Bijlage 1. Jaarstukken 2023 (gewaarmerkt incl. verklaring)

Jaarstukken 2023

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ...................................................................................................................................... 2 Inleiding .................................................................................................................................................. 5 Beleidsjaar samengevat........................................................................................................................ 6 Beleidsontwikkelingen ......................................................................................................................... 6 Financiën op hoofdlijnen...................................................................................................................... 8 Programma 1: Bestuur ........................................................................................................................ 12 Bestuursorganen en Bestuursondersteuning (griffie) ........................................................................ 17 Programma 2: Openbare orde en veiligheid ..................................................................................... 22 Integrale openbare orde en veiligheid, Brandweerzorg en Diverse bijzondere wetten ....................

23 Programma 3: Sociaal domein ........................................................................................................... 28 Samenkracht en burgerparticipatie ................................................................................................... 31 Eigen kracht en individuele ondersteuning........................................................................................ 35 Inkomensregelingen .......................................................................................................................... 37 Begeleide participatie ........................................................................................................................ 39 Arbeidsparticipatie ............................................................................................................................. 40 Maatwerkvoorziening Wmo ............................................................................................................... 42 Maatwerkdienstverlening 18+............................................................................................................ 42 Maatwerkdienstverlening 18-.............................................................................................................

44 Geëscaleerde zorg 18+ ..................................................................................................................... 46 Geëscaleerde zorg 18- ...................................................................................................................... 47 Volksgezondheid ............................................................................................................................... 48 Programma 4: Onderwijs .................................................................................................................... 61 Onderwijs en algemeen lokale overheid ........................................................................................... 61 Programma 6: Kunst en cultuur, recreatie en toerisme .................................................................. 67 Kunst en cultuur ................................................................................................................................. 67 Erfgoed .............................................................................................................................................. 68 Recreatie en toerisme .......................................................................................................................

69 Programma 7: Sport en bewegen ...................................................................................................... 74

2

Beheer en exploitatie sportaccommodaties ...................................................................................... 74 Sport- en speldeelname .................................................................................................................... 75 Programma 8: Ontwikkeling openbare ruimte ................................................................................. 80 Ontwikkeling van de openbare ruimte ............................................................................................... 80 Kwaliteitsbeheer ruimte(bouwen en milieu)....................................................................................... 86 Programma 9: Beheer bestaande openbare ruimte ......................................................................... 91 Wegen/civiel ...................................................................................................................................... 92 Stadsverzorging ................................................................................................................................. 94 Water ................................................................................................................................................. 94 Groen en Spelen ...............................................................................................................................

95 Riolering............................................................................................................................................. 97 Parkeren ............................................................................................................................................ 98 Programma 10: Economische zaken en grondzaken .................................................................... 107 Economische zaken en grondzaken ............................................................................................... 107 Programma 11: Duurzaamheid ......................................................................................................... 117 Afvalbeheer en grondstoffeninzameling .......................................................................................... 118 Milieuzorg ........................................................................................................................................ 119 Energietransitie ................................................................................................................................ 121 Klimaataanpassing ..........................................................................................................................

124 Circulaire Economie ........................................................................................................................ 124 Landschap, natuur en biodiversiteit................................................................................................. 125 Programma 12: Burgerzaken ........................................................................................................... 132 Publiekszaken ................................................................................................................................. 133 Begraafplaatsen .............................................................................................................................. 136 Algemene dekkingsmiddelen ........................................................................................................... 139 Overzicht overhead ........................................................................................................................... 146 Paragrafen .......................................................................................................................................... 149 Paragraaf lokale heffingen...............................................................................................................

149 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................... 158 Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen .......................................................................................... 168

3

Paragraaf financiering ..................................................................................................................... 177 Paragraaf bedrijfsvoering ................................................................................................................ 183 Paragraaf verbonden partijen .......................................................................................................... 191 Paragraaf grondbeleid ..................................................................................................................... 204 Paragraaf subsidies ......................................................................................................................... 211 Paragraaf schouwburg Ogterop ...................................................................................................... 212 Paragraaf Wet open overheid.......................................................................................................... 215 Financiële jaarrekening 2023 ........................................................................................................... 216 Balans ..............................................................................................................................................

216 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ....................................................................... 219 Toelichting op de balans .................................................................................................................. 224 Overzicht baten en lasten per programma ...................................................................................... 242 Verschillen rekening en begroting op hoofdlijnen............................................................................ 247 Onvoorziene uitgaven...................................................................................................................... 250 Incidentele baten en lasten.............................................................................................................. 251 Rechtmatigheidsverantwoording ..................................................................................................... 255 Wet Normering Topinkomens .......................................................................................................... 256 Taakvelden ...................................................................................................................................... 258 Overig .................................................................................................................................................

265 Sisa bijlage verantwoordingsinformatie ........................................................................................... 265 Controle verklaring van de accountant ............................................................................................ 291 Totaal overzicht investeringen ......................................................................................................... 297 EMU saldo ....................................................................................................................................... 300

4

Inleiding Voor u liggen de jaarstukken van 2023. Hierin legt het college van burgemeester en wethouders verantwoording af over de begroting van het voorgaande jaar. Zowel beleidsmatig als financieel. In de jaarstukken doen we verslag over de gestelde beleidsdoelen en uitgangspunten zoals geformuleerd in de Programmabegroting 2023. Leeswijzer Via de menutegels komen de volgende onderwerpen aan bod: 1. Het jaarverslag, de programmaverantwoording. 2. De paragrafen conform het Besluit Begroting & Verantwoording aangevuld met de paragraaf Ogterop en paragraaf Subsidies 3. De financiële jaarrekening met daarin onder andere: - Balans met toelichting - Het overzicht van baten en lasten - Rechtmatigheidsverantwoording - Overzicht taakvelden 4. Bij het onderdeel 'overig' treft u onder andere een overzicht van de specifieke uitkeringen die vallen onder het Single information, Single Audit (SiSa) regime, de controleverklaring van de accountant en een totaaloverzicht met af te sluiten en lopende investeringen. In de programmaverantwoording geven we per beleidsthema antwoord op de onderstaande vier vragen: 1. Wat valt er onder dit programma? 2. Wat hebben we afgelopen jaar bereikt? 3. Wat hebben we hiervoor gedaan? 4. Wat heeft het gekost? Daarnaast is per programma een toelichting opgenomen over de voortgang van de voorgenomen investeringen.

5

Beleidsjaar samengevat Beleidsontwikkelingen In 2023 is veel gedaan om Meppel mooier, levendiger, leuker te maken en inwoners te ondersteunen waar dat nodig en mogelijk was, ofwel groeiend toevoegen van kwaliteit. Veel zaken waar inwoners en bezoekers direct iets van merken. Maar ook randvoorwaardelijke zaken, die verbeteringen in de toekomst mogelijk maken. De focus is daarbij gelegd op vijf thema's: stadsontwikkeling, verduurzaming, verbinding & participatie, maatschappelijke voorzieningen en bedrijfsvoering & middelen. In dit hoofdstuk een bloemlezing van de meest in het oog springende punten, waarover in de volgende hoofdstukken meer is te lezen.

