezen voor de Toekomst ongewijzigd door. De besparingen op middellange termijn zijn nodig om in 2028 tot een sluitende begroting te komen. Voor de lange termijn gaan we door met investeringen die tot structurele verbeteringen en later tot aanzienlijke besparingen moeten leiden. Daarmee beogen we op termijn te komen tot een structureel sluitende meerjarenbegroting. De lasten voor inwoners en ondernemers proberen we zo laag mogelijk te houden. We verhogen ze alleen als het echt nodig is voor de investeringen in de kwaliteit en betaalbaarheid van de voorzieningen in Meppel. Financiële spelregels: 1. We zetten de besluiten uit Kiezen voor de Toekomst door om via investeringen en structuurverbeteringen tot structurele besparingen te komen. 2. We handhaven een redelijke omvang van reserves, gebaseerd op tenminste het afdekken van alle risico’s (op basis van een risicoanalyse). 3. We hanteren een strategische investeringsagenda voor de lange termijn, met daarin tenminste alle vervangingsinvesteringen, gebaseerd op beheerplannen. 4.

We houden de lasten voor inwoners en ondernemers zo laag mogelijk. Verhoging gebeurt alleen om de kwaliteit en betaalbaarheid van onze voorzieningen te garanderen. 5. We geven verbonden partijen, samen met de overige deelnemende gemeenten, financiële kaders en spelregels mee die passen bij het ambitieniveau en de financiële positie van Meppel.

Financiële impact ambities

Dit coalitieakkoord is een mix van ambities en voortzetten van bestaand beleid. We hebben in kaart gebracht waar onze ambities meer geld gaan kosten. Dat doen we zodat we zicht krijgen op de haalbaarheid van wat we willen. Dan kunnen we ook maatregelen nemen om de balans te bereiken met ons andere doel: financiële degelijkheid. We presenteren hier een doorrekening van ons akkoord. We doen dit met de nodige voorzichtigheid. Niet alle plannen zijn al volledig uitgewerkt en kunnen nog niet precies worden berekend. Het geeft wel een beeld.

36

Samengevat • We investeren in woningen, voorzieningen en de toekomst van Meppel. • We blijven zorgvuldig omgaan met gemeenschapsgeld. • We houden voldoende geld achter de hand voor tegenvallers. • We kijken verder vooruit bij grote investeringen. • We houden de lasten voor inwoners en ondernemers zo laag mogelijk. • We verhogen belastingen alleen als dat echt nodig is. • We maken een investeringsagenda voor de lange termijn. • We brengen toekomstige vervangingen van gebouwen, wegen en bruggen beter in beeld. • We bereiden ons voor op grote investeringen die later nodig zijn. • We blijven werken aan een financieel gezonde gemeente. • We benutten kansen voor subsidies en bijdragen van provincie, Rijk, Europa en de regio.

37

De onderstaande onderwerpen vragen in onze ogen extra financiële middelen t.o.v. de perspectiefnota 2027-2030: a. MFA Nijeveen. De eerste zeer globale raming van de investering voor de nieuwbouw is € 35 miljoen. De exploitatielasten bedragen dan € 1,6 miljoen per jaar, maar vallen ná deze bestuursperiode. Voor voorbereidingskosten staat € 75.000 in de begroting. De totale voorbereidingskosten worden geraamd op 20% van de investering; dit bedraagt dan € 7 miljoen. b. Schaalsprong Meppel en functiehuis gemeente. Voor het realiseren van de groei-ambitie is een organisatie nodig met voldoende uitvoeringskracht. Dat vraagt voor sommige complexe projecten of programma’s inschaling buiten ons functiehuis. Het is lastig dit exact te ramen, aangezien onduidelijk is voor welke functies dit geldt. Een eerste inschatting is dat dit jaarlijks op tijdelijke basis zeker € 400.000 vergt. c. Stationsgebied. De komende jaren gaat het voorbereiden van ontwikkelingen in het stationsgebied vorm krijgen via een visie en uitwerking daarvan. We hebben daarvoor jaarlijks € 200.000 tot en met 2028 in de begroting staan. De raming is dat we hiervoor circa € 1,6 miljoen extra nodig hebben als voorbereidingskrediet. Dit betreft niet eventuele strategische aankopen, etc.. We hebben geen reservering voor dit soort zaken. d. Extra boa’s. De voorgenomen uitbreiding met twee formatieplaatsen kost € 160.000. e.