Meppel ontwikkelt Met de opleveringen van de laatste appartementencomplexen is de herontwikkeling van het Vledder zo goed als afgerond en in totaal zijn er in in 2023 in Meppel meer dan 200 nieuwe woningen opgeleverd. Veel woningen zijn gebouwd in Nieuwveense Landen. Daarnaast is de voorbereiding van de ontwikkeling van Noordpoort in volle gang. De subsidie voor de realisatie van de nieuwe stadsentree is in 2023 definitief toegekend. Op het Prinsenplein hebben de geparkeerde auto’s plaatsgemaakt voor een uitnodigende openbare ruimte met veel groen en op het Bleekerseiland is de herinrichting van start gegaan. Op initiatief van onze inwoners is in het wijkpark Hesselingen een uitgebreide nieuwe skatebaan gerealiseerd. De openbare ruimte in Rogat is flink opgeknapt. Samen met omwonenden is een plan gemaakt voor het opknappen van het Groene Hart in de Oosterboer. Daarnaast zijn de kunstgrasvelden en atletiekbaan Ezinge vervangen. En er is fors geïnvesteerd in de aanplant van nieuwe bomen. Dit soort ontwikkelingen maken Meppel aantrekkelijker als plek om te wonen, werken en bezoeken. We zijn blij met de start van de nieuwe internationale lerarenopleiding en daarmee meer jonge internationale inwoners en bezoekers. Aan de andere kant is extra ruimte nodig om te ondernemen, bijvoorbeeld op Noord IV.

Nu uit het uitvoerige onderzoek naar de realisatie van een themapark bleek dat dit niet haalbaar is, worden de bakens verzet naar de tweede optie: bedrijventerrein met duurzame energie en mogelijke andere functies. Meppel ondersteunt Op veel manieren zijn mensen geholpen afgelopen jaar. Bijvoorbeeld via het geldloket, dat vanwege haar succes structureel is gemaakt. Veel inwoners zijn geholpen met vragen over financiële zaken -zowel ter plekke, als door een verwijzing. De koppeling met de energietoeslag heeft de toestroom verhoogd. In 2023 zijn er 250 energieboxen uitgedeeld en zijn er bij ruim 250 huishoudens energiecoaches thuis geweest om energieadviezen te geven. Voor mensen met meerdere problemen is de Doorbraakmethode ontwikkeld. Deze is voortgekomen uit actieonderzoek en op praktische oplossingen gerichte samenwerking tussen verschillende organisaties. Het Regionaal Expertise Team Drenthe biedt maatwerk voor individuele situaties, ook in Meppel.

Meppel werkt samen Meppel werkt actief samen met tal van mensen en organisaties in en rond Meppel. In december 2023 heeft de gemeenteraad het participatiebeleid voor de gemeente Meppel vastgesteld. In de Regio Zwolle werken we aan de nieuwe meerjarige agenda ‘Regio Zwolle stapt door’. Met het havenbedrijf Port of Zwolle is in kaart gebracht hoe meer ruimte gevonden kan worden op bestaande bedrijventerreinen, zodat die efficiënter gebruikt kunnen worden. Op het terrein van vluchtelingen en asiel neemt Meppel haar verantwoordelijkheid: de opvang van Oekraïners in het voorzalige ziekenhuis is in 2023 voortgezet, evenals de asielboot en de huisvesting van statushouders.

6

Verschillende bijeenkomsten zijn gehouden, waarin informatie is verstrekt, maar ook is samengewerkt met inwoners van onze gemeente. Dit geldt bijvoorbeeld voor de warmteplannen. Het warmteplan Berggierslanden is in uitvoering gegaan, het warmteplan Koedijkslanden/Reestlanden/Slingenberg is opgesteld en een start is gemaakt met het warmteplan Oosterboer. De belangstelling vanuit de wijken is overweldigend. Belemmering is de beperkte capaciteit van het elektriciteitsnetwerk. Daar proberen we wat aan te doen door de mogelijkheden te onderzoeken van lokale netwerken en collectieve oplossingen op bedrijventerreinen; dit is gebeurd op Noord II en Oevers A en B. Ook op het gebied van besparing op afval is vooruitgang geboekt. Andere punten waar veel is samengewerkt en gecommuniceerd zijn: - Wijk- en dorpsgericht werken. - Actieplan Fiets! Door aansprekende digitale communicatie vulden maar liefst 1900 inwoners de bijhorende online enquête in. - Sport en voorzieningen. Door sportclubs is een sportvisie opgesteld. Daarnaast is een begin gemaakt met een uitvoeringsplan en een visie op maatschappelijke voorzieningen. - Rond ondermijning en veiligheid zijn verschillende bewustwordingssessies gehouden om mensen te doordringen van de risico's en gevaren die zich voordoen. - Omgevingswet en Omgevingsvisie.

Er is veel gesproken met inwoners, bedrijven en maatschappelijke partners over de toekomst van Meppel, dit is de opmaat naar onze Omgevingsvisie waarin de plannen en ambities voor de toekomst van Meppel worden vastgelegd.

Meppel creëert randvoorwaarden Om goede resultaten te kunnen bereiken, moet vaak het nodige voorwerk worden gedaan. Plannen maken, de bedrijfsvoering goed organiseren, en dergelijke. Ook dat is gebeurd in 2023. We noemen de volgende plannen die zijn vastgesteld (in de raad): - Jeugdnota gemeente Meppel 2023-2028 - Beleidsplan Armoede & Schulden 2024-2027 - Uitvoeringsplan Handhaving & Toezicht Sociaal domein - Integraal VeiligheidsPlan (IVP). - Cultuurvisie vastgesteld - Programma van Eisen (PvE) school Nieuwveense Landen - Financieel actieplan - Natuurwaardenkaart biodiversiteit Ook is gewerkt aan plannen voor de aanpassing van het stadhuis en gemeentewerf en voor verbetering van de planning & control-cyclus. In het sociaal domein zijn processen verbeterd, zowel intern als extern (verbetering van de toegang). Op het gebied van bedrijfsvoering heeft het verbeterplan automatisering tot een verdere professionalisering geleid. Dit uit zich in een procesarchitectuur, waarmee sturing en beheer verbeterd wordt. Ook zijn verbeteringen doorgevoerd op het gebied van rechtmatigheid en is verder gewerkt aan organisatieontwikkeling. Met het opgestelde strategisch personeelsbeleid streven we naar aantrekkelijk werkgeverschap dat bijdraagt aan een toekomstbestendige organisatie. De verbeteringen in de organisatie passen in de Koers die voor de organisatie leidend is.

In dat kader zijn de afgelopen jaren verschillende werkprocessen gedigitaliseerd en zetten we de leefwereld van inwoners centraal bij wijk- en dorpsgericht werken. Omdat tal van ontwikkelingen hebben plaatsgevonden, in Meppel en in de wereld om ons heen, is het tijd om Koers te evalueren. In 2023 heeft de aanbesteding van de evaluatie Koers plaatsgevonden. De gunning en de uitvoering van de evaluatie vindt plaats in 2024.

7

Financiën op hoofdlijnen Financiën Bij het onderdeel beleidsontwikkelingen is duiding gegeven aan de ontwikkelingen in 2023. De financiële vertaling van die ontwikkelingen heeft geleid tot een positief resultaat over 2023 van € 10,7 miljoen. De geactualiseerde begroting over 2023 ging uit van een nadelig saldo van € 0,8 miljoen.

Vergelijking met actuele begroting 2023 Een analyse van het saldo van baten en lasten op programmaniveau leidt tot het volgende beeld:

Analyse per programma Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2022

Bestuur

1.896

Primaire Begroting 2023 Totaal

Begroting 2023

2.024

Realisatie2023

2.092

Begroot Rekening 2023

1.932

160

Openbare orde en veiligheid

3.039

2.980

3.014

3.278

-264

Sociale zekerheid en werkgelegenheid

37.448

41.237

42.017

35.090

6.926

Onderwijs

4.378

4.654

4.892

4.764

128

Maatschappelijke ondersteuning

0

0

0

0

0

Kunst, cultuur, recreatie en toerisme

2.750

2.774

2.950

3.018

-67

Sport en bewegen

1.992

2.380

2.578

2.137

441

Ontwikkeling openbare ruimte

350

1.854

1.804

1.785

19

Beheer bestaande openbare ruimte

8.404

8.416

8.782

8.989

-207

13

1.710

1.844

255

1.589

Economische zaken en grondzaken Duurzaamheid

599

994

1.150

1.041

109

Burgerzaken

1.916

1.967

2.120

2.478

-358

Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

-78.685

-71.002

-72.432

-75.516

3.084

Gerealiseerd resultaat

-15.900

-14

812

-10.749

11.561

Toelichting financiële afwijkingen Het rekeningresultaat over 2023 komt € 11,6 miljoen hoger uit dat begroot. De algemene lijn is dat de voordelen met name een incidenteel karakter hebben. De volgende onderwerpen verklaren voor een groot deel het gunstige financiële resultaat over 2023.

Sociale zaken en werkgelegenheid Opvang Oekraïense vluchtelingen Door de aanhoudende oorlog in Oekraïne is, net als in 2022, actief ingezet op de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Voor deze opvang wordt een bijdrage per vluchteling ontvangen waarvoor de opvang gerealiseerd moet worden. De kosten voor de opvang zijn lager dan de ontvangen bijdrage. Per saldo houden we ruim € 4 miljoen over. Er zijn geen afspraken met het rijk over een eventuele terugbetalingsverplichting voor dit onderwerp.

8

Het college stelt voor om van het positieve resultaat € 1,3 miljoen euro te reserveren voor mogelijk toekomstige tegenvallers op het gebied van de vluchtelingenopvang. Beschermd Wonen De afrekening Beschermd Wonen van centrumgemeente Assen is bijna € 1,8 miljoen meer dan begroot. Het overschot is vooral te verklaren doordat de rijksbijdrage op vergelijkbaar niveau is gebleven, terwijl de kosten zijn gedaald. Oorzaken van de kostendaling zijn onder andere: - Meer cliënten vallen onder de Wet langdurige zorg (Wlz) dan waar aanvankelijk van uit is gegaan. - De instroom van het aantal cliënten naar Beschermd Wonen was beperkt. - Inzet op alternatieven/tussenvormen met lagere kosten. Jeugdhulp Op het gebied van jeugdhulp blijft sprake van stijging van de kosten per cliënt. In 2023 is sprake van een daling van het aantal jongeren met jeugdhulp. In de begroting was rekening gehouden met een gelijkblijvend aantal jongeren met hogere tarieven. Door deze combinatie zijn de werkelijke uitgaven op jeugdhulp in 2023 in totaliteit niet gestegen en in lijn met het voorgaande jaar gebleven. Het levert een voordeel ten opzichte van de begroting van circa € 550.000.

Economische zaken en grondzaken Grondexploitaties Bij de uitkomsten van de grondexploitaties zien we dat de veronderstelde indexatie over 2023 mee is gevallen. Bij de herziening van de grondexploitaties per 1 januari 2024 leidt dit met name bij de grondexploitaties die nog in een beginstadium zitten tot een positieve bijstelling. Waar grondprijzen voor te verkopen gronden vorig jaar leken te stabiliseren is nu weer sprake van een lichte toename in de grondprijzen. Een deel van de vorig jaar getroffen voorziening kan in 2023 worden teruggedraaid. Daarnaast hebben we op grond van de voorschriften naar rato tussentijdse winstneming geboekt. Per saldo is sprake van een positief effect van circa € 1,2 miljoen.

Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Gemeentefonds De bijdrage uit het gemeentefonds is € 3,1 miljoen hoger dan begroot. Verklaring hiervoor zijn extra compensatie voor lonen en prijzen binnen de Participatie, uitbetaling voorschot BTW-compensatiefonds en de tegemoetkoming van het rijk voor de energietoeslag 2023. Tegenover de extra bijdrage uit het gemeentefonds staan ook extra gemeentelijke kosten. Denk alleen al aan de energietoeslag over 2023 die wordt uitbetaald begin 2024. De extra middelen (€ 1,4 miljoen) voor de energietoeslag zijn toegevoegd aan de begroting 2024 via het raadsbesluit van 25 januari 2024. Saldo op de financieringsfunctie Vanuit diverse subsidieregelingen zijn gelden als voorschot ontvangen voor te realiseren opgaven. Dit betreft onder andere de gelden vanuit de woningbouwimpuls en de bijdrage voor de stadsentree/Noordpoort. Ook de opvang van Oekraïense vluchtelingen levert per saldo financiële middelen op. Mede door deze ontwikkelingen hebben we in 2023 geen aanvullende leningen aan hoeven te trekken. Daarnaast is sprake van gunstige renteontwikkeling waardoor in 2023 per saldo circa € 500.000 minder rente is betaald dan begroot.

Een gedetailleerde analyse van de financiële afwijkingen is opgenomen in de verantwoording van de diverse programma’s.

9

Financiële positie In 2023 heeft de gemeenteraad een financieel actieplan vastgesteld om te werken aan een (duurzaam) financieel gezond Meppel. Het plan bevat acties gericht op voldoende aandacht en buffers voor risico's, een goede reservepositie, een stabiele schuldpositie en een structureel evenwicht in de begroting. Het jaar 2023 laat, net als 2022, een sterk positief rekeningresultaat zien. In lijn met het collegeprogramma en het financieel actieplan wordt dit positieve resultaat toegevoegd aan de algemene bufferreserve. Na de voorgestelde bestemming van het resultaat en de onttrekking voor de energietoeslag 2023 (raadsbesluit 25 januari 2024) bedraagt de bufferreserve € 37,3 mln. Daarmee naderen we op dit moment de streefwaarde van onze bufferreserve zoals vastgesteld in het financieel actieplan. In het financieel actieplan is voor de bepaling van de financiële positie van Meppel vooral de focus gelegd op twee kengetallen. Dat zijn het solvabiliteitsratio en de netto schuldquote. Voor beide kengetallen zijn concrete actiepunten opgenomen. Voor het solvabiliteitsratio streven we naar minimaal 20% aan het eind van deze bestuursperiode. Voor de netto schuldquote is de streefwaarde gesteld op maximaal 90%. De incidentele meevallers in 2023 hebben er toe geleid dat we eind 2023 al op een solvabiliteitsratio staan van 22%.

Verder hebben we in 2023 geen leningen hoeven aan te trekken. Dit als gevolg van onder andere de ontvangen voorschotten op subsidies voor nog te realiseren projecten (woningbouwimpuls, mobiliteitsgelden). Dat heeft er toe geleid dat de netto schuldquote eind 2023 al ruimschoots onder de streefwaarde van 90% komt. Een gedetailleerde uitwerking van de kengetallen en risico's is opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Voor een toelichting op de reservepositie wordt verwezen naar de toelichting op de balans. Vanuit de ontwikkelingen in 2023 en de financiële uitwerking daarvan, zijn veel streefwaardes uit het financieel actieplan gerealiseerd. Tegelijk zullen we scherp aan de wind moeten blijven zeilen. Voor de toekomst hebben we te maken met veel financiële onzekerheden. Denk alleen al aan een vanaf 2026 lagere gemeentefondsuitkering door een andere financieringssystematiek van het rijk. In combinatie met onze eigen ambities, leidt dat er toe dat onze meerjarenbegroting vanaf 2026 een oplopend structureel tekort laat zien. We erkennen de opgaves die we de komende jaren hebben te realiseren inclusief de financiële impact en risico's die hiermee gemoeid zijn.