Zwembad. Het vermelde investeringsbedrag is een gemiddelde van verschillende scenario’s. Welk scenario het wordt, is nog niet bepaald en is onderwerp van nader onderzoek en overweging. De bestemmingsreserve benutten we zoals door de raad vastgesteld. Deze is niet voldoende voor het afdekken van de gehele investering 2. Elke miljoen extra kost € 45.000 aan extra kapitaallasten. Op grond van de raming van de investering van het gemiddelde scenario en de inzet van de bestemmingsreserve nemen de exploitatielasten toe met circa € 850.000. In het krediet van € 33,5 miljoen is aan voorbereiding voor 2027 en 2028 € 250.000 opgenomen, gericht op realisatie conform planning. Dit is bedoeld voor het uitvoeren van businesscases, e.d..

f. Dingstede. We willen duidelijkheid verschaffen over de toekomst van Dingstede. Dit betekent ofwel verhuizing naar de campus op Ezinge, ofwel renovatie op de huidige locatie. In de komende periode zijn voorbereidingen nodig en waarschijnlijk ook (een aanvang met) de realisatie. Voor de investering staat al enkele jaren € 1,9 miljoen in de begroting. Dit is voor beide scenario’s onvoldoende. Elke miljoen extra kost € 60.000 aan extra kapitaallasten bij renovatie en € 45.000 bij verhuizing. Deze bedragen zijn verschillend, vanwege een andere afschrijvingstermijn. Vooralsnog ramen we de toename van de exploitatielasten zeer voorzichtig op € 250.000 per jaar. De voorbereidingskosten schatten we in op € 125.000. g. Strategische investeringsagenda. De kosten van het opstellen van deze agenda, inclusief onderliggende beheerplannen, kunnen op twee manieren worden geraamd. Ten eerste door te kijken naar het systeem van de investeringsagenda. Ten tweede door te kijken naar de capaciteit die nodig is om dit in te richten. Lijn 1. De huidige raming is dat voor vervangingsinvesteringen jaarlijks gemiddeld een bedrag nodig is van € 5 miljoen vanaf 2029. Dat hebben we opgenomen in de begroting. Dat bedrag is zeer waarschijnlijk onvoldoende. Voor een deel zijn nog niet alle beheerplannen gereed en actueel. Daarnaast moeten we ook kijken naar vervangingen op lange termijn.

Op dit moment is het niet goed in te schatten welke omvang deze toename van het jaarlijkse gemiddelde bedrag gaat krijgen. Dit hangt samen met de snelheid van invoeren, de termijnen, etc.. Lijn 2. Wanneer we versnellen met het afmaken en actualiseren van alle beheerplannen, is extra capaciteit en expertise nodig. Verder is aanpassing nodig in omgevingsplannen. Een voorzichtige raming is dat hiervoor circa € 100.000 incidenteel en € 100.000 structureel nodig is. h. Kwartiermaker binnenstad. Om de aantrekkelijkheid van de binnenstad te vergroten, willen we in samenwerking met de Meppeler Handelsvereniging (MHV) komen tot afspraken over de aanstelling van een kwartiermaker.

2 In de programmabegroting 2026-2029 is aangegeven dat de vrije ruimte (bestemmingsreserve) een bedrag van € 28 miljoen omvat, terwijl de benodigde dekkingsreserve

bij een investering van € 33,5 miljoen een omvang moet hebben van € 47 miljoen. De kapitaallasten zouden dan met circa € 855.000 toenemen.

38

Onderwerpen voor extra financiële middelen in tabel: Onderwerp

Structureel

Incidenteel

MFA Nijeveen Schaalsprong Meppel en functiehuis

Voorbereidingskrediet -

400.000

Stationsgebied

1.600.000

Boa’s

160.000

Zwembad

850.000

-

Dingstede/onderwijshuisvesting

250.000

125.000

Strategische investeringsagenda

100.000

Kwartiermaker binnenstad

50.000

100.000

39

Bijlage Portefeuilleverdeling (concept) Burgemeester Arjen Maathuis

Wethouder Robin van Ulzen 1e loco burgemeester

Wethouder Eduard Annen 2e loco burgemeester

Wethouder Egbert Knorren 3e loco burgemeester

• Openbare orde en veiligheid • Algemene coördinatie • Handhaving • Internationale samenwerking • Public Affairs • Citymarketing • Dienstverlening, bestuur & samenleving en participatie • Personeel en organisatie • Asielopvang

• Wonen en ontwikkelen • Economie en werkgelegenheid • Binnenstad • Evenementenbeleid • Participatiewet • Vastgoed • Deelnemingen • Project Noordpoort • Project stationsgebied

• Ruimtelijke ordening • Beheer openbare ruimte • Cultuur, inclusief Ogterop • Erfgoed • Sport en gezondheid, exclusief zwembad • Buurt, wijk en dorpsgericht werken • Duurzaamheid • Mobiliteit • WMO • Project stationsgebied

• Financiën • Jeugd • Onderwijs • Toerisme en recreatie, exclusief evenementen • SHMA • Project MFA Nijeveen • Project zwembad

• Centrum, inclusief Oud Zuid • Koedijkslanden • Berggierslanden

• Oosterboer (inclusief Ezinge) • Rogat • Schiphorst • Haveltermade • Broekhuizen

• Nijeveen • Nieuwveense Landen • Watertorenbuurt, inclusief Noordpoort

40

41

Gemeente Meppel Telefoon: 14 0522 E-mail: postbus@meppel.nl Bezoek: Grote Oever 26 Post: Postbus 501, 7940 AM Meppel www.meppel.nl