Onder andere met het traject Zero Based Budgetting (ZBB) zetten we in op een (financiële) sturing die uitgaat van de inzet van mensen en middelen op het realiseren van geprioriteerde taken, doelen en ambities.

Investeringen Gerealiseerd in 2023 zijn onder andere: - Vervanging toplaag atletiekbaan; - Vervanging sportvloeren + belijning in sportzaal Het Erf en sportzaal De Aanloop; - Revitalisering van Koedijkslanden fase 8; - Herinrichting Prinsenplein inclusief rioolvervanging; - Vervanging brug C. de Vos van Steenwijklaan; - Parkeersystemen parkeergarage Keyserstroom en P-Stadshuis; - Riolering Westeinde. In uitvoering zijn onder andere: - Renovatie Stadskwartier; - Aanpassing KBS de Plataan; - Vervanging toplaag kunstgrasvelden sportpark Ezinge; - Herinrichting dorpskern Rogat; - Herontwikkeling Bleekerseiland

10

In 2022 en 2023 zijn substantiële subsidies toegekend vanuit de mobiliteitsgelden en woningbouwimpuls. Planvorming is in voorbereiding die ook doorwerkt in eerder voorgenomen investeringen. Het totaal bedrag aan beschikbare investeringskredieten voor 2023 bedroeg € 31,6 mln. Daarvan is tot en met 2023 € 12,4 mln besteed. In het restant aan investeringskredieten zitten onder andere diverse projecten waar de uitvoering over meerdere jaren plaatsvindt. Dit betreft onder andere de ontwikkeling van Bleekerseiland, aanleg riolering binnen grondexploitaties, maatregelen Meppel Noord. Voor de onderwijsvoorziening Nieuwveense Landen en Dingstede wacht de realisatie op nadere uitwerking van plannen. Binnen het wagenpark hebben we te maken met langere levertijden waardoor de beschikbare middelen niet volledig zijn besteed. Voor nadere informatie over de investeringen wordt verwezen naar de diverse programma’s waar een verantwoording is opgenomen over de voortgang van de voorgenomen investeringen.

11

Programma 1: Bestuur Wat valt onder dit programma? Onder het programma Bestuur vallen de bestuursorganen gemeenteraad, college van burgemeester en wethouders en burgemeester. De griffie neemt in dit programma een bijzondere plaats in als organisatie-eenheid die de bedrijfsvoering van de raad behartigt. Ook regionale samenwerking, de rekenkamer, bezwaren en klachten (de commissie bezwaar en beroep en de gemeentelijke klachtenregeling), het initiatievenbudget en de organisatieontwikkeling zijn beleidsmatig aan dit programma verbonden.

Beleidskader - Coalitieakkoord 2022-2026 Werk in uitvoering - Griffieplan 2020

Algemeen Bestuur De gemeenteraad van Meppel blijft werken aan het versterken van de drie belangrijke rollen die de gemeenteraad heeft; de volksvertegenwoordigende, de kaderstellende en de controlerende rol. Daarnaast wil de gemeenteraad in verbinding staan met de samenleving en de regio. Dat betekent dat de gemeenteraad vorm en inhoud geeft aan het (veranderend) samenspel met de samenleving. Het belang van het versterken van de verbinding tussen gemeenteraad en de Meppeler samenleving geldt nadrukkelijk ook voor de verbindingen binnen de regio, zowel binnen de provincie Drenthe als in de Regio Zwolle. Hiermee wil de gemeenteraad in de toekomst zijn positie krachtig blijven invullen.

Participatiebeleid In december 2023 heeft de gemeenteraad het participatiebeleid voor de gemeente Meppel vastgesteld. In 2024 zetten we in op de doorontwikkeling van dit beleid, om gezamenlijk met alle partijen in Meppel te komen tot een breed gedragen en passend participatiebeleid, waar inwoners, ondernemers en instellingen op een goede manier mee kunnen werken.

Regionale samenwerking De samenwerking in regio Zwolle en de provincie Drenthe is in 2023 voortgezet op het niveau van de afgelopen jaren. Met name is samengewerkt rond de verdere ontwikkeling van het spoor. De flessenhals Meppel is een knelpunt in de verbindingen van en naar het noorden. De intensieve lobby heeft zijn vruchten afgeworpen, nu de Tweede Kamer in 2024 nog eens 40 miljoen extra voor dit knelpunt ter beschikking heeft gesteld. Een tweede kernpunt is de voorbereiding op de ontwikkeling van het stationsgebied in het kader van de karakteristieke stationsomgevingen in Regio Zwolle. De goede samenwerking rondom de Port of Zwolle is voortgezet. We hebben het bezoek van de Koning aan de port of Zwolle en Meppel voorbereid. We trekken rondom verschillende opgaven nauw op met onze buurgemeenten en onderhouden hiermee een goede samenwerking.

12

Bezwaarschriften 2023

In 2023 zijn er 98 geldige bezwaarschriften ingediend. Van deze bezwaarschriften zijn er 49 informeel afgehandeld zonder tussenkomst van de Commissie Bezwaarschriften. Ook zijn er in 2023 nog 26 bezwaarschriften uit 2022 afgehandeld. Het intrekkingspercentage in 2023 bedraagt 50%, wat een stijging is ten opzichte van voorgaande jaren (2022: 44%, 2021: 46%). Daarnaast is er in 2023 ten opzichte van 2022 een daling van het aantal bezwaarschriften te zien (2022: 138, 2021: 135). Zaken die complex zijn of een principieel karakter hebben worden behandeld op een hoorzitting bij de Commissie Bezwaarschriften. Het kan ook zijn dat een bezwaarmaker per se een advies van de commissie wil. In 2023 zijn in twee gevallen besluiten genomen die deels afweken van het advies van de Commissie Bezwaarschriften. Het eerste geval betreft bezwaarschriften tegen het bestuurlijk rechtsoordeel ‘wonen aan de Boompjes en het Noordeinde’. De commissie adviseerde om de bezwaarschriften niet-ontvankelijk te verklaren. Het college volgde het advies over de niet-ontvankelijkheid, maar niet de aanvullende overwegingen van de commissie. Het tweede geval gaat over een bezwaarschrift tegen het besluit van de burgemeester met betrekking tot een horeca-exploitatievergunning en een alcoholvergunning waaraan voorschriften zijn verbonden op basis van de wet Bibob.

De Commissie adviseerde om het bezwaarschrift gegrond te verklaren, de besluiten te herroepen en het lokaalverbod uit beide vergunningen te schrappen. De burgemeester heeft besloten om het advies van de commissie niet volledig over te nemen. De burgemeester heeft besloten om het lokaalverbod zoals in de vergunningen is opgenomen niet te schrappen, maar paste wel het betreffende voorschrift aan volgens het advies van de commissie.

13

Van de ontvangen bezwaarschriften zijn er 18 niet in behandeling genomen. De indieners van de bezwaarschriften zijn doorverwezen naar de juiste organisatie, zoals de rechtbank of het CJIB. Soms is het bezwaarschrift als klacht in behandeling genomen en in andere gevallen was er nog geen besluit genomen, waardoor er geen bezwaar kon worden gemaakt. Er zijn 32 bezwaarschriften ontvangen in 2023 die worden afgehandeld in 2024.

14

Klachten 2023

Het aantal klachten is licht gestegen t.o.v. 2022 van 75 naar 83. Er zijn in 2023 ook nog 9 lopende klachten van 2022 afgerond. 15 klachten zijn afgebroken, ingetrokken of niet ontvankelijk verklaard. Redenen hiervoor waren bijvoorbeeld: • De klacht betrof een melding; • De klacht ging over een voorval dat langer dan een jaar geleden was gebeurd; • De klager reageerde niet meer tijdens de klachtbehandeling; • De klager trok de klacht meteen in toen er een oplossing kwam; • De klacht ging over een boete bij het CJIB en is doorgestuurd; • De klacht bleek een bezwaar te zijn. De rol van de klachtencoördinator was coördinerend.

15

De meeste klachten gaan over dienstverlening en communicatie. Klagers geven aan: • Dat het lang duurde voordat zij een reactie kregen op hun verzoek; • Dat medewerkers zich niet voldoende verplaatsen in hun situatie, ze hebben empathie gemist; • Dat de communicatie geen prettige intonatie had en/of onduidelijk was; • Dat ze ook ná melding van overlast bij de gemeente (parkeren, verkeer, onderhoud, groenvoorziening), vinden dat het niet wordt opgelost. Ze ervaren geen verbetering. Klachten worden door de klachtencoördinator (KC) op verschillende manieren opgepakt. Nadat de klacht binnenkomt neemt de KC contact op met klager. In dat gesprek wordt besproken waarom de klager zijn klacht heeft ingediend. Er kunnen verschillende redenen zijn: • Hij wil een oplossing voor zijn probleem; • Hij wil antwoord op zijn vraag en heeft die tot nu toe niet gekregen; • Hij heeft de gedraging van een medewerker ervaren als onheus, niet begripvol of niet respectvol. In dit gesprek wordt ook afgestemd wat er nodig is om de klacht op te lossen. Er zijn verschillende manieren om een klacht te behandelen: Informeel De KC onderzoekt hoe het proces is verlopen, waarbij alle gebeurtenissen die hebben plaatsgevonden inzichtelijk worden gemaakt. Is het voor de klager een logisch proces? De KC overlegt met de vakafdeling.

Samen bekijken zij hoe de klant beter geholpen kan worden en welke vervolgactie nodig is voor de klant. Dit kan bijvoorbeeld betekenen dat de vakafdeling het proces aanpast. De KC koppelt het onderzoek terug aan klager. Als er zaken minder goed zijn gegaan in het proces wordt excuses gemaakt. Formeel De betrokken teammanager en de KC gaan in gesprek met zowel de klager als de medewerker. Van elk gesprek wordt een verslag gemaakt. De klacht wordt beoordeeld. De uitkomst is gegrond, niet gegrond, deels gegrond/deels ongegrond of er is geen oordeel mogelijk. Alle klachten worden met een brief of e-mail afgesloten. Sommige klachten kunnen door de vakafdeling opgelost worden. De KC heeft in deze gevallen de rol om aan de vakafdeling door te geven welke behoefte de klager heeft. Nadat de vakafdeling de klacht heeft behandeld, informeert de KC bij de klager of de klacht naar tevredenheid is afgehandeld. Zo ja, dan wordt de klacht afgesloten. Zo nee, dan gaat de KC opnieuw met betrokkene in gesprek over wat daar nog voor nodig is. Bij klachtbehandeling wordt ook onderzocht wat er anders gekund had. Zijn er verbeteringen mogelijk in het proces? Wat had de medewerker van de gemeente Meppel anders kunnen doen? De uitkomsten worden meengenomen in de verbetering van de dienstverlening. Inwoners kunnen naar de Overijsselse Ombudsman als zij niet tevreden zijn met afhandeling van hun klacht.

In 2023 zijn er geen klachten vanuit Meppel bij de Overijsselse Ombudsman in behandeling genomen.

16

Bestuursorganen en Bestuursondersteuning (griffie) Wat willen we bereiken? Het nader invulling geven aan de ontwikkelingen willen we doen met inwoners, partners in onze gemeente, in de regio, de provincie –alles afhankelijk van de aard van de opgave en wie erbij betrokken is of wil zijn De samenwerking met inwoners is cruciaal. Dit geldt ook voor samenwerking met organisaties en partijen. We willen benadrukken dat de samenwerking in Regio Zwolle en met provincie Drenthe van wezenlijk is. Daar steken wij veel energie in. Deze samenwerking levert ons veel op. Veel vraagstukken kunnen we als lokale overheid niet (meer) alleen oplossen. Dat geldt bijvoorbeeld voor de versnelling in de woningbouw en de daarmee onlosmakelijk verbonden ontwikkeling van ons stedelijk gebied. Noordpoort, stationsgebied, de bijbehorende infrastructuur (spoor, weg, fiets), voorzieningen, groen en water. Deze opgaven vragen zoveel dat de samenwerking met provincie, regio en zelfs het rijk noodzakelijk is. Ook vraagstukken als de energietransitie, (circulaire) economie en arbeidsmarkt spelen zich op regionaal niveau af. De havenontwikkeling Port of Zwolle springt daarbij in het oog, evenals de noodzakelijke veranderingen rond bedrijventerreinen en spoorweg ontwikkelingen rondom de flessenhals in Meppel.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Actief inzetten op projectontwikkeling, lobby en public affairs. We versterken onze focuspunten: Port of Zwolle, wonen en verstedelijking, Noord IV en III, binnenstad en Ogterop. We vergroten de hoogwaardige inzet op project- en programmaontwikkeling en de lobby met regionale partners zelf. Regio Zwolle en provincie Drenthe zijn onze primaire (overheids)partners, naast uiteraard onze buurgemeenten. Deze partners bieden kansen die we als Meppel alleen niet hebben. Beide hebben of ontwikkelen investeringsagenda’s waarmee ze een stevig beroep kunnen doen op middelen van het rijk en/of Europa. Zo is Meppel in beeld met Port of Zwolle, circulariteit, de woonopgave, Noord IV en haar bovenlokale voorzieningen (binnenstad, Ogterop). Dit zijn ook onze focuspunten in de lobby. De komende tijd vraagt dit extra inzet om de kansen die er liggen te verzilveren en waar te maken. Extra inzet is nodig op lobby en projectontwikkeling. Dit laatste omdat voor een goed project op dit moment altijd geld te vinden is. Met name Port of Zwolle en verstedelijking (wonen en meer) vergen extra inzet. Voor verstedelijking geldt dat we groeiend kwaliteit willen toevoegen in Meppel. Dit doen we in afstemming binnen het proces van de omgevingsvisie. Kwaliteit (toelichting) We hebben Public Affairs gestructureerder en daarmee professioneler georganiseerd.

Zowel voor de directe Meppeler belangen zoals rond Ogterop of Noordpoort als voor de regionale opgaven, zoals de flessenhals op het spoor nabij Meppel. De toelichting hierop is opgenomen in de verschillende programma’s.

Samenwerken rond energie, klimaat, circulariteit binnen de Regionale Energiestrategie (RES)-regio Drenthe, Fluvius en met andere relevante partners. Samenwerking rond de thema's energie, klimaat en energietransitie gebeurt onder andere door aansluiting met activiteiten in de Regio Zwolle. In de verschillende programma's is dit verder toegelicht.

17

Kwaliteit (toelichting) Zie hiervoor de toelichting bij de verschillende programma's .

Samenwerken rond vraagstukken van economie, arbeidsmarkt en ruimtelijke ontwikkeling in Regio Zwolle Dit omvat voor Meppel met name: - De havenontwikkeling Port of Zwolle als grondstoffenhub - Het bevorderen van bij- en omscholing via de Human Capital Agenda en het Ontwikkelfonds - De crisisherstelaanpak; - Het versterken van de bereikbaarheid via de corridor Drenthe, de spoorverbetering en de A28; - De verbetering van de samenhang tussen stad en platteland - Klimaatadaptatie. Zie voor verdere toelichting bij de verschillende programma's. Kwaliteit (toelichting) Zie hiervoor de toelichting bij de verschillende programma's.

Uitwerken van de opgave ‘stadsontwikkeling’ Met een integrale stadsontwikkeling versnellen we de woningbouw –zowel in Nieuwveense landen als via inbreiding. Deze kwalitatieve aanpak omvat brede aandacht voor wonen, bereikbaarheid, voorzieningen, groen, water, ontmoeting, nabijheid van werken en wat nog meer nodig is voor een aantrekkelijke leefomgeving. Zie voor meer toelichting Programma 8: Ontwikkeling Openbare Ruimte. Kwaliteit (toelichting) Voor toelichting zie programma 8.

Verbanden leggen tussen provincie Drenthe en Regio Zwolle, in afstemming met de gemeenten Westerveld, De Wolden en Hoogeveen Kwaliteit (toelichting) Door de gemeenten Meppel, Westerveld, De Wolden en Hoogeveen samen te brengen in het cluster Zuidwest Drenthe, werken we aan de opgaven die ons verbinden in Drenthe en in de Regio Zwolle. In de Regio Zwolle is Meppel bestuurlijk en ambtelijk de coördinerende gemeente. Voor regionale vergaderingen halen we gezamenlijk input op voor de coördinerend bestuurder. Zo zorgen we voor brede inbreng uit Drenthe.

18

Wat willen we bereiken? Het versterken van de volksvertegenwoordigende, controlerende en kaderstellende rol van de gemeenteraad en specifiek een gemeenteraad die daadwerkelijk in verbinding staat met de samenleving en de regio.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Gebruik maken van de onafhankelijke adviezen van de rekenkamercommissie bij het invullen van de controlerende en kaderstellende rol van de gemeenteraad. Kwaliteit (toelichting) De gemeenteraad heeft in 2023 de nieuwe Rekenkamer Meppel ingesteld als opvolger van de rekenkamercommissie. Met het instellen van de rekenkamer voldoet de gemeente Meppel aan de wet. De leden van deze rekenkamer zijn voor een periode van zes jaar benoemd. In maart 2023 heeft de gemeenteraad het rekenkameronderzoek 'Burgerparticipatie in de gemeente Meppel' vastgesteld. Dit onderzoek geeft aanbevelingen en handvatten voor het college voor het aanbieden van nieuwe participatiebeleid voor de gemeente Meppel. Dit beleid is aangeboden aan en vastgesteld door de raad in december 2023.

Het gesprek met de Meppeler samenleving blijven houden zowel binnen als buiten het stadhuis. Kwaliteit (toelichting) De gemeenteraad is in 2023 begonnen met wijkbezoeken onder de noemer 'Raad in de wijk / in het dorp'. Tijdens deze bezoeken gaan raadsleden in gesprek met inwoners over hun eigen omgeving en wat zij daarvan vinden. Tegelijkertijd krijgt de raad een beeld van diverse initiatieven die opgezet zijn en gedragen worden door inwoners. In juni 2023 heeft de raad in de Koedijkslanden een bezoek gebracht aan onder andere de speeldreef, Skatepark Hesselingen, de gerenoveerde woonflats en Reestoord. In december 2023 is de raad op bezoek geweest in Nijeveen en zijn gesprekken gevoerd over seniorenwoningen, sport in De Eendracht en energie met Energie Coöperatie Duurzaam Nijeveen. Deze bezoeken worden de komende raadsperiode voortgezet.

Opstellen en uitvoering geven aan het griffieplan waarin de visie is opgenomen voor de komende jaren om de strategische doelen van de gemeenteraad te realiseren. Kwaliteit (toelichting) Het griffieplan is in 2023 opgesteld, maar nog niet vastgesteld. Het griffieplan en de uitvoering ervan wordt in het voorjaar van 2024 besproken met zowel de werkgeverscommissie als de raad.

Wat willen we bereiken? Om onze samenleving optimaal te kunnen bedienen, willen we in 2023 van start gaan met de realisatie van een organisatiebreed participatiebeleid De wereld om ons heen verandert in hoog tempo, en de rol van de gemeente verandert mee. Inwoners, ondernemers en instellingen willen zélf aan het roer staan en betrokken worden bij besluiten die genomen worden. De rolverdeling tussen overheid en gemeenschap verandert. Participatie speelt kortom een steeds grotere rol. We willen een participatiebeleid dat ervoor zorgt dat de hele organisatie op eenzelfde manier participatie toepast. In het coalitieakkoord 2022-2026 wordt dit ook bevestigt: “Door een nieuw participatiebeleid voor de gehele

19

gemeentelijke organisatie te ontwikkelen willen we enerzijds duidelijkheid creëren in hoe wij participatie de ruimte geven. Anderzijds is het een kans om aan te geven welke kaders er zijn voor participatie. Kaders zijn daarbij niet bedoeld om uit te sluiten, maar om duidelijkheid te creëren en daarmee teleurstellingen te voorkomen. Wanneer het organisatiebrede participatiebeleid gereed is, weten inwoners, ondernemers en instellingen beter waar ze aan toe zijn. Ze kunnen dan rekenen op een transparante overheid waar op dezelfde, betrouwbare wijze wordt gewerkt. Daarnaast weten gemeentelijke ambtenaren en bestuurders waaraan zij moeten voldoen als zij zich verhouden tot betrokkenen in de samenleving. Niet alles is mogelijk, maar de gemeente is open en transparant over wat wél kan. Ook vanuit de samenleving zijn er regelmatig initiatieven waarbij in meer of mindere mate aan participatie wordt gedaan. Wanneer initiatiefnemers een beroep doen op de gemeente, worden zij op passende wijze ondersteund.

Wat hebben we daarvoor gedaan? We stellen organisatiebreed participatiebeleid op, dat voldoet aan twee voorwaarden: Externe Input en Brede inbreng - Externe input. Om te voorkomen dat we teveel met onze organisatiebril kijken, én omdat er meer expertise elders ligt, komt er een externe partij die ons bij dit proces begeleidt; - Brede inbreng. Participatie is niet van ons, maar van de gehele gemeente. Daarom worden in het proces steeds gemeenteraad, inwoners, ondernemers en instellingen betrokken. Zo ontstaat een beleid waar iedereen achter kan staan. Voor de realisatie van het participatiebeleid wordt een externe partij aangetrokken. Deze partij gaat met de organisatie, gemeenteraad, ondernemers, inwoners en instellingen in Meppel op zoek naar het beleid dat het beste bij Meppel past. Dit is een proces waarbij steeds zorgvuldig alle belangen afgewogen moeten worden. Kwaliteit (toelichting) Het participatiebeleid is in de raadsvergadering van 20 december 2023 vastgesteld. In 2024 wordt gewerkt aan de implementatie en de doorontwikkeling van dit beleid. De eerste evaluatie wordt eind 2024 aangeboden aan de gemeenteraad.

20

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2022

Primaire Begroting 2023 Totaal

Begroting 2023

Realisatie2023

Begroot - Rekening 2023

Bestuur Bestuur Lasten

1.921

2.025

2.093

1.932

161

Baten

-24

-1

-1

0

-1

Totaal Bestuur

1.896

2.024

2.092

1.932

160

Totaal Bestuur

1.896

2.024

2.092

1.932

160

Saldo van baten en lasten

1.896

2.024

2.092

1.932

160

Onttrekkingen

0

0

0

0

0

Stortingen

0

0

0

0

0

Totaal Bestuur

0

0

0

0

0

Totaal Bestuur

0

0

0

0

0

Bestuur Bestuur

Totaal reserve mutaties

0

0

0

0

0

Gerealiseerd resultaat

1.896

2.024

2.092

1.932

160

Analyse financiële afwijkingen Bedragen x € 1.000 Analyse Product

Incidenteel/ Afwijking

Structureel

Product 51 - Bestuursorganen en bestuursondersteuning Maatschappelijke initiatieven

100

I

Diverse kleine afwijkingen < € 50.000

60

I

Saldo programma 1 - Bestuur

160

+ = voordeel / - = nadeel

Toelichting Maatschappelijke initiatieven Op het geraamde aanjaagbudget van € 100.000 is geen beroep gedaan. Diverse kleine afwijkingen De diverse kleine afwijkingen betreffen vooral lagere kosten voor het college van burgemeester en wethouders, het fractiebudget en de griffie. Ook de kosten van de regionale samenwerking zijn lager dan geraamd. Daarentegen is de uitbetaalde contributie voor de VNG hoger dan geraamd.

21

Programma 2: Openbare orde en veiligheid Wat valt onder dit programma? Onder het programma Openbare orde en veiligheid vallen de veiligheidsregio Drenthe (VRD) met bestaande gemeentelijke en bovengemeentelijke hulpdiensten (brandweer, ambulance, geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR)), crisisbeheersing en rampenbestrijding, de algemene plaatselijke verordening (APV) en een aantal andere bijzondere wetten. Beleidskader - Wet veiligheidsregio’s - Verordening brandveiligheid en hulpverlening gemeente Meppel - Regionaal Crisisplan Drenthe 2022-2025 - Algemeen Plaatselijke Verordening - Bestuurlijke boete - Alcoholwet - Preventie- en handhavingsplan alcohol - Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (wet Bibob) 2020 en lokaal Bibob beleid 2021 - Lokaal coffeeshopbeleid 2016 - Beleidsregel verblijfsontzeggingen 2020 - Beleidsregel sluiting drugspanden 2013 - Beleidsregel Wet aanpak woonoverlast - Beleidsregel gevaarlijke en bijtende honden - Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg - Uitvoeringsprogramma toezicht en handhaving openbare ruimte 2019-2025 - Tijdelijke wet maatregelen Covid-19 Relatie met andere beleidsterreinen Voor het terugdringen van alcohol- en drugsgebruik onder jongeren en het ontwikkelen van volksgezondheidbeleid bestaat een relatie met het programma Sociaal domein (programma 3) en programma Sport en bewegen

(programma 7). Per 1 januari 2019 is de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) van kracht. Er is een nauwe relatie met programma 3 Sociaal domein om invulling te geven aan de crisismaatregel van de Wvggz. De aanpak van ondermijning vraagt organisatie-brede aandacht aan de hand van het integraal Ondermijningsbeeld Zuidwest Drenthe. Na het opzetten van het team in voorgaand jaar is dit jaar ingezet op het versterken van bestuurlijke weerbaarheid, het preventief inzetten op jeugd en arbeidsmigranten en de nadere aanpak van ondermijnende activiteiten. Er is daarmee een relatie met veel beleidsterreinen en daarmee ook met andere programma’s. Algemene doelstelling Een woon-, werk- en leefomgeving waar iedereen in Meppel zich veilig voelt.

22

Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

2020

2021* 2022*

2023

Misdrijven - Geweldsmisdrijven

per 1.000 inwoners

3,8

2,6

4,3

nog niet bekend

Misdrijven - Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)

per 1.000 inwoners

5,7

5,2

6,5

nog niet bekend

Misdrijven - Diefstallen uit woning

per 1.000 inwoners

1,6

0,7

3,9

nog niet bekend

Misdrijven - Winkeldiefstallen

per 1.000 inwoners

1,2

1,0

2,0

nog niet bekend

Verwijzingen Halt

per 1.000 jongeren

11,0

8,0

6,0

nog niet bekend

Bron: www.waarstaatjegemeente.nl

* = voorlopig data

Ontleend aan: CBS- Geregistreerde criminaliteit, CBS - Geregistreerde diefstallen, Stichting Halt

Opgenomen zijn de uitkomsten van de verplichte beleidsindicatoren conform het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten

Integrale openbare orde en veiligheid, Brandweerzorg en Diverse bijzondere wetten Wat willen we bereiken? Het veiligheidsgevoel bij inwoners tenminste handhaven op het huidige niveau. De bewustwording bij inwoners vergroten zodat zij zelf een bijdrage kunnen leveren aan hun (gevoel van) veiligheid. Door consequente inzet van de bestuurlijke instrumenten, in samenwerking met onze partners, verkleinen we de speelruimte van ondermijnende criminaliteit. We zijn bestuurlijk weerbaar en ondersteunen en stimuleren maatschappelijke weerbaarheid. Gezamenlijk werpen we barrières op tegen de criminele industrie.

Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2023 gaan we, in samenwerking met het Sociaal domein, inzet plegen op het verhogen van de weerbaarheid van jongeren met de leerlijn ‘weerbare jeugd’. Dit bestaat uit: - Voorlichting Halt ‘De kosten van snel geld verdienen’: jongeren leren wat er schuilgaat achter ondermijnende criminaliteit. - Escaperoom ‘Foute Centen’: jongeren behoeden voor een criminele carrière. - #Alertprogramma: voor jongeren, ouders en docenten. Via het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC). - De film ZICHT: de beleefwereld van jongeren in de ondermijnende criminaliteit. - Ondermijningsgame: hoe herken je signalen van ondermijning? Kwaliteit (toelichting) In 2023 zijn er veel voorbereidende handelingen getroffen, gesprekken zijn gevoerd met alle lagen van het onderwijs. De nut en noodzaak wordt steeds meer gerealiseerd. Het resultaat is een deeluitvoering van de

23

samenwerking(en), het #alertprogramma is deels uitgevoerd bij docenten. De escape-room is gebruikt door de docenten. Ook zijn er de nodige voorbereidingen gaande voor het tonen van de film 'ZICHT' aan jongeren. De samenwerking(en) tussen sociaal domein en veiligheid heeft ook nog verdere aandacht nodig. We weten elkaar te vinden voor adviezen.

Inzetten op het vergroten van de lokale cyberweerbaarheid om beter te kunnen anticiperen op cybercriminaliteit tegen overheid en burgers. Kwaliteit (toelichting) Er zijn diverse projecten gestart op de 4 sporen van de cyberwegenkaart om de cyberweerbaarheid te vergroten van overheid en burgers. Deze sporen zijn: 'eigen huis op orde', 'cyberincidenten en -crisis', 'cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit' en 'online aangejaagde ordeverstoringen'. Een aantal projecten is lokaal opgepakt en een aantal op Drentse en/of Noord-Nederlandse schaal. Denk bijvoorbeeld aan het bevorderen van interne bewustwordingsactiviteiten, oefenen van cybercrisis, geldezel-actie, hackshield en mkb-sessies.

Naar aanleiding van het nieuwe Integraal Veiligheidsplan (IVP) het activiteitenprogramma opstellen om uitvoering te geven aan de doelstellingen in het IVP. Kwaliteit (toelichting) Het IVP is in het najaar 2023 vastgesteld. Daarna is gestart met het opstellen van het activiteitenprogramma. Dit proces is nog niet afgerond. De verwachting is dat dit medio 2024 gereed is.

Om informatie veilig te kunnen delen is een privacy protocol opgesteld. Er is behoefte aan een softwaresysteem waarbij (vertrouwelijke en persoons gerelateerde) informatie veilig verwerkt wordt. Kwaliteit (toelichting) Het privacy protocol is begin 2023 gerealiseerd en geactualiseerd. Herziening vindt plaats en zal begin 2024 vastgesteld worden.

We organiseren bewustwordingssessies om zicht op aard, omvang en verschijningsvormen van ondermijnende criminaliteit te vergroten, op basis van lokale thematiek voor ambtenaren en bestuur. Kwaliteit (toelichting) In 2023 hebben wij diverse bewustwordingssessies over ondermijning georganiseerd. De bewustwording en daarmee de samenhangende weerbaarheid is intern verbeterd. Ook extern zijn dergelijke sessies en bijeenkomsten gerealiseerd. Dit levert meer signalen/meldingen op en dat draagt bij aan inzicht.

We zetten in op het versterken van de weerbaarheid van onze inwoners, en dan een specifieke doelgroep: de arbeidsmigranten. Dit doen we, samen met het RIEC, Zuidwest Drenthe breed door controles uit te oefenen en waar nodig hulpverlening in te schakelen. Kwaliteit (toelichting)

24

Door een aantal personele wisselingen in 2023 heeft nog geen realisatie plaatsgevonden. Het project is hierna overgenomen en is verder gegaan als "aanpak mensenhandel", waarvoor een landelijke eis voor beleid is gesteld. Lokaal en regionaal hebben we in 2023 substantiële stappen gezet.

Wat willen we bereiken? Rampenbestrijding vindt goed voorbereid en adequaat plaats.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Interne crisisorganisatie actueel houden. Kwaliteit (toelichting) In 2023 zijn de opengevallen plekken in de lokale crisisorganisatie weer ingevuld. Bij de Veiligheidsregio Drenthe (VRD) is aangedrongen op het oppakken van trainingen/oefeningen voor Bevolkingszorg (interne crisisorganisatie). Dit wordt in 2024 door de VRD opgepakt.

Oefenen van het Regionaal Crisisplan Drenthe; Kwaliteit (toelichting) Op diverse manieren is de lokale crisisorganisatie geoefend. Er is o.a. een opkomstoefening gehouden en een themaweek voor de Officieren van Dienst Bevolkingszorg georganiseerd. Voor 2024 staat een oefening van het Crisisteam gepland.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000

25

Exploitatie

Realisatie 2022

Primaire Begroting 2023 Totaal

Begroting 2023

Realisatie2023

Begroot - Rekening 2023

Openbare orde en veiligheid Integrale openbare orde en veiligheid Lasten

1.189

1.069

1.103

1.264

-160

Baten

0

0

0

-7

7

1.189

1.069

1.103

1.257

-154

1.784

1.850

1.850

1.911

-61

Totaal Integrale openbare orde en veiligheid Brandweerzorg Lasten Baten

-5

-5

-5

-5

0

1.779

1.845

1.845

1.906

-61

Lasten

153

117

117

160

-43

Baten

-83

-51

-51

-45

-6

Totaal Diverse bijzondere wetten

71

66

66

115

-49

Totaal Openbare orde en veiligheid

3.039

2.980

3.014

3.278

-264

Saldo van baten en lasten

3.039

2.980

3.014

3.278

-264

Totaal Brandweerzorg Diverse bijzondere wetten

Openbare orde en veiligheid Integrale openbare orde en veiligheid Onttrekkingen

0

0

0

0

0

Stortingen

0

0

0

0

0

Totaal Integrale openbare orde en veiligheid

0

0

0

0

0

Brandweerzorg Onttrekkingen

0

0

0

0

0

Stortingen

0

0

0

0

0

Totaal Brandweerzorg

0

0

0

0

0

Diverse bijzondere wetten Onttrekkingen

0

0

0

0

0

Stortingen

0

0

0

0

0

Totaal Diverse bijzondere wetten

0

0

0

0

0

Totaal Openbare orde en veiligheid

0

0

0

0

0

Totaal reserve mutaties

0

0

0

0

0

Gerealiseerd resultaat

3.039

2.980

3.014

3.278

-264

26

Analyse financiële afwijkingen Bedragen x € 1.000 Analyse Product

Incidenteel/ Afwijking

Structureel

Product 33 - Integrale openbare orde en veiligheid Personeelslasten De verschillen in de personeelslasten worden centraal toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

-148

I

-6

I

Regionale brandweer (VRD)

-73

I

Diverse kleine afwijkingen < € 50.000

12

I

Kosten toezicht en handhaving

-32

S

Diverse kleine afwijkingen < € 50.000

-17

I

Saldo programma 2 - Openbare orde en veiligheid

-264

Diverse kleine afwijkingen < € 50.000

Product 34 - Brandweer en rampenbestrijding

Product 35 - Bijzondere wetgeving

+ = voordeel / - = nadeel

Regionale brandweer Als gevolg van algemene loon- en prijsontwikkelingen zag het bestuur van de VRD zich genoodzaakt om tussentijds de begroting 2023 te wijzigen. De financiële implicaties van deze ontwikkeling konden niet worden opgevangen binnen de vastgestelde begroting. De gemeenteraad van Meppel heeft hier kennis van genomen en besloten om geen zienswijze in te dienen. Het resultaat van de VRD over 2023 is bij het opmaken van de jaarstukken nog niet bekend. Bijzondere wetgeving Door toenemende toezichtstaken zien we al een aantal jaren een stijging van de kosten van handhaving door de BOA's. Om de Wet Politie Gegevens (WPG) goed te kunnen blijven uitvoeren is bestaande software vervangen en uitgebreid. Deze kosten waren niet voorzien in de begroting 2023.

27

Programma 3: Sociaal domein Wat valt onder dit programma Het programma Sociaal domein richt zich op alle taken die voorheen in de programma’s 3 en 5 opgenomen waren. Bovenstaande onderdelen vormen nu het programma 3 Sociaal domein. De beleidskaders waarop het programmaonderdeel Sociaal domein is gebaseerd - Visie en kaderstelling Sociaal domein en doelen Sociaal domein (2014) - De toegang tot een domein (2014) - Re-integratiebeleid (2017) - Notitie Sociaal domein – van transitie door in transformatie (2017) - Beleidsnotitie GGD ‘Samen werken aan gezondheid’ (2017) - Visiedocument wijk en dorpsgericht werken (2018) - Een werkende keten (2019) - Verordening Sociaal domein Meppel (2023) - Rekenkameronderzoek subsidies - Normenkader Wmo (2021) - Uitvoeringsplan Handhaving & Toezicht Sociaal domein 2023-2026 - Jeugdnota gemeente Meppel 2023-2028 - Beleidsplan armoede en schulden 2024-2